장음표시 사용
111쪽
mim Dominus Abbas disserere pergit audiamus' Si M alborum proxime superioris remporis dissolatio antiqtiis Patribus peris Ais S emnita fui et, in tae satis eat ae babuissem, cur casti eloquιι υerit
res eum expiaerent illiberalibus iocis, intempestros verboram argutus .imyrodis narrationibus, liberioribus explicorionibus, a mibus inpiis i ta frictitate Spiritus, qui Scripturas dictavit, proqus indignis. Noluissent procul dubio corrtiptortim hominum imumerae sere multitudina locum dare, ut 61 natam morum licentiam tam specioso obtentu alere ac tueri possient. Haec olerorumque Coenobiorum praesentis status delineatio, tetra ac foeda, ut si congrueret veritati, merito regularium coetus
in summa abominatione apud omnes esse deberent. Ergo necis aure ideo constituta sunt, ut imbi adolescat sanctitas, ut Scriptu. rarum vigeat jugis meditatio, ut omnium cogitationes & rmones ad Deum ad eius veritatem, bonitatem re justitiam reserantur, camel ouii veritates impune contemnentur illitarialibus iocis, improlis narrari nila I liberioribus explicationibus , allusionibus impiisy Non reclamabunt Superiores tot abominationibus λ Nemo ibi reperietur, qui
fere multitudini obsistat corruHorum bominum, qui ex veteri Teltamento ansam arripiunt, ut in effrenata morum Iιcentia audacius Ide tueanturς Eo
ζζὸ ἡ ζζζΙ quod sub his postremis verbis, quaecum nihil dicant
singulare, quidquid cogitari potest eXprimunt, non comprehendatur e Prosecto ista horrorem incutiunt; uuae si ita essent, omnium hominum indignatio adeo execrandis sceleribus debitas poenas irrogare non suf-' At si haee in publica luce versantur, & omnium pupillas seriunt,nuidni prodit aliquis, qui horrendis dissolutionibus bellum indicat IQuomodo Episcopi, & probi viri eorum punition m persequi ramtur λ Ergo ne fieri possit, ut adeo vehemens dc elata scelerum vox tantummodo in Trappae solitudine fuerit audita λ Quod si latent hic scelera quamquam qui latere possint, cum eorum Perpetratio Raeo frequens & communis quare propalantur, ut coelum terra eruisbescant λ Delata ne sunt ad Superiorum aures p Sumpta ne eit illorum notitia , quantum rei gravitas postulabat, antequam denuncitrum veniretur p urbs Sodomorum, utut abominationibus plena, &ouamvis clamor scelerum eorum Coram Domino increvisset; non amtea divinae vindictae poenas persolvit, quam Deus ipse descendisset,cuodammodo lingula exqui uturus. Cur ergo nos per summam inluriam damnamur inauditi, inexquisiti λ Gravissima acculatio nullum alium fortasse auctorem habet, quam pravi ingenii hominem nescio ouem transfugam, qui ut aliquo specioso obtentu desertionis improbitatem elevet, edit in vulgus dictum quod imprudenti cuipiam in re minus serta exciderit; sub monsita specie rem totam enarrant indes adhibetur : excandescit zelus audientis; atrox crimen intenditur; ocinsontium denique innumera multitudo cum uno fortasse aut a uobus malis nullo delectu confunditur, o Sed ne credas quaeso, Reverende Pater, ita esse ut narratur . Nes
112쪽
De Studis innasticis. 9 laliter omnino se habent. Quotidie intra nostra Coenobia legitur Se
cra Scriptura ea qua par est reverentia, plerumque flexis genibus recapite aperto. Cum eodem sensu venerationis de ea sermones nuscenis tur proponuntur dissicultates quae in hac lectione Occurrunt, ut illustrentur. Superiores etiam in qualibet Provincia certas constituerunt
Sodalitates, in quibus peculiari modo S dedita opera illius studium re fatur sub directione Doctorum, unde prodeunt discipuli alios dincendi capaces. Iussi sunt quoque originalium linguarum peritiam ubi comparare, quo planior illis ad Sacrae Paginae intelligentiam aditus aperiatur. Quod ad hanc rem pertinet, ita apud nos com ratum est
nec asstrere dubitarem, utut exiguus sit eorum numerus, qui Prophetae censeantur in Israel, magnam vim sanctarum animarum ibi esse , Quae non flexerunt genua ante Baal. Interea Vetus I estamentum aeque ac Novum legere re meditari pergemus, quando quidem eius lectio
nobis est a S. Benedicto concessa: & donec Ecclesia alges e mat .
