장음표시 사용
181쪽
te qm embrium in utero prius . sensiim aeeipit,nutritur Meresest, non ergo simul aliquid nutriε de sensum habet. Huius igitur dulsitationis solutionein innuit Themisti licet emblium plius nutriat δύ crescae . . sensiim habeat, α dormiat,n5 tamen, ut aialssed ut plata. Simul enim sensum aecipit, se nutriε, eu nutrit,& crescit, ut aial, nct aut Esimp .C5.n sensum accipit,tune nutritur ut aiat, re eum nutriε,ut aiat tune primu sensum accipit,& cu primo nutritur ut aial ,tune primo dormit.
Sus alimentum nouissimum anguiniissanguis. exungia Mi quod sanguini proportione rest OndeLNutrimentum autem est omnibus ustinum: Pspidum ptie sanguin babenisanguinis natura, vero quesanguinem
non babent, proportio Iuli. Seeudo resumit ad nutrimentum sit, de dieit in alatib'hsitibus sanguinem rutrimentum esse ueriam sanguinε. In exanguibus si,qd' est uice sanguinis, unde dieit. Nutrimentum aut est omnibus aialibus ultimum, non in eodε ,do,ideo dieit, iis quidem quae sanguinem si fit, sanguinis natura, iis eo quae sanguinem n5 habent, est propor tionale . So*o ad ruba attinet, Aristo. non οε nutrimen eum esse sanguinem,sed nutrimentum ultimum. Nutrimentum enim in principio n6 est sanguis ed pol Eoa sanguis. Nutrimentum enim ultimum, ut Themistius inui, est qcrti, qui est perfectus sanguis,& imagina L q, estnis primo hos ingeratur. dei de ingestum d stomaehum setε, α ibi verum ingerit. hine per uenas, qu sparus Ad medis dicuntur, spirat δd evaporat sursum M pernieat ad epar, de ibi iteradigeri ε,hine i dem per uenam magna subit ad eor, αλι ni Themistium ultimo eoncoquitur, & in languine Diacte eo numiε. Deinde per uenam parua set ad mεbia, Ac
distribuit oibus particulis, quae nutriuntur, unde dieit, MIege igitur, pro prstet ea hoc pacto. Praeterea alimeti desotis ingredientis & collocati in susceptiua loca. Lin stomaei, si re intestina,euaporatio fit ad uenas, quae sunt in em te.ibi *o permutatiam,& concoctu, in sanguinε uertih&ab eo per uen 2 magna vadit ad principium. s. eor. Et intelis ligit per evaporationem motii alimenti sursum, quo cibus ascεdit ad uenas existentes in epate: ut Themi. intelligit. Amplius ara duerte, in Aristo. ait nutrimen tu in epate ueti,
in sanguinem, re eum se uel sum proficisci ad eor,ubi non elate pater,an gestio in corde vi exponit Themistius an in e pate proficiatur, quoniam licet sanguis proficise tur ad cot, non exponit utrum proficiscatur ad cor, utae et piat ibi ultimam persectionem sui sentit Themistitis an ut nutriat cor ,α de altera pte sipsis fiam, qui per uena parua distribuant ad mebra pro uItima digone, quae fit iremEbris,s deo uide,ea quae diximus de re hae libro de iuM- tute&senectute. unde quia res h se non determinata est. postremo Se nouissime ex decoctioe subsidet & dixi san ideo Aristo, inquit.Dictum est aut de his,in fis quae de nis
xim' de his, huius gpa α ob liae eam, ut speeulemur principia motus. s. uaporum unde ipsi eleuens,de quς illo isi ea sit,& quid illud sit,quo patiente particula sensti . cpti mo sensorio,quod est cor, aecidit uigilia Ad somnus. Ergo de his propterea necessariu erat repetere, tum, ut intelligeremus motu uapora, quo fit somnus,& uirilia, tum eii 1 ut intelligeremus quid est illud, quo ae eidit nobis somn' re uigilia primo sensorio patiente. Et assnnat eam, qm somnus ni ex motu uapoisi eleuatorum a citio, quia cui in quit non est somnus quelibet impotEtia sensitaui,ut est. Etenim metia de sono catio hoc est strangulatio, Mais defeetio,qus lipop ychia dLfacit hincti impote ii I, Mili no sunt causae somni, sed uapores eIeuati a cibo. ut dicemus,sunt ea somni, quare erat necessat id repetere de alim εto,ut uapor si motion ε intelligeremus. 'in ab eo eleuan LSed dubitaret sorte quispia esitra id, qu de alim to tepe iit, qiu nct uideε uel si ora inebra nutriti sanguine, nutri murex his,ex qbus sumus, ut libro de generatione demtit,at in nobis honnulla mEbta sunt melacholica alia e holeri ea,alia sanguinea, nonnulla segmatica. igit alia membra melacholia, alia cholera, alia sanguine . alia stegmate nutriuntur. No ergo sanguis esto Ium mi Motu alim tu. Dicendum ιν m Aristo. unus est humor in nobis tm, cui tenuior pars cholera,etassior meu cholia, aquosior fleema. dulcior sanguis dici LOEs in lant sanguis, quare et asesiori parte melancholica a talis membra nutri situr,tenui ti io cholerica, aquosoli segmati ea. dulciori langitin ea, uetum de his magna inter physicos, ct medicos quaestio est,de qua hactenus.
