장음표시 사용
131쪽
omn tum , quae Arianae haereseos occasione acta suerant, commentarIum transmisi. Ita quoque S. Augustinus monumenta ad damnationem P tagii i pectantia Monachis Adrumeti legenda tradidit, una cum libro de Correptione&Gratia, ut patet ex duabus Epistolis, quae instonte hujus libri extant. Sexcenta id genus exempla praetereo, quibus Iuculentε demonstratur, Monachos Priscorum temporum nequaquam imperitos suisse; in his vero antiquioribus potius haesi, quam in aliis sublequentium si culorum, quod prisco illo aevo vitae Monasticae integritas adhuc floreis
bat . . 'B. Petrus Damiani, qui caeteroqui Monachorum studium parum amisplificat, in suo opusculo vigesimo octavo tenet, fuisse omni tempore iisdem permissum, super omnes, qui aderaης, ut in Conciliis disputarent ;ait enim: Rcquiri Jaηcta octo concilia S maxime sextum re septimum; se que inisnietis, Mo acbis licitum sugse ἀθputare absque ullo scrupula in eo petam, o is Concilii super omnes qui aderaης. Multum profecto aberat, ut Monachis Conciliorum lectionem interdiceret, cum eorum jus Comeiliis assistendi, & sententiam dicendi propugnare ac tueri voluerit. Ubi res ita se habet, mirari non subit, quod Cassiodorus suos M nachos ad legenda Conciliorum decreta horretur, ne hujusmodi ignorantiae crimine sese apud Deum obstringant. Neque videri potest novum &inusitatum, quod Grimlaicus cap. 2O. Regulae praescribat, ut
His Gitalaici vestis Dinbbas teυem quamdam Sperfunctoriam notitiam significari putat. Et quidem vocabulum gallicum spar uri r latinae v ci respondens, hanc notionem exhibet: sed a Scriptoribus Latinis sautem mediae malis, pro attenta & diligenti lectione usurpatur. Ex multis veterum locis, quae id probant, tria aut quatuor hic adnotabo ἀS. Augustinus in Prologo librorum de Doctrina Christiana de quodam servo loquens, qui a Deo legendi facultatem preci sim petrarat, de
eo testatur, quod codicem oblatum legendo percurreret. Sed locus antiquae versionis Palladii adhuc magis expresse ad rem nostram facit; nam cap. I4ῖ. de KSylvania tamina doctissima traditur: consuevisse illam noctexin dies mutare, ut anxiquorum so pta percurreret, hoc est. studiose legeret. Rufinus cap. 7. historiae suae, narrat. Didymo oculis capto nihiIdeme.
moria excidiue eorμm, quae a legentibus audierat, percurremibus aliis.
In quodam Carthaginensi Concilio, quod occasione privilegii quorumdam Asticae Monasteriorum coactum suit, Bonifacius Episcopus ML sit, tabulas, quas Petrus Abbas, atque ejus Monachi proferebant, I ni diligenter, his verbis: Sus yium forte melius legas scriptum quod
ingeritin percurratur: Et mox, Redempetiolus notarius recitavit. Liberatus innuens velle se opus quod erat in manibus, prosequi, ait: c tum opus percurramus. Haec abunde sussiciunt, ad probandum. Grimlaicum ita
Regula de di Iigenti re assidua lectione loqui, cum ait, percurrere co-
132쪽
alia attnterim Abbatum Insulae Barbarae, quibus Arct piscopi Ludi
dunentes Poenitentiarii ac Vicarii Generalis munus in sua Dioecesi omni tempore demandaverant; quod munus sine scientia exerceri non motest. Qi id ad hoc reponit Responsionis Auctor .
Si adeausas inquit) ct mitia, quibus barum dignitatum collatio debetur, m.etor. propius attenderemus, facile innotescerer, is, quibus ι olimae sunt. magis igno. miniae re pudori, quam militini re ornamento sosse. Acmox acrius invectus adversus Abbates, qui mireis, amulis, atque aliis Pontificalis olius in . mentis υestiuntur, prolixam orationem de his omnibus habet . quae ab ambitione 6 libidine eeteris antecellendi, ct altior sua professione grauum per alienae signa dignitatis sibi vindicandi, ortum tabuisse pronunciat.
