Aristo. Libri de anima. Aristote. Stagyrite Libri tres de anima cum singulorum epitomis hactenus non impressis Eiusdeque Parua naturalia cum Auer. cordube. fidiss. interprete ac apostillis M.Anto. Zimare ..

발행: 1530년

분량: 330페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

221쪽

iiivet cἴ cogitauonem in hocsin ignis .in finis positus et quessapud ipsos: sed plumodos duoo diuersos. sopor intelligildoc q6 Cesare,t: coe reia.ypositu, cui cois ex qua posuimus scire oriptitia: in mimo uositio.

ofitiam iginis in tumes re ideo.d. est principiu perexperieitas prelias. i. p:incipi si psiderationis. γ.d. cogitat em quasi vides.i.p:incipiaue cogitationis in rebito erit presentando modos imagina imaginas a N psi si possibiliu esse i illa re de qua cogitat:adco ac si videret iund de quo nil princiitat .d. et cogitatio eius in futuris etc. Let ca in hoc est qado a ponit piu sue coicipi si sue psiderationis in rebus possibilibus de rebus plitibus qlias sideratio ideo possibile est ut ho cogitet in alia re: adeo . inueniet ex eo ali nis de resd indiuidusi s ante no sensit: sue s nsit ei sile no ipsum ide. EEt innuit bus polla oc modo pila que pol inueniri 2 cognitionem imago vera:cuius indi bus ex re, iii nsio fuit sensatu aliquo cogitateJamem posuerat in imagines ve bus pntistit numerate fila indiuidua sensibilia:etui. clarauit * iste modus ima bus quasitionuinuenit a cogitatione imaginationibusque sunt indiuidua videtibilia.uirtus b em cogitativa:sicut declaratu estin lib. de sensu et sen butirco:qii iuuabit se cum informativa et rememoratiua innata esipiitare exsitati 3inibus rosi aliqua:quam nun b sensit in ea disponefm quam esset si dii iuva, isset eam fide et inforniatione: tunc intellectus iudicabit illas imagines bit se intcio uniuersali. I Et interio cogitationis niihil est aliud δε thoc, Cur vir informati ogitativa ponat rem absentem a sensu quasi rem sensata, et ideo conis uaet remeensibilia e dumana dividuntur in hec duo. sin comprehensibile: i' inoratiuacipium est sensus:et comprehensibile cuius principium eii cogitatio. est pntare iam diximus co virtus cogitatiua non est intellectus materialis:nem ex imagis lectus qui est in actu: sedis virtus particularis materialis: et hoc ina: nies reruium est dictis in sensu et sensato:et oportet scire hoc: quoniam cosues aliquam, est attribuere intellectui uirtutem cogitatiuam. Eo non debet alis qua num; dicere in virtus cogitativa d componit intelligibilia singularia: et sensit. in declaratum esst . intellectus materialis componit ea. sitatio enim coni. s. et est nisi in distinguendo iudiuidua illorum intelligibilium: et presciita M. terissin actuquasi essent apud sensum. ti Et ideo quando fuerit p:csentia huius. lienium tunc cadet cogitatio et remanebit actio intellectus in eis. c Copbeso hoc declarabitur in actio intellectus est alia ab actione virtutis sibiliabutatiue:quam Bristo.vocavit intellectum possibilem: . eam csse sciniana diu bilem et coimptibilet et hoc est manifestum de ea cum haber instrume uiduntur: erminatum. s. medium ventriculum cerebri:et domo non est gencrabis in duo.

corruptibilis nisi per hanc virtutem: et sine hac virtute et virtute imagi d Cogita,nis mihil intelligit intellectuo materiatio: etideo sicut dicit Brist. non tiua noco moramur post mortemmon quia intellectus ea senerabilis et co*rus ponit. optio uicut aliqnis potest existimareri poπρ dis

ricum dicetitvtibi letum: aut instonici fugit aut imitatur: inino in actione et qd sine actione. est aut verum et fallani γdcingenere cum ii et malo est. Bedinco et simplicita

rietet quodam,

Zt cum iudicamus q) delactabile est illiclaui dicitunc contri, te eritiaut fugitum aut quesitum: et sic uniuersaliter in actio alsitas enim et veritas sunt sine operatione:et stant ambo, de genere: et in bono et malo.Sed differunt quia dicitur sim,

aer et intomino.