inragi motur. Hoc igitur alii habet controuersiam.
tu bus 'niter. Hoe igitur aliqua bet dubitationein. Quirit aut hie Arist. ut tu limpsychia si somnus. ua, declaraticle q6nis,aladuersione dignit, ud Arist o amElia,ud p suta cationῆ,et ud n ais desictionε intelligat. Superi'. n Arist. hsenci declarauit,& i digere ex neur ani εtiam igitur, qui grsce est.zm x. Npnia, Themistius deli nun at in furorem intelligebat,de pet de litium ae sutor non omnem dementiae spem Themistias intestigii, sed cum orbum.quem, cu quis patitur,nem uidet, neque audit, ne que omnino aliquid struit. Cunia signum affert Themse
euinis natura,ut innueret,in lintibus sanguinem id, quod ultimo decoquitur, ei se uere sanguinem, natura enim san guinis purus sanguis dicitur.
Ais uenae conceptacula sanguinisset.
Locus vero urguinis uenae. Tertio resumit locum sanguinis, & dieit . loeus sanguinis sunt uent. de per uenas,intelligit tam mobiles, quae atteris pulsatiles dicunt, quam immobiles, quae sanguinem esit in Et n5 ita calidum ae sibi item.
Vetrarum autem initium cor, usis ex dissessionibus pera
Harum autem principium eor: palam autem quod ductur Hexaratismis.
Tettio resumit, uens originε h fit a eorde, et dicit. Hars aut principi si est eor,probat hoc ex anathomiis re di. O. Palam aut quod nue dictum est,ex anathomis. Versi de his diximus libello de iuuentute,& senectute. IN. n. di xim' uenas quo ad ortu simpla, miti a corde, qin ab eo in cipiunt,& ultra non progrediuntur. Quoso ad ramifica. tionem, oriuntur ab epate,qni ramis eatio incipit ab epa te,& sic medicos se philosophos e sisliauimus.
cibum utis illum g per os tueri solet, in Ioed sua recepta
aporari in venas, inibis mutatum in sanguinem uerti. σmx principium ipsum adire constat. ecpι qua in libro de alimento dicta sunt,nunc tamen repeti oportet.ad hoc ut principia motionis contemplamur π quidsi linente parie sinstituas mu er vigilia e lingat. Nec enimsomnias, quaeas imp tentiasen*um est, ut diximus,num π dementia, σpraefoca. ero, erarum desectu tali impotentia terre fit. Deforis quidem igitur alimenti ingrediemis in sulceptiua loca,fit euaporatio aduenas, ibi uero permulatum in sanguistunt uertitur,o' uast ad principium. Dictum est aute de Licini ι p e ct nutrimento, ne autem repetendum est de ipsis, lacius gratia ut principia morus speculamur, π quid patiente particulasensitiva accidit uigilia σsomnus. Non enim est I mur,quaelibet impotetissensities,ut dictum est, etenim umeri.
tia. crsuffocaris aliqua, erctumae desectio ,fuit huismodi
impotentiam. marto retanit modum generationis ultum nutrimen
182쪽
qui hae dementis specie Iaborauerint, in esus eorpus sevit, dentibus earnem saa petεs,qus no aget et si do totis sensim aliquem haberet. Per lasso cationem aut, sttagulationem exponit,quae fit,quoties uenae,qus grece phazitides, latine ingulares dicunε, constringuntur, de liotes sensibrareptis uenis illis sortis ualde applathenus collabatur,huius quidem nisibi species,ab Aristotele' dicitur. quae sorte est qus da apoplexis spe pre ais desectionem intelligit Themistius morbum,quo quis animo linirtur,de iacet mortuus, quem morbum Atilio. lipopsychia uocat Aristo. ergo lamat tanqu2 per se nota dementia α suffocatio nec sint somnus,nee somni causae, non enim demes,nec suffocatus dormit,nec dementia, nec suffoca tio somni causae esse possunt,ideo quaerit utrum ii pop*chia sit somniis,& uidetur sie,qiii quibusdam lipopsychiam sortiter patientibus apparuit phantasia siue phalasma.cuiust recordamur, postquam a lipopsychia liberantur,modo haee apparitio non fuisset, nisi qui lipopsychia Patiebatur,dormiebat, unde dieit .ia aut sacta suit phanta a quibusdam, qui cte animae desectum sortiter patiebantur. Hoe igitur,aliquam habet dubitationem, uidetur enihaec consequentia ualere, ph2t asina apparuit ei, alipopsychiam fortiter patitui, ergo ille dormit.