Non veniunt hic in quaestionem mitrae, annuli, re Pontificalia odinamenta. Quis nescit, ea sine scientia gestari posse λ Itaque demo, strandum erat, munia Abbatibus Insulae Barbarae collata ab eorum amisbitione ortum habuisse , aut sine scientia ab illis compleri potuisse Neutrum tamen horum firmis rationibus umquam probabitur. Econtra, quod ad primum attinet, facile convinci quis potest, ob nihil aliud quam ob magnam existimationem , in qua Abbates hujus Coenobii apud Sanctissimos Archiepiscopos fuerant, tali praerogativa condecoratos fuisse. Nam Leydradus hoc privilegium in persona S.Α batis Benedicti confirmans, scribensque ad Carolum Magnum, Α chiepiscopos, qui Benedicti praedecessoribus hoc ius dederant, clarissimos υima fuisse testatur. Inter quos numerat S. Eucherium, S. Linpum , & S. Genesium et Abbates vero nominat Ambrosum, Maximum , & Licinium , qui Sanctorum loco habentur. Ipse met GDdradus fuit Praesul lanctitate illustris, qui suam abdicavit dignitatem. ut in claustrum secederet. Benedictus vero, 'cui hoc privilegium affe- ruit, Sanctus Anianensis Abbas fuit, cujus virtus ab omni ambitionis suspicione longissime abfuit. Facessat igitur haec ambitio, de qua R sponsionis Auctor verba facit, & cujus hic nullum vestigium apparet. Interea certum est ad hoc munus rite obeundum scientia opus suisse; neque enim tantummodo agebatur de exercenda Poenitentiarii potestate . sed de ampla etiam jurisdictione totam Dioecesim visitandi vice Λrchiepiscopi, tum ob conservandum penitus illibatum fidei ortho.
doXae candorem, tum etiam ad impediendum, ne perversorum err rum dogmata illuc aliquando id ruderentur , eo ituros utrum Carbolica fides recte crederetur, ne fraus beretica pullularet. En igitur illustre factum, luculenter assertum & probatum. Quae vero de Mammerio Claudi
no in Dioecesi Viennensi, &de Abbate Modesto in Hierosolymitana
memoravi, nihilo minus comperta ac explorata sunt. Eorum sanctitas pariter ac eorum scientia pro ipsis loquuntur. Legitima igitur ratiocinatio est . quam inde consecimus.
Videre est apud Baronium laudum praeconiis illustrata Modesti facta, cisis qui Ecclesiam Hierosolymitanam, in captivitate existente Patriarcha ειε. Zacharia a Persis abducto, sanctissime rexit. Non solumeni Sanctus
iste Λbbas fidelibus ejus Dioecesis suae curae commissis numquam de
133쪽
sis; verum etiam Eeclesias & religiosas domos ab hostibus Inrensas
aedirntas restauravit, quod agens quasi alter Zorobabel apparuit: post reditum autem Patriarchae ab incaepta ossiciorum benignitate non destitit.
