장음표시 사용
451쪽
NoΤΑΕ. a) De Oxymelite vid. Crucii Q laesita per Epist. Cap. XXXII. et Thadd. Duni, et Franc. Cisalini Epist. mutuae. Tiguri Is92. 8.b) τὸ μι- γὰρ. Vulgo prohabiliter putabatur, quo magis acre sit oxymel , eo maiorem vim debere habere ad sputum tenacius soluendtim. Hippocrates ergo dicit, ἀδδε ἄν μέζον
ποιησσε, quod verto, non maiorem efficaciam habebit. c) G γἀρ αγάγοι Malim equidem ita vertere: Etenim quae tenacius in spiritus viis haerent, et stridorem essiciunt, si ea euocaret, et lubricitatem viis induceret, ac liberius guttur redderet, eiusque veluti alas explicaret, sane pulmones demulceret, quoniam ipsos emollit, et si haec omnia euenirent, insignem utique utilitatem afferret. Incidit autem, ut aliquando acrius Oxymel non potuerit sputum euo
care, sed glutinosius id essiciendo , homini damno fuerit. Verba: μαλθακτικον γαρ ἀυτέ, pro glossemate habeo.
Sed haec potissimum calamitas in eos incidit
quibus cum alias morbus sit perniciosus ῆ, tum vero tussiendi sunt impotentes, et excreandi, quae in pulmonum bronchiis concepta sunt In hunc ergo finem signis syllogisticis aegri vires animo complecti oportet. Et si bona spes futurae salutis affulgeat ', exhibere oportet . Atque
si exhibendi sit locus, egelidum dare oportet, et paullatim, nec plena manu q.
452쪽
396 Hippocratis Coi de ratione victus.
s C Η Ο L I A. 1 Vt scilicet oxymelite, quod in suo genere acerrimum est, lentoris accessio fiat, et propterea maior expectorandidissicultas consequatur. a ) Magnitudine morbi, vehementia symptomatum, et infirmitate naturae. 3) Hie notanda sunt duo, quae essiciunt, ut in propinquost mors; funesta vis, et infirmitas naturae. 4 Si omnia, quae apparent, signa eo spectent, ut in virtute naturae spem collocare possis.
bile, gutturis alas explicet, naturae vim excitet, et ita promouendo expectoratum, quod dissicultatem spirandi parit, spiritus ducatur ex facili.
factet, eoque fiat, ut ad thoracis calamitosam vim morbi accedat infirmitas naturalis oeconomiae. COMMENTARIVS.
Porro non erit alienum admonere de tribus verbis, quibus Hippocrates in contextu Usus est,
mirabiliter tria, quae ad facienda corpora fluxilia ante purgationem requiruntur, compleXUs est Hippocrates. Haec tria sunt vis naturae eXcitata, meatuum libertas, et materiae praeparatio. Galerius quidem meminit praeparationis materiae, et excitatae naturae Virtutis Comm. in pari. . Lib. III Acut. Idem Comm. in aphor.s. Lib. I Lmeminit praeparationis materiae,et libertatis meatuum ; sed haec mance et mutile. Diuinus vero Hippocrates foecunda breuitate tria perstringit. Itaque Verbum hoc ἐμποιειν το πτυελον ολι θον, materiae praeparationem significat. Illud vero δαπτερουν τον βρόγχον, libertatem meatuum d Clarat. Excitatio vero naturae vis significatur CX hOC, τα πνευμονα παρηγορῶν-
453쪽
in morbis acutis. Lib. III. 39
454쪽
398 Hippocratis Coi de ratione victus 'ποιεν ἄν, ταυτα κενεαγγειης παρε ς. 'ρπειτα δἐ κπη το μελικρητον τῆς ἰλυος αφα- ρεοιτο αν, γ ν μεν τοι αξ γειν φαι f προς τὸν
μαλλον, ν μελαγχολικοίδε ξυμφέρουσι. I αμεν γὰρ πικρα διαλυξταμ - εὶ ἐκφλεγμα-
Sed certe dilutius Oxymel' os atque fauces humectat , sed et expectoratum promouet ), et sitis expers. '. Tum hypochondrio atque visce-xibus ibi locatis consentaneum, et iis partibus incommoda = mellis prohibet; Nam quod in melle hiliosum inest, aceti vis corrigit. Quinetiam flatus dilautit ', et ad faciendam urinam viam assectat 7. Sed tamen inseriori intestino nimiam saepe affert humoris abundantiam ', ipsumque abradit. Itaque nonnunquam sit, ut hoc in