Ninst des ctum animo dormire contingate continget etiam ut imaginatio illa in amnium sit. Porro: multa ciuiuit qui ita uehementer tentantur,quis extinctorumsspeciem preferunt. De subus omnibus eundem esse rationem: putandam' si enim contingat obdomise defectionem animae patiente, continget utis; si alium esse σmiama. Multa autem sunt, in dicunt quiue menter animo defecerunt, Cr qui visisunt mortui esse. De quibus omnibus eandem esse rationem, existi.
Rndet,& uult in limpsychia non sit somnus, sed mothi genu nee e 1 somni,probat,assi si lipopsychia esset λ.mnus, phalasma.quod lipopsychia patienti apparet. esset somnium,m 5 hoe est salsum, qm multa si qus die ut a uehem ter aio desecet ut, ει quasi uisi sunt mortui ei te, de u-bus olyeade esse r5nε e cistimidu est, quate e si hie non sint somnia nec limpsychia erit somnus, nec somni ca,unde dicis. St. n. e si tingat obdormire defection E ais patiete,
e Giinget utiq; & phalasma, qu illi apparet. est e somnis. destruit psis re dicii, sed multa sunt, quae dictat,u uehementer aio desecet sit,& u uisi sunt esse mortui,de qb'oib' eandem tonem existim da est,. debEt esse somnia, q eu n5 sint, nee illud phalasma q rapstuit limpsychitico , vi somnisi,ergo nee liposychia erat somn',nec somni ea.
Sed erum,uti iam diximus, non omnis impotoria si virendi
sed, ut diximus, non estsomnus impetratia omnis sensities,
sed ex evaporatione cirea nutrimorum payio'bo. Exponit nde ud proprie somnus sit, M unde a ptie fiat,& sie patebit lipopsyehia n5 esse somnil. neq; somni eausam, patebit etiam nullum morbum,aut morbi aecides ense somnum, re dicit. Sed, ut diximus, non est somnus quae lihel ptimi sensti ut impotenti'sed ea passo, alui impotentia haec somnus est,quae in evaporatione circa nutrimen
tam fit. hoe est proprie somn' est in potetia iacta ab eua-inuatione eleuata a cibo.
sed ea solum quam duaporatio committit alimenti, quiam Iursum batis, qua antenus attolli, deinde regredi aerea fuere it rur Euripi necesse est. nam animantis cui s calidum, insublime natura fertur. at ubi eo Iocisubvectu simox uniuersm reciprocat,ae deficiat Onamobremsomnus maxime possessum ferisoleti tune enim copiosius bumcir ω'crepuletus, sursum commeat. Qs eum consistit, put Marauat, Cr addoris
smfacit, cum uero ictae cens erreciprocando calorem repulis, tumIomnosi lium iacet dormit sanimal, Necisse enim quod evaporatur, aliquo uis imperi, deinde
conuerti cr permulari sicut Euripum, calidam enim cui queemimalium,adsuperiora natum est Ierrheum datem insuperioribus Iocis fueris multum simul itero reuertitivir,ferturs deorsum. Et ideo,maxime fi ιμ-, a nutrimento, nam repentet tune muta humiditas er corpulenta, sursum fertur. constari uisu grauat, er facit domi are,cum vero deorsum fluxerit. Cr reuertendo repulerit Glorem, tunc fit sisnus, π animai
dormit. Probat . dixerat,& exponit modum q sit in nobis somnus, ubi alie cisie dipnu assumpto cibo per calorem aeorde originast defluet ε eibus eoncoquitur. in qua deco
ctione illi' cibi fit quida evaporatio,qus da tenuitate et ealiditat ε & leuitate ascEdit naturaliter ad cerebi si, ubi instigi datur stigiditate cerebri, et insipissaε ad modu nubis, uapor ergo ille se frigefactus,&in spissatus ob sui grauitatem descεdit.& ude o ratae uenas a quas calor natura Ita ad corde ad celebria,& spus aIales sme1t,descedes uero obuias calor α spui eordis,diffundit se ad pies exteriores comis,& repellit calor E et spus cordis ad loca cordis Ec epatis.& stomachi, ut .v .maior calor uigeat i locis digestiui . At in tali leuersione,qua calor δc spus reuertit ut ad cor Ac epar,esiungit primo Q organa sensitiva extetimra eareat calore Ac spituiti sussici tib ad seni tedia, de esitigit, qu po uapores. u stiges acti ad illa diuertet ut, facta sie