hac nos lectione numquam interdici posse putabimus .pter nonnullos abusus quos aliquis animadverterit, hac nos suavissima consolatione fraudabimur λ Parum aberit scilicet, ut nobis propter 2sdem causas ipsa Novi Foederis lectio interdicatur: eaedem enim hic Occurrunt causae. Ita brevi librorum sacrorum lectio a Monasteriis omnino exulabit. Ubi vero legentur, si illic legi eos non liceata veri ne simile est, ut saeculares&laici potiori aure frui debeant, illi inquam, qui vivente S. Ioanne Chry sostomo communiter asseverarunt, ein tan- ntummodo, qui spretis mundi illecebris antra delerti, bruPxa qI Lai. . montium crepidines incolebant, uno verbo Solitarios , dignos essenui divinos hosce libros legant. Verum ad Commentaria veniamus. Minime probatur D. Abbati methodus legendae Sacrae Scriptum a me indicata; ait vero, se firmismis S mum momeηιι r-ombus adigi quo. - 239. minus eam probet. Quarum prima in hoc sita est: aegre fieri posse ut si
Itarii antatis non distrabatur, aut eius cor navarescat, propter mustiplices lGctiones. ad quas eum compello, ut ScripIurarum Sanctarum amelligentiam acis cuirat: periculum ebe, ne bocstudio magis eruditionem O doctrinam quam pi ratem augere sat agat. Secunda eo spectat; tot quctorum υaraa commexim rione se extis notiores omnino perivrbarι, atque confundi, ua ut tempus in operam perdat. Tertia innuit, facile eventurum mi, quibus Io Tri sectarum Vestimina non supFeriret, neque ulla subit ratio quomodo bis morum copia fiat, Scripturarumbientiam consequa despereηt, o lectionem negligant Singulae istae rationes non contemnendae essent, si mihi propositum
tum eosdem distribuere Oporterer 'ν a.
Addit D. Abbas, ignotas fuisse Sanctis mus bas mellados, S studeris
113쪽
laeso adlaesisse illos unice Scriptis Coiribus stabili fide; ct fas auxilios .ios . euius est tenebras dissipare, ct oculis lamm praebere ; assidua ct repetita lactione ac meditatione ad earum istelligemiam perυenisse ; donum nobis iaste viis, quas proprio exemplo straυerunt Sancti, inbstendum esse. Absit, ut ego Sanctorum praxim & rationem minus probem, aut methodum, quam magna cum dissidentia pro sui, pro quadam lege haberi velim. Et mihi persuasum omnino est, Sanctorum exemis pia nobis agendi normam esse debere. Haud scio tamen, an metho. dus, quae in hoc& aliis Responsionis locis tamquam a Sanctis usurpata exhibetur, reipsa congruat veritati. Oppositum me ostendisse aris bitror supra in articulo Is . Neque dissicile foret nostram hic quoque sententiam aliis auctoritatibus confirmare. Ratio studendi sacris literis, quae in hac objectione legitur , eo magis anceps & suspecta est. quod Religiosis , lunioribus aeque ac provectis, plerumque studio, scientia , ac scientiae acquirendae medio destitutis proponitur . Quid his Religiosis in Scripturae lectione& meditatione agendum erit λ Li. terae ne semper adhaerebunt Litera illos occideret saepius, quam ubvificaret. Sensum-ne mysticum aut allegoricum scrutabuntur λ Fac, te in vitium Origenis impingerent. Quomodo vero apti ad hos sensus investigandos esse poterunt ρ Literam ne aliquando sequentur, aliquando mysticum tropologicum sensum p Unde vero singula apposite se. cernere didicerint 3 Dei miracula quotidie expectanda non sunt; vult quippe Deus ut tritas sequamur vias, quas ipse indicavit ad hanc intelligentiam acquirendam, utamurque scientia, studio, traditione,& doctrina illorum , qui nos praecesserunt.