222쪽

Ziber Tertius

M riden.etcaindicaneris a sensum o delectabile est illic aut hic isic trista

vile a d intellectu eru:aut fugitu: si intellect' existimauerit illud es masiu:aut quesiti in si eristimauerit illud esse bonuri sic uti accidit intellectui in sensu in Oibus actionib'saut piradicere ei dicedo:* cotristabile est bositas lut nsi:et queredo illudnsfugit sensus:antpnenire in eo invicedo delectabile sine oppo esse bona. .d. falsi tas eiu et veritas sunt sine operationeri sunt in eodositione. gnciita cecidit ablatio in scripturari pol esse. falsitas a enim et veritas Iba. me. sunt etc. i.falsitas eiu et veritas existentes in itellectu speculativo:sunt alienco 3- a falsitate et virtute existentibus in intellectu operativo. et sunt inafalsitas eode Me et in bono et in malo*ot intelligi q) hec duo sunt in eode glici qret vernas utrum est cognitiora qt veritas est in Oe boniri falsitas in sile mali. Et exules sin potest intelligi hoc s. d.in bono et malo ut expo eius q6 dixitG sunt in eos intellectu desiiciet quandi citra sunt. υ in eodem gne.ian bono et malo. CEt cu deshaeculatis clarauit ut ambo collocantur sub bono et malo: declarauit illud p γ diuisuo aliussit duritiet.dri differsitetc.i.sed in diuidunt qi veritas est in intellectu speculas ab his q riuo bona absoluten falsitas est in eo malu simpu on operativo arat verisiit i ixelle tas est bona in respecturi pin coditione et hoc intedebat cum dirita p teractu piacti minum: falsitas vero est malumin respectu illius finis qui est inuenicduo . et potest intelligi per Dc q6 dixitiet per terniinsi. ig)er finem.sa diuiduturh oonsi et quia troc est bonum simpli in hoc bonum in respectu sinis posui.et inten ioinalsi et ve prouinqua est in istis duabus.

rsia falsust GHbstractione autem dicta intelligitisicut simum'* simum no separate: urquatum autem escauum si aliquod inrelictu actu b sine carne utim intellexit in qua c6causi sicut mathcinatio. ine i a. sciuntur etiam res que dicuntur negariue pin Q simus ira

Vl. Vbi ist qas est simus non diuiditur in eo mi est concauum: si intillectus . bonsi et intellexerit tunc intelliget intentionem concauitatio denudate a imi carne. Sed intentiones mathematice no stant singularia doc m5.

re saniendit per reo iue dicuntur negatiueres mathematicasn inredit per negationem abstractionem a materiari inredit. qii intellectus intelligit 'as' reo fui abstractionem a niateriamon facit hoc qi tant in sem5 in materia: t quida existimaneriit: sed hoc q6 facit. Lot intelligit ea no in materia: licet sint in materia:est ac si intelligeret stilium in eo π est somni diuisum aio. i, mili materia. Sed simus in eo in est stinus impossibile est ut diu idatur a malo ria. Eienus aut eius/qscst concauitas possibile est vidividatura materia: . M et innuit per hoc tu ista possibilitas in abstractione istoru3 ab intellectu euetfis naturaset dditates earsi: no q: accidit eis:m mi no in maloia. I D. d. intcuriones mathematice etc.ia modus essendi interionsi mathematicaruorea alam:non estisicut modus sin quem iunt in aia. set iste scrino p5t lesiisscri intellectus etia pol scire res mathematicas p aiique moda viministionisontelligere essi diuersatur m diuersitatem nature intellecti. v. insimus in eo et in simus non diuiditur qii intelligiturun eo aut in est cocaruitas:tunc si intellectus intellexerit eii singulare per se non intclliget intestionem concauitatis nisi dena datam a cari intex lauis induxit nimplet illud Udiminuitur a sermone.

separata tant si separata sint intellexit cum intelligat illud sino asit intellectus cst dactsi rea est intelligens.citransit pringat aliqua separato p intelligere ipstim existente non so, paratum a magnitudine: aut non: consideranda posterius.

Et sicut

223쪽

Et si tres abstracta intclligitur intellio Masivs.Illud citi,d est in actu uniuersaliter est intellectus qui cst in actu. g t coario nostra in posiremo erit Utrum possit intelligere aliqua r ea abstractarum cum hoc in ipse non est abstractus a magnitu

c:aut non. 1. et queadmodsi res qua intelleci' abstrahit sit intelleci' qii abstrahit et is iligit 'sam: cu necessc estvli in intellectu ut illud q6 est intellecti ina sit itelleci' in actu: ops nos pscrutari et cogitarein post ei non iste ce ,3 in nobis possit intelligere alicidinest in se intellei: et ab ci' a ma: sicut intelligit illud q5 facit ipm intellectu in actu posto erat ilectu in potetia. CEt.dcu hoc . est abstract' a magnitudine. ita recta in hac scriptura:et si in vera: sici , intelligi.i.debem' in postremo cogizinu sit p ossibile ιν intellect' q est in nobis intelligat res a bstractas aeria sin * sunt abstracte a magnitudine no sin coparatione ad altersi. t cecidit hii alia scriptura loco isti' sermonis sic et in postremo per cruciniurn tru intelleci' cssendo in corpore no separas ab eo possit copreber aliquod eoru :que separantur a corporiae: aut no.ctista questio esti a paedicta. Ista esst qstio est cocedetis . intelleci' 4 est in potetia insgit formas abstractas a materia simpliciter:n5 pna in ea copulat' no su:et sin hac interione erit perscrutatio: utra pol intelligere formas pint copulatus nobiscsimo virsi possit intelligcre formao simpliciter: et ilitentio est dicta a eth istio in suo lib. aia. et prima duestio qua ins bat in postremo est dimissa. Coportet igit prius perscrutari utru sit 3, 6 .alaaibile et, intellect' materialis intclligat res abstractas: aut no: et si intela stadisrest easn usi est possibile ut intelligat eas pin q, est copii lat' nobisin: aut sto et e pri r ideo possibile est et in exeplari a quo tramlim' huc sermone cecides ima Ps ta ecparticula: no ita in sic debeat legi:et cogitatio nostra erit in postre: Οyidemiviru possit intellisere aliquarersi abstractata cu hoc qd est no abstra- um. utrux a magnitudine. i. m . est tanges magnitudine:et copulare nobiscu: sit porcis v nos intelligamus illsi intellecta que i pe intelligitiet ista perscrutatio reuisere intcdit valde est dissictais et ambigua:et oportet nos perscrutari de hoc uest, rostra posse. Emicanius igit in d ponit intellectu mareriale esse gnabi tes ius ab corruptibile: nulla inodun t mihi videt: pol inuenire naturale quo pos strasto