obturatio e Ita, ut no possint spEs uenire t illas uias ad cerebru,δ lienee ad cor, Actia nee ad sensus eoῆ3 ueluti nubes phibet diffundi lume solis a superiori loco ad terra ut Averro. nili et ita edis sensus nῶ psit sentire in hoc impedim tii sensibilia exteriora, e n hue modii si somnus,natue sensus esiis uacat ab ipsiν sensationib' sensibiliu exterio ii, et qm iste uapor est grauis, esi remeat o uenas, alat grauat. Ex his sequii duplici de ea fieti somnu prima qde est Pp priuatione spuum .u n G p fit u ire ad organa interiora, DP oppilatione facta i illis a uapore stigido re spisso. secuda ho est, in uapore oppilate tia situ suctu sentibilia ab extra ad cerebrii, siue modu exposuit Themi.vn Arist. i t. Necesse. n. qct evapora ἔ,aliquo usi; impella. s. ad cerebim,ubi puertit in nubε crassam & grauε,et spis Iam. Deinde necesse est puerti,&nmutaria cerebro ad cor p easdeuenas P quas ad cerebru ealor & sipus mouenε, ueluti Euris, a moueε a deorsum I sursum .de econtrario. , aut 3I-iud qσ euaporat,sulsum moueat, declarat,& dicit. Cali d5.n cuiusque aiat id, ad sonius sita Ieuitate natu est serti, caasit in sustiorib' locis suetit .va. in cerebrosensi igida ε α se spissa ε,ia ne multu sirit et u leuerile, serturq; deorsum Pereatae uenas p us spus et calor ad cerebrii serunt, isse c5plεdus est moo' et dic Edu in ea I dese εὶ obui et calido,
talis uapor se in illat' diuertit ad orga na exteriora mea t'illotu obtullido, et repellit ealidor magna pie ad epar.& ad eor, et ad loca dipestiua .ut mel sit digestio. Hic eo cludit, . somni maxie fiut a nut timento. Cu c1m assere, qua assumpto cibo tute caloris cordis multa humiditas
nas mear,re facit dormire. Cu vo deorsum suxerit,& r uerti do repulerit olor E ad loea digestiua,aial dormit, duplici,us, de e I, ct subtractione spiritusi ab ipsis locis se suum. M oppirone impediente spectetum transit si . Quo uero ad uerba attinet Arist.intelligit o Euripsi. Detsi,hoe est mare angum, qualis est Eurip' tauro nitan' in Sicilia .dc alier in Euboea. Sed circa ea,qus dicta sunt, p3 n Aristo. alique i limpsychia esistitutu uidere quς da, qu phantasmata die utur idcirco nonnulli perpeta Dba Arist. intelligentes dixerunt Aristo. per limpse chiam intellexisse extatim, siue rapta,ubi infers uires.& sensuales sopiun tur,supera uero animae uis attollitur eui sic Mars multa ar
183쪽
sto it naturalia. qui existo Hermotini ela omeni anima
corpore teli sta masse tradit, quae postea ad eorpus redita inuita praedixit,sed-I1popsychra non fit me tests siue ra stus, primo probat, in lipopsychia fimGar.est morbi genus, quod umia imbecillitate pleruis esit ingit, aut n: a inedia, aut morbi diuturnitate, at extasis sine morbo ae et dit. Praeterea lipopsychia, α hoim Sc malis .indiss renter accidit,extatis aut no mii uiris uirtute M oi seitate praecipui Amplius extas vin magnarum terit reu lationibus
neri solet,ut his q5nibus aureliust Augustinus it ut, quas in licito Genelaos eonfecit, lipopsychra uero aceidit nulla rerum reuelatione eo gente ad haec in extasi, quae pridicuntur,nu quam sallere uisa sunt. Phantasmata aut qus in lipo psychia ae eidut,temere at fortuito aliquid praesagiunt. 4 nc Platonis error exploditur. Plato. n.aiam in limpsychia se si no melius intelligere, Ac sutura uidete Φ in uigilia censet. mouetur ex eo, qa putauit alam plena esse speciebus orta et, esse olb'sca Et ijs abii da, impediti aut corporis mole,& quacum trahit impedimξto ablato melius intelligit,ix tutura certius prospicit, qu ud E fictiliuesse probat obseruatio na a extasim, ac raptu passi cum . nu quarissueta 8rsducet ut . Lipopsychiatici io de dot-mientes, non nui casu cut inquit Aristo ueta praesagi ut . vidi. . Vlte 'quaerit quae causa somni Sc uigiliae iit uapor eleuam, emia tus a cibo. Rudit Themistius, uapor sit materia somnicis . de uigiliae,ut patet ea, V.Alo dic ut-eca factitua, quasin pntia in v s sensiti uis est causa somni fui absentia ab illis est ca uigilue Ego dico Q sicut in generatione pluvis sol de eator coelestis,iu uapor sunt causae pluuiae, ite ireneratione somni cor,& calor, sc uapor sunt caust tam ilicor qu)dem ea Ut is, eator uero ea eleuat uapores, Ad uapor ca materialis . veru aiaduerte m ea materialis. Vno