x o AI quosnam Commentarios tege I S. Antonius, magnus ille tar, qui uberriis
v. mos fructus ex Scriptura fibi comparabat. Idem dic de SS. Hilarione, P est om io, Ephraemo, de Machariis, de Sanctis Patribus, quorum COLlationes nobis retulit Cassianus. Dentur mihi Antonii, Hilariones, Pachom ii &c. nullum aliud ab iis studium, nullam scientiam postulabo, quam solam librorum sacroe rum lectionem ab ipsismet peractam, aut ab aliis, quos ipsi legentes audiverint; haec illis satis superque erit ut Scripturae intelligentes fiant. Compertum enim est, si de Antonio loquamur, praeter peculiare gra- itiae donum, qua hic Sanctus plenus fuit, ingenii celsitudinem&pe frieaeiam, quam Syneuus nondum Christianus maximopere miratus
est, cujuslibet scientiae loco illi suisse; dicique de illo potest ouod de Trajano dictum suit, sine studio habuisse eum quidquid studium estiterae praebere Possunt. Nihilo tamen minus fatendum est, S. Antonium studio dedisse ope ram, si non legendo, at discipulorum lectiones assidue aΗdiendo; quo pacto Didymi & alii permulti nostro etiam aevo docti evaserunt. Ita saltem intelligenda sunt quae in ejus vita memorantur; quod sicuti quidquid in reliquis Monachis imitatione dignum animadvertebat, imitari sategit, ita non minori itudio flagrabat assiduitatem lectionis aliquortunaemulandi; as ςΠΠ1 legeodi .c-labatin in striam. Paris aemu- latiω
114쪽
lationis amorem in discipulis aecendebat , ita ut in Monte S. Antonii. reserente Athanasio, lectio, quae jure merito quasi quoddam studium
censeri potest, inter regularia exercitia peculiare esset: Erant igitur in monte Monasteria, tamquam tabernacula plena diuinis claris, psallentium, te gentium, orantium. Demus, hanc lectionem, hoc studium ad Sacram Scripturam praesertim spectasse; necesse est lateamur, non leve aut
perfunctorium , sed grave & acerrimum fuisse, quandoquidem adeo
Hujus rei judicium ferre possumus ex Collationibus, seu colloquiis, quae hic vir Dei saepe agitabat cum fratribus, aut cum iis, qui se conveniebant. Haud raro ibi sublimiora argumenta pertractabantur, &abii rufiora Christianae religionis capita explanabantur, ut patet ex ea Collatione, quam habuit cum magnis illis viris, de qua in historia Ru. fini: Et cum sermo de rebus profundis, o mysticιs baberetur, cumque de Pro metis ci Saluatore plurima traditarentum O. Addit Rufinus, cum Paulus Simplex in ea Disputatione quaesivisset, utrum Iesus Christus ante Pro. phetas esset, S. Antonium quasi erubuisse, & silentium Paulo indixisse Tantum igitur asest, ut hic Sanctus vir ignorantiam probaret, ut pintius de rebus profundis S mdisticis, de Propistis disserere dulce haberet. Nullus dubito, quin in ejus Monasteriis Patrum quoque scripta Ie- gerentur; quippe S. Antonius fidem & traditionem Patrum moriens discipulis commendavit . quapropteri, aieba: . custodienda est pia sides is
Christo, oe Patrum religiosa traditio, quam ex Scripturarum lectione, ercr bro meae par italis diuisistis admovi tu . Scripturae vocabulo non libros diis
vinos tantum, sed quidquid de Christianis dogmatibus scriptum fuerat , sus traditionis voce comprehensum , intelligi perspicuum est . Demum Epistolae quae supersunt ab eo conscriptae, pietatis & doctrinae spiritualis argumento, aliorum multorum Patrum Epistolis nullatenus cedunt. Quid igitur miramur, S. Hilarionem, qui ab adeo prae stanti magistro fuit institutus, Sanctarum Scripturarum scientia excelluisse λ Quis ignorat, S. Epiphanium, doctum illum Praesulem in uno ex Mon1steriis Palaellinae a S. Hilarione fundatis, jam inde a pueritia educatum fuisse
