장음표시 사용
411쪽
quippe adiuina munditie sipeccati odio quo flagrat
Deus,alienissiiria A Diuo autem Augustino tam dissi ra,quam longatur. oelum terra. Nam Diu Augustinus tantum voluit quod dixi. Et aliquando praeterea significat, cum peccator ad duo mala inaequalia promptus agnoscitur. 5 in pro- cinera ad ea, ita ut alterutrum exequi fixum habeat;
tantumque nutetin anceps sit, utrum potius e duobus perpetret,cum inquam id accidit, tunc D cum interdum impellere peccatorem, ut in eam potius partem quae minus tetra est,arbitri sui habenas flectat:vel εum peccata sunt aequalia, & ex uno secutura st iusta vexatio alicuius, eo similiter impellere quandociue Peccatorem non per physicam voluntatis ipsius inflexionem ad malum lactam diuinitus,sed ostentata,ministerio fere satanae,aliqua boni illecebra, qua peccatorem ad eam partem prolectet atque pelliciat. Sic enim duram illam nec facile vulgandam D. Augustini paucis quibusdam locis,i pro parta is quibusdam de
iustequentissimis euentibus sententiam, mollivit Hugo te otinus lib. I.de sacram. fidei p. s. cap. 29. quam autor ad omnia plane peccata, primum cuiuscunque hominis peccatum consequentia , cousilio nequaquam probando,extensam volui
Neglecto cordesaucio, re ui micarat.
XIV. Castius profectori Deo dignii:s loqueretur, si non modo amoueret ά Deo hanc inflexionem ad malum,etiamsi quandoque sit minus, sed etiam pra
412쪽
determinationem ad materiale, ex quo non potest in talibus circunstantiis non exurgere formale Acciditque mihi hac in re niuersa permirum, quod in aduersario deprehendo. Non enim sensum meum dissimulabo Istam religiose de Deo opinatur, ut etiam malum poenae qua homini malum est,ne per accidens quidem in Deum refundi patiatur,ut videre est lib. 2. cap.
gustini de D.Thomae loca, quae reuera tantum ferunt, Deum ex se nolle hominis supplicium, prout eius malum est, quamuis supposita hominis condignitate, Velit, quidem directe , quod est iustissimum mempe hominem plecti. Item eadem religiositate S pietatis tenerrimo sensu,autor ibidem num. g. refugit adnait- terri Deum esse posse causem non entis usque adeo ut si fiat subtractio pura concursus conseruatiui, neget Deum esse causam quod res non sit, sed tantum admittat, Deum non esse amplius causam quod ressiit: addatque, Deum no esse causam desiitionis rerum sub ducta conseruatione pereuntium, quod meram inqu-xus negationem sonat, sed duntaxat non esse ulterius
cautim conseruationis earum, quod ait importarem
fluxum quendam positiuum ad non esse. Quae adeo subtilia, mystica sunt,ut ego qui Davus sum, Oedipus praestringi mihi visum fateri cogar.Tandem eadem exquisiitillima in Dei nitelam S luminam sanctitatemhoseruantia ductus autor l. 2.c. 2 4.num. .negat Deum possitiue nolle Lauersari peccatum ne scilicet eius qualicunque tandem contactu, etiamsi aversativo, sordescat δε quia si Deus positive malum noI-
413쪽
pΑR II. AP v III. Iet non fieret. Quasi vero idem sit nolle siue auersiri aliquid, nolle impeditionem eius , quod est illud permittere, si impedimenti appositio ad manum erat. Atque ita Deus etiam si peccatum impedire nolit, optime tamen ac verissime dicitur nolle de odisse pec
Aduersirius ergo, tam delicate pius ubi nihil interest,im,ubi species pietatis sudisin Deum euidenti ratione confoditur,occlusis tanta accuratione for
minibus diuini influxus in quodcunque mali nomine donatum,etiam quod Deum non dedeceret,patentissimam portam aperit diuino influxu in malum mora se,quod est vere a Deo alienissiinum siue in peccatum, admissa inflexione creatae voluntatis per Deum ad si cundum quodvis peccatum,S praedeterminatione adactum positiuum in circunstantiis in quibus resaltare ex eo malitiam cst omnino necessarium Hoc vero est, quod aiunt,neglecto corde lethaiae Lucio, de redu- uia curanda esse sellicituit LProbatio . ex rete liene modorum, quibus
. volliniatis a Deo determinatio,