modo accipit pro ea ex qua aliquid tit i aqua ex Pte ine xistente & si e somn' Ac uigilia non lisit e Im materiatu, csi sint a centia,quo tu iactest materia ex qua. Alio m6 ae. eipit ut pro e2 materiali in qua,ix se eoi, Sc primu sens tiu est ea materialis somni se uigilis, nct uapor. Tertio accipit pro ot c corporea e qua aliud pendet. quo med ι ei humor ε dicut esse materiam libris, & e m illius male rialem, quae reuera est effectrix ea, sed qm omne corporeum, diquo aliud pendet,in quocum genere causae voeat materiam, isi humor dicitur materia febris, & e 1 hoc pacto materialis,distinguitur cotta eam immateriale,qdo dicimus dolore esse material ε, qu eitia est humor, 5c immatem te qn eius ea est qualitas sine humore. Tune dico loquendo fini modu loquendi medicorum uapor est eausa somni et uigiliae materialis, qm est e 1 corporea, e qua pedet somnus, ae uigilia: sui enim pntia eoiperea uapor meatus sensitivos oppilans somnum efficit, sui absentia uigi Ilaeausat. Seeundum 'o moda loquendi philosophotu, uapor sui piitia est ea somm effectri sui absentia ea uigilis remouens proli Es, desie pntopiones esi filiari tertio uaeratur dato uapol sit ea somni effectrix secudumo um loquendi philosophorii, ultu sit esseetrix ea per se, an per accidens. Dicendum .e1 essedit x per se uno mace pthut distinguitur eontra eam fortuita α casualem. Alio modo pro ea univoca, quae agit fim propria intξtionem agedosust effectum. Tue dico.loquendo de east se prima tone,se evaporatio est ea per se, qm non est casomm fortuita ine casualis, qm posita euaporatione in v fissensitivis ut plurimu sequitur somnus, de remota ab illis, ut plurimo sequitur uigilia. Loquendo de ea per se unilaoea quae agit secedu propria intentione. Se quae est uniuoea effectui, se evaporatio eleuata a cibo, no est ea per se, primo ua uapor non est quid univocum c u somno, ne que cum ingilia secundo quia uapor non petis intendit lamnus sis istia,nee uigiliam sui absentia, ut enιm uapotest sti us,pet se intendit instigidare. ut grauis, per se in tendit moueri de sum. de qm ad motu uaporis deorsum sequitur oppila uiatu sensitivarum, ideo per accidens est
ea somni tertio una tanuus est pinanio, mo priuatio non
est effectus o se intentus a natista. Ex quo sequitur . sit
ea perae es inquantia ad eius descensum sequii ut ea pet
rituum ad eor,& ad loca digestiua, re se inquantum ad sui descensum sequitur ree estus spiritusi sensitivoru a sensitivis est ea somni. Si uero absentia est ea accessus spirituum ad illas, se est ca uigiliae. Ex his ulterius patet cerebrum esse eam per acens somni quatenus sui frigiditate est eausa stigiditatis, Sc spissitudinis id grauitatis uaporum, ueluti media regio est ea P accidEs pluuit. His stat bus, patet illa impotetia sentiendi,qus proficiscit ab humore ut in febrib 5 ales moibis qua arabes subeth ampellant, n5 est somnus,sed stupor, uest,aut motb'. aut acincidens morbi. Somnus. n. in potetia sentiedi est, quae a ei bali evaporatione proficiscin quae Do nsi a cibali evaporatione procedit, nsi somnus,sed stupor est, uel squivoce somnux, Hine illa impote litia sentiendi quae accidit in principes febrium.non somnus, sed stupor est,non enim ab ip saeuaporata Ge cibali nascitur,sed ab humore essum Ite ad caput a calore naturali e Guetis in febre,eleuato Aristo. n. amelia, suffocation ξ, lipopsychia de caetera id pen'nsi somnos, nec somnicam putauit, sed morbos arpumento q rtio a cibali evaporatione proficiscunε sed ab humo tali essumatione, ergo talia non somni, sed uel equoce somni di
cantur. St. n. impotentia sentiendi, quae non a cibali evapo
ratione proficiscis posset esse somn' apoplexia, epilepsia lipo psyebra, an emia de id genus somni esse possent, cum sint impol Ptis sentiendi ab humorali evaporatione proficiscetes. Quae non aiaduertentes mediet trudun ad aniles labellas, uerit de lus postea . Sed dubitabis, qui obseruatio docet aliquos n unu diE Ohii n5 assumpsisse, M in se codo die nullo etia cibo atrumpto uis sunt dorinire, nec
rone humoris, nec rone morbi. Dicet E hue somnia euenire
ex desectu raturae, na no desectu cibi,eor & in εhra intoriora sui irent depaunaia spiritibus, esi desectu nutrimεri
nulla ini auratio saeta fit in eis Propterea naturaliter pro eo seruatio e eoru ,rata nulla facta rencussisie calidi ab uaporatione cibali spissa desce de te natura principari intem des eos uatione pricipaliure uocaret ea I E spus ab
organis sensitivis exteriorib ad cor, de si e salie paruo inelam n fieri posset,u esset poli'desectu natur , si additionem turς.Tuc diceret Arist. liue somnii no esse psectum fini Gne somni eo pleta ,sed filia in eo plet I somni tone. 5e sortasse su uoce, qna no est uet 'somn 'nisi sit ales cibalis euaporatio ad cerebria qre est qda passio somno sit s.
