장음표시 사용
91쪽
pertinent me Deo aut inchoare aut certe peragere , sed tantum in operιbus vitae praesentis, tam bonis quam etiam malis. S. Diadochus lib. de perfect. spiritu. cap. I. Liberi arbitri potestas est voluntas anima rationalis, qua prompte mouetur quo velit cui ciκidem tunc suadebim et, i ad bonum tantum prompta sit, cum mali memoriam bonis cogi- tutionibus conse m erimus.
S. Damasceivis 2 fid. cap. 26. prolatis operibus quae in noltra sunt sta potestat est, interea esse quoque, Virtutis, vitiis opera borum enim arbitri ubertatem per se lis ramque potestatem adepti sumus. Et cap. a. 7 ait,in potestate libertatis esse, sequi appetitus, onve fraenare. Et cap. 29. ait Deum,mala neque decernere facienda, neque facta approbare, libertatii men permittere ut ea eliciat. quod suapte vivi versatili facultate potest. S. Anastasius Sinaita cap. i. Ducis viae Liberum
est, quod sui iuris est. Nam quod seu domino seu alieno
iure est, hoc non est liberum Libertas enim proprie e Lomnis frami impedimenti expers potestas perseqηendi id quod animo allubescit. Libertas animae intellectuali competit m est concupiscibilis panis expedita, nulloque
obice retardata ad virtutem vel maluiam propensio, e Tmotio in vero malitia, virtus non obhctuntur, illhic libertas reperiri non potest. Oua enim ratione ubera eligendi facultas elucescat, nisi contrariorum oppositiμS. Bernardus serm. 8 i. in Cant. Sιmilem verbo animam facit arbitri libertas. Ex hac nempe nest illi inter bonum, malum, necnon inter vitam e g minem sed crmhilominus
92쪽
nihilominus inter lucem C tenebras, m cognitio iudicii optio eligendi. V. Video in re tam perspicua tamque ubivis obuia,
tempuSame prope insipienter cosumptum. Sed si fa- stus iam insipiens,aduersarius me coegit Protuli porro in utroque ordine,antiquos duntaxat Cur autem e asiarioribus neminem nominatim censuerim addu cendum, multitudo facit, cquod ad unum omnes iam ab aliquot seculis antiquilibertatis notioni quam proposuimus,adhaesisse conflanter, sit extra
Id quod egregius aduersatillaudum praeco, his verbis prodidit in operis elogio indisserentiam quam non Plu
tomca,id est diuina, sed Peripatetica disceptatio in puram putam libertatem iampridem induxerat,bicautor ita liminat, ut mirum sit, eam aliquot retr seculis, I. E CENTIORI CHOL Uque adeo placuisse. Licet ne quid eruditioribus miris detrahatur , in eorum operis
sqκod hic propalatu dogma , delitescat velut in semine:
veltanquam e silice, non mentis contentione tamen ed attentione,non praeiudicando sed obaudiendo excudendum. At nos silices tundere.& scintillas excudere, in tam luc lenta flamma ubique excitata,non laboramus. Errones quoque, vulgatam libertatis notionem sensuerunt. VI. Satis de argumento contra amplitudinena, ex sapientum omnium, ipsiusque etiam innocui vulgi, communissimo sensu. Nunc,ut me facturum,initIO recepi,legenda sunt e spinis uuae, ae tribuli ficus ex erronibus inquam&haereticis educenda est haec veri
93쪽
PAR I CAPYT III. tas. .itari quidem iam olim, humanae libertatis hostes habiti iuris , eoque nomitae ab ipsis etiam Ethnicis proscissi, ut apud Eusebium legimus . 6. de praepari neque tamen nomine eius libertatis quam impetebant,aliud designabant,ut ibi initio capitis sexti diserte traditur,quam absolutam agendiri non agendi potestatem,eaque ex causa ab Oenomao Cynico,veneficitasti sunt,ab his autem aliis probris notati. Sed quominus necesse sit errones longo iam situ
utres ac marcidos reuocare in lucem, facit multitudo