Quod ad S. Pachomium attinet, in ejus Monasteriis usque a primo diis quamdam studiorum normam viguisse demonstravi. Satis est lege. re utriusque Macharii homilias, ut quilibet convincatur, prolandum Scripturae studium in Monasteriis viguisse. Dissicultates vero, quarum solutiones in hisce homiliis exhibentur , manifesto indicant, Sanctis illis Monachis valde curae suisse, ut obscura Scripturae loca, quibus in legendo impediebantur, perspecta atque explicata haberent: Erant denique illi, totidem, ut ita dicam, viventes sibi invicem Commentarii. Haud secus dicendum est de Sanctis illis Patribus, quorum Collationes memorat Cassianus; in quarum decima sexta Iosephi Abbatis testimonio demonstrat, sine aliorum praesidiore doctrina, in lectione atque intelligentia sacrorum librorum errores vitari non posie. - De S. Ephramo compertum habemus, singulari luminis gratia illum
115쪽
a Deo fuisse donatum, ita ut sime ullo paene studio altissimam doctilisnam fuerit consecutus. Porro divinae collustrationes adeo in illo sum
snm. runt extraordinariae, ut testetur Sommenus, maximas dissicultates.
La ι.11. quae Philosophos torquere solent, suisse illi apertas & exploratis: in patria vero lingua, nempe Syriaca modo prorsus mirabili eloquentem suisse: adeo ut S. Baslius eum omnium suae aetatis oratorum , etiam inter Glaecos, disertissimum judicaret. Non est autem dubitandum . quin multum quoque profecerit eX hujus Sancti Doctoris consuetudiane, a quo Sacris Ordinibus, re ipso Sacerdotio initiatus fuit. preMy. Quaerit D. Abbas. an S. Basilius, S. Gregorius Natiounus, S a
nesCbm Hlomus, S. Augustinus, atque alii plerique mamas illas inritarer . quae is eorum ScripIispos occurrunt, adi de quamex ipso Scripturae textu deis prompserior.
Quis neget, illos ex hoc uberrimo sonte omnia hausisse λ Verum . antequam studium sacrorum librorum capesserent, praestantes orat res, eximii Philosophi oc Theologi fuerant. Nemo ram mirabitur eoas ne ullo alio adminiculo in hoc sacro studio tam magnos progressus secisse. Sed quid narro Magni illi viri omnium illorum, qui ante se Scripturam explicaverant, commentaria legere non omiserunt, imo& alios, quos in hac scientia excellere putabant, crebro consuluerunt; cuius rei testis locuples est S. Augustinus in suis ad S. Hieronymum Epi
Sed ciuid opus habent tot interpretibus, tot parapbrastis, Iot eommentat Hibus, Monaebi , quibus insua Scriptura quaeranaae sunt υeritates ad tara ratiorem et morum i Ubiinionem spectantes Nihil est cur D. Abbatem haec multitudo Commentariorum offendari eum ego pluries significaverim, non id mihi consilii esse, ut velim ea ab omnibus in universum legi, sed unum eligi prout cuique magis Iubet. ex nutu & judicio Superioris aut alterius prudentis viri. Non es animus, ipsemet ait, quodlibet isScripturam Commensarium Monaebis interidicere . Nihil aliud ab eo reiicitur quam ingens numerus Commenta. riorum, quem ego proposui. Nobis ergo hac in re plane convenit. Nam ego pluribus in locis palam feci, non id me velle ut universa legantur. sed ideo magnum eorum numerum adnotasse, ut cuique daretur optio, & hoc vel illud eligeretur. Non omnes libri in Biblioth eis Monasteriorum suppetunt; & ejusdem libri non adsunt plura exemistraria. quae singulis distribuantur. Commentariorum tali in Episto. as S. Pauli, non suppetunt verbi gratia viginti exemplaria pro viginti Monachis. quibus aliquod in has Epistolas Commentarium habere opus fisitis. Postremo velle suum cuique eri, & singulorum ingenia ae placita inter se discrepant. Has ego mei facii rationes habui.