Omnibus hisce argumentis addidimus aliqua de Ecclesiis Cathedralibus Angliae, quae plerumque a nostri ordinis Monachis regebantur; aede priscis Laubii Abbatibus, qui Abbates simul & Episcopi erant. Idem die de quibusdam antiquis Salisburgi Abbatibus, qui eam Diceis
resim deficientibus Episcopis gubernarunt. Hie D. Abbas Μ acbos initio. ait, Ecclesiasticis muneribus nequaquam destinatos fuisse ; idque probat ex quadam traditione Patrum, qui de vita solitaria loquuti sunt. Necesse non erat hujusce traditionis monumenta proferre. OmniRquae ad hanc rem congeruntur. Iubentes admittimus. Sed illud scire refert, an aequa suerit ratio Monachis haec distinctionis signa tribuendi , & utrum sne aptitudine & scientia injuncta munera potuerint exerceri. Sancto Augustino Monacho, &S. Gregorii Magni discipulo debetur ii,stitutio Monachorum in Ecclesia Cantuariensi, ad confirmam das illius regionis gentes in fide, quam ibi paulo ante praedicaverant. Hanc institutionem seu fundationem laudat ac probat ipse Gregorius. Ecquis eam improbare possit, cum ob Ecclesiae utilitatem facta fuerit 3Prii cis Laubii Abbatibus idem usuuenit, quippe fuerant a Pontificibus ad annunciandam Belgis & finitimis populis Christianam fidem legati. Ad hoc munus exequendum. visum est oportere, ut Episcopali dignitate decorarentur . Quid est quod in hac disciplina merito arguas Nonne caeteroquin constat, scientia illos opus habuisse Porro id genus praerogativae in usu suerunt iam inde ab origine Moenastici instituti. S. Eusebius Vercellis Monachos instituit, ut suae Ecclesae Clerum componerent. Id attestatur Epistola, quam huic Eccleam se. siae scripsit S. Ambrosius. Novi ego, quosdam alio sensu huius Episto- s L lae verba intelligere, quod dicant caelum Clericorum Ecclesiae Vercel-' ' '3 lensis a cetu Monachorum discrepasse. At sermo de S. Eusebio, S. Ambrosio adscriptus, quique verius S. Maximo Episcopo Turonensi est adjudicandus, & sine ulla controversia antiquissimi Scriptoris scelus est, fidem facit, hos Cleri eos alios a Monachis minime fuisse: Eosdem Monacias instituit, quos Clericos Idem factitavit Consul Rufinus in E
σερο . clesia, quam in suburbio Calcedonis extruxerat, in qua posuit m- I nachos, ut Clericorum ossicio deiungerentur, ut narrat ex Presse SOTO-menus. Idem quoque usurpatum in Ecclesia Episcopali Rhinocoruri. σευm. eodem referente Scriptore. Haec omnia illo aevo facta sunt, quo sta I 6.mi. tus Monasticus in sua adhuc integritate florebat. Nullum dubium est,
quin supradicti Monachi Ecclesiarum moderatores sciem iam habuerint Clericis convenientem ; id vero erat, quod unice intenderam hoc loco probare.
Quid attinet ergo de mitris, de annulis, & de Pontificali cultu hic loci instituere seraeonem λ Non abnuo, quorumdam fastum aliquam in hoc
134쪽
in hoe partem habere potuisse, quibus id genus privilegia concessa sue.
re: utcumque tamen sese res habeat, multos reperias, quibus Ponti fices haec ornamenta invitis & obsistentibus contulerunt. S Gervinus S. Riquerit Abbas, &ante hunc S. Anselmus Nonantulae inter primos hac praerogativa cohonestatos numerantur, quos indubium est hanc concessionem nequaquam tibi per ambitum captavisse; atque idem die
de Sanctis Cluniaci Abbatibus. Ab huiusmodi ambitione longisssime aberant prosecto Abbates de la Chaise Dieu opus ni in fuit, ut
Lucius III. in υirtute obeuientiae Lante linum illusti is hujus Coenobii Abbatem ad ferendam Mitram compelleret, quemadmodum reliquorum Abbatum majorem partem, licet strenue Obiisterent. In promptu es.set plura ejusdem notae exempla reserre: sed non est hic locus. Dici ergo generatim potest, praelationis & honoris signa, dignita. tum & privilegiorum concessiones in Abbatum & Monachorum personis nequaquam esse damnandas, quamvis aliqui ob fines indirectos& per obliquas vias illas einendicaverint: ac ipsemet D. Abbas non
dissitetur, fore ut Gessia illos eoinmtinibus disce regulis eximat, quoties opia VI MAponimum sibi υidebitur ad populorum aedificationem S disciplinam . atque ad propriam utilitatem ; quemadmodum ab ea Diuries fariiratum Iuli, praeseririm in Morasterio Instilae Barbarae. Nunc denique illustre hoc Coenobium ab acerrimis insectationibus defenditur, quas ex alio Responsionis loco supra retulimus, ubi haec jura & privilegia Λbbatum ambitioni
resert accepta; hic vero consentit, Ecclesiam ea pluries indulsisse ad
populorum initructionem atque aedificationem. Manent adhuc multis in locis inconcussa haec jura. Ad ea rite exercenda subsidio scientiae fuit olim, & nunc quoque est opus. Ut ea abdicemus nulla aequa ratio Compellere nos potest, quemadmodum nulla aequa ratio Ciste ciensis ordinis Abbatias constringere valet ad dimittenda privilegia, quae diu post ordinis sundationem illis propter easdem omnino causas ac reliquis indulta suerunt.