Hie autem, vel omnifica ipsa indicant, omnia elum sue taedilinia sintsuesculinia grauedinem capiti ad n ut pau
Signum aut m borum, eis nisera, omnia enim praue eeapitissariunt, potabilis ercomestibilia, vivium, in dra
Atilio. ut placet Themissio) n5 osidit hie somnsi sicli uaporatione cibi, ut uda intellii sit, sed . hum tia & corpuletia genera o tu grauedinosa capiti sint.& hoe eo idicio,v, ub inest uis somnisera. capiti erauedin E asserui, Sc graue somnu. Ves dicῆdu . eu Aristote. demonstrauitu cibus sui evaporatione eor pulῆta somnii efficiat hoc Obat nite a signo somniscors,quς qa magis uaporosa si et corpul Eii 'ε uapor ε saeiat,maiorε somnu causant, unde dicit Signita sit ho tu quς diei sim cibus evaporatione sui eorpulent ε somnus faciat,sunt Sc somnisera, qus quia evaporatione corpuleta abii dat,oia grauedine capitis sa- ei ut, hoc est somnii grauF, c hoe crassitudine eius humoris, qui sursum respirat,& potabilia, & eomestibilia, hoe est siue potabilia snt, siue eomestibilia. De comestibili
o uero ad uerba attinet,opium grsee est μήκυν,latine papauer,est autem optum succus cuiusdam papaueris thebaici inspulatus, qui est ualde somnificus. mandragors uero
184쪽
duae sunt specus sui Columella inqui eandida qus mas
uidetur,& ns a, quae scemina dicitur,liaee lanimieta latucomestione,& oliatu lolium aute est heths genus,& uulgo gicania dicitur,unde Horatius. Esset ador lolium. inei tota telinquens.
Albune item modum videntur,qui somporatur Dramitantque .gante caput erim, me palpebras attollere quot. Et iii liorsum strantur,er domitatu, hoc videntur pati, o non possunt lauare caput Erpalpebras. Secundo idem probat ab alio signo, qin qui dormilant
tauedine uaporum, qui descendunt a cerebro ad medita, re ad palpebras non possunt leuare caput, unde dicit. Et qdeorsum heruntur,& dormitant, hoe uidentur pati. Leua potationem corpulentam & grisuem,et pro qm, no pol sunt leuare caput, re palpebras corpulentia G pondetolitate uaporum a cibo eleuatorum. Quo No ad uerba atti net .verbum posterius est exposituum prioris uertis, hoe
pacto & qui deorsum seruntur, hoc est a dormitant, noc
Et maxime tibis Jomno talis extat, e tum mulic exabilatiore fit. Et post cibaria maxime, Lilissomnus, invita enim, piae aetbis euaporatio. C Uouod eib' sui et assa evaporatione somnum factat. ro
bat Irtio signo,qm post e ariassomnus sic grauis
me accidit ut in prima nocte, qm tune multa & magnitudine & numero est a cibis evaporatio.
Praeterea, a fatigationibus nonnullis, tram fatigatio, ci utri tandi uim obtinet,miliquament MN autem, vicem ιiuom altis
inenlti,triRIrigidum sit, praestare solet. Amplius autem. π ex laboribus quibusdam . na labor qui. .colli quatiuum,miliquam i vero fit quemadmodum nutri
metuum induestians non stigium sit.
Quartum signum hie ponit, & sumitur a labore, & di est. Amplius aut & ex laboribus quibusdam, somnus B,
α Themistius per la rem fatigationem exponit, est aut sati statio non mentalis,sed corporeus labor. Et fortasse dixit i duibusdamxquia non ex mentalibus,sed ex corpo rei, liuotibus somnus fit.&illud uerbum ex pro post in telligit. q. d. post labores emporeos. Cuius causann affeti, nam labor corporeus partes corporis dissiluit,& ita facit multos uapores ascendere a partibus corporis eliquatis ae di lutis, ueluti a nutrimento, quando nutrimetum ei indigestum S incipit digeti, & ealefieri,unde dicet.Na labor quidem,eolli quatiuum est partium corporis ita ut ex eo fiant humores colli quati quasi unum colliquame, col. I iuvamen uero ex illis factum sit, quemadmodum nuttiis mentum indigestum si non stigidum sit, qm nullina Etumst isti dum non evaporat,sed calidum,modo colli quam e u iud est ueluti nutrimentum calidum, e quo fit multa eua potatio Quare eum labor corporeus colliquatne efficiat, λά, &eolisquamen est ut cibus uapor faciens,& sol ni senuit ut ut cibus sui evaporatione somnum faciat. Sed M. ces colliquamen illud ex humoribus constans non est bus et eo somnus accidens evaporatione illius non est mnus. Candauensis et Britannicus n5 ignari philolaoliis peripatetics pariter sentiunt Aristote. non loqui de Ia re eorporeo illi pliciter,sed qui sit post assumptum Obd. Cum enim Iabot corporeus, cum non fuerit nurus relata-tiuus uirtute motus fortificet calorem naturalem, et se facit. ut ethus digeratur, re copiosius essum et . Sed reuelahaee expositio est e Gita ba Arist. α esiit a Themistium. Themisti' enim imaginat ut propter laborem humores viscosos in corpore contentos liquefieri aucta per laborem caliditate,& ex illis liquefactis sieti unum colliquamen tum quasi in eoictum alimentum v, si non est frigidsi eua
norat,& se iacit somnum, α sic secundum Themistium Alist uult sieti somnum ab evaporatione estuata ab illo colliquamento ealido, quast ab ineocto cibo,& inde selisomnum,et quidem potissimum si in eorpore adessent humores uiscosi superflui. Propterea uidetur mihi, somnus qui sit ab evaporatione colliquammii,non uetus somnu sed quaedam passio similis somno,& dicit equoce somn utitur autem Aristo. somno aequiuo te ad ueris canda eausam somnium uoci dicti ut innuat quasi a simili, m sciuab illa ecilliquamenti evaporatione sit, quaedam passio similis somno se quoui ab ipsius cibi evaporatione si uotus somnus.Solum . n. lt habere, nee uerum, nec utraim lem somnii fieri posse sine eo aporatione.
