장음표시 사용
291쪽
haereticis obsisti,eorumque delibertate nostra erroresessicaciter conuelli Quam enim aduersarius voluntatis nostrae necessitationem admittit, eam ipsam non aliam admittunt haeretici hoc tantum discrimine, quod illi profitentur se euertere libertatem aduerse rius autem negat necessitationis inuectione, tolli libertatem sed voluntatem etiamsi necessitate adactam negat libertate excidere , quod illi amplitudo nescio quae, eminentia sit superstes. Quae aduersario nominum duntaxat cum Caluino ac sectariis contentio est, in re autem,perspicua consensio Perinde ac si neganti meritum bonorum operum Caluino refragari censeretur, qui meritum admitteret verbo tenus, assirmaret tamen nullam esse in humanis operibus ex diuina gratia factis, siue condignitatem, liue congruitatem cum mercede rependenda. Quia vero aduerserius multus est in probandis ad stabiliendis praedeterminationibus humana voluntatis, quotquot eas inficiantur,tantum non habet pro Pelagianis, de quod peius etiam Videtur, pro excutientibus diuinum dominium, suprema eius in humanam voluntatem iura negantibus monedus est etiam atque etiam consderet, quo via illa deducat. Quantumvis enim contendat posita praedeterminatione taliquae voluntatem abripiat Lineluctabiliter adigat, perstare nihilominus libertatem quamdiu voluntas Deo adhaeret, quod contingit quoties adactio illa est aDeo qui nequit alio creaturam tuam obvertere quam ad seipsum: Tamen viri magni,secretionem Calumi
ni dogmatis de nostra libertate prorsus excisa,& lac,
292쪽
Cv NOVA LIBERTAL IACEAT it illius quo Physiita voluntatis praedeterminatio secta diuinitus inuehitur, fere desperariant. Ego nihil taledico, sed quid ali senserint,refero Magni inquam viri, sententiam pro qua autor pugnat, germanam Caluini placito sunt arbitrati. Hoc Bellarminus Cardinalis malleus validissimus haereticorum .ioc Thomas Stapletonius, Theologus controuersiarum fidei peritus in paucis, hoc Mascaregna Algarbiorum Episcopus supremus de fide in Lusitania quςssitor,hocodoardus Vestonus Gabriel Peunotus, & alij complures iampridem monuerunt. Ex schediis vero Dominile Manchol, viri doctissimi, quibus non possum minus fidei adhibere quam manu scriptis animaduersionibus
Domini letos tu, quibus Molina sufiixionem hausit
autor,c5pertum habeo,Cardinalem Perronium aeter nae memoriae Prςsulem,cruditionis ingeni miraculum, recepisse coram eo quem falsum aut illusum nota let,omnes se ad unum Caluinianos in Galli poppas volentes ac lubentes, ut praedeterminationum Physicarum veritatem chirographis suis communirent,adducturum.
XIII. Et potuisse praestare quod receperat, argumento est, quὀd Martinus emnitius inter popinae Lutherana combibones strenuissimus, Colonienses Societatis IES V Patres, ob concessam libertati humana potestatem respuendi diuinam vocationem, tanquam apertosPelagianos Verbo ac scriptis uniuersa Germania proscidit, quod refert qui aderat Iacobus Patua Andradius, libro de libero arbitrio, qui est Orthodoxarum eius explicationum quartus itaqdo
293쪽
α PAR I. ΑPvT XI. Kemnitio de Lutheri quidem ganea, sed tamen in ratiae, iusti scationis causa, Caluinisi arum germano, praedeterminationes diuinae voluntatem abripientes, pertinent ad scita fidei, eius utique quam ipse in Germania duce ac magistro Luthero profitebatur. Inter ipsos vero Caluin istas, Paulus Ferrius Metensis minister, scriptis pridem editis, Ic suitas quod ineluctabiles
gratiae praedeterminationes repudient,rer haereticos Ie-1uItarum vero ea in causa aduersarios, veritatis Catholicae eius scilicet quam ipse Catholicam nominat ac