455쪽
morbis acutis sit calamitosum , maXime Vero, quod intestinorum flatus non sinat exire, atque, ut ita dicam, traiicere, sed veluti sursum reuo, Cat et rectarrere facit. Huc accedit, quod diuturnus usus labefactat vires, et extremas partes refrigerat'. Atque Unicum hoc est incommodum , quod secum affert oxymel'S, quod litteris et commendatione dignum siti Ergo descriptummodo dilutius Oxymel, de nocte, prima luce V,
et vacua alido, ante sorbitionem piissanae, potui accommodatum est, atque interiecto multo tempore, a sorbitionis usu, nihil vetat, quo minus altera
sorbitionis dosis, sub vesperam, detur. At Vero quibus '' oxymelitis solo potu necessario est victitandum, sine sorbitionibus '', ob hancce sane
caussam non est consentaneum, toto morbi decursu, semper OXymelite uti ; maXime Vero,
quod abradendo et exasperando intestinum, est permolestum ''. Atque haec symptomata potis- 1irnum affert in vacuitate foecum 'Τ. In inedia adde. quod ipsum melicratum nonnihil vires labefactat 'β. Verum enimuero si magnam opem afferre posse videatur et prodesse , potu hoc multo Vti toto morbi cursu, paucum aceti est affundendum '7, tantum scilicet, ut percipi possit. Sic enim quibus incommodare solet; minimum incommodabit' ', et quae sunt huius indigentia opis, multum adiumenti percipient ''. Atque ut paucis absoluam 'V, Omnis, quae ab aceto Vis in OXymelite micat, biliosis potius quam melancholicis '' prodest. Etenim amara '' diluuntur et pituitescunt, veluti subacta ; nigra vero fermentantur, et maiorem acquirUnt molem , incrementi*qUe augescunt. Sed et mulieribus omnino magis bellum indixit acetum, quam viris, nam utero- dolorificum est.
456쪽
goo Hippocratis Coi de ratione victus
et In quo vis aceti non elucescit, et cuius acrimonia remissior est.2) Refrigerando et aquae vim in penitiores partes vehendo. 3 ) Quia sputum contumax meabile facit. 6 Ob eamque causam melicrato praestantius. s) Vt aestum, inflammationem, sitim, et obstructionem. 6 ) Oxymel non discutit flatus per se, quia calorem non habet materiae flatulentae potentem, sed per accidens, nempe parando viam materiae crassae, et Oxymel, dilutius scilicet, flatus dissipat, qui in hypochondriis concepti exitum non habent, modo non sint humoris melancholici soboles, quem
) Non quod secernat serum a sanguine, sed partium
8) Labefactata scilicet primum ventriculi facultate, Vnde pro chylosi fit cruditas: Deinde stimulatis quodammodo intestinis, et resolutis aceti acrimonia. 9) Quod scilicet aluo bellum indixerit, nec habeat multum succi alibilis.1o) Quod scilicet intestina e eminet, et irritet eorum membranas, quibus natura sunt delicatiora. ii) Horis quatuor aut quinque ante cibum, ne se cum sorbitione miscens stomacho tumultum inferat.1a) Vt quibus historia morbi est breuis, crudus morbus, integrae vires sine infirmitatis metu, quod solido corpore pituitosi iaνω et succo abundent laudabili.13 Quia iis nec iure, nec loco uti possint. I ) Facitque, ut humores et flatus motu intestinorum peris altico, naturali contrario, palindromen habeant inferne sursum.1 s) Id est, in stercoris vacuitate ob inediam, et cibi absolutam detractionem. 16) Id est, absoluta cibi deductione a Medico praescripta, ut scilicet per liberam anacatharsim libertas spirandi restituatur. I Saepe, et multum vel cum ptisanae accessione, vel pro eiusdem vacuitate, duin siccus manet morbus, et glutinosa est materia; neque melicratum sufficit ad materiae contumaciam, aut sorte sitiserum est, ut in viscerosis, et biliosis.