De Lectione θ stidio Sanctorum Patrum , ct Dominicae Theologiae I De Critica . Sententia S. Augustini circa studium Dogmaticum. SI quis ad ea, quae de studio Sanctorum Patrum in Responsione dicuntur, animum intendat, continuo putet, Monachos huic studio operam navare non posse, nisi suae professionis oblivis Mur, re mici νὰ ,, Dra Sian tortim sestigiis trita , in aliam transferantur penitus oppositam ἰ nisi denique adeo sanciti irilistiti Deritatem extenuent, o labefactent. Hia1μρρο- ventes fundamenta ab illis, quibus ex divisae nutu Procissimiae flabilita cons sua
135쪽
Quid acrius aut quid vehementius dicere possemus, si religiosos vi. ros in Ethnicorum auctorum lectione unice defixos, ab eadem avetate te nobis propositum foret Multa in id genus lectiones scripsere San. cti Hieronymus, Nilus, Isidorus Pelusiota, quorum auctoritates in Tractatu de Studiis Monasticis citantur aut reseruntur; attamen pro certo habeo, nihil tam acre & incitatum inibi inesse, quam quod in Responsione contra lectionem Sanctorum Patrum dictum reperitur. Mirum prosecto esset, quod eorum opera legi non possent, nisi viae Sanctorum Institutorum vestigiis tri desererentur; perinde ac si Moenasticorum ordinum Institutoribus in mentem venisset alias stabilire vias ad Deum serentes, praeter illas, quas totius Ecclesiae Magistri ac Patres docuerunt esse ineundas; ac ubi quis ea quae sancti Doctores scripsere, legerit, continuo a sanctitatis& virtutis semita deflectere cogatur. Id mihi quidem nimium a S. Patris Benedicti mente dissitum videtur esse; cum in sua ille Regula dicat, omnia Sanctorum Patrum, scripta ad Dei cognitionem & amorem deducere posse, suos ue M s. Maud. nachos ut singula legant hortetur: cuis liber San lorum Gibesicorum
c 73. Patrum boc non resonat, ut resio cursu per viamus ad Creatorem nostrum pHaud equidem ignoro, D. Abbatem in hac esse sententia, ut haec verba de Tractatibus ad mores spectant ibus, & de Sacrarum Scripturarum expositionibus intelligenda esse tantummodo velit. At quanam ratione, quove sundamento nititur , ut testimonium adeo generatim& clare conceptum limitet atque restringat λ Cur nobis ille dimidium panis, quem Pater porrigit, quem Eccletia concedit, quem immemorabile tempus nobis adjudicat, subtrahere praesumit Θ Fateor utique, Sanctum Benedictum, ubi de Horarum Matutinarum lectionibus lini e .9. quitur, post Sacram Scripturam, expositiones Sanctorum mirum indicare. Sed ubi privatas Monachorum lectiones memorat, consimili reis strictione non utitur ; imo vero omnia, quae in Sanctorum Patrum scriptis leguntur, ita esse ait comparata, ut noS ad Deum recto curtu ducere possint. Et re quidem vera Dogmatum Pariter ac Moralis Disciplinae cognitio hoc valet efficere; quin & plerumque in operinus Dogmaticis nihil minus moralis scientiae, quam in reliquis invenimus. Quid plura λ In expositionibus Sacrae Scriptum Patrum labore conscriptis, tapetantumdem inest materiae pol emicae, quam in ipsis Dodimaticis libris . . r rSed frustra laboramus; quidquid in nostrae confirmationem lententiae attulerimus, judicio quidem D. Abbatis, vanum est, inutile, ac nullius momenti. Non Sylloge omnium S. Augustini operum ab A bate Eugipio in gratiam quorumdam Monachorum, S lectionis compendium edita: non auctoritas Cassiodori, qui Patrum lectionem Nonachis suis in universum commendat: non Cassani testimonium, in quodam opere de Incarnatione a se compolito Patres citantis: non denique Sanctorum, Fulgentii, Paschasi Radberti, Anselmi, Bernardi, & innumerorum Monachorum, qui Dogmaticis scriptis perlegendia operam navarunt, manifestissima exempla , quidquam Probant. Pat sumattiaco by Go