profitetur, partiarios pronunciauit. Nec ita ante mutitos annos Batauica Pseudo synodus Dor dracena, striacto anathematis gladio Iesultarum sententiam de gratia per voluntatem creatam cpudiabili, appetiit. Nuper Petrus Paulus debellis Italus, ex Theologo Ordinis cuiusdam Religiosi Geneuensis postata, in causa de Caluini, Bannesi discrimine aut concordia quoad praedeterminationes, compromissarius iudex, pro Vtriusque in eo puncto concordia pro nunclauit, idque chirographo suo quod ipsi legi, testatum voluit. Recens Gulielmus Amesius, Proselso Frane Κ eranus apud Batavos, in opere cui titulus est Bellarminis eneruat ,to ira lib. 3. cap. 3. thesii. 4. adduistis his
verbis ex Di laco tua res disp. 3. de auxiliis, Deus per xibum 'ca gratiae Physice praedetermina arbitriumereatum Subdit messius Hassententia prout ibidem explicat r,splane nostra, maperte fatis traditur in sacra Scriptura Ad.Amesium relego aduersarium, ut omnia plane quae pro praedeterminationibus profert, suae contra grata eluctabilitatem opponit, fuse, explica
294쪽
te eadem in Bellarmini scripta proferentem ac opponentem haereticum inueniac laudatis obverbatim adscriptis,cum aliis autoribus queis in hoc puncto adhaesit aduersarius,tum maxime Di laco Alvares, cuius allegatione, imo vero exscriptione , fitiari non potest.
XIV. Haec ego non eo consilio protuli, quod vel aduersari vel cuiusuis alterius de praedeterminationibus sentcntiam notare velim Caluinis mi Scio quippe
meas partes non esse, hanc aliamve vllam notam prae dicta sententiae inurere sed ut aduersarius intelligat, ouam vere dixerit, causam retentae pernos veteris deli Dertate sententiae, abactarum praedeterminationum, quas no videmus quomodo cum libertate com ponamus,inter c teras esse non postremam,quod hoc pacto perspicue ab haereticis libertatem eo ex capite exscindi blaterantibus,abhorreamus nec eam duntaxat libertatem,quam illi nobis mutato ex parte loque di modo quemCaluinus usurparat permissam volunt, retineamus,quivoluntariirationem coactioni ex. clusionem non transcendit; sed, potestatem, tria i-bet flexilem,etiam prout voluntas subest diuinae excitationi, quam illi libertatem stinditus tollunt,ut vide re est apud mestum supra,ri apud Glossatorem Nicetae Caluinianum, ad librum 3 thesiuri cap. 17 pa '
6or. Hanc libertatem retinere omnino volumus, Midcirco veteri sentetiae de libertatis natura haeremutatis repudiatis quae cum illa prisca libertatis notiolae
non cohaerent, exscindi labertatem nostram arbitran
295쪽
tes, quantumcunque ei ab amplitudimed eminentia falsa incolumitas ostentetur. Neque de sententia deducimur, vel ullo pacto movemur,grandinatione illa qua ab autore ferimur, audimusque in Deum,in gratiam in homines,in libertatem ipiam iniurij,&VERITATIS PRODITO RE S qui norimus probra male intorta in eos recidere qui intorserint omnibus autem erronibus solemne esse, quod S. Hilarius lib. 6. de Trinit. animaduertit, S. quoque Augustinus epistol. 6. 5 lib.
contra epist. fundam cap. i. annotauit, veritatis se propolas venditare,aduersarios autem prodita veritatisi errorum foedissimorum insimulare ab iisdem quoque assertioni peruersorum dogmatum diuinum
honorem,contrariis placitis iniuriam numini irrogatam obtendi Deum enim destruunt,cum honorant,ut est
apud autorem epistolae de vera Circuncis t. 9 Hieron. quod aliter dixit Basil ad calcem libri primi aduercis Eunom noua incomparabili via tunre ad bl sphemandum Specie diuini honoris aut indemnitatis diuinorum iurium,diuinam iniuriamin inhonorationem velantes quod nouorum iuxta ac veterum haereticorum praxi confirmatum habetur apud Valentiam lib. . contra biquetar.cap. i. apud Bellarminum a.