fieri dicitur. V. Tertio principaliter argumentor probo Deum non deternit nare ex seips voluntates creatas ad sui actus exercitium, excitidendo modum quo cam leterminationem a Deo fieri tradit autor. Ait igitur, omnes quidem causas secundas determinari a Deo ad exercitium actus, sed cum aliquo discrimine de quo
414쪽
EXERCIT. Acrvs NOVA LIBERT. NON CET. 38 plenec. 18.n. 2.&3. Nam causas secundas naturales ac
non liberas existimat praedeterminari a Deo, immis. sione actus cuiusdam primi fluentis,quem S. Thomas quaest. 3. de potentia quae est de creatione artic. . nominat virtutem intentionalem & fluentem Qui actus primus,licet non sit qualitas, quia non habet esse firmum kratum,est tamen morio fere sicut impetus lapidi a proiiciente impressus. At causas liberas,existimat autor praedeterminari a Deo ad sui actus exercitium, per finis intentionem,oua voluntas ora ad media,res
pectu quorum est indifferens, sed ad finem per media
Haec tamen neque vere,neque fatis cohaerenter,di cuntur.Nam autor contendit causas naturales eo diuinitus dato virtutis activae complemento egere , quia causae secundae sunt, quas oporteat a prima causa accipere,non posse tantum, sed di agere itemque quia alioqui influxus diuinus non esset in causam, Ied in solum esse etiam Atqui hae rationes, siqua sunt aliae mox inter diluenda aduersarii argumenta proserendi,
aeque euincunt, causas liberas huiusmodi complemento virtutis egere,ac causas naturales. Nec D.Thomas.
iis locis quibus supplemento illi virtutis diuinitus impendendo patrocinatur in speciem, aliter de causis naturalibus quam de moralibus ac liberis philosopha tus est cum omnes aeque sint causae secundar. Itaque quantum ex discursus acoluthia, Mus quae sparsim autor tradit,colligere licet & praesertim ex eo quod di . nam actitum liberorum praenotionem diuino decreto niti vult, tanquam fundamento primo, quod istac
415쪽
necesse est esse firmissimum, nec per hominem mobbicine scientia illo nixa vacillet:dicendum videtur, eum quamuisimplexe&confuse locutum, noluisse causis secundis liberis hoc virtutis auctarium negare sed duntaxat exponere voluisse,quid insuper habeant causae liberae, quod causis naturalibus commune non siti nempe intentionem finis, aqua proinde peculiariter determinentur, applicentur ad actias circa media, quamuis prout caula sunt, possuntque etiam eosdem
actus in deliberate promere, determinantur immissione actus primi fluentis Et ita expresse agnoscit autor
XVI. Egori eam praedeterminationem per quodcunque virtutis auctarium quo posito actio non possit non sequi repudiandam contendi, de specialem
causarum liberarum praedeterminationem per intentionem finis ultimi aeque reiicio. Atque ita excludor cunque modum,quo aduersarius censet tribuenisam esse Deo determinationem causae secundae ad exercitium actus. Praedeterminationem per immissum aetiam primum,exscindunt quaecunque hactenus proposui, ut excluderem determinationem nostram a Deo quoad exercitium actus. Quae aeque etiam milicant contra praedeterminationem per intentionem, si ea intentio sit eiusmodi, ut ea antecedenter ad consensum nostrum nobis diuinitus inserta, actio circa media non
possit non sequi. Quod semper addo, quia sit quis tantum contenderet,formam aliquam,sive sit qualitas si
ue aliud quippiam, sequanquam quid aliud tandem
416쪽
ExERCIT ACTU NOVA LIBERT. NON EGET.
esse queat in immitti cauta secundae &tamen aeque praestolati eius determinationem, ac cana praestolatur concursus simultaneusi concomitans non ei it mihi cum illo magna contentio, quia salua erit indifferentia activa voluntatis creatae,& immunitas Dei a labe causationis peccati. Atque hoc pacto philosophatum vi
deo Pennotum lib. S. cap. 2I num 2.5 cap. 22. num. I.
quoad actus supernaturales, quoad naturales specialiter a Deo intentos. Nec abhorret Ruardus artic. r. qui inter problemata numerat assertionem huius prae. immissionis non determinantis causam secundam.