' cotinuari cu intellecties abstractio. 3nteliciem due esse intellectu ola modis: et maxime in reb' liberatis a materia. Si isti possibile esset inratia gliabilis et corruptibilis intelligeret formas abstractas:et reuerte de csi eis: tsic possibile etat ut natura possibilio fieret necessaria: ut nitrabi' dixit in uichomachia:et hoc necessariis est sui fund ameta sapienJSi igiε alida direrit m ilia intelio qua intedit aelex.s de cristetia itis eci' adepti no est inserinatio facta de nouo in intellectu materiali Q ait 'n at:0ite copulas nobiscu copulatione: adeo disitsorma nobis pqua: lligith alia entia: sicut appet ex sermone Tlex.l3no appeater eo mod' ei ista colinuatio sit possibilis. si posuerim' . ista cottituatio esta post in ii 5 erat: sicut est necessarisi: cotinget ut in illa hora in qua posesse sit trasmutatio in recipiere: aut in recepto: aut inviroae: et csi impos, τλ:o hocic est visit in recepto remanet ut sit in recipiete: et cu in recipiente suci vide. 8.ras mutatio existes posto non erat necessario erit illic receptio facta exH. 6. 7. o. et substatia recipi cs facta ex nouo postis iiderat. Cum igitur posue: z. s.co. iis receptione factam de nouo:continget predicta questio. ectu non iennius receptione propria nobis.non erit differentia inter continuas come, auer,super anima.

224쪽

Eiber Tertius

occvrrit ilone esus novisa:et otinuatione ei' in Olbus entibus:et internitinati tacite ne ei' nobilisi in hac dota et in alia horamisi ponam' ptinuatione eo nos nonia bistu esse m modu altu a mo receptionis:quis isti est iste mod Copalarentia isti' modi fili alex. videm' ipm ambigere in hoc.Qnae igis dicit Cadit co . illud o intelligit intelliti abstractu non est intella inlitionis intellaqui tradictio est in habitu: et h sunt verba eius in ii. de alaonicius igit qm intelli t:hoc ne i hcis .in ille qui non corrumpie non intella reti malis. Intellcci' em malis corvieri rapitur st co*mptione aie qui est una viri' illi': etcsi iste interes fuerit corruptus:corrupes sua viri' et sua perfectio. meinde post* declarauit*ne emta cesse estur intellis qui est in nobis qiuitelligit formas abstractas τι sit n5 de intellii generabilis ne d corrnptibilismarrauit et iste intellectus est intellec adeustente opinionem Tristo. et dixit.intellectus igitur qui non corrupis est ' iste intellectus qui est in nobis abstractus:quemvocat Bristo.deforis: qui est in irobis ab extrinsecomon virtus que est in anima :nem habitus per quem aut perquam intelligimus alias res:et intelligimus etiam istum intellectum.ii igitur intendebat per intellectum adeptu3 perque intelligini intelligentias abstractas intelligentiam agentem:tunc sermo in modo cotinuationis istius intellecti nobiscum adimeremanet. Et si intendebat intellectum abstractum alium ab agere: ut apparet ex opione Pyharam in sua epistola de intellecturi secundum etiam in possumus intelligere ex mani&sto istius sermonis: tunc questio etiam in modo continuationis inius intellectus nobilisi cade est cuiqdne in modo cotinuatidio intella agentis apud opinantem in ageno est idem cum adeptori hoc est manifestius de sermone Bla Dic igitur dixit modo continuationis intellectus ita actu nobiscum in suo lib. aia. sitas autem dixit in quoda tractatu quefecit de intellectu sin opione Bri. contradicere et O dixit in lib. de aia:eth sunt verba eiusn i ntellectus ii est in potentia cum fuerit completus aut augmentatus:tunc intellisci agentem:qili queadmodsi potentia ambuladi quam non due in natiuitate venit ad actum post tempus: quando perficitur illud per quod fit ambulatio:ita intellectus cum fuerit perfectus intelliget ea que sunt per suam naturam intellecta:et faciet sensata esse intellestia:quia est agens.Et manifestu3 istius sermonis contradicit sermoni ess* ' γ lib. de anima: et est et intellectus qui est in potentia intelligit illum qui in actu.ESed cum aliquis intuebitur oes pinones istius virin cogres Q Ixsς videbit opinari ipsum:* qn intellis qui est in potentia fueritis ora viva ticius: tunc intelligentia agcnscopulabitur nobiscup qua intelligem a s μ' res abstractas: et per quam faciemus res sensibiles esse intellectas in actu secundum et ipse efficitur forma in nobis .ct quasi intendit per huc sermonem * intellectus qui est in potentia quando inerit pfeci' et ppletus :tune copulabis cui eo iste inreus et siet forma in eo: et inii lintelligemus p ipsumsitas res mon ita . intellectus materialis intelligat ipnuet ypter illud intelligere fiat continuatio cum hoc in intellectu: sed continuatio istius itellectus nobiscum est causa eius quod intelligit ipsumaet intclligimus per firmat ipsum alias res abstractas. set potes scire π ista est opinio istius homilliae 2 ver nio per hoc quod.d.in illo tractatu.illud igitur intelliti per sua3 nam q6 εvaforalia intelleci' in actu cum fiterit causa intellectus malis in abstrahooet informicyan. mado vitamquain formam malisi ascende do apud illa forma: tuc dicer inest adeptus ages' non pars aiemem virtus ala: sed fit in nobis ab extrinseco:quando nos intellexerimus per ipsum. Cmanifestii est igiετ intelumqUNO Hunc sermonem: et, etsi intella d est in actu fuerit ca pin forma iniquo RiΠ materialis tu actione est Moa:ethoc erita ascesione utit 3 malis πα