- , .. Quod ad illam speciat veritarum enumerationem, quas commenta. Osee. rio in S Scriptura non egere ait D. Abbas . nihil habeo dicere; nisi quod simplicissimae veritates quandoque Perperam accipiuntur, aut parum intelliguntur, si ut oportet non explicentur & enodentur. inum
eis notum ci exploratum esse potest Mnerali hominum obligatione se ad Deum
116쪽
ad Deum convertendi, vitam in poenitentia agendi, semetipses caute custodiendi: de his tamen & aliis id genus argumentis elucubrantur Tractatus, quos supervacaneos existimare non possumus. Singulae ilistae veritates, quarum enumeratio octo paene integras Responsionis paginas implet, quot Tractatus requirunt Z omnes sere vanitates repetam enim utut perspicuae& apertae videantur, a rudibus & ignaris Monachis. licet piis, perverse accipi possunt. Nihil clarius ea lege. verbi gratia, qua omnes Christianos teneri vult Dominus , ut suam videlicet crucem tollant. At Cassianus quosdam Monachos in suis Col. min. lationibus memorat caeteroqui districtissimos & Zeli plenos, Teli, inquam, Call. 1. qui a scientia minime regebatur, qui juxta nudam literae sententiam hoc . I. mandatum accipientes, putarunt se ad ligneas cruces humeris jugiter serendas obstringi: Feceruns sibi eruces ligneas. easque iugiter humeris ei cumferentes, non aedificationem, sed risum cunctis videntibus intulerunt. Ada versus hos Monachos stylum suum videtur acuere D. Ioannes Chrysostomus in sermone de adoratione crucis. Perspicuum est haec absumda ab ignorantia Monachorum regularis disciplinae caeteroquin amantium ortum habere. In notis Gazari ad hunc Cassiani locum animadis verti possunt aliae plures Scripturae auctoritates, quae licet de se apertaedi clarae, a Solitariis tamen doctrinae expertibus male intellectae sunt.
De Studiis privatis o peculiaribus , quae vel simplices
Monachos , vel Monachos presbteros , ac periores decent. Ρostquam de communibus studiis, quae intra Monasteria peragi pos. sunt, disseruimus; erit modo sermo de thidiis privatis Monacho, rum, & de peculiaribus & certis materiis, quarum studium capessere Irivatim liceat. Porro hanc studiorum in communia & privata distri-utionem adhibeo , ut generalem consuetudinem sequar . quamvis quod in studiis communibus discitur, privatim quoque disci posse neu
Considerari possunt studia vel respectu simplicium Monachorum , vel illorum qui sacris Ordinibus initiati sunt, vel denique respectu Superiorum. De primis primo agamus.
117쪽
Ut methodo, quam Monachi in suis lectionibus&studiis sequi pos.sent, majorem lucem afferrem; illos in tres classes distribueram: pruma eorum est, qui piis dumtaxat operibus vacare Optant, &spiritua. lium auctorum lectione propria studia eo Iudunt: Λltera eorum . qui medioeri sunt eruditione eontenti. Tertia demum eos complectitur. rui ad majora aspirant. & a Superioribus vel ad scientiarum cultumestinantur, vel ad aliquid Ecclesiae aut Religioni proficuum. ν rara. Contra hane distributionem a D. Abbate reclamatur, quippe quar. ut ipse ait. n a sit, inaudita, & sanctis incognita . Addit ita perinde esse, ae dissensionem illae invebere. ubi nulla prorsus debra esse di festo, ct D.
eicimum fundamenta concutere. δ
Ista quidem acerbius dicta sunt: sed age videamus . an hare distri4 butio sit adeo nova, &perniciosa, re num ipsemet D. Λbbas eam asmittere cogatur.
