장음표시 사용
421쪽
9 κ χρη κενεαγγέειν.) Duretus particulam ae hic sublatam ante κενεαγγέωσι posuit , et quidem male, .Vt apparet eX sequentibus: ἐν ησι ἡ ρ ε χρὴ μεταβάλλειν; Imo probant etiam
e) μ α ρταγκσιν.) Duretus sine dubio απαοτι legit, quod Foesio teste, in optimis Codicibus est, et ab ipso defenditur. Sed malo αμ τανκ- , et hanc lectionem veram esse docent, quae proxime sequuntur. Vertendum: aliquando vero iis etc. Nam in Graeco est: ενίοτε δὸ. Quod sequitur, κα ρο , an non praestat Occasionibus vertere ig) απο τῆς κεφαλης.) Nonne satius est ἐπί τε κεφαλην cetr. legerey et ad caput trahere. Quae cruda ad caput attrahi possint, animo comprehendere Valeo, minus, quae detrahere. Et sic quoque de pectore, ad quod aduocari biliosa posse videntur, non deduci, nisi quis vellet hieτοπον περὶ τον θωρηκα hypochondrion dextrum intelligere, sub quo hepar, bilis ossicina. Id enim Hippocrates alibi dicit in thorace positum esse. Duretus simpliciter e thorace vertit, sed verius utique Foesius: a thoracis regione. h) Vertas potius tenues et crudae; in graeco enim :
i) Καν κεχρωσμενα. Vertas : et colore sineero titusta et exigua. Quid vero sit sputum sincerum, et quod colorato opponitur, ex Celso discas , qui ait Lib. II. Cap. 8. nihil pejus est, quam sincerum id edi, siue rusum est, siue cruentum. Sed τοι πτυαλα χρωμοσίζε 1, inter bona signa ab Hippocrate in Coacis refertur, τα ἄκρητα πτύαλα inter
kM Κή πνευμα.) πνευμα προσδαίον ἐν τῆ - φωρῆ proprie denotat spiritum offendentem, dum sursum prodit.
423쪽
μηδαμη μητεωρίζει τό σκέλος ἀφλέγμαντος
424쪽
368 Hippocratis Coi de ratione victus.υοιτο. Tι - πολλὰ ταλαιπωρήσειεν ἐξα- πνης, πολλω αν μαλλον πονησων, Ι ἡ ἐκει- νως ἰητρουόμενος ταυτατ αλπι 'ηπιεν ἐνταυτησι τῆ Πυ ἡμέρησι. Διὰ τελεος ἀν μαρτυρῶ ταυτα πάντα άλληλοισιν, οτι πάντα ἐξαποης
μέζω πολλω τῆ μετρὼ μεταβαλλομενα ἐπι--ἐπι τα, βλάπτει. G Πολλαπλασιλμευ ἔυ κατὰ κοιλών ἡ βλάβη εών, ην ἐκ πολλῆς κενεαγγειης, εξαπίνης πλέον τῆ μετρίου προσώ- ροτα 'Aτάρ -οῦ κατὰ τὸ ἀλλο σωμα, ην ἐκ πολλῆς ἡσυχίης ἐξαίρνης ἐς πλειω πονον εHοι, πουλυ πλειω βλαβέη, si G ἐκ πολλῆς, ἐδω- ες κενεαγγείην μεταβάλλοι. AG μεν
περὶ τῆς μεταβολῆς τῆς, ἐπὶ τῆς δαίτης, η ἐπὶ τὰ κοψ επὶ τά. H 'Eς πάντα μεν ἀνευχρη-
425쪽
Extremum illud est, nec harum distinctionum peritos noui medicos, quemadmodum oporteat scire virium infirmitates in morbis, siue illarum causa sit vacuatio per inediam, siue ob aliud irritamentum ', siue ob laborem alicuius partis principis, siue ob vehementiam morbi Tum autem quaecunque siua cuique natura et habitus pathemata aDerat', Variasque species, quamuis haec, si cognita fuerint aut ignorata a Medicis, salutem aut exutium asserunt. Etenim maius damnum aegro adfertur, si ei, qui ob laborem morbique vim infirmior est, exhibeat quis potionem aut sorbitionem largiore manu, aut cibum, ratus ab eXhaUsto infirmum esse. Dedecet autem fateor) non intelligere et animaduertere eum, qui ab exhausto qlaborat, tenuique diaeta opprimere; periculum enim hoc assert, sed multo minus, quam si aliter peccetur 7; Est autem ridiculum magis hoc peC-catum altero '. Etenim si alter Medicus aut ple-
426쪽
37o Hippocratis Coi de ratione victus
heius quispiam, qui ad aegrum accesserit, quae
contigerint, nouerit, dederit ea, quibus alter aegrum prohibuit, aperte videatur adiumentum attulisse '. Talia vero cauillis et disteriis incessuntur a Vulgo Etenim videtur is, qui postremo accessit, Medicus aut plebeius, aegri Vitam eX faU- cibus fati ereptam restituisse. De his autem signa scribentur '', quibus singulas causas distinguere et discernere oporteat. Enimvero similia sunt etiam haec iis, quae proprie ad aluum pertinent. Etenim si uniuersum corpus, praeter vitae institu-tUm, multum quietaerit, non statim magis robustum euadit. Quod si etiam diutius feriatur corpus , vel ab otio traductum repente se ad labores ConUerterit, perperam '' efficiet, quidpiam si eiu-cere velit. Eodemque modo de VnaqUaqUe corporis parte iudicandum. Etenim pedes huiUS- modi quidpiam '' caeterique omnes artuS, qui otio dediti fuerunt, nec laborare consueueriant, sim diuturniore otio ad laborem repente se Converterint. Quinetiam et oculi ipsi V dentesque '' idem patientur, atque adeo unaquaeqUe pars Corporis. Quando et cubile ipsum, praeter Consuetudinem, molle 'Τ, laborem affert; item et durum Praeter morem. Tum etiam sub dio expositum praeter morem corpus indurat. Quinetiam istiusmodi omnium 'q, quae adducta sunt in quaestionem, sussiciet exempla proponere. Etenim si quis