225쪽

illa finitia: tae dica inten, adeptiis:mii in illa dilatae erimns itelliceres

p i'm: oui e forina nobis: una tuc erit vltima forma nobis. CSustentatio opinionisecv itello asco ca agis intellin mala et intciri d mma et cir in babitu rei io no copulas nobiscit pino et uelligemusa reo abG epilominctas. Cu igit intelrs malis inerit psectus tu caseo fiet fora malis et copii: opinio stabit nobis in.et itelligeni' p Om ala res abstractas: iid ita et intclla d e in alax. thabitu itelligat tuc inteirin:cu intella d e i habitu e Oabilis et comptibitio iste aut noesitabilis nem corruptibilis. si dimicaccidit no predi mulio cta: et est utroc quod modo esst forma intellectui qui est in babitu posto pioni ristio erat: puemi ab alioua dispone facta de nouo in intellii qui e in habitu gens. de ca: quare ille intelso e forma itellectui 4 e in habitu posi* no erat: et si ista dispondest receptio in in ellla d e in babitu ad intelliata te .ciuid ergo e ista dispo: qm si fuerit receptio cotinget ut gitatu recipiat et si et assiva ei: et sic gnata fiet et si:ns e impore. Et io videmus alptharabium in postremo in credidit opione Tl .ee vera in Matide intella malis: fuit necesse apud istin pni trac opione opinari et, intelligetia ageo no est nisi casses nostili:am,c manifeste dixit innici romacula. I Etesi cotrama opinione in epraede intellectu ollicelii dixit esse pove:ut intellectus malis intelligat res abstractas: et est opto auis. s3ste igil sunt qones ponetibus intellinitialem esse gnatu:et et finis in ptinuaricu abstractis .siet vulonius et et sequunt ponetib' ipsam esse virtute abstracta q5ncs iid minos res istis nili si na istius intest o malis est . itelligat res abstractas :necesse est ut m in futuro et i uterito sit intelliges eas. Existiat igit iv scdf hanc pone ut uari cu interm malio ptinuas nobiscu uatiptinuabir nobisitetro apoit in es: qe est Uoveri cetrarisi ei etsi Diesponsit. CS3 n ista q5pot dissol noueqnam p ilioq6asi posuimus.su intella malis n5 copulat nobiscu p se: et pilo ip*obatini no copulat nobiscu nisi se sua copulatione cu formis imaginalibus. Et cum ita sit pone est dicere in moduo pin que copular nobilisi i litetro malis est alius a mo m nue copulas ipse clim intellii age te. set si e aliuo: tuenullae ptinuatio Oio. Et si ide: 'primo e in aliqua dispone: et post in alia. Quid igit e illa dispo. GSi aut posuerim' qi intelici malis abstraci

norinam intelligedi res abstractas: tac ambiguitas erit maior. 3ste igis sunt oes q5nes cotingetes ponentibus . perfectio humana e intelligereris abstractas. CEt op3 nos et narrare sermones ex quies existimat nos Gsequi in habemus natura intelligedi i ultio res abstractasosti. n. sermones sunt valde oppostilillis: et forte pistoc poterimus vid e rveritatem. aries in, Caasit inius ambiguitatis et laborio est:qr nullusermone ab Tri,inue . st nimiis in hac intentione: s in E i. misti m clarare hoc Emicam' igitur auenpace multum perscrutabit in hac none: et laborauit declarando υ 'hinc continuationem esse ponem in sua epra qua vocavit: cotinuatiois intellectus cum hole:et in lib. de ala. et in alvo multis libiis videbat ir ista questio non recessit ab eius cogitationemem p tus nutus viri' oculi:etnos iam exposuim' ilia epram sin nostru posse. Dc. i. quesitu valde est diriscile:et cum talio merit dispo Tuenpace in ira q5ne*tomagis alteri 'miniori verbum auenpace in iboc est firmius aliou:'in occurrotei'5ncs quas narrauimus et op3 nos narrare dic vias istius bolo:sed pilo 4d Mpis . expositores dixerunt in hoc. GDicam' igitur m Themistiuo sustentar in Oc per locum a minori.Dicit eni3m cum intellec malis habeat potetu lad abstrahendusii formas a materita ra intelligendi eas: otomagis G in actu intelligendi eaque iunt primo denudata a materia. CEt iste sere impugna

