장음표시 사용
481쪽
lata d. vir cap. l. Obseruat ne autem dignum est, latum discrimen inter eos quos dixi priscos Scholasticos S Sequanum Theologum cuna quo agimus. Illi enim agunt tan tum de actu positiuolubiliato malitiae, ad quem negarunt Deum concurrere, vel non improbabile cen suerunt id assirmare, quia timebant diuinaenitetarde sanctitati:,quam dedecere in speciem videtur influxus ille. Qua in parte loquuntur quidem in consequenter, ut postea dicam Tamen non negant in fluxum Dei nobiscum quoad alios actus praesertina bono S. Et diserte Hurtades, quo Sequanis maxime nititur quamuis poterat Delicius exercere ingenium quam in tentanda conuulsione apertissimae veritatis, δ, uendis ovis quae ali excluderent, idque in eo iure dis pliceat, nihilominus fatetur esse contra fidem negare influxum Dei quoad actus non malos, ob apertaain contrarium Scripturas. At Sequanus cuius senten itiam excutimus,negat in fluxum Dei immediatum in quosui; nostros actus liberos,etiam si bonos, La quibus nulla Deo labes affricanda timeatur. Nullo ergo iure existimare potest, ullum plane Theologum praeter duos illosasmaeles, quorum manus contra Omnes manus omnium contra eos, Durandum dico S:
Aureolum,sententiae huic suae patrocinatos esse,eam vescensuisse probabilem. S ragia Patrum, pro concursu Dei nobiscum. VIII. Peperit unanimem hunc consensum Theo logorum
482쪽
logorum posteriorum , obseruatus diligenter ab eis consensus Patrum in hac veritate tradenda. aD sim namque Patres , siue insectando haereticos quosdam antiquos qui mediatam tantum effectionem rerum creatarum Deo tribuebant, siue Scripturae pleraque loca diuinam rerum creatarum productionem celebrantia interpretantes, huic veritati
sunt astipulati. In priore ordine sunt, renarus lib. cap 3 d Epiphanius haeresi 16 ac Tertullianus lib. de praescript cap. 6 a quibus Gnostici refelluntur, eo quod negassent Deo immediatam productionem rerum quarumcunquerim fabulati essent
pleraque facta esse per Angelos qui soli processis
sent a Deo immediate. Hoc refellunt Patres praedicti & e contra confirmant, Deum esse omnium plane visibilium de inuissibilium effectorem, non m diate tantum quod etiam haeretici illi admittebant,
sed etiam immediate. Vnde quod in fidei regulis siue symbolis, cin quatuor primis generalibus Concilijs definitum est, Deum esse omnium visibilium
pariter&inuisibilium conditorem, cum intorqueatur in haereses praedictas, accipiendum est in sentiam propositum, deque immediata rerum omnium ess ctione intelligendum. In posteriore ordine proposito sunt Patres, cum tractant illud Actorum et In ipso imim v, movemur sium. aut illud Isaiae 16. Omnis opera nostra operatus es nobis Domine vel illud i. Corinth. II. Operatur omnia in omnitus nec non illud Mis m
483쪽
Joan pater meus siue modo operatur,ac de ii que cum versalit alia pleraque loca, quibus dicitur Deum producere in montibi faenuma mamόin suis fecisse ,,οι pusim se totos in circuitu, ac pelleio carnibiu nos misi se, aut etiam formasse nos in utero. Quorum locorumta inetsi aliqua alio sertassis obtorqueri possent, tamen spectata saltem Patrum autoritate a quibus in praedictum sensum urgentur,non possunt non esse in eo ipso senses, maximi momenti apud quoscunquα Cainolicos Iuuat pauca quaedam, sed illustria Patrum dicta, circa proposita scripturarum loca propo
IX. Chrysost omus hom4 .in Ioan. tractans illud, Pater me que modo operatur , sic scribit. Quod si