vulnere sauciatus in crure,nec admodum magno
nec leui, atque is, qui vulnus accepit, neo admodum sit contumax curatuque dissicilis, nec ita facilis ; statim ut vulnus accepit, a primo die de- Cumbens, medicinam suscipiat, ac nullo modo suspendatur crus '', inflammationis tum erit eX-pers ac celerius sanescet '', quam si obambulando et deerrando medicina fiat: tum in quinto
427쪽
aut sexto die aut tardius etiam surgens e lecto maius negotium facesset, i) quam si, ineunte morbo, in curatione peccasset h) Quod si progrediendo se fatigarat, multo magis laborabit, quam ille, qui Curationem recipiendo, illis ipiis diebus defatigatus fuerit. Atque ut in summa dicam haec omnia sibi inuicem adstipulantur, quod
Omnia, quorum in hanc aut illam partem supra modum mutatio fit repentina RQ, damnum asserunt 's. At infinitis partibus maior est noXa, quae aluo infertur , si a diuturna vacuatione *repente plus cibi adiungatur. Quin etiam in Uniuerso corpore, si eX dititurno otio, repente quis advehementiorem laborem sese ConUerterit, ea mill-to grauioribus damnis augebit mutatio, quam si a liberaliore victu, ad inediam sese conuerterit. Est
igitur necesse, qUOrtam Corpus omnino quiescere in otioque et Vmbra vivere Oportet, quamuis
multo fractum labore, ad otium et ad ignauiam transferatur. Quin etiam et iis, qui abstinentia cibi suum defraudauerunt genitam, aluum cessare oportet 'i cibi copia ; sin minus '', damnum et offensionem corpori afferent, VntUersique corporis grauitatem sentient- . Sane longa fuit instituta disputatio de mutatione n) 'si, quae in hanc aut illam partem suscipitur, sed tamen haec omnia utilissimum fuerit scire '7. Caeterum illud est nostri instituti proprium, quod scilicet in acutis
morbis '', veteres rerum ignari et insolentes, ab inedia*' ad sorbitiones inconsiderate et imprudenter conuertunt 'S: mutandum quidem puto, Vt praecipio iam inde usque Deinde sorbitionibus non esse utendum, priusquam morbus fuerit mitificatus '', aut aliud signum appareat aut Vachaationis per aluum '', aut alui irritatae )Τ:
428쪽
s Hippocratis Coi de ratione victus pochondria, quorum signa paulo post dicentur.
Vigilia pertinaκ 'μ, potionem et cibos crudos omnisque coctionis eXpertes 'Τ reddit, mutatioque in contrariam partem facta '', corpus enoetum '' reddit, et corpus turgidulum eXCoctumque '' facit, et capitis gravitatem inducit. ''.
s C H Ο L I A. Vt, cum ex viribus signa duci debeant, ne falsa infirmitatis opinione decipiamur, non perspecta infirmitatis causa, quae multiplex est , proptereaque cibum exhibendum
putemus. 2) Vt medicamenti vi, lumbricorum morsu.3 Acuti, qui celeriter, continenter et vehementer mouetur.
Vnde multi, vela temperamento, vela corporis conis formatione fiunt infirmi. s) Principis partis. O Hoe est, dissipatione nostrae triplicis substantiae, pervacuationem aspectabilem aut inaspectabilem. ) Id est, quam si ex falsa-infirmitatis opinione, quis cibum exhibeat. 8, Quod committitur, cibum adiungendo, in falso credita infirmitate, nempe illius infirmitatis causam esse vacuationem aliquam. 9) Qui conuenienter perspecta infirmitatis causa, cibum exhibuit, quem prior Medicus prohibuerat. io) Quasi dicat, exemplo aliarum partium, facile quiuis intelliget, grauissimam esse mutationem ab otio ad nego
II) Ignavia enim exsoluit, ac proprii ossicii exercitatio robur augere solet.ia, Hoc est, inepti in progrediendo et stando redduntur, cruraque progrediendo titubant.13γ Videndo. i Mandendo. 1;) Ei, qui decumbit.
humoris, malignavi assiuentis, vulnus magnum dicitur.