Qiatin etiam morbi, hoc idemstiunt, pa ab humido crcalido excremento proueniunt, quemadmodum inmre cr Ie
Et aegritudines quaesum, illud idem Iaciunt, quaecus a D posuitute calida crbxmida, ut accidit febricitantibus ex limibogicis.
Quintum signum sumitur ab aer ritudinibu . quaru materia est ealida ct humida. In his enim propter multas euaporat ones a se Edentes ab huiusmodi materia, accidit multus somn', humidum enim est materia uaporum, ealidum uero lactua causa. sed dices impotentia sentiendi causata ab euapotatione humorali non est somnus ut probauit Aristoteles superius. dicendum ci, ad ostendendia propontum nostium satis est ut si stupore, qui est quaedam paseno similis somno quoniam uult habere qubd quemadmodum stupor re lethargus non aecidunt nisi uaporationes acta ab aliquo si e uetus somnus non accidit, nisi uaporatione facta a cibo.
Item,prima eras, nam pueri aliosopore traemuntur, quia alimentum omnessum respirat. cuius rei rum id aetatis. superiora proportioe inferiorum maxima unt, pila itierementam illociantendat.
Amplius aurem prima aetas. pueri enim dormiunt ut mε terso snutrimentum sursum sertur ovine. Signum aliteriis magnitu superiorum excedit ad inferiora in prima aetatae,eu rediboliat augmentum.
Sextum signum qubd somnus sat madoratione ei li est, quoniam in prima aetate fit multus somnus ut in puetis nam ut Themistius exponit alimentum ea aetate omisne,uel pro maiori sui parte sursum halat. unde dicit . Alimplius aut ε, prima aetas, subaudi nobis si pro est, o somnus sat ab euaporatione Mali,pueri enim dormiunt uehemῆ-tet eo quhd ea aetate nutrimentum sursum fertur omne, aut saltem pro maiore mi parte . Sed diees nutriri emum non saeu dormire,sed evaporationem eleuatam an ultim εto ergo dato'ea state nutrimentum pio maiore sui parte seratur mi sum,non erit signum multi somni. Dieenosi, e, si nutriinentum in ea aetate mlavam sursum sertur, msignum in etiam uapores eleuati ab eo magis sursum serutur e si sint leuiores nutrimento.Q, aut state illa nutrimerum pro maiore mi parte sursum feratur, probat Aristo. seno, signum autem est, . magnitudo superatotum in puerisWin ptima aetate excedit ad inferiora. Hoe est magis errescunt in partibus superis Φ inferis, eo in ad haec sat augmentum,at eum aetas illa augmentatio a maxime iit,non ab latione superiora magis erescunt . Sed dura in iuuenta est maior caliditas,ergo maior cibi evaporatio ut in iuuenta * in pueriti dicendum m an ealidim sit intensus in iuuene in meto. haee, qusmo est problematica, Ac nune omittenda. Dato iri in in iuuene ealidum ut m ius. humidum est minus, Sc sic priuatione materiae uaporabilis est illa stas minus uaporosa. Calidum io puerile,dato et, non sit ita intensum sicut calidum iuuenile, est susti-eiens ad eleuada uapotes. Pisterea ealidum iuuenile da io m elevaret uapores magis,etiam magis illos resoluit, ut
halor sminis. Et se patet solutio.
185쪽
M per milis no est. Et idcirco, huiuscepistis exordium, nitasos: Us os bibere, si inatrices si opsi etiam is
Hem in ore euutem accine sui fossis sim dormiunt ea corri tuum CI moduumDiritusum enim, vinum, huius autem
illari s per quietem accio qui postea dum dormiunt,ea corripi lent, dura vigilant, insolent. cum enim largasmitus eois pia insublime effertur, ubi rursum Issendit, uenus extumefa. est cr regit, quibus meatum Oi lem comprimit atque matercludit.