Et primo certum est, ut Corpus Ecelesiae, ita Religionis & status Monastici. ex pluribus membris esse conflatum . quibus varia ossicia,& variae functiones competunt: ex hac vero operationum diversitate non modo in hoc corpore nullum fieri dissidium . sed potius convenientiam partium & mutuam conspirationem sustineri . Pes non ir scitur oculo, quod non videat, aut ori &stomacho quod non commdat, neve cibos conficiat. 2. Haud minus exploratum est, solius Dei esse, suum cuilibet paristi locum & gradum tribuere , quem in hujus corporis compositione servare debeat. Ita nos docet in Epistolis S. Paulus. Plerumque non dignoscitur , cui ministerio aliqua persona a Deci destinetur, nisi ex talentis, quibus ab illo fuit donata. Ita praelaturae illis e feruntur, quibus Deus majorem virtutem, sapientiam re prudentiam impertivit: ossiciis & ministeriis rerum exteriorum praeficium tur alii, qui ad illa persolvenda magis idonei esse probantur: chari Diis ossiciis alii, in quibus ad illa propensio cernitur. Porro haec ossiciωrum dissimilitudo tantum abest, ut religiosi corporisdisiniat unitatem, ut potius eam quodammodo coagmentet & sulciat. Idem die de μtibus ingenii. quas, cum exploratum sit maxime inter sedisserre. di-inoscere accurate debemus, ut quemlibet pro captu & viribus ad stula dirigamus, sicque ordinem Providentiae sequamur. emadmodum vero privati Monachi falso quererentur , quod in Superiorum dignitate constituti non sint, eum desint illis qualitates ad illud munus recte obeundum requisitae; ita inique S praepostere agerent, qui imgenio ad studia apto carentes aegre ferrent, se ad scientiarum stidia non
De hoc negotio ha ratiocinari convenit, sicut de rebus, qnae in Religiosis Communitatibus singulis privatim a Superiore distribuuntur. i . S. Bem
118쪽
s. Benedictus vetat ne certa & eadem quoad omnes servetur mensura in hae distributione: ne fiat personarum acceptio, neve ulla levitatis animi cujuspiam ratio habeatur ; sed jubet, singulorum respici infir mitatem & indigentiam. Nunquid haec diversitas nata est inveheredis sensionem λ Minime vero. ΛSBenedicto egregie circa id provisum est. ut in hac inaequalitate omnia ad unitatem & pacem conspirent: Λit enim: Ubi qui minus indiget, agat Deo gratias, re non contristetur: qui sero plus indiget, tamilietur pro infirmitate, S non extollatur pro nusericordia: sita omnia membra erum in pace.
Simile judicium serendum est de ingenii facultatibus&donis, quae
inaequaliter personis, ex quibus Communitates componuntur, collatae fuerunt. Hujus inaequalitatis ratio habenda est a Superiore, ut unum.
xemque pro sua capacitate, pro naturae & gratiae dispositionibus adudia aliave munera capessenda dirigat. Ubi qui scientiarum altioribus studiis non admovetur, gratias agit Deo pro talentis fratri datis. neque dolet quod studio ut ille non occupetur: ubi vicissim ille qui ad studia jussu Superiorum incumbit, non extollitur pro scientia, sed humiliatur, eo quod vilioribus & abiectioribus officiis non occupetur, dicitque ex animo cum S. Augustino, aliorum conditionem sore sibi
chariorem; omnia membra erunt in pace.
Istud quidem facile dictu est, reponet mihi aliquis: at rarissime&dissicillime ad praxim redigitur. Facita esse; negari tamen non potest hanc agendi rationem in Ecclesia& in Monasteriis rectissime ordinatis
jugiter suisse servatam. Ipsemet D Abbas hanc studiorum diverstatem inter Monachos m. gitur accipere, spectata eorum capacitate, & talentorum inaequalitate: quamvis in erea dicat, banc agendi rari em caute re circum peste essie urpandam ἰ Udendumque ne in bac re proprii fines instituti Vanseantur - nisiecidenter pateat Deum propter gloriam suam, oe propter Ecclesiae utilitatem Mea nobis praere.