X V. Audio quod autor reponit Sententia quidem suae o Caluinisticae discrepantiam non usque adeo apertam videri posse,pr sertim obtusioribus ingeniis, esimplexitates sine dubio non modicas in libertatis de necessitationis concordia, aliquibus occursuras Nec
296쪽
tamen idcirco refragandum is vcritati,quanti suis inuoluatur ambagibus iuxta illud Augustini lib. de dono perseuer. cap. 4. Nam ideo negandi est qModapem
tum est, quia comprehendi non potest quod occultum est. Annuo,sii quod Augustinus ait, aperta sint eadequibus agitur,sive naturale lumen ita prodat, siue eam in partem cynosura Ecclesiasticae definitionis illuceati
Imbsi vel exoculari necesse fuerit, contra apertam e sensu proprio veritatem venire praescribente Ecclesia festinato parendum. Verum si quis suppetente ad vetitates Catholicas exponendas alia ratione expeditissima, vltro se in impeditissimam S in laqueos inextricabiles induat, quibus implicitus, aegre aut nullo
modo tueri quae adcidem spectant,lhaereticorum vero tela retundere valeat,eum ego nec Vere peritum, nec Deientem arbitrabor ac si pernicies aliis indecreetur,
etiam iniustum appellabo, qui colatio iolens innexuerit simplicibus pedicas quibus impedirentura perirent. In summa mihi cum Dominico Soto cap. de quantit. quaest.2.art. 2 fixum est, quoties ex Ecclesiae scitis non adigar iis tantum assentiri quae intelligam. Nam quod recte obseruauit idem Solo, de iis danta xat quae per Ecclesiam fidei Magistram proponuntur, scriptum est,nisi credideritis, non inte feris. At non exi stimo aduersarium suam eminentiam Lamplitudinem tanquam irretractabili S. Ecclesiae iudicio probatam obtrudere.Nullo igitur iure nOSVrget, Vt Ientcntiam densissima caligine obtenebratam,abiecto com munis sententiae splendore consectemur, facti rebelles. lumini, didiligentes magis tenebras quam lucem. M
297쪽
nis S libero arbitr. cum dixisset, Deum determinare contingentia,videretque inde euerti libertatem quam sanior tactus admittendam censuit, ait, credendam es se libertatis &externae illius determinationis concordiam, licet non intelligatur. Quod ipsum iubet
u.andi cause quinque tanguntMr. XVI. Causas inolitae delibertate veteris sententiar, omniumque pertinaci tudio retentae, ex autore audiuimus&hbrauimus. Nunc vicissim vestigandum est quae causae fuerint, nouam S tam multis retro seculis inuisam de libertatis natura sententiam fabricandi.
Vnde liquido perspicietur, quod autori propositum
erat quaerere, cur noua sententia caput hactenus non extulerit. Quod tamen me iam longius prouectum vi deam, attingam potius quam persequar,causas item quinque quae occurrunt, circa sententias nouandi, quod ut libertatis notione autor praestitit. Ea ego camsas in autorem refundere,consilium non capio Veritatem candidea nude exponam. Quare petitum se aut violatum,non erit quod expostulet. Si enim extra conscientiam suam sunt quaecunqκ dico,nequaquam ad iniuriam eius 'eflant cunecta quae dico. Si autem in se esse nouit quae lojuo nona mea sibi hoc linguadici aestimet,sed a conscientia sua Lacinia est ex Salviano lib. .de prouid. quae quia vera ac prudens est,mea esto. I. Amor
298쪽
XVII. Prima nouandi causa,eaque radicatis, capitalis,est amor sui, detrectans usum inuentorumali norum ,renuens lue finibus quos alij posuerint, coerceri. Nam habet hic quoque locum illud obi, Virvo nus in superbiam erigitur,m quasi pullum onagri, liberum se natum putat Si exsolutionem corporis tantopere amamus, quanto magis sententiarum de iudiciorum,
quibus pars nostri potior ac intimior sui iuris probat sese, Mingenuam prodit,serulaeque subductam, quippe nullius addictam iurare in verba Magistri. Itaque
ingenuitatem hanc, libertatem ingeniorum aciamantes non pauci,insano amore eius correpti. recurrunt mihi nec cogitanti aduersarh voces , junicum
more,aut sicut vituli de armento, excurrere nullisque
contineri repagulis cupidissime gestiunt. Et esse hunc praesertim novellorum magistrorum genium, obseruat Maior in L. nec inscita comparatione ijs dixit eL se non absilmiles,qui hyeme vix ad ignem accesserunt, cum statim inquit accipiunt tenaces liquid mouent, nec patiuntur fictam ab alio lignorum dispositionem
manere.Nolo de autoris animo ferre iudicium, iiisve in aliorum genio rimando, & ex suis suspicionibus damnando,morem aemulari. Ipsemet an prima haec nouandi causa quam idoneam praesto, in eum reuera cadat, iudex esto. II. Ignauta.