v iugo . Rursum digrediemio obiter,asseti praecepta pro e5set uatione puerorum,& ab his motbis,& ab aliis, tu dicit. Ideo pueris non conserunt uina,nem nutticili de eam affert S dicit. Differt enim milii sorsiuadpsos bibere, uel nutriere, nam ex eisdem sere nutritur utetque, Se quonia usnon libenter remouet uinum a pueris uel nuttieibus, a Mamaximi nutrimenti, deo praecipit,qubd si si da dum, o paut bibant ipsum modicum,& bene aqua dilutum, α eam affert,qm uinus est ualde spirituosum, hoc est multum uaporosum,& hui' maxime uaporosum est nigrum, quoniaest et assius.& corpulentius quare oportet, ut abstine i a uino paenitus nutrices,&pueri pro praeseruatione ad hodmorbo.& si fit dandii debet dari dilutum multa aqua, Malbum, ut per quae aquestigiditatem tollatur uini uaporositas. mulier quaedam peperit quatuor filios, Ad eo PM itali morbo mortui suet si ueniit adem ad me. ut dicerem quid agendum in alns. Respondi, tu Sc ipse abstineas paenii 'a uino, du lactantis.& seeit lioe libenter. Ac preserua. tus est ultim'puer,unde haec Aristoteliea prseepta seruari debet,utithesaurus pro praeseruatione puerorum.
mili uel eadem ea usa emergunt. Leua potatione multa in- si RV iq ebri s. mulius uaporsursum a capuifera frigidata obturante meatus sensuum. Quod uero epilepeta turica amasfictioncm,cim esse cur init ijs octas intra matris sit somno stris,declara , qm origo epilepsae quali somno uterum quiescant,rationi consonum est.
incipiente accidit,& qui eo motho infecti iunt in On no 1 e .
Dequentius quam in uigilia collabuntur, unde dicit. Pro
pter hane uero eam.& epileptici pueri fiunt, similis enim mui δεμ ηepi *mμ'uorum, quinasinosum enim ebrili. est somnus epilepsiae Cuius signum assert, ex sorone pro- Ar - ηρ tvrb mistis multa. Rationabili aut mist. Medias hiematis, quod quaeritur propter quid accidit hic morb' siotum esse eam qua re qui sicunt tu matribus cmbria,
Propter bane vero erutum, crepaeptieisiunt, simili enim est mnus. piles. Et ideo, iniit multis principium huius potoris, dormientibus, Cr dormientes quid ,erpiuntur, via silantes uero, non. cum enim multusferturil iritus sorsum, escentendo rursum uenas tumescit, quibus coarctat porum q
Seeundi im Themistumi Atino eles hic digreditur, n53amen extra propositum, sed ex diistis,ostendit enim pueritiam esse aetatem aptiorem eae tetis morbo comitiali, pr pter eandem causam,qui illa aetas est multorum uaporum retentium sursum,ex quibus in frigidatis accidit oppilatio in uus sensuum .u ite fiant epileptici, unde dicit. Propter hanc uero causam. pueri etiam epileptici fiunt,hoc est morbo caduco laborantes, nam somnus est similis epilepsit A: similitudo est ut Themistius inquit in quia 5e qui dormiunt, Ac qui epilepsiam patiatur. quasi ala ablata, Ac
sensa abmoto uidentur, eum igitur perti miles sint, quasi si somno incipiente, frequentius dormientibus , Ad dicit. Et ideo aecidit multis principium hui' passo itis dormietibus,hoc est incipientibus dormire. Et dormientes quid Esapiuntur hoc morbo uigilantes uero non. Cuius eam exponit, dicit. Cum enim multus spiritus, hoc est post cibum in his pueri x magna copia uaporum sertur sursum .in frigidatur a cerebro . de fit spissis de eorpulentus α gra--,deinde descendendo rursus per uenas. per quas ealiduascendit, uenas tumefacit,&replet, quibus repletis coarctatur porus. s. arteria uocalis. quo fit respiratio, ut quasi pςne uitae spiramen deficiat, de ne somnus eo nuertitur in morbum comitialem. Sed dubitatur. quoniam epilepsia etiam uigilantibus accidit, ergo non est uerum ipstim semper fieri a uaporibus cibalibus,dicendum, qubd epilepsa quaedam est humoralis, quaedam cibalis humoralis estia.quae sit ab evaporatione eleuata ab humorib', qui sunt, ut plurimum flegmatici uel melancholici, uel sanguinei. Et hae e accidit omni tempore de semper eum humor fuerit praesens Ac uapor ab illo eleuatus sum eiat uenas obtutare. Ee Aristo. non loquit ut de haciliaee enim non sit, in eipiente uero somno,sed stupore,qui est somno similis . alia est epilepsia eibalis,quae ne n hoe qu bd tam nus propter nimiam uaporum eopiam conuertitiar iu hsie morbum, δύhaee accidit pueris, δί plersit; in principiis somni. Qiram do uero epilepsia accidit pueris evaporatione ab humoribus accidit in uigilia, in ei piente tri quodam simili somno, de per hane disserentiam potest discerni humor alis a eib si,qm cibalis aecidit conuersione ueri somni in epileps I, humoralis accidit in uigilia, de incipiente quodam simili somno,utpote stupore.