457쪽
in morbis acutis. Lib. III. gor
18 Vt melancholicis, hystericis, aluinis; neruis, membranis.19) Vt cruditas pleuritidis, et spirandi dissicultas, quae an materiae contumacia consistit, viscerum obstructio, urinae suppressio. zo) Caput est ad bene utendum. ar) Praesertim his, qui atrae bilis dominatu tenenturia2) Vt bilis flaua, dilutiora fiunt ab oxymelite subacta.23 Quia membranotus; omnibus enim membranis bellum indixit, quas vellicat. NOTAE.ακοπρω γαρ ἐόντι.) Hune locum aliter sine dubio legit
Duretus. Verba autem: επειτα δ' ηομ cetr. non lum docent, debere illa κενεαγγειης πυείσηs ab antecedentibus non separari, verum etiam haec ita constituenda esse: μαλ λον
est, si neces intestinis non insint, et humorum quoque V euitas adsit, facilius posse intestina abradi et exasperari. b) ἐκφλεγματῖτα .) Si bilis resoluitur, potest ita resolui, ut vel acris fiat, vel ipers, frigida, et talem humorem
pituitam nominamVS. c) μετεωρις μενα.) Hoc neque eum διαλύετ cetr. neque eum sequentibus constare potest, quae contrarias, in atrabile factas, mutationes indicant. Duretus, quod vertit, veluti subacta, videtur mentem Hippocratis assecutus esse. Sed quodnam vocabulum substituendumῖM αναγωγὸν γαρ.) Haec verba Duretus sine caussa omisit, vertas autem: Acetum enim nigra per si periora euocati, eὶ κάλεμιώτατον. Superlativum pro comparativo posuit, quod non rarum est. Idem occurrit apud Aretaeum de Curat. Diut. Lib. I. Cap. V. pag. I24. ηA-η μφα σισπολλόν τι ἐπικαιροτατη τῆs φλεβοτομίης.
458쪽
4oet Hippocratis Coi de ratione victurπλευμονικοῖσιν, ἔτε πτυελου ἀναγωγὸν, ἄλλ' η σον των αλλων, Εἴ τις διὰ παντος υδατι ποτω
459쪽
Aquae Vero, quae potui' datur' in morbis acutis , nullum sane inuenio munus , quod illi tribuendum putem '. Neque enim tussim sedandi vim habet ', in morbis pulmonum et thora- Cis , nec expectoratum promouendi vim habet', sed minimum omnium 7, si quis toto morbi decursu aqua potabili utatur. Sed certe medio loco inter melicratum et Oxymel aqua hausta nonnullam expectoratum promouendi vim habet, ob C c a qua
460쪽
4M Hippocratis Coi de ratione victus
qualitatis mutationem , quae fit in his potionum
generibus'. Etenim humoris abundantiam quandam inducit: alioqui neque sitim sedat', sed h) amarescit 'P. Est enim biliosa, et in bilem degenerat homini, natura bilioso, et hypochon-driis molesta V Sed peior euadit, et 1eipsa hiliosior, et vires admodum labefactat, cum in caeterorum ciborum vacuitate bibitUr. Quin et lienis et hepatis molem adauget . cum aestu et incendio conflagrant, fluctuatque in aluo, ipsamque nimia humoris abundantia stagnantem facit.
Est enim in meando pigra, quod frigida sit et
coctionis eXpers '', nec ullam subducendi aluum aut Vrinas ciendi vim habet. Ad haec mala illud etiam accedit, quod stercoris vacuitatem afferat ''. Quod si frigidis pedibus '' forte bibatur,
admirabile est , quanto grauiora asserat incommoda, quocunque illa se conuerterit suppl. ad male de parte aliqua merendum. Si vero in huiusmodi morbis acutis suspicio sit vehementis cesphalalgiae insignisue capitis grauitatis, aut
mentis commotae et delirii' , tum certe omnino abstinendunt a vino '7: aqua autem in eiusmodi signis '' utendum, aut certe vinum aqUOsini et omnino album, odorisque expers '' exhibendum, et a vini haustu, nonnihil aquae superbibendum. Sic enim minus vini potentia caput et arcem mentis inuaserit 'R. c) At quibus in mo his aqua potui danda '' sit, et plena manu et quando modica ' tum quando frigida et quando egelida, haec quidem antea a nobis dicta sunt, et partim etiam in cuiusque morbi curatione dicentur. De aliis vero potionUm generibUS, CU-iusmodi aqua hordei, et quae ab herbis viridibus Concinnantur, et quae ab uva passa et vinaceis et tritico et claico et malo punico et aliis, cum