136쪽
Patram Dogmatica scripta Monachis nuncupata frustra citamus. Hu. iusmodi studium illis esse permissiam, evincere ista non valent. Om. nia haec exempla singularia sunt: Exempla, inquam , virorum San. borum, quos Deus ad Ecclesiasticas dignitates vocare flatuerat. S. Fulgentii, verbi gratia, &S. Anselmi . Cassianus & S. Bernardus. viri extitere a communi hominum conditione remoti . Cassiodorus denique ad Aulicorum caetus amandandus. Si acribus & incitatis loquendi modis, quibus ad oppugnandam me. thodum lectionis & studii Sanctorum Patrum a me propolitam utitur D. Abbas, unice caperemur; facile nobis persuaderetur, maximum inter meam atque ejus sententiam interesse discrimen , nec nili ditacillime convenire invicem posse. At nihilominus quis credat eadem est utriusque nostrum in hac materia notio, idem systema. unam uterque opinionem opinamur, ad unum scoseum tendimus, unius consili sumus. Quid nos ergo disjungit Cur in contentionem mutuo venimus Nemo erit protecto, qui id non miretur, aut petat sibi dari hujus assertionis indubia argumenta. Id vero exequi promptum est. Verba ipsa Responsionis audiamus..i Si quis diceret, antiquos Patres oe Monacias nequaquam eulpae dedisse euiis p am Solitario, quod omnibus id genus notitiis operam imprederet; eosque in 'ea fuisse sententia ut putarent, quosdam ex illis in Me studii genere ex Pofesso υersari posse, dummodo ex Iegitimae auctoritatis arbitrio sudeant e sentanea
licerei seritati. Iam ergo, ut patet, inter nos convenit; neque enim hos fines egredi mihi propositum est, si per haec quidem verba, ex legitimae auctorum tis arbitrio, Superiorum voluntas significetur, quibus integrum est
quosdam ex suis subditis apto ad hoc studium ingenio praeditos , ad illud capessendum dirigere, quoties Ecclesiae aut ordinis utilitas postulaverit. νω υero quis dicat pergit Responso uisum illis fuisse, Me studium tam late diffusum monasticae professioni comentem es proprium esse, satyo id dixerit,
neque umquam hoc illiu in mentem Mnit.
Et ne mihi quidem; si voce proprii quiddam intelligas a Monastica
prosessione inseparabile, ita ut vere Monachus esse nequeat qui horum studiorum expers fuerit. Si vero contendas, haec 1tudia ab ea proles.sione omnino esse aliena, ut hoc admittam non sinit Regula S. Beneis dicti, non sinunt majorum exempla. Fateor itaque, neque necessarium esse, nec consentaneum quidem, ut omnes indiscriminatim Mo.
nachi ad magna haec studia animum adiiciant: sed quosdam ex illis ad haec ibidia satis idoneos, a Superioribus ad ea tractanda dirigi, quoties Opportunum judicaverint, posse. defendo. ut breviter ducam , Dogmaticum studium a Monattico instituto nequaquam alienum est; &quicumque ad hoc studium apti prohamur esse, ad illud incumbere possunt, quin sui status limites egrediantur, aut a communi regula desciscant: quippe Regula S Benedicti pariter ac traditio huic opinioni favet; quamquam haec traditio non omnes re singulos gen P x ratim Diuitigod by Corale
137쪽
ratim eomplectatur, sed eos tantummodo, qui huius scientiae rapares Ab hae opinione D. Abbas minimum discessisse videtur, ubi ait: quidquia ab exemplis in meo Tractatu altaris colligi potest, is bue situm esse, quod aliqui M taleae professionis υiri fidei Dogmatibus studuerint, ct de hae male ina ser feriri; iidemque nunc quoque id facere licite possim, si ad tae Proci
Nec mihi quidem revera consilium est ab his exemplis aliud collige.