ostium libertatis quae in his seculorum faecibus ebul liuit,ducibus Luthero atque Caluin I, duobus nequitiae primipilis. Hi ergo eorumque partiari ad unum omnes, quibuscum ad messem usque crescere cogimur in his regionibus, ut proinde non possimus eorum sensa non callere,dissidenta Catholicis quoad libertatem expeditam, quam Catholici ex Ecclesiae praescripto tuentur,illi dissilentur atque impugnant. Nihil autem impugnantaliud, quam potestatem virblibet flexilem pronominis voluntate. Audi Caluinurn 2. Instit. cap. 2. Censeo cauendas eas voces quae absurdum aliqui onant,p semim apb perniciose erratur. Quotus tem qu sequi que est, qui dum assismari homini liberum arbitrium aut non tim concipit illum esse s menti uae in voluntatis dominum, qui e serese in utramuis partem
η fesso psit quam libertatem neget Caluinus,& ob quam negatam impugnatur a Catholicis tanquam nostis libertatis. Quam impugnationen declinare non posset, si diceret, se quidem libertatem humanam tollere sed eo nomine tantum intelligere' --
94쪽
testatem agendi aut non agendi pro voluntates liber. talem tamen aliam quae sita sit in amplitudine ex adhaesione cum Deo, a se non conuelli. Hanc declinationem,nemo non videt,inanem sicas m fore, cum eo ipso quod Caluinus potestatem utrolibet flexilem inficiatur, illico omnium iudicio libertatis inficiator habeatur. Ergo notio libertatis, non modo apud Catholicos, sed etiam apud haereticos, ea est quam proponimuS,non autem qualem aduersarius, recens obtrudit.
VII. Argumentum quod hactenus contra nouatiissententiam ex peruulgata libertatis apud Omanes notione confecimus,concirmari validistime potest ex notione elestionis, Damnotissimum est esse a Tum liberi arbitris,& quidem praecipuum, ut etiam aduersarius ag oscit, qui contendit libertatem debere definiri vim electivam. Qua ergo erit notio electionis, eadem crit&libertatis. At constat, nomine electionis designari tantum volitionem terminatam ad unum cum aeque posset ad alterum terminari. v. g. cum alicui exhibentur duo media, ut equus vel nauis ad iter faciendum,iubeturque eligere,plus satis liquet, cum non iuberi adlaaerere Deo sereferre quippiam ad ipsum ci sed sensum esse, praeberi illi optionem ut assumat unum eduobus, praetermisso altero quod aeque erat in potestate eius assumere. Haec apud omnes omnino mortales,est,& fuit,electionis notio Ac proinde cum electio sit libertatis actus maxime proprius, fatendum est, libertatem esse potestatem ad utrumlibet, non autem vel amplitudinem vel eminentiam derivatam ex ad
95쪽
haesione cum Deo, de qua nemini in mentem venit, cum audit vel usurpat libertatis&electionis vocabula:in quorum certe cladem, S in Dictionariorum ona. nium subuersionem, noua libertatis Melectionis notio excogitatur. Meminisse vero oportuerat autorem, moniti prudentissumi quod Tertullianus lib.de carne Christi cap. i 3 his verbis praebet. Omniapericlitabunturaliter accipi quam sunt, mamittere quod sunt, dum aliter accipiuntur, I aliterquam sunt cognominantur. Fides nominum fatus est proprietarum. Sedi Clemens Alexandrinus r.
strom commendatis ij qui per communes notiones exprimunt id quod est melius, carpit errones,quorum usum
fuisse in contrarium testaturInommbus,m Clust,fere dictionibus quas adducunt,inueneris Uos sola nomina attem dentes it qui mutent significata, dcc meritas autem non inuenitur in eo quod trumferat significata: Sic enim omnem
veram uertent veritatem Liquet etiam de quibus dixerit S. Hilar. Σ. de Trinit. Naturas nominibus assimant, 1 ia nomina non possent auferre naturis. Quanto iure autor, eam nouitatis notarit.