tuo aut stet italimcnectus materialia est corruptibilis:aut no corruptis ii

226쪽

Ziber Tretius

pn, Mis.sse rabilis aut non separabilis.Sam autem opinione diceresi os

sufficietia intella malis est virtus in corpore et generatususte sermo erit iussicietis ed)yba; qu'quomodo non probabilis. ron enim sequitur ut illud os est visibile itate. in se sit magis visibile apud nosn. g. color et lumen solis. li, renim misit' habet de intentione visibilitatio Θ sol: cum color non sit visibilis nisi osole:0 no possumus ita aspicere solem sicut colore. et hoc accidit visui sex eis p pter mixtione materie.gSι vero posuerim' . intellectus malis no est ad pl)edeti u mimus mae:tunc ille sermo erit verus. s.* illud q6 est magis visibile in d n sui sis copreidendis: qui coprehedit minus placium ex eis coprehedetit adinixta que sunt no admiria materiemeccsse est ut pprebedat perfecti':et non mae doco ecotrario.sed si hoc est necessariu de natura eius et ina: cotinget no Mictabdeditini que e.Quo no continuatur nobiscu in principio:vt statim qu intellectusti';fectu materialis cotinuat nobisca Gligit posuerim in in postremo stinua nece eivi nobilium non in petimo debemus reddere cam. I Tlex. asit sustentatur in cophedat hoc quinto sua hoc q6 dico: et est. Omne ens q6gcii cras quouenerit ad placi : sue finem in generatione:et ad ultima placitonem: tunc pueniet ad complemenon etrio Pinet adfinem in sua actione si fuerit exentibus agetibus:aut in sua pacti sione si fuerit ex entibus passibilibus.Tut in utro 3 si fuerit utrius*.va. no venit aduene in actione eius que est ambularemisi qn venerit ad finem in generatioe. Et qr intellectus qui est in trabitu estvnu enii si gnabiliu: necesse est ut qn venerit ad fine in gnatione veniat ad fine in sua actioc:et et actio eius est creare intellecta et intelligere eamecesse est ut cu fuerit in vistima prectioe:vt l)cat ibas duas actio nes psecte:et Mectio in re do intelle clatisfacere Oia intellecta in potetia esse intellecta in actu:etippi etsi in intelligere ota abstracta et no abstracta.necesse igit est opila r5J qn intelleci' qui e in habitu venerit ad copleniet si in sua gnati, ut theatale has duas actioes. Et in hoc sunt qones no pue.non. n. est manifestu ost in comple mentum actionis eius que est intelligere: est intelligere res abstractasmisi hoc nomen quod est imaginari dicerer eis in reb' mates Saa ρε. Italibus univoce:sicut dicitur hoc nomen ambulare de imperfectioii et ofectiori. I ELetiam quomodo attribuit actio xpria intellectui agetimue e facere intellecta intellectui generabili et corruptibili.sd est in dabitur nisi quis ponat in intellectus qui est inhabitu sit intellectus agens coposit in intellectu mali: ut dicit Themistius:aut ponat q) forma postrema norabis qua abstrabimus intellecta: et intelligimus ea est composita ex intelum A naritu ct intellectu agentervi Tlexo Tuepace ponuntia

cnt nos reputamus etiam esse apparens ex sermone Bristo. IEt si et hoe posuissemus esse ita non contingeret ex complemento actionis eius:queemare intellectamisi complementum actionis eius: que est in intelligens do eamon intelligoedo res abstractas:cum intelligere eas impossibile est ut attribuatur senerationi: aut fieri ab aliquo ente gnato.u.g. ab intellesctu qui est inhabitu nisi per accidens: et sinon: iucgnabile efficietur cler iis, , sex nunt: si id mus sici contingit etiam sermoni dicenti:d, forma duare V trairimus intellecta est intellectus qui est in habitu compositus cum intellectu agente: magna questio. eternum b enim non indiget in sua actiosi K - , - generali ' co*ruptibili: quo igitur componitur eternum csi corruptibili

a *ex eis fiat una actio: std post loquemur de hoc. uidetur citi m ista pol quasi principi si et fundamenisi ei' qd voluin'dicere de pantate c5tinuationis csi rebus abstractis pin Trist. s. positio q) forma postrema nos . extrahimus intellecta:et facimus ea per voluntatem nostram i est

rupI,Vii, composita intellectu agente et intellectu qui est in habitu. doc igiturn

227쪽

dimus desermone exposito p peripathetit o* in hunc sine esse pore. Lintei ad 5 rin:

tigere in postremo res abstractas. a sinu pace multu latibat in hoc aet eis narma te inepta qua eppellauit prinuatione intella cu dote. Et illud sua O una actio sustetatns e in hac qone:e hoc. si primo enim posuit et intella 'peculatio Sed video sunt facta. D.posuit q) oe uili h3 dditatem. ad iosuit 7 thiis ddi opoolliutate intella inat' e extrahere illa quiditate. Ex quies pcluditur inieas in a,pdi. t. p. natus 'e extrahea e formas intellecto p et iiditates inii puenit cu isto rG. o. Dalphaanuae intellectu et intellecto: et inde traxit liscauepace: ct cum pQ. F.ia. Docpclusitae intellis inarus est extrahere fornaas intellecto. et ciditates 22 . me. eon. IEt ivit in hoc D duas vigo. qua* a est in epra. scda aute in li.de 33 .3 . Moia. et sunt vicinates st.in ii.aut de Maet pisixit huic q) intellectis reru no ala. I ditingit multitudo nisi a multiplicatione forma spualium cum qui in itelis ageinebunt invitoquom individuo:et y hoc fuit intellectu eci apd me aliud ropietasci intellectu eius apud te. sEx quo Aequis sui puerilone oppositi et ouae mariu'. intemn no lafio forma spuale a qua susterat illud intellectu est viiu apudine et apud te. UP.piungit huic in dditas intellecti et forma eius no due solina spuate: nem idiuiduale cui sustelas in editas intellecti no e dditas in Auidui singularis:nem spuationem cordalio.3nteirin.n.decratilem noest indiuidusi. 4 4 psequit ut inret: s sit inat' intelligere 4ditate itelle SGalrd.cii:cuius intella eu vn' olb' troiae:et qd e tale:e ina abstracta. I 3n li. his de aia posuit primo τ quiditas intellecti pin m est intclim si no tuerit G cessum nobis q) no l)3 dditate:et in non e simplex sycoposita: sicut divo in aomnibus quiditatibus factis:et fuerit dictum in ciditas illius intellecti ' pddi est interem hue et 4ditate tanteitin istius quiditatio: tuc iste intella etia3 'erit innatus reuerti et extrahere illa iiditate .EEt si no fuerit concessu3tio PQ kQp, vis q) ista quiditas est simplex:et q6 ens ex ea est idem cii intellecto Scottiisset in ea quod contingit in primo:et est q et deat iditate facta: ncce tuc Ι- avt ut hoc procedat in infinitu: aut vi intesso secet ibiGcd impolla e trocpiscedere ii insinus: qt faceret quiditates et intclys insinitos diuerso sinisecie esse. Fui . quidam eoa; sunt magio liberati a materia o quida me cesse est ut intellectus seces . Eed cu secabit tuc aut pueniet ad dditat que non habet quiditatem: aut ad alido habes qui dilatc.S3 intcisonon hue naturam extra, di illa: aut ad aliquid non nodditat enicae eliditas hin Aedsed impore est inueniredditate qua intellcci' non est inat'. onere a ddita duas nee

te. auoniam iste intellect' tunc no diceres intellcctus nisi equivocereii sit editatem positum q) intellectus innatus est abstrahere qditate in eo in est 4ditas r-e puct impore est etia ut intellectus pueniat ad aliquid no dus qui ditate:ano ra pilatio sit quiditas:qt b quod no est uuiditas ne psedditate:h est pilatio sinis Sino 'depD.Reilianet isti tertia diuisio: et etiam est q6 intcilectus peruenit ad sidi aia. t. co. tatem non habente quidita:e: et*estrale est forma abstracta. IEt confir 13 1. El. i. mauit thoc per illud quod consuetus est Bri diccre in talibus demostratio beata. 9 omisi.L iiiiqn necesse est abscindere infinitum:mclius est abscindere 3 in c. 91.et .s principio. it igitur conclusio istius demonstrationis eadem cu3 pcione de se. ara monstrationis predicte. Coah si non addiderit thoc poterit aliquis dis .isi. o. i. cere multos intellectus esse medios inter intellectum qui est in habituntuter intellectum agente: aut vitu: ut intcndit talphara in suo tractatu 6 itet . lecto et intellectu:que vocavit illic adeptum: aut plures uno. Et existima Ptur in Tipharabi' concedit hoc in suo sub lib. de genera.et corrupi. ubi. d. iquo consumentur istι intelis medii .squorum esse posuimus inter intelliu ψeculatiuum et inter intellin agent ue igitur sunt vie magio firme per . quoivit iste donio indaciuicnone. os autem dicam'.Si aut hoc no