perconteris, , quomodo Pater operatur, cum septimo die ab omni opere cessauerit accipe quomodo Pronidet, continet, temperat omnia quae fecit. Cum iritur Solem mentem, Lunaecursum, tagna ontes, luuios,naturae,imm seminibus in m bis, uterum orporibus progressiunp, eartera omnia ciuibin hoc totum constat, vides, intesi reperpetuam Patris operatiomm Idem hom 38. in Acta,erpendens illud in ipso mimus nouemur o fumus, haec habet, praeter coetera ad hunc locum egregie facientia. Viae quomodo omni a i ius ditis esse , Prouidentiam i - esse dicit,ac conseruationem esse ab Eo, operandi vim actum habere, non perire. xpendenda item quae paulo ante dixerat ad illud eiusdem capitis, dans .mmbus mitam, , in lirationem, ν omnin. S.Cyrillus lib. Σ.indoan cap. ilia illud, Par er meuπ risue movi operatur u Christum loquentem inducita'
484쪽
CONCvnsvs DEI, vERAE LIBERT.NO OBEST. 4 7Si creditis nutu voluntate opificis Dei, Sabathi quoque die,omnialubet nari,ac Nem quidem oriri sontes fuere, plantas e terra prorumpere, ignem sivi hominum etiam die Sabathiseruire , cur temere atque imperiiraccusatis eum,per quem omnia pater operaturi omnia enim Deus Pater non aliterquam per virtutem apientiam suam qui sitim eius est,peragit , propterea inope ror. Onstrat idipsum pulcherrime lib. i. eiusdem operis
X. S Augustinus variis locisquet ex eo addensat pro
more Greg. in s. d. s. q. Vnica art. I. conclus. 2. ex diuersis Scripturae locis hanc immediatam Dei ad quos uis actus causarum creatarum coperationem colligita Illustris est qui habetur epist. i 6.qu. 2. Quod quarii,
inquit ad Consentium,virum sigillatim a creatore Deo, eorporum lineamentasormenturinon temo uisit, si quan tum potest humana mens, potentiam diuina operationis inteoeas. Quomodo enim negare poterimus Deum etiamnunc perari cuncta qua creantur,cum Dominus dicat,Pater meus usque nunc operatur ira cellatis I primi diei,ab ipsis naturis condendis intestigenda euacta non
ab earum administratione qua condita reguntur. Cum natura rerum a creatore administretur inper ordines
praefinitis locis c temporisus suis cun Ia nascantur Deus situ nunc operatur. Nam si Dem nune icta non fr-mat,quomodo legitur Priusquam te formarem in utero noui te Quomodo etiam accipi potest. Quod si foenum agri, quod hodie est de cras in clibanum mittitur, Deus sic vestit Nisi forte credendum est, innum a Deo vestirio a Deo corpora non formari s Cum enim dixit, mm h
485쪽
vestit , non de praeterata ordinatione , sed de praefii fioperatione 6atis indicat. Vnde est tiam qui posto x de seminibu quod si ra commemoraui. Non, inquιt, corpus quod futurum est seminari sed nudum granum, ut puta tritici, aut alicuius coeterorum Deus autem illi dat corpus quomodo voluerit. Non dixit dedit aut disposuit μι dat, ut creatorem intel
, ef caciam sapientiae seu brebra qua quotidia suis
temporibus oriuntur , condendis adhibere. De qua D
sentia distum est uertendit a fine usque in fineni fortiter. Et non diuis,disposuit.s d disponit omnia Dauiter. Vix queat explicatius Q rtius conuelli sententia negans interuentum Dei immediatum in quacunque productione Nec minus splendide in hanc ipsam rem philosophatur idem sanctus Augustinus ita 1. de Geneti ad liter cap. o. ubi cum retulisset quorundam sententiam, quod Deus sttantum mediata causa rerum omnium sic eam impugnat. Sunt qui arbitrantum, tantummouo mundum
ipsum factum a Dei, caeterarum feri ab ipso mundo, sicut in ordinauit iust Deum autem ipsum nihil
operari. Contra quos profertu ista sententia Domini, Pater meus usque nunc operatur Et ne qui uam putaret apud se illum abiqui operari, non in hoc mundo Tater in me manens, inquit, facit opera sua. Esicut pater suscitat mortuosin vivificat, δα filius quos vult vivificat. Deinde quia non solix magna
atque praecipua evertim etiam ista terrena extrema.