VIII. In huius capitis calce, nolo celare lectorem, quae animum meum cogitatio subiuierit, cum ea quae hoc capite proposui, cum ijs componerem quae autor in libri primi praefatio ine,, alibi non uno loco tradit. Monstrasse enim mihi videor apertissime, notionem libertatis ab aduersario usam eiusmodi csse, ut nemo ante eum tale quid subesse voci libertatis intellexerit, sed omnes eo nomine designatam ab omni aeuo v
96쪽
luerint potestatem utrolibet flexilem, vel agendi ac non agendi facultatem. Haec cum ita sint, quid sibi
vult aduersatius,cum sententiam suam canam de vetustam,iamque prae senio albentem, S rugis aratam describit,eaquam dixi praefatione Cum nostrum placitum quo libertas dicitur esse potestas ad utrumlibet,
vocat doctrinam nouam oeperegrinam, ut proloquio secundo reserre memini Ain nouam quae omnium plane mortalium ante te fuit tuae omnibus Dich:onaliis consignata ab omni aeuo babetur 'Ain peregrinam, quae nata insensu ac iudiciis omnium retro Doctorum,ibidem,non iure ciuitatis donata, sed ut in patrio solo consenuit irae hac tu albere dicas nouitiolam paraturam in teneras malas necdum prima lanu
ine vestitas,cum cano capite cui iam palearia mento onga pendent,ausis quoad aetatem componere, imo praeponere Quae pudicitiam contrucidarunt, si cis tur tum cum ali)s emolliore sexu interueniat, probrum confestim anteoccupant Secta ij ad unum omisnes, quamuis ut de Gnosticis a S. Irenaeo dictum estit. l. cap. 3. Velut e terra fungi,cnati sint, praesci non habere se quid respondeant,li urgeantur intcrrogatione illa Tertulliani nouitatem illis exprobrantis . de praescript Oui estis 'quando vnti venistis 'memores
male habitos hac argumentatione nosticosa S. Ire naeo l. s. contra haeres cap. .a Tertulliano Marcionem l.aduersus eum primo, S. HilarioArianos libro altero
ad Const.Nouatianos i S. Cypriano epist. 76 Apollinaristas a S. Gregorio Nazianzeno Orat. r. I Ouinia
97쪽
num a s. Hieronymo libro in cum secundo ab alijsSS. Patribus,alios nouitatum architectos, & generatim omnes a S. incentio Lyrinensi incommonitorio Horum inquam conscissectari j,se solos canos, dcantiquae religionis ac fidei tenaces se totos Apostolicosin veteris Ecclesiae reliquias, los Catholicos vel ditant,ait Salvianust. 1.de prouid. 5 S. Augusimus breu. collat diei tertiae cap. 3. Hoc eliquod animum subluisse dicebam, cum primum sententiam quaelibertatem flexili utrolibet potestate desinit, vidi ab autore,nouitatis de peregrinitatis insimulari.
Radix libertati ab aduerserio prolata, unaque inde progerminam formali libertas,stirpitus
sententiam propositam nempe impugnando radicem libertatis ab aduersario assignatam, subiectionem scilicet ad Deum, vel adhaesionem cum Deo. Hanc radicem si evulsero, formalis quoque libertas, quae ex ea esBorescere dicitur,eadem opera succidetur, verumque hac etiam in parte prodetur, quod a S. Augustino cap. i. adorosium, scriptum legimus: Radicem effodere atqueex tirpare,compendium est.