228쪽

'Dic c5attribuit extractione

me dilitas dicar de dditatib' rosi materialis: et de Gitainst stilleclusi alis

stractorsi modo umuoco:tuc ppo dices . intcilla nare est abstrat rere dditates in eo * sunt iiditates:erit vera:et sin' dicere q) intellecta esse copolitanldiuidua esse coposita fuerit univocuui asit cduora: tac demostratio non, erit vera:quo aut est valde dissicile. Uranifestu euem a se in cnome dditas no dρ de eis pure uni uocemem pure equore tura asilaucar multiplici in q) est me lisi indiget psiderari M. CS3 si cocinerim' V c dici uni uoce:et uiccotingit Dicta qo: etest quo corruptibile intelligitq) no est corruptibile em opinio ne dicensi et intella materialis est corruptibilis tet est opinionuepace: aut quo intelligit intellectioe nova:et ς' innata est sema ireuiges re ea in futuro et in ptertio sim opinione dicetisi q) iteius materialis no est abilis neque corruptibilis. sEt etia si posuerim' cv itelligere res abstractas est in ina et in ita intella malis.Quare iste ista uellectio no currit cur in itellectionu malisi nobis:ita in trocintelligere sit as partium scicitara speculativa Veteritvnsi quesito; inscia speculativa. EEt Puenpaceis ambigere in hoc loco m.d.in epta qua vocavit expeditiois: in politas in ob' modis:nfilio:et diuina. i.* intellectio istius intcissest de politate diuina: no de politate nite. is3n epra aut plinuatiois. d.et in phus ascederitalia ascensione: cosiderado i intellecto in*tum interemusic intelliget suam abs acta. et manifestu est cx hoc * intclligere intellaxm illu: est ps scias ra speculatim*.sscia natis: et hoc puit et in illa pscrutatioe abeo. Det cum ita sit nos oes dotes s accidit nobis de ignoraria istius sciatis: aut erit quia adduc non scimiis ypones que inducut nos ad tranc scientiam: ut dicitur de multis artificito que vident esse polia: li sunt carum ignorast .v.f. alcbimie: aut doc intelligere cacdrie per exercitia et usum in rebus naturalibus:6 nodsi habem' de exercitio et usu tib pqd possum' acἀrere danc intellectione: aut erit hoc a pire diminutione tire nae naturatri sint igitur hoc acciderit ypter diminutio inna: tsic nos et oes d inati sunt accirere inc sciam dicimur omnes equi uoco et si 5 accidat pa ignoUriam xponsi inducentium in hanc sciam:tuc scia speculanua nond u est resecta. Et sorte Puepace dicit hoc esse inopinabile: , non Vole. - st me accidit proptercosuetudine: tunc sermo erit propinquus sermoni dicenti. causa in doc est ignorantia proponu induceti si in hanc sciam:et oe hoeia cohquod videtur esse remotu:i3 no iporemo igit irat evadere ab illi questionibus predictio. G3ste igit oeo qoncs iunt contingentes duic quis et sunt ita dissiciles sicut tu video:et opue nos dicere ς' apparuit nobis in hoc. adicamus igitur qui intella existes in nobisim duas actiones pili Q attribuitur nobis.Quarum vita est de senerepas hionis:et est intellisere.Et alia in genere actionis:et in extrahere formas et denudare eas a mauterito: quod nidii est aliud nisi facere eas intellectas in actu postib erant inpotentia. Eoanifestum quoniam in voluntate nostra est cum habueriumus intellectum qui eu in dabitu intelligere quodcumd intellectu voluerim' et extralhere quancum forma voluerim'.CEt ista actio. s.crearet intellecta et facere ea:est prior in nobis*actio qest intelligere:sicut dicitata. Et ideo dicit quod dignius est describere intellectum per hanc actionem: non per passionem: cum in passione communicet ei aliud o virtutibusanimalibus.ESed idoc est de opinione dicentium quod passio in eis no dicieeqniuoce. Cerriter ista actione.sextrahere qdcussi intenui voluerimus et facere ipsum in actu postssi fuit in potentia: opinatus est Themisti' que

intellectus qui est in dabitu est con 'ositus ex intellii mali et aseleri , idefecit m .credere et intellectus qui est in nobis: rest copost aut quasi

229쪽

i in habitu d3 ct alia a ina uelleci' agetis. t in hec amo fundameia sint posita.s p intellect' nobis in duas actiones.scopulie re intellecta Intelles et facere eaontellecta asit duoes modis fisit in nobis:aut naturali .et sunt cla duos pumexpositionis quas nescim' qii extiteriit: et vli: tquomni voluta modi rie et sunt intellecta ac sita exprimis amositionib'. siniuit declaratu φ stor in necesseest ut intellecta habita a nobis nainrare sint ab aliquo q6 est in te bio. 3do intellec liberare a materia:et est intelleci' ages.sicissi hoc declaram est prio cata necesse est ut intellecta habita a nobis a primis spositionib' ant aliqd fas co. 2. Et in ex cogregato ex opponies notis:et intellectu agete. no essi possum' dice 2.me. co. τ .ppones no lint introitu in esse intellectora ac sitorsi: nem etia possu: primo. nius dicere cv a pones icte sole sint osties eas. 3a em declaratu est ages edunii aut elonvivi intedebat quida antiquorsi: et opinati sunt R eas intinribaturi' intellectu astici et cu ita sitineresse in ut intelleci' i peculatin' sit ali id gnatu ab intellectu agete: et inprimis .pp5nib'. E et contingit iste modus intellectoisi sit volutarie ecouerso intellectis primis naturalisbus. Et ois actio facta excogregato duoaudiuersors mecesse est ut alterii3truo:uillo:si sit ita materia et instrumetu:et aliud sit cuiasi forma aut ages.', itellaci' isis 4 est nobis coponit ex intellectu d est in habituri intellectu Togete. Tutitau .ppositiones sint quasi materia: et intellectaseo est quasi forma. Aut ita q)xpositiones sint qst instrumetu:et intelleci' ages est quaσ- si efficio.dispo eiu in hoc est costiis. S3n posuerint' et a polico iuni tisi . Au, in instina:contigit ut actio eterna pucniata duobus:quoru unu est eteriis: et ri. aliud no eternu. Tut ponar*4num sit etcriisi: et sic intellecta speculatiua dama A. .eruterema: et hoc etia magi s cotingiis pol verim'easypenes sisi ivit - . i. do Impossibile est elui ut aliq6 gnabile et corruptibile sit ma erant, Quo iste talia. poterim' euadere ab hac qone. Irdicam' igit et si troc qd dici in' et' ne Lisse indiligi. est et 'pones sint de intellectu agente:aut quasi materia: aut quast inusin: i si habet ingressum in cile intellecto; speculativo di no fuit sermo necessarie