429쪽
18) Hoc est, neque stando, neque sedendo, neque deambulando, sed immotum crus maneat.19) Per syssarcosim, quam inflammatio impediret. Im- flammatio autem contingeret, si sitspensum crus teneretur sedendo, ambulando, stando. 2O) A negotio ad otium, a deductione cibi ad adiunctio-
a I) Immutatione temperamenti et habitus, unde illud firmissimum afferri potest , quod omnis mutatio insignis, quae in naturas et habitus hominum cadit, maxime morbos parit.22) Per absolutam cibi detractionem. 23) His, qui feriantur a labore nimio. 24) Hoc est, qui tantum cibi feriando non deduxerit, quantum laboris. ets) Coctionis dissicultate, digestionis prauitate , quia ventris segnities vasorum impuritatem et omnium confusionem parit, Oph. r. Sect. 3. Lis. VI. Epiri
26) Per theoremata, axiomata, et exempla symptomatum, quae cadunt in fanos et aegros.2T) Tum ad conquirendam, tum ad conseruandam sanitatem. 28 Qui celeriter, continenter, et vehementer moueriin
29) Hoc est, post tridui aut quatridui absolutam deductionem cibi. 3O Cum non opus est, minimeque decet, quamuis illae sorbitiones cum summo qualitatis delectu exhibeantur.3i Ex perspicientia naturae. 32) Si validae sint vires cum feeuritate, sine infirmitatis
33 Infirmarum ab exhausto virium, non ab acuta vi
34) Aut alterius cuiuslibet manifestae aut insensibilis aellationis, unde certa magnae dissipationis substantiae signa
3; ) Morsu bilis acrioris, aut lumbricorum. 36) Cum studia philosophiae, et curae, cogitationesque nullam illi partem diei neque diurnae neque nocturnae impertiunt, ac omnino somni expers et assidua vigilia. 3 cruda sunt, sed coctionis capacia; αχ επ α cruda sunt, sed coctionis non capacia; Etiamsi videatur idem ωμον η, μπιπτον. Ergo coctionis expertes dissipatione calo- A a 3 ris
430쪽
3 4 Hippocratis Coi de ratione victus
ris natiui, qui per immoderatas vigilias, relicta naturali oeconomia, ad ambientem cursum inflectit. 38) Vt est diuturnior somnus, nempe coacto vitali calore et 1piritu a superficie ad centrum, ut fit in tenebris Etenim ut calor natiuiis intro aut foras cursum infleetit; ita uani et vigiliarum inclinationes fiunt.
39) Hoc est, pigrum et plumbeum reddit. ho) Ob excrementa, quae diu dormiendo halituosa fiunt, apparentque turgiduli homines, pallidi, atque quodammodo
41) Capite oppleto fuliginosis excrementis , et imminuta caloris nativi, atque spirituum suauitate, tenuitate, atque adituacta impuritate.
NOTAE.a) ησσον τῆς στέιης ) Quam si illo altero, id est, priore
h) τα τοιαυτα) Et ob eiusmodi maxime peccata artifices ab hominibus cauillis dicieriisque incessuntur. c) γεγράφετοι Iν κ; i) Verba περι τουτεκ interpretes vel noli, vel male expresserunt. hic idem est ae α, quare versi oportet: Propterea et signa scribentur, quae de horum singulis haberi debent.
mutaui in ην-δη, quod frequenter occurrit. apud Hippocratem, ut paullo inferius : 1ν δε δη υν ποδων ψυχθων ποτὰ
e) φλαυριναι) Manifesto damno afficietur. Πρωσσων hic pro πάσχειν posituin est. f) γαρ πόδες) Foesius habet : κμ γαρ ην οι πολs. Deleui τὸ quod sensuin manifesto turbabat, et Vertere malim : Nam pedibus quoque et reliquis artubus, laborare non solitis, eadem euenient, si eX cetr. g) Επὶ κοψ η κομη.) Scriptum erat κοίτη η, mutaui sedem articuli, ut natura linguae graecae postulabat. h)-μηδαμη μητεωρδει,) Et nullo modo femina mouerit, nulla inflammatione corripietur multoque ita facilius sanabitur, quam si ipsi , vel tantum ambulanti, medicina fiat. Cum κατακέμὲνος praegressum sit, μετεωρίζειν simpliciter mouere interpretari licet.1 Vertendum est: Quam si ineunte morbo, sine mora interiecta, obambulando curationem admiserit.