ipse operatur, ita dicit Apostolus ritulte tu quod seminas, non vivificatur nisi prius in oriatur. Et quid
486쪽
se ininas Non corpus quod futurum est lata inas, sed nudum granum , fere tritici aut alicuius coeterorum Deus autem dat illi corpus quo modo voluerit,in unicuique seminum proprium corpus. Sic ergo credamus, vel si possumus, etiam inte gamus 'sque nunc operari Deum , ut si condit: eo bus operratio eius subtrahatur 'intereant. Et mox Movet itaque occulta potentia et niuersam creaturam Iuam,co
que motu ista versata dum Antii iussa perficiunt, dum
circum ιunti dera, dum alternant menti, dum ab usaquarum lapsibus er diuersiis etiam piria erim cong&bationibus agitatur, dum viret pullulant sinaquesemina oluunt dum animaliagignuntur vario tu appetuu proprias vita agunt, dum qui ius os exercι re permittuntur , explicat secuta , quae isti cum primum condita funi, tanquam im cita indiderat , quae tamen in suos cursus non explicarentur si ea ille qui condidit, prouida motu administrare cessaret.
Ex his, D. Augustini mens in re proposita, adeo splendet ut nulla sit illustratione opus. Nec est
quod cnseamus , tantam lucem obtenc brari posse paucis illis verbis ex lib. ii. Confess. cap. ii quibus dixit Motum oluntaris in malum , quia peccatum est , a Deo non esse. Hoc enim nequaciuam ita est accipiendum, ut sensus sit, actum phylicum malitiae substratum non pendere a Deo essicienter, quo pacto locus iste illis aliis quae ex Diuo Augustin Proposuimus, repugnaret. Sed sensus esse debet, actum malitiae substratum, non esse a Deo, prou fundat malitia formalem, quod est verissimum Nan,
487쪽
ut sit c a stus pendet tantum a voluntate creata, ex cu
ius modo se habendi resultat malitia in actu positivo. ua non sorderet, si fieret prout praecise a Deo penet. In hunc sensum, mentem Diui Augustini exposuit Gregorius in z. dist. 3 . quaest unica artic. 3. ad . secutus Altissiodorensem : Estque doctrina quoque s. Thomae cum alibi,tum quaest. 3. de malo,arti . m. de Scoti in i. d. i. Imo plenissime, explicatissime S. Anselmi, cuius suffragatione iuuat obsit gnare hanc sententiae nostra communitionem ex S. Pa
XI. Sanctus ergo Anselmus doctrinae D. Augustini studiosissimus, di ad eam passim alludens vanis locis, siquod nunc ex mente Diui Augustini esse diximus, clare confirmat, de simul immediatum Dei concursum in quosvis actus nostras,egregie perit Libro de casu diaboli cap xo ita scribit. Cum diuolus conuertit voluntatem ad quod non debuit, ipsum melle, ipsa conuersio fuit aliquid c tamen non nisia Deo, cude Dei γοluntate aliquid habuit quoniam nee velle aliquid, nec mouere potuit voluntatem, nisi illo permittente quiscit omnes naturas substantialis,di accidentales. nisuersales,m indiuiduales Inquantum enim voluntra,
conuersio siue moti, voluntatis,ess aliquid sonum ii, Dei est. Inquantum mero iustitia caret sine qua esse nendebet,non simpliciter malum sed aliquid malum est: quod malum est, non Dei est sedet olentis siue mouentis voluntatem. Simplex quippe malum est iniussista,quo niam non est aliud quam malum,quod nihil est. Aliud ve
ro malum est natura,in qua effinis litia, quia est ablui
488쪽
aliud quam ii iustitia, tuae malum seni uiti t. Quare quod aliquius a Deost, ν Dcis: quod et ero nihil ut, id est malum,abiniussost cir eiu est. Subditeontinenter ex persona discipuli, mirum non debere videri, quod Deus ficiat omnes plane naturas siue substantias. A nenii ne autem concedendum videri, quod Deus faciat immediate omnes aditioncs 5 nominatim prauum motum voluntatis, siue actionem no stram malitiae substratam. Hoc ita retundit S. Anselmus. uid mirum si dicimus Deum facere singulas actiones quae sunt mala voluntate cum fateamur eum face