fuerit posto nobis: forte facile poterim' scire modu sim que punitas so ius Me vi tellectissimarabili . Udicam' igit. sermo aute dicetis et si conclusioneo acquirunt a nobis ab intellectu agete:etyponi :necesse est ut xpones sintve intellectu agere quina et versi instrin. bile isti sermo no est neccssarius sed in necesse est illic csse relaecia pin que interieci' q est in habitu assimilaniarerieret intellec agis animiter forine. Ioui disit est iste respeci' et ex quo accidit intellectui asethhabere t c respectu cii intellectu d est i lxrbis tu:cu unus en eternus et liuo gnabilis et coim ptibilis. Des eui dorsi cdce, dut huc tripectu inc:et quasi coget eos hoc speculativa sunt o litia in nobis ex his duoes intellecties. 4 est in dabitu et intellectu agete. CS3 Tic oeo opinates intellectu materiale esse gnabile et corruptibile: no put redadere iam butus respectus. Iabonetes aut et intellcci' operas in intellcci'd est in babitu: conliget ut intellecta speculativa sint et a:et alia multa la possibilia putia hac positione. Isnos aut cuposuerim' intellectu materia ou esse eternu: r intellecta speculativa esse gnabilia et corruptibilia eo modo quo diximus:etu intcllcctus materialis coprehcdit utinae. s.f.rmas materiales et lamas abstractas. manifestu est * nim intellecto; speculatino

230쪽

yiber Tereius

est diaphansi:qs recipit colore et ince instinum lux est cincies colare .Cercii fuerit verisicata nobisidec cotinuatio' deist inter intellai agete et interriu male poterimus repita modu fm que dicinius iv intellectus ages est sitis - forme:et et intellect' in habitu sitis est inae. Oia Oh duo quorum ium en Diaduod cu ut respectus psectioiis au sisses i in pstinuasit sicut respectus forme ad imam:et sim hanc inretione dicimus R perfectionein .u543fρ π ypoxtio pulmepfectionis virtutis imaginatiue ad prima .ha 3ho coissensus est sic typoitio forme ad materia.K3aisit inii enim' modii

etitioni Λ. P0ve in intellecto cotinuer nobiscit in postremo: et cain lire ite et D .n no c0putat nobiscu in p*incipio:qm hec positio cotinget neces lario ut inu isti hi , tellectus si est in nobis i cin sit copositus pe intellectio speculatiuis ofectioiici as Nata * intellectus agens sit risi forma i ntellectorsi speculati hi, tau so ma in nobis nisi iste, alii itcllccta speculatiua copulani nosti id i hii 2 ω mas imaginabiles: r intellect'ageo copular cu itellectis speculas ita rivis ullud ess, O coppei redit eas est ide. santelleci' malis: necci se est ut inuo cis bis tessestus agens copulet nobiscsi p cotinuatione intellectorii speculatiuom C Et manifestu est op qn ori intellecta speculativa fuerint existema in nos

' bis in potentia ur ipse erit copulatus nobiscsi in potelia:et cu osa intelliscis speculat tua fuerint existeria in nobis in actu erit ipse tunc copulatus nobis in actu:et cu queda fuerint in potetia ethda in actu:tuc ipse erit cos putatue m parte:et pira partem no:et sic dicimur moneri ad cotinuationes, sin manifestu est in cum iste motus coplebis statim iste intellatus co putat nobilist oibus modis. Et tunc manifestu est ob proportio eius actnos in illa disponecst sicut proportio intellectusqest inhabitu ad nos:ce cum ita siti necesse est ut homo intelligat per intellectu sibi prop:is in onis nibus entibus sicut intelligita intellectu qui est in habitu qn tuerit contis vilmsieoi nuatus mini formis imaginabilibus Oia entia intellectione propria. Ibo retarium. ino igitur par huc modur sicut dicit τ' mistius assimilat deo in i c qnest

ola entia quoquomodon scies 'quoquonto.Entia.n .nihil aliud sunt nis

sim ebi si eiusmeae cause enitu aliud sunt nisi scia eiusre o mirabilis est iste orritarium ibstraneus rex iste modus essendi. Et sin hunc ni odsi verisicabitur' opinio tale ean hoc q6.d.q6 intelligere res abstractas stet p ptinuatione intellect'nobiscuato * intelligere in enit in nobis posto no erat: qn est O in cotinuatioe intcuectvoractis nobiscu: vi imedebat Tucpace:lica intelloctionis est continuatio: non econtrario.CEt per hoc dissolvitur questios eristi is intelligit intepealoe nova:et est ei ia manifestu de hoc risiis bis i in sotinuamur cu hoc intellectu in incipio ' in postremo: qihusi fuerit fui

ma nobiscu in potetia:crit cotinuatus nobisis in potatia:et duin fuerit continuatus nobiscsi in porctiarimpose est τr intelligamii s per illu alidd. Cuigitur iniciet forma nobis in actu sto erit apud cotinuatione eius in actu

tunc intelligemus per illum ora que intelligimus et agimus per illu acti ne sibi xpuam et cx hoc apparet et' sua intellectio no est aliquid scicti auranariusi ru speculatiuarsi: sed est aliquid curres cursu rei generate naturaliter a G eo:ulariu ciplina scientiarsis pccula arstra ideo no est remotu ut homines adiuuera Quintu se in hac intentione:sicut iuuant st in scientus speculati uis: 0 necesse est ue u elaria inuenis illud currens ascientiis *eculatiuis no ab aliis. a C3ntellecta

enim falsa impossibile in t limeant Minuavoncinu;iu non iunt aliquia

SEARCH

MENU NAVIGATION