Sed quae major evidentia supernae dispositionis expectanda est, quam urgens necessitas , quae saepius u su venit protegendae fidei, & propugnandae doctrinae Eccletiae Catholicae λ Cui ut in hoc rerum statu su venirent, S. Antonius solitudinem Olim reliquit, & Syriae Monachi
ex jugis montium recesserunt, ut narrat Theodoretus. Nunquid de rant Episcopi & Ecclesiastici Zelo pleni, qui haereseos ignem restinguere potuissent ρ Verum enim veru ubi nimium excreverit haec flamma, jus est omnibus in auxilium convolare. Neque expectanda est omni. moda conflagratio; ipsaeque scintillae timendae sunt. Nullum sertae tempus est, quo in Ecclesia id genus necessitates non reperiantur. Praeterea morum & quandoque etiam doctrinae depravatio atque errores, nonne mala sunt quae quolibet tempore contingunt λ Si in his casibus
minus urgentibus, jussus Praesulum expectandus est; haud puto, Superioribus Monasteriorum interdictum quominus sibi subditis Regmlaribus instituendis, &ad harum necessitatum exigentiam expediem dis operam impendant, quoties idonei di capaces esse deprehendam
119쪽
tur. Sic semper filiorum S. Benedicti mentes c6mparatae fuerunt: ad hune scopum collimarunt Pontifices & Concilia, dum censurarum imterminatione sanxerunt, ut Praelati regulares suos ad studia Monachos dirigant; nempe ut ex eo numero aliqui inveniantur, si usus Ecclesiae poscat, suam operam & laborem conserendi capaces . Neque id puto omnino discrepare a D. Abbatis sententia, qui ita peris
.... git dicere: Ubι baec Dei υesumas baud clare manifestatur, neque congrua ceris litudine deprelanditur, licet quandoque aliquem Monactam ita dirigere, M a curatius caeteris ea, quae suo instis to conveniunt, edoceatur . modo intra Des
suae professionis subsistat; licet ei librorum majorem copiam, o plura studiorum subsidia suppeditare , ut deinceps alios , fi id necesse esse υideatur, aut Derbo
Iam ergo privatus quidam Monachus ab aliis discernitur, cui majoν librorum copia, plura studiorum subsidiasuppeditantur, ut deinceps alios aut
υerbo aut scriptis erudire υaleat . Nonne integrum nobis est idem obtrudere D. Abbati quod nobis ille superius objecit: id nimirum nibis aliua esse quam diis mionem eo imebere, ubi nulla prorsus debet esse disseψο, 6 ipsa
religiosi caetus fundamenta concuterest
Sed ut apertius dignoscatur, quae hac super re sit ejus sententia, a' polite fiet, quod alium locum Responsonis, interalia multa, proseramus , qui mihi rem totam expedire videtur. En ejus verba : Illi . m. quibus a Deo peculiares aliquae dotes, o ingeηii faculiates collatae sin=t, qui De caeteros eximiis quibusdam dispositisibus antecellere υidentur , nihil impediequominus iuxta dicinae Procidemiae cursum, a communibus exercitiis, nempe in manuali labore eximantur ; eaeteri Wro proculusque υiribus aut imbecillitate bule
Iabori eare possem; omniaque Superiorum esset sapienter, juste, ta cum ς ritate diffponere. - . Iam ergo extraordinariam a Deo vocationem non expectamus. sui dotibus ingentio eximiis quibusdam disystionibus prediti reserientur a Iabore manuum immunes reddi, interea caeteris in illo occupatis, & ad privata ac certa studia capessenda dirigi poterunt. In hoc vero nihil recto ordini adversatur. Haec agendi ratio a diuinae Pr identiae cussu nullate nus deerrat. Uno verbo diversa haec ossicia a Superioribus discrete, si pienter, iuste. ει cum obaritate distribu Iur. Atque ideo haec dissimilitudo& varietas occupationum non ossiciet concordiae re unitati, quae in re ligiosis caditibus vigere debet, neque regulari disciplinae: econtra quod reliquis Religiosus, qui a Deo peculiari ingenio'aptitudine donatus cineras prae stat, certo cuipinm studio admoueatur , id nibit aliud est quam excemio qumpn.ro . dam Regulam confirmans, quemadmodum alibi in Responsione legitur Quodnam Lectores judicium tulerint , nescio: sed an magnum inter meam ac illius sententiam discrimen deprehenderint dubito. Hoc ceriste persuasum habebunt, nihil cauis suisse, cur nostra Monachorum