re; prout ex Superiori explicatione, & ex meis Tractatus apertis ver bis manifestissime patet. Sed bae rationes s addit D. Abbas nimis infirma sum, quam ut probare valeant, Me studium Mo ebis de se conisiure. D. Abbas saepius inculcat haec verba, conuenit, proprium est, quae vel semel explicare haud abs re fortasse suisset. Eorum aequivocationem ego quidem jam Inde a tertio harum Animadversionum articulo tollore conatus sum: hic vero ibi dicta denuo repetam: Nimirum si per haec verba innuere velit, Dogmaticum studium a italu Monastico omnino esse alienum , ita ut qui ad illud initituendum recte comparati sunt. animum ei adiicere non possint, nili continuo a suae statu pro. sessionis exorbitent; id ego quidem defendi non posse arbitror; &mea opinionis gravia argumenta mihi suppetere contendo ex Regula. atque ex majorum exemplis, videlicet ex orientalium & occidenta. lium Monachorum ti aditione. Haec a me in Tractatu de studiis demo astrata sunt; neque probationes in medium adductas ita infirmas visas esse puto lectoribus aequis, ut visae sunt D. Abbati. Notio verbi, emisis hic exhibita, cum illa consentit . quam exhibet in sua Respontione D. Abbas, ubi suam de Ecclesiasticorum scientia opinionem edisserit, & libi videri ait. profundam atque exquisitam
Conestiorum4mirum lectionem Ecclesiasticis viris convenire quidem, sed absolute illis necessariam non esse I quovis Ic ore nonnullos eorum extitisse, qui fine boc adminiculo, atque butur studii experies, ad mag- Uritieis fastigium esecti, in Iainitatis Diam quam ipsi inieram alios perduxere; huiusmota Diros nostris quoque temporibus non decsse, nec umquam aestituros. Eadem onmino ratione, eodem sensu, contendimus & nos, Dodimaticum studium Monachis convenire, illis videIicet, qui ad id genus cognitiones acquirendas idonei sunt; & Superioribus ius esse dicimus illos ad ea lludia dirigere, quina suo statu propterea avocentur. ut quis jure sibi sumat de propria religione notitiam capere, satis est quod Christianus sit, & hujus disciplinae ac scientiae ingenium capax a n tura teneat . Peculiaria Monachorum ossicia nihil de hoc jure detrahunt. Λdde quod in solitudine degens, a rerum saecularitim tumuliatu remotior. & in tranquilliori statu collocatus, ideoque ad hoc studium comm rati' est. Praeterea tape contingit, ut munus ei incum. hat alios docendi, quando videlicet ex summae nutu Providentiae vel Sacerdotali gradu condecoretur . vel ad Nagistri aut Superioris M. cium promoveatur. Religiosi ordinis intereit, ut qui ad haec itudia
138쪽
sunt a natura saeti, aut omnes, aut certe aliqui ad ea excolenda veniant: nempe ut ossiciis & muneribus , quibus religios, sodalitates ineluciabiliter tenentur, satisfieri possit. Si nemo ibi reperiatur Dra. maticae scientiae omnino peritus, quomodo subnascentes dissicultates expedientur, aut quomodo ea quae credere oportet, imperiti doc huntur Eundum ne erit ad externos, ut doctrinae subsidia compa. rentur At ne hoc quoque fieri persaepe licet, eo quod in solitudine desit commoditas atque opportunitas. Numquam deponendus esset de manu calamus. & quovis temporis momento viri in Civitatibus degeti. tes consulendi forent. Interea tamen errores sensim sine sensu in truduntur; ut crebro nimis experientia magistra cognovimus. Ecclesiae quoque permagni interest, in Monasteriis praesertim in agrogstis Theologiae Dogmaticae peritos viros inveniri, ut multas quaeisiones quae identidem occurrunt, re prompta solutione indigent, en dare atque illustrare valeant. Doctores ex doctos neque semper, nec ubique obvios habemus. Interim pseudoprophetae surgunt, & errores disseminantur. Ita in Germania seculo praeterito accidisse nimium compertum est. Permultis in locis, velut in oppido S. Galli, Kempis, Corbeiae in Saxonia, & alibi, soli serme Monachi fidem strenue tutati sunt ac sartam tectam conservarunt; atque haec est causa, cur ibi ad nostri ordinis Monachos lacrorum administratio in suffraganeis mcletiis ex antiqua consuetudine contributa adhuc pertineat. Praetermittere omnino non possum hoc loco exemplum venerabilis Durandi Castrorum Abbatis, qui circa dimidium decimi saeculi flor bat. Cum ejus aetate perniciosam doctrinam contra animorum immo talitatem quidam Walsredus disseminasset, ipse totis viribus obsistens adeo strenue se gessit, ut haereticus rationum S eloquentiae pondere obrutus cedere coactus fuerit, α nascentis erroris cursus continuo substiterit.