Tantum itaque dispiciendum erit ei qui huiusmodi actum primum inuehere volet, quam solide illum sit confirmaturus,qui plane superfluus videtur,in nullo
firmo fundamento subnixus. XIlI. Specialiter vero praedeterminationem Voluntatis nostrae quoad exercitium per intentionem finis ultimi, quam Deus primo datam renovet c adau geat, plicatam uolutam euoliuit, re explicet mmi
nutam , Obscuratam per peccata instauret ret,
quo pacto de hac voluntatis libera praeitcterminati ne ad exercitium loquitur autor cap. L num. 3.ὶ hanc inquam praedeteria unationem, non video quam verisimiliter inuehat autor. Nam intentio Dei finis viti-Mai,non est nobis primo data a Deo, nec ab eo augetur renouatur,explicatur, euoluitur sed est actus noster elicitus&liber, cui aeque necessaria est diuina praed terminatio, ac coeteris actibus nostris pro quγbus autor necessitatem diuinae pr determiati ais agnoscit.
Alioqui causa secunda, respectit intentionis non ac s
417쪽
3so PAR II. Ap v III peret a Deo suum agere nec effectus ille daretur a Deo cauta secundae, quae est aduersari argumentatio ad as.
truendam praedeterminationis necessitatem. Oportebit ergo fingere,ante finisintentionem dari aliam intentionem anteriorem, quae sit huius praedeterminatio:quod non modo est cotra experientiam, sed etiam aperte inducit processum in infinitum in intentionibus praedeterminantibus. Quod hic suppono primam finis ultimi intentionem esse actum nostrum liberum.probaui de discussi in Mor.dist.2.anum. i73.Λlate etiam traditur a Bellarmino lib. 3.degrat. Δ lib.M-
autem supposito, rata est argumentatio proposita. Accedit, quod si verum est voluntatem liberam prς- determinari ad exercitium actus sui per intentionem finis ultimi,fatendum erit cuiuis plane actu libero,adiungi,imo praemitti intentionem finis ultimi. At hoc
nemo non videt esse commentitium, oc contra experientiam.Cum vero finemvltimum intendimus, ut aliquando contingit, non idcirco dicendum est eam intentionem nos praedeterminare: quia praedeterminatio spectat actionem prout exercetur, atque adeo dicit ordinem ad specialem stingularem actionem Atqui plerunque intentio finis ultimi nullam specialiter infert actionem circa media,eo quod de nullo medio as sumendo distincte cogitemus. Alias vero cognoscimus quidem nexum medii alicuius cum fine ultimo, de vi intentionis finis volumus tunc amplecti medium: Tamen neque tunc dicendi sumus ad eam electionem praedeteriminati per intentionem finis ultimi, quia
418쪽
praedeterminatio est aliquid antecedens liberae voluntatis consensum poniturque voluntate inconsulta; nec cessat ad nutum eius. At amor medi in eo euentu, non plus dura quam intentio finis, quam possumus cum libuerit abrumpere. XIII l. Fixum itaque de ratum esto, voluntatem nost ram, non a Deo, sed tantum a seipsa determinari adactus sui exercitium quod plane illi fuit concedendum, ut esset locus laudii merito in exercitio actus boni. virtutis operatio ex parte aliqua esset hominis, quatenus potuisset si ita libuisset, actionem omittere, ut pulchre dixit Nazian Zen orat. i. E contra Vero idem fuit voluntati permittendum cspectu actus praui, ut esset locus Iullae repensioni supplici in tem pore retributionis, cum uniuscuiusque actus appendentur in statera iusta. Haec omnino videtur certa ha buisse Gerso, quandoquidem in proiimio tractatus dedistinctione verarum visionum a falsis,inter alias propositiones ut vocat minus sobrias,quas