장음표시 사용
41쪽
V II. Oheiam satis est; etiam plusquam satis, suffixionum, sannarum, censurarum, paci ciue aure bibitum Semper ego Auditor tantum Nunquam ne reponam Minime sane, qui illud Origenis aduersus Celii impotentiam, alte pectori infixum geram a ledicta conuitiaque iaculari, non est distulatoris, sed plebeium indignum Philosopho vitiuui, Theologo, 6 que huius farinae, S cum talibus agente, multo indi-onius sed tror cum Origenes: O furoris indicium cuni deberet rem propositam examinare candide, inquan
tumfer potest, hilalienum ab ea dicere. Haec sapienter planeo rigenes, in calce libri primi aduersus Celsum, quae Chrit ianum disputatorem tenere mordicus,omnino consentaneum est. Nec illud animo excidit,quod aduersus Petiligni ardorias, sapienter a D. Augustino obiectum est l. 3. c. i. S c ego tib vellempro maledictis maledicta rependere,quid aliud quam duo maledici essemus, ut ij qui nos legerent, alij detestatos abhcerensanagrauitate, alijsuauiter haurirent mala voluntate Subi scit a'cntissimus Pater de more ac usu suo, quem expressiim a me imitatione potius quam verbis velim. Ego quando
cuique,eldicendo De cribendo re 'ondeo, etiam contumelis, criminationibus lacesitus,quantum mihi Dominus donat frenatis atque coercitis vana in ignationis aculei , auditori te lor ve consulens non ago ut efficia homini conuiciandosuperior,sed errorem conuincendo lubrior.
I X. Hoc mihi cum aduersirio agentiqui scen in
42쪽
Nov TvCIs OSTENTATIO. 23 ita cornu habet, sanctum sto Criminationes ille quidem in nostra placita intorquet, adeo aculeatas, ut nihil horridiu, adeo asperas, ut nihil atrocius adeo nul-ha veritate subnixas, ut nihil ad calumnia prodigalitatem desit Pelagiani enim audimus,4 violatae diuinae maiestatis non uno ex capitc arcessimur, insano ardore propriae excellentiae agitati dicimur, dereliquis verborum sordibus conspergimur, quas ne mihi ipse vltr0 affricem, scicias non itero. Idque totum ex illo scilicet coenotissimo fonte in nos dimanat, quo statuimus libertatem esse agendi non agendi potentiam, vel esse facultatem quae possit in hoc aut illud ferri pro libito. His omnibus surda aure exceptis, unum esto studium meum , veritatem doctrinae propositae, ut Theologos decet, Ede, ut Christianos, quamuis lacessitos,sedatori tranquillo animo excutere. Quantum vero per accuratam dc seriam nouae huius doctrina disquisitionem deprehendes, eo colli Mandum est, ut creatae libertatis germana notio statuatur. Ea si rite ab autoreposita ea, stabunt omnia noua cinaudita quae illi superstructa, de beatis, de damnatis, de Christo de Deo ad intra liberrimo, referebam illo disiecho finadamento uniuersum n uum aedificium collabi necesse est. Quare hinc auspicari, non operaepretium duiuaxat videtur, sed etiam
43쪽
Discusso noua sententia de natura
doro in calce praefationis ad librum de anima. Oportet rius nominum similitudines quasi ramos obuiiantes abscindere,nesemitam di tutationis no stra,vo-culularum consonantium 1 lua, umbrosiis imaginibus vigeatur intexere Oportet inquam, de qua libertate agendum nobis incumbat, praemittere. Potest enim hibertatis nomen. quod late tradit Ocham in z. q. l'. btera Casstro. V. Libertas haeresii l. ac Pennotu l. l. propugnac. c. s. insta apertius erit, variis admodum lignificationibus minus propriis S late dictis