Walsredus spargit doctrinae semina salsae,
Corpus & una animam morte perire docet. Insurgit contra vero sermone Durandus,
Et gladio linguae dogmata salsa secat. Talia resert Chronicon Episcoporum atque Abbatum Castrensis Diocesis, quod extat tomo septimo Spici legit. An expertem scientiae Ab. batem in hac rerum circumstantia Ecclesiae magis prolaturum fuisse Putamus Sed Ethicae Christianae ac Monasticae studium D. Abbas Solitariis non denegat, ideoque permittit, ut legant Patrum Morales Tractatus . t Cur ergo Dogmaticum studium illis praesertim, qui perspicaci ingenio praediti sunt, denegare praesumit Nunquid Oogmata minus ad religionem pertinent, quam moralis disciplinae capita Proclivius est , - ,s- ην ut ait origenes. in doctrina, Quam circa mores errare. σφ' In hac mea opinione duces & magistros habeo plane consentientes S. Augustinum, &S. Hilarium; a quorum doctrina recedere puto qui D. Abbatis sententiam tuentur. Sed res de qua agimus, majoris est
139쪽
momentI, quam ut eam leviter & periunctorie transigauius. Lieeble
ergo, ut in ea aliquantulum haereamus.
S Augustinus in explanatione Psalmi 1ῖo. quid de hac re plane sen tiat gravissimis verbis edisserit. Ut ejus sententiam, recte concipiamus, notandum I. S. Doctorem alloqui homines mere fideles & lal eos; nemini autem dubium esse potest, seientiam plebi & laicis eo, venientem prout Christi fidelium nomine censentur, Monachis etiam convenire, qui saltem medium inter Clerum & plebem locum servant. Certum itaque & exploratum esse debet. scientiam, ad cujus aequusitionem S. Augustinus in hoc sermone fideles hortatur, illius scientiae, quae Monachos decet, fines nullatenus egredi. a. Explicans S. Doctor duodecimum verium Psalmi supracitati, Si non bumiliter sentiebam M. utitur diilinctione lactis, & cibi solidi.
tamquam sundamento suae explicationis. Verbum divinum in sua essentia, inquit, cibus est Angelorum . mois ergo est; inde υiuuia angeli: eue panis paratus est tibi. Ad panem sive solidum cibum analogice reis seri sublimiora Fidei mysteria, puta aequalitatem Verbr eum Patre, aequalitate,n Spiritus. I liti cum Porre o Verbo. Has veritates solidum alimem tum tunc esse contendit, quando illas, quatenus in hoc mundo datum est, clare & perfecte cognoscimus: Cum didero quae non poteram υidere,
cepero quae non poteram capere.
Econtra sub lacte, quod imbecillioribus animis, hoc est incipientiabus convenientius est, agnitionem comprehendit mylleriorum humanitatis Jesu Christi; quoa tibi factus est C isus ad infirmitatem tuam; nec non & humilem atque submissam Veritatum fidem, quas animae prinvectae niti debent ut clarius intelligant. Videre Verbum non potest e credat, Me est, jugat. Securus est, quia cum cre rit manducabis, quia non poterat antequam sugendo es mi. ζὰ g. S. Augustinus damnat ut temerarios, qui solido cibo uti volunt, antequam lactis usu roborentur; hoc est, qui ad altiores religionis veritates contemplandas, nondum in fide confirmati & exercitati, a
dacter feruntur. De illis in hoc Psalmi verticulo Spiritum.sanctum loqui putat; quibus nimirum in poenam superbiae, qua simplices cognitiones quodammodo dedignati, ad inVestigationem veritatis, quaeip. solum vires excederet, sese eXtulerunt, si non militer seruiebam, sed exaltaυi animam meam: saepissime accidit , ut in errores impi gerent, atque illis tenacius adhaerescentes defectu luminis, demum ab Ecele sae gremio miserabiliter divellerentur. Itaque caeco impetu ducti. se. metipsos a lacte submoverunt, quo enutriri poterant, si beneficae ac sapienti matri humiliter se submisissent, credentes ex animo quae nomdum capiebant. Sicut qui ablactarus est a lacte super matrem suam , site re
od ad rem nostram praecipue facit, illud est; quod S. Doctor
Bituricrarum temeritati atQue audaciae, ineptam moderationem, sive in rectius dicam, pusillanimitatem Opponit, tamquam extremum , illorum, qui contrariam nec minus periculosam viam sectantes, eum audis.