98쪽
NovA LIBERTATI RADIX EVELLITUR. Aduersι novam liberinis radicem, prima ratio,
ex postibili necesitatione adhaesionis
ad Deum. Radicem ergo ex qua formalis libertas progerminat,assignat aduersatius, subiectionem ad Deum, vesadhaesionem cum eo. Quod inprimis inde impugnatur,quis somnes D D. post S.Thomam qu. 22 de verit arti c. 8. vi certum supponunt voluntatem posse
diuinitus necessitati, coque adigi quo ipsa nutu suo
ferri nollet. Nam quamuis voluntas cogi nequeat coactione proprie dicta, potuit tamen absque coactione necessitari, si ipsa quidem volitionem excudat sed adacta. Hoc si quis Deo negauerit, nae ille paruimcongrue de diuina omnipotentia pronunciabit nimis autem magnifice de humana voluntatis v cibus statuet, qui eam virtuti infinite robustae, hoc est diuinae, indomabilem insuperabilem affirmare ausiit. Quo pacto enim Deus omnia posse prς dicatur, si tantulam vim non potest de munimciato suo deij cere, Mad nutum suum fingere vel renitentem Itaque in hoc consensisse omnes Theologos, ci-que num alterum e iunioribus perperam repugnasse,auarmat Pefantius I. p. q. s. artic. 8 disp. i. Et praeiverant Theologis S S. Patres. Querentibus enim quod Deus hominem dimiserit liberum, quem filius fore ducebant necessitari ad bonum, non respondenteam necessitationem non esse Deo possibilem, quae
fuisset expeditissima querelarum praeclusit, sed res pondent, id non decuisse Deum. Si Deus est potens,
99쪽
misericora,confer; ttor, aiebat unus aliquis apud Amo-bium lib. i. n. 38. Conuerrat nobis mentes, inuito aciat
fui possicitationibus credere. Responclit Arnobius Misergo est ista,non iratia nec Dei liberalitas principis,ped ad
vincendistudium luerilis atque inanis contentio. Ouid est enim tam iniustum, quam repugnantibus,quam inuitis extorquere in contrarium voluntates , inculcare quod nolint,
et quod refugiant animii prius nocere quam prosis, crpriore detrusis in alienum habitum sententiamque trud cere Non aliter similes expostulationes eliciunt Tertullianus r. in Marcio. c. 6. Basil. hom quod Deus non sit autor malorum, S ali inferius in eam rem proferendi perspicue omnino supponentes, voluntatem posse a Deo necessitari. Multis argumentis id confirmat Bernardus a Gannaco apud Capreolum in .d s. quaest.unica artic. 2 in argumentis contra secundam partem quintae conclusionis. Nec istam viam omisit, qui nouem modos voluntatem necessitandi proponit, Angestus cap. 3. Moral textu 6. Posse igitur voluntatem a Deo necessitari,ratum esto.
Adigat itaque Deus hominem , ut spretis bonis
hisce caducis, incommutabili bono psi inquam numini adhaereat Perspicuum est, in eo euentu defuturam homini libertatem , quae cum necessitatione adachium inconciliabiliter pugnat; tamen daretur adhaesio cum Deo, qua polita poni perfectam libertatem moralitatis fundatricem, sententia est aduersarij. E fugiμm, eo quod Deus nonsit homini extrinsecus.
II. Video quo se latibulo conditurus sit aduersa
100쪽
Nou LIBERTATIS RADIX EVELLITUR. 8
rius. Estatum eius est sane singulare, quico uid a Deo in nobis fit esse naturalissimulti non ex eo rundamento ex quo pauci quidam scholastici omnem Dei in creatura actionem violentia exemerunt, quia scilicet Deus est autor naturae 5 pruna causa, quod fundamentum euertimus in Moral diit Gam i 2 sed ex alio nunc primum iacto nempe quod Deus cuna homine operans, fiat idem quod homo, vel certe ipse homo tralateat in
Deum. Huiccium autor lib. l. cap. l7. n. 9. IO. esset ait,ut qui a Deo mouetur, a seiplbinoueri a proinde
libere agere sit dieendus. Ex illimo vacillaturam Lectori, iidem, nisi ipsa aduersari verba repraesentem.
A foueri a Deo,inquiit,non est moueri ab alio multo minus ab extrinseco Etsi enim Deus nec silpars mei,nec egomet prout 'ector in mea limitatione, sttamen meum spe Liuda bile, in loquuntur Platonici Est m. re . - summet ipsum,smibi intimior in o meo Et moxnum. IO. Onficiens summam doctrinae eminentissimae de hominis transiitu in Deum per subiectionem ad illum, ita concludit. Consequens est eum qui mouetur a Deo cui tanquam mi inhaeret, non moueri ab extrinseco sedaseipso, uaniloquidem mouetur ab eo quod est spe suum tamquDeus sit actusparus, intinatas autem et monis abactus puritate simplicitat epetatur, unionem illam De nob cum esse intimiorem qua uis alia ac rursum cumsita iussummra uniuersatis, reaturaminione ista transire quodammodo sua particularitate, imitatione ad se immensium uniuersale Deum fieri id omnia sicut habet expresse Aposto, i Cor iri ut sit Deus omnia in omnibus. Idiaque cum monetur a Deo qui quolibet alio isti oriri