re singula substantia quae sunt iniussa voluntate, si se inhonecta actione 'concludit ex peridia discipuli, fatentis vere negari non posse quin omnis actio sita Deo; a quo immediate prodeat necesse est, quicquid
vere aliquam habet essentiam. Neque hinc ullo modo accul ari Deum circa actionem peccati sed aperte excuseri, eo quod non sit Deus autor actionis prout inhonestatem fundantis. Adducit hunc ipsum locum suum, Meandem doctrinam multipliciter roborat idem S. Anselmus in concord . cap. 7. editionis nostrae, siue rui finem prima Drtis illius opusculi, ubi de hac replcnissime Plagu- Iam duntaxat unam aut alteram decerpam. Omnis qualitas m omnis actis,m quicquid aliquam habet lentiam, Deo ess,a quo est omni tufiitia, finulta iniustitia. Facit igitur Dius omnia qua iuria vel iniusta voluntaterunt, iden bona op rao mala. In boni quidem facie quo sunt in qu ὀd bona sunt, in malis vcro facit quo fimrbe non tuo malas. ni. Et paulo post. Sicut De
489쪽
non facit mystitiam, ita non facit aliquid iniustum P, qui tamen facit omnes actiones in omnes moim: quia ipse facit res, a quibus 'ex quibus, reper quas, emi quil ussunt,s nulla res haset iliam potestatem molendi autμ- eiendi nisi in dante. Imum quoque metu quod aliquando iustum est, aliquando iniussum, nec est aliud quam uti
potestate molendi moluntate, qua Ue in dat, inquantum est, bonum est. Gra Dro e t. Denique post aliqua
concluditi Sic itaque facit Deus in omnibus voluntati
s veribui bonis, mes quod essentialiter sunt, quod bonasunt in malis verynon quod mala sunt sed tantum quod per essentiam sint. Quemadmodum enim non est sentia rerum nisia Deo, ita non est recta, si ab ipso. In ipso fine eiusdem libri, siue cap. 1 . idem explicatissime iterat, dicens. De habet in boni quidem quod bona sunt, per essentiam, e quod bona funt per iusilitiam: in malis ier solummodo quod bona sunt per esentiam, non quod mala sunt per absentiam ιbitae iustitia, quae non est aliquid. Non potirit S. An scimus expressius tradere sententiam de immediato Dei ad quasvis
actiones influxu quam his locis fecit. Qui Patres abrogationem concursu Dei, in Pelatio damnarint. XII. Nonnullos item Patres eandem sententiam tanquam certam tradidisse, contrariam grauiter in Pelagio notasse,praestantes Theologi aduerterunt ut Bradu vardinus lib. 1. de causa Dei cap. Lo Bellar mi
nus lib. . de grat de lib. arbit cap. 4 Lissius lib. de gratia
490쪽
i. sis. cum dixisset sitne diuino concursu generali qui laxato vocis rigore gratia dicitur, non possessio misnem implere praecepta, etiam quoad operis substantiam, sinon nisii naturaliter operando subdit Pel gium ea in parte errasse, quia cum gratiam Christianam, tum illam quoque naturalem gratiam nega
Testatur haec de Pelagio S. Augustinus lib. de grati
Christi cap. . relatis Pelagisverbi, ex libro eius . delibero arbitrio, ubi diserte secernit, potentiam actionem,&effectum,ac potentiam quidem, ait esse homini a Deo non autem duo alia. Et epist os subf-xemac lib. de gestis Pelagi,cap 3. hic refertur Pelagii articulus in Concilio Dios politano damnatus. Non est tiberum arbitrium, si Dei indiget auxilio. Et clare epist. ad Demetriad. ait, hominwitne Deo Preando ostendere quales a Deo sint facti quae verba gener lia sunt, Mauxilium quoque naturale comprehendunt, ex Pelagi mente, qui incolumitati libertatis consultum volebat censebat autem eam temerari per diuinam cooperationem: quod ob verborum generalitatem,& ob paritatem rationis, cadit etiam etiam in naturalem Nec est nitrum ita visum esse Pelagio cum Sequanus quoque Theologus idem censeat, tantundemque reuera disti cultatis occurrat in monstranda indemnitate libertatis creatae a naturali concursu,quam a gratia. Niln