140쪽
audierint quia tamilles esse debent, demistum se, Ubil istunt discere, putavies quia ii aliquid didicerim. superbi erunt, ct remanem is sola lacte. Animas hujusmodi nimium timidas & imbecilles notat indice Aligustino diu, na Scriptura S. Pauli verbis in Epistola ad Hebraeos: Ufacti estis, qui bus Iacte opus sit, non solido cibo. s. Inter haec duo extrema medium a S. Doctore indicatur, quod in hoc situm est . ut quis se initio lacte enutriat, & confirmet, soc est, agnitione & sudio simplicium & moralium veritatum, quae facilius& cum majori pietatis lucro percipiuntur, exerceat; deinde ad altissima & maxime recondita mysteria. quae sunt solidus cibus, contemplanda extollatur. Sic enim D s vult nos Iacte nutriri, in non ibi remanem
mus, sed crescendo per lac ad sesidum cibum perwriamus. Non ergo, inquit Augustinus, tibi dicitur, Humilis esto, ut nons apias ; sed, Humilixeso pro. pter superbiam, alius esto propter sapientiam. Λnimadvertendum tamen est, duobus hisce postremis capitibus non tam Augustini, quam omnium catholicorum doctorum , qui hunc Psalmum jam antea exposuerant, sententiam explicari. Et quamquam illi persuasum non sit, eorum expositione Psalmistae sensum exacte reddi ; ad hujus tamen doctrinae summam, quae S. Hilarii ut alios mi tam esse deprehenditur, libentius accedit. - S. Hilarius ait, hominiis inconveniens esse, ut exaltet cor; sed nihil esse impedimento, quo- is minus exaltet sensum, & animam. Excelsus animo sit, & corde
M submissus. Tenendus ergo humilitatis ci aliis inis modias est, in corde -- miles . sensu Dero es anima simus excesse.
Ex hae doctrina tria, ut mihi quidem videtur, colligi possunt, ce tissima ac prorsus indubitata quae D. Abbatis sententiae recta Opponum tur. Primum, quod Dogmatica Theologia Monachorum instituto adeo non sit contraria . ut universis etiam Christifidelibus convenire rossit. Evidens enim est, citatos Doctores de sublimioribus veritati. us loqui, cujusmodi sunt Trinitatis ΜΖ sterium, Divinarum persona. rum aequalitas, Attributa &c. Porro illas non tantum ut obiectum fidei proponunt, sed etiam contendunt, omnibus satagendum esse, ut eas intelligant, ac penitus iitrospiciant; quod sine gravi & improbo studio non possumus. Secundo, inepta moderatione creditur, quod propter officium humilitatis sanctarum rerum cognitio angustioribus finibus sit claudem da. omnes Christi fideles manere in humilitate pariter tenentur; nec huius virtutis ossicium ad Monachos singillatim pertinet: at non ideo quia humiles esse debeamus, altissimarum sanctarum rerum notitiam nobis interdici putandum est; econtra vero nulla res magis in humili& modesta cogitatione homines detinere valet, quam hujiismodi veritates, quarum splendor firmiores animas praestringit, statim ac dem xo in eas obtutu haerere velint, re sublato velamine intueri praesin
Tertio; cum periculosum sit in hunc latum Oceanum provehi sine perito nauta, ac sine clavo, hoc est sine connexis & certis princinis;