in tres classes distributio, spectam singulorum dispositionibus & --
cultatibus instituta, ab eo improbaretur. Neque in hoc tamen quandam generalem obligationem esse contenderim , ut pro sua capacitate quisque Monachorum ad aliquod munus exacte
120쪽
exacte semper adhibeatur. Id totum a prudentia & charitate Superi rum pendere debet, qui dispicient, an ita agere ipsorum Monachorum, & rei quoque publicae intersit. Nullum etian Religiolis ipsis rus est petendi has distinctiones; sed expectare debent jussa Providentiae, ouae ipsis per suos Superiores mani se stabuntur Egregium hac in re nobis exemplum sup ditat Cliterciens s ordo, in quo nonnulli Mona. chi, doctrinae&Ecclesiastici ordinis honore olun in saeculo fulgentes, ex sincero sese humiliandi, & intra Claustrorum septa obscure vivendi desiderio, id genus qualitates de industria premebam atque occulta hant, malentes pecora ad pascua deducere , quam lectione di magisterio occupari. Tanta est υirimi militaIis, ait Caesarius, ut ejus amore C μν. pe ad Ondinem inmentes elerici Iaicos se simulaverisi, malentes pecora pasce. in1. r. c.
re, quam libros legere I sanditius ducentes Deo in bumilitate Joυire, quam pro. 39. pter sacros Ordines υel litie Iuram caeteris praeesse . Egregium , inquam , e Xemplum, ac dignum, quod omnes praeclaris ingenii facultatibus prae aliis ornati, imitari studeant i Illud certe contentaneum est, ut sancto perculsi tremore, jugiter metuant, ne donis a Deo acceptis male utantur, & ne de illis elat superbia cum ipso Datore pugnent. Propterea enixe precari debent, ut vel libi has iacultates & virtutes ad i. mat, quibus hominum existimationem lucrari possunt, aut ii ldem bene utendi gratiam largiatur . - . Haec prae oculis habenda sunt penitus a Superioribus, quoties allis quos eκ sibi subjectis Monachis seligere & secernere opus habent ad peculiaria munera ac certa studia capessenda. Sed necesse est quoque, ut animadvertant, illud quod in se tutius est, nimirum talentorum deis sectum aut occultationem, tutum non esse quoad omnes in uni versum:
sed aliquibus ingeniis selici quadam dispositione ad scientias comparatis, melius sore consultum, si congruenter exerceantur, quam si diis versi generis ossiciis, ad quae peragenda suapte natura minime feruntur,& quibus languidiora ac quodammodo viliora redduntur, per quamisdam vim occupari velint. Quod si his omnibus exquisite perpensis ad rem esse judicaverint Superiores, ut quosdam ad peculiare studium adjungant, salso dixerimus, hos Monachos proprii status fines transili Dse, & aliam viam ingressos esse ab ea, cui ex iupernae nutu Providentiae insistere debuerunt; quandoquidem in hoc ipso eidem met Providentiae aperte obsecundant, cum illa ad nullum alium finem ingenii
dotes illis contulerit, ni si ut eas in Ecclesiae & Ordinis utilitatem adhi-Quamquam hic a me dicta haud multum adversentur iis, quae alicubi in sua Responsione scripsit D. Abbas; alia tamen in eadem Responsione loca legere est, in quibus sibimetipsi minime constare videtur; quemadmodum, verbi gratia, ubi omnino reiicit distributionem a me in , tam Monachorum in tres classes, spectatis eorum talentis &facultati. bus. Et in hoc quidem loco de illis loquens, quos in tertia classe coli a-Veram, eoS acerrime perstringit, ac traducit quasi regularis secessus mea. paces . silentii, orationis, ieiunii, vigiliarum et ossistentiae ad oeficium peritus oblitos. N i Fatem