usurpari nempe pro exsolutione a seruitute alicri homini addicente, quae dicitur libertas ciuilis pro exemptione seruitute peccati, quae dicitur libertas gratiae; pro segregatione a corruptiones miseria, quae vocatur fibertas gloriae pro immunitate coactione,quam vocant libertatem complacentiae, vel libertatem naturae. Omnium vero contensu, ea est libertatis acceptio
44쪽
pressari genuina, qua designatur omnimoda exem. ptio a naturali, extrinseca determinatione, cum potestate agendi de non agendi quae exemptio atque potestas , est fundamentum moralitatis, atque adeo etiam meritia demeriti, implantatorum moralitati: Hunc enim esse veluti characterem quo internoscantur distinguantur actiones laude aut probro dignae, scite dixit S. Basilius in Psal 33.ad illud,sepauper clamauit. Simile D. Hieronymi dictum, agnoscere se, toto corde suscipere, ait D. Augustinus . denatu. gra c. 61. Ratione idem confirmat Angestus c. 6. morat. textu. l. Seposita ergo quavis alia voci libertatis interdum subiecta notiones, de ea sola agendum cst , quam dixi esse proprie sipresse acceptae libertatis:hoc est de ea quae fundat moralitatem,S progerminans ex
II. De hac ipsa proprie di ista libertate, moralitatem ac germina eius fundante, sermonem sibi esse, diserte
profitetur autor nouae sententi l. s.c. I. n. l. me. Contestatur enim tractare sede ea libertate u prae igitur ad meritum siue boniιm siue malum, secundum quam praemio vel laude digni sumus, cuius dese lupeccatum nullum admittitur , nullum opus moraliter bonum exercetur.
Et quanquam huius propriae acceptae libertatis constitutivum, negat esse quod omnes hactenus protulerunt, siue dominium proprii actus, siue activam voluntatis indifferentiam , siue potestatem agendi aut cessandi ab actione positis omnibus praerequisitis, aut etiam agendi contrarium: Tamen libertatem proprie dictam, eam esse qua moralitatis germinum eius,
45쪽
L PAR I. Ap v I. hoe est merit, demeriti Diadamentum est,pro certo habet,ac de ea se agere toto opere contellatur citato loco. Quam vero esse velit rationem huius libertatis formalem, constitutivam, quandoquidem iuxta ipsum, antetiores omnes quotquot de libertate philosophati sunt ut de facultate versatili, ad utrumque indifferente, ab ipso ostio aberrarunt, aperiendum ante omnia est, ut ordinate procedamus.
T pus nouae sententia, ei in firmamenta. L me AT vir inprimis autor, S distusFvariis capitibus explicat , libertaten, proprie dictam, quae scilicet est mor
litatis fundamentum , posse, causilitera formaliter definiri. Et quanquam propositum illi est, libertatem niuerse exponere, tam prout Deo quam prout creaturis competit Tamen quia creaturae sunt ru bis notiores,& haec iuxta Bernardum est scala mundi qua ad inuisibilia Dei pertingimus, idcirco libertatis dehia itiones tartitiones aperit priamum increata libertate, inde assurrecturus ad increm
Radix noua silertatis tibi ci ves adhaerere m.
Definitionem libertatis causalem,autori. I.c. 4.n. I.&l. 2. .c-Iq. n. 2. hanc proponit ex Augustino epist. 89 liberum es quo abiicitur Deo;nempe immediateae non
46쪽
TYpvs Nova. 4ENTENTI h. e. ut brutae animantes , quae Deo subiiciuntur duntaxat per hominem, sed immediate ac per seipsum. Quod enim proprie liberum est. non per alterum, sed seipso subiicitur Deo, 5 tanquamessicienti principio,& tanquam fini. Tanquam principio quidem, eo quod sinat se ab illo moueri; nec ita assiciatui, ut velit proprio motu,propriaque vi, rebus agendis intendere Tanquam fini autem, quatenus ad Deum recta tendit in Hiis appetitionibus, necati,diuertit motionem diuinam, quam ad principium unde prodiit. Quanquam
ciens principium extraneum statuit causationi libertatis eo quod subiectio illa sit tantum subiectio; per eam creatura ab uniuersitate Lamplitudine quam ante secula in Deo habuit transeat ad particularitatemvilimitationcm quam in proprio ordine nanciscitur. Eam ergo subiectionem totam, ait esse radicem libe tatis, quae est subiectio ad Deum ut ad finem moquod hac subiection creatura particularitate ibnutatione proprisordinis, transeat ad uniuersalitatem Lamplitudinem ordinis diuini ac increati Nam qu to magis Deo ut fini subiicimur, tanto ad eum accediamus propius, Labangustiis nostris recedentes dilatamur, donec omnem tandem exilitatem nostram do ponentes, pleneque supergredientes proprium ordinem, eandem fere amplitudinem recuperamus, quam praehabueramus in Deo ante secula. Haec igitur est iuxta autorem, radix libertatis, ex
qua compingenda est causalis definitio libertatis.Eam porro subiectionem ad Deum, duplicem esse, statuit
47쪽
l. a. c. 28. n. . nam quam ipsi operamur alteram quam operatur Deus. Prior est, qua recedimus a creaturis ex Dei amore, ac ex desiderio sistendi relli- tuendi nos Deo. Posterior est, allectus ille quo volt mus nos ipsos tradere in manus Dei. Utraque, sed haec praesertura posterior, bdiuiditur trifariam. Una quippe est secundum voluntatem; altera secunddin esse; tertia tanquam meiaabri ad caput, qui sunt totidem libertatis fontes,, totidem capita unde variimodi pedifictae libertatis dimanant. Eiusdem noua quid litas, eminentia amplitudo.
II. Iam vero liberum formaliter, illud est quod in summa amplitudine versetur, ad quod subiectio hactenus exposita, proxime disponit Subiectio enim,
quod autor l. 2. c. i . n. . obseruat, via est ad libertatem, non ipsa formaliter libertas, cui potius opponitur, cum libertas sonet ita dependentiam de amplitudinem,quae subie istione excluditur Formaliter ergo lubertas, iuxta autorem, est amplitudo, ad eam quam
proposui subiectionem consequens. Nam quamuis uod Deo subiicitur, ob immutabilitatem quam inuit, non sit liberum a necessitate. nisi a necessitatellinitationis ac dependentiae, quae illud adfinitum aliquid coarctaret, statueretque dependens ab externises, Tamen sufficienter intelligitur liberum in ea vocabuli proprietate quam vere sonat libertas. Creatura namque Deo subiecta, ob eminentia mi amplitudinem quam in Deo consequitur, propellit a se abiectionem
ad creata, atque ade seruitutem: quod est potiri verissima de propriissima libertate quandoquidem tib
48쪽
rum,ex anticipata omnium notione, seruo opponitur non autem necessario,Vt autor notat l. v. c. q. n. i. sicut
libertas non necessitati, sed seruituti opponitur, quod
autor frequenter inculcat,a nominatim l. I. c. 6. n. t. .lo aci 2. contraquain imaginati sunt recentiores
qui non attenderunt, necessarium opponi contingemti, non autem libero. Ex quo factum esse addit autor, ut libertatem frustra quae uerint in indifferentia abso luta agendi de non agendi, vel agendi oppositum, cum libertatem exponere oportuisset per adlaaesioncm ad finem ultimum, cui adhaesioni annectitur indifferentia circa media seruato ordine finis Est er o libertas formaliter 'uidditatiue eminentia 5 amplitudo, ex adhaesione cum Deo fine nost ro, excludens seruitu
tem ad res creataS. Hanc libertatis notionem, autor l. l. toto c. .an L.
de plenissime ac 3 confirmat,partim directe, prolatis non iam spicis aut manipulis, sed aceruis testimoniorum e scripturis, Patribus, Philosophis, Scholasticis; prolatis item rationum multiplicium ri mentis. Partim indire iste, siue elisione vulgaris sententiae, quaelibertatem statuit in potestate agendi vel non agendi positis omnibus ad aetionem praerequisitis: Sed in xime monstratis immanibus dissicultatibus, quae in praecipuis Thaeologicae doctrinae capitibus, circa De dc Christum, ac humanam voluntatem, deuorandae sunt ei qui in antiqua illa de vulgari libertatis notione perstare velit; cum tamen noua hac sententia supposita, clarum it, omnes illas dissicultates et neuere. Haec ima distincte insta ac sigillatim proponentuti
49쪽
PAR I. CAP v I.&liunctanquam eximium laboris ab autore circa id bertatem collocat fiuctum, exhibet panegyricus se cundus ad cius opus. Sic enim habet, post proscissam indifferentiam Peripateticam adolescentioris scholae.
Tanti intresvir non ignorari nil adno Zram, qua vel bona vel mala est, volt talem, illum aequalem animi libratio nempertinere ut ex hac possim: hallacinatione in vitam animae quae Vatia est, si puc im mi eriM Theologorum
animosetisnnum distrahunt, dimanarint.
V l etiam Deiscatio. III. Alio Laeterea verborum cortice,reuera tamen
eodem sensu, supra hymettia quaevis&hyblaea mella sapido, eandem germanam libertatis proprie dictae
notionem pro Onit autor l. l.c. 34.n. 2. 7. lateque l.
2. c. 27. Quia enim libertas, formaliter intrinsece sola est in eminentia Lamplitudine praedicta, idcirco ait libertatem esse formaliteri quid litatiue deificationem. Homo quippe seruitutem imo tyrannicum iugum creaturarum omnium excutiens, delici ad Deum adhaesione adipiscens libertatem , transit in Deum, Munus cum eo spiritus est, iuxta Apostolum1.Cor c. 6. unde eminentiam Lamplitudinem infinitam consequitur; qua, sicut Deus in quem trans mmatur, non tam omnia habet,quam eli omnibus utitur ut superior ac Dominus, quatenus ea ad finem suu conuertit, quod est esse criξUinον Et quamuis convcrsionem illam ad Deum solus Deus in nobis essiciat sitne nobis, tantiimque in ea simamus nos trahi tamen idcirco in ea eis cienda moueri a nobis dicimur, quia monemur a Deo, cum quo unuS. Vnum sumus.
50쪽
o sublimitas, hoc nouae doctrinae telescopio deprehenditur, abiecta exilitate illa indifferentia activae, aut potestatis in actum suum,pcnc quam limis aut lusciosis recentiorum oculis, ratio libertatis proponebatur exsucca, macilenta, ut autor ex postulat infigens non uno loco libertatem esse perfectionem, secun- .
dum quam homo ad imaginem Dei conditus est, de secundum quam homo , omnia non tam pollidet quam est: ac proinde suprcmam quandam emin n-tiam Linfinitatem adipiscitur, ratione transitus a pa uitate creaturae ad diuinam amplitudinem. Ex quibus liquet,donari libertate,idem si quod deificari S vicissim deificari,idem esse quod donari libertate.
Ita magnificentissime de creata libertate autor: qui ut penitius suum hoc placitum de libertate formaliter deificante perseadeat, i. i.c. 27 triplicem omnino in dum deificationis, atque adeὰ etiam verae libertatis distinguit Primus continetur subiectione, demissi ne omnimoda humanae voluntatis ad diuinam. Secundus participatione diuina naturae Tertius unione
hominis tanquam membri,cum Dcoit capite in idem corpus, quae&incorporatio dici potcst. Duo priores modi, uni libertatis qua liber est ipsemet Cliristus. Regustemus breuiter ungulos. IIII. Primam illam deificationem ac libertatem, Ethnicis quoqt e Philosophis, desinter eos Stoicis, ac in his Senec maxime, Epicteto'innotuisse,obseruat autor, prolatis locis eorum compluribus quibus disse tissime traditur, hominem a Deo aliarcat eum iuc