aliquos Tlaeologos asseru1is assirmat istam numerat, Qu. diuina volun prius vult res esse, iram suus intellectus iudicat eas fore. Id enim perinde omnino est, ac sii diceretur, QMd diuina moluntas antecedenter praedeterminam, san ciat actus liberos ferieri tuam cognoscatur ositus influxus et Oumtatis creatae quo accipiunt ph, diuino in te e-flui ob ciuntur tanquam futuri. De voluntate enim diuina conditionale aut concomitanter concursum decernente,cum sit causa actus futuri, ut Gerso saepe agno Dcit non diceret Gerso,eam non prius intelligi in Deo, quam actus noster iudicetur futurus itaque perspicue
419쪽
inhaeret doctrinae propositae, censetque minus sobrium assirmare voluntatem nostram non a seipsa, sed a Deo determinari antecedenter , Ut exerceatae una liberum. Sic stabilita veritate, adducenda sunt siexpendenda, quae aduersarius ad stabiliendam contrariam sententiam id Deo tribuentem profert, ut inde emendicet sustragium nouae libertati de amplitudini quod libemtatis prisca notio per indisserentiam activam, nullo, modo possit cum voluntatis praedetermitiatione ad
Argumenta aduersari ab autoritate, pr sertim Diui Thoma.
XIX. Determinationem ergo voluntatis creatae ad exercitium adhu sui a Deo esse,autor lib. s.cap.l7.4aliquot consequentibus , magno testimoniorum, rationum bombo prosequitur Testimonia petuntur magnam partem ex D.Thoma, quem autor ait doc re . contra gent .cap. 66. 67. Deum habere esse proieffectu suo proprio coetera autem omnia, tantum darre esse in virtute primi agentis,sivtinstrumenta ab illo mota, applicata atque adeo causas secundas non educere effectus suos ad esse, nasi prout ad id determinantur mouentur a Deo mec operari per facultates, Muires achium quas in prima sua productione sortitae sint, dis ad id applicentur de determinentur a prima caiisa, conserente causis secundis supra primum esse ac virtutem initio productionis communicatam com
420쪽
EXERCIT ACTvs NOVA LIBERT. NON EGET. 393
municatam,complemetrium aliquod quod S. D. l. 3. de potentia quae est de creat art. . ad 7 vocat vim intentionalem fluentem incompletam , quae liberis quoque causis ad agendum est necessaria, alioqui actio nostra posset esse cessate influentia diuina, quod constat dici non posse. Item actio nostra in finem vitimum referretur ab alio quam a Deo, quod 'ue negandum est. Denique esse Deum, non modo virtu-etum ac secultatum nostrarum naturalium , sed etiam actionum inde prodeuntium causam, probat ibidem
S.Thomas cap. 89. allegato Isaia cap. 26.qui Deum fatetur omnia opera nostra operariis nobis, idque prae- determinando,uta D.Thoma ibid.cap. ρο. statui reiectis Nysseno S: Damasceno contrasentientibus, affirmat autor num. s. addens num. 6. tantum abesse ut in
leti mendum sit libertati actuum nostrorum , Me violentia alicuius iniectione periclitemur, ut potius motus nostri tum demum sint liberrimi,cum nituntur solo Deo cum autem a nobis prout nobis emanant, violentiam subeant maiorem vel minorem,prout ma
gis minusve nobis nituntur. Alibi quoque hoc est .
lo Deo moueri posse, in ratione obiecti siue finis, quia solus est bonum uniuersale;&in ratione principi siue agentis, quia dedit homini volendi virtutem,
eamque lotus caulatin homine. X X. Ex his perspicue haberi censet autor, iuxta s. Thomam,determinationem voluntatis creatae quoad exercitium,esse a Deo. Quod clare item vult haberi, ex eo Quod Deum praemouere causas secundas, eat Ma