299쪽
uelidi difficultates ita antiquis sententiis occurrente Molle enim ac delicatum est genus nostrum Aspera omnia usque adeo refugit, ut non pauci, ipsi quoque taesti Delicitati nuncium remittant, dum itinere dissicili ac horrido adeundam vident. Itaque multo minus mirum esse debet,in reliteraria declinari procli uitate quadam natura sibi indulgentis seque miserantis,ardua, aspera quaeque. lubentius vero insisti iam protritis & complanatis itineribus, quae dissicultatum vacua citra laborem decurrenda proponantur. Quia ergo nulla caetam liquid veritas, quin eam n bulae aliquae dissicultatum ex aduerso venientium OL fundantiqui ad eas discutiendas pigri sunt,d pr ignauia atque ibcordia qualemcunque laborem ea in discussione ponendum auersantur, ad nouas propri aut alieni ingeniscicindelasconuertuntur, in tenui illa daeuanida luce exultantes ad horam, mox densissima caligine opprimendi Antiqua de libertate sentetia clara illa ciuidem,ac in se uides es . Abadiunctis tamen aut consequentibin dissicultatibus,rideri potest tenebres cere nonnilail. Quare 'ui has offucias dispellere prae ignauia grauatur, cistulgens alicunde noctilucum pro solenabere deligit, extimescens dubias tenebras, suffundetur caliginta Nam ct qui timet pruinam,iI-
Nusquam id alibi familiarius quod mecum recognoscet, quisquis ad ea quae in hoc negotio non ante
exachum ieculum semel iterumque acciderunt, aduertet animum Persenserat aculeos dissicultatum ex natura libertatis legitime exposita,Doetor grauis odier
300쪽
Cv Nou Liar RTA iacEAT 18tditus. Viderat quam operosum esset, diuinae libertatis indifferentiam cum immutabilitate conciliare Penetrauerat abyssum dissicultatum in consensione diuinarum motionum ineluctabilium M libertatis quam humana voluntati ad supernaturales actus meritorios fides tribuit Quam abdita, inaccessa passim sit Christi libertas circa opera a Patre demandata,intercludente peccandi potestatem summa Christi sanctitatei diuina tutela,clare perspexerat Has dissicultates vileniret,visus sibi est philosophaturus non incommode, &dissicultatum illarum salebras declinaturus ii libertatem non ut ferebat antiqua sententia in potestate active indifferente, sed in obiectiva indifferentia corulocaret Lita ut quaecunque praecederent, aut comit rentur vel subsequerentur voluntatis actum,circa ob tectum cuius indifferetitia ab intellectu exlaiberetur, nulla ratione libertati voluntatis ossicerent, quandiu indifferens illa exhibitio superstes esset. XIX. Quod reclamasse illico prope omnes ad eam nouitatem, videret autor cum quo agimus, monenodari eo facili ac in speciem molli modo dissicultates,sed augeri;eludi, non elidi, firmis rationibus confecisse ut molle ipse quoque ac expeditum iter aperi, ret, dissicultatesque illas auerteret, libertatem non in iudicii indifferentia,quod feceratDoctor anterior,sed in indifferentia seruato ordine finis, vel potius in amplitudine ad eam indifferentiam consequente collocandam edixit.Neque hoc bene,ut ut facilitas discubtates grauissimas expediendi,abblandiri autori ac eius consiliis lenocinari ut visa tam certe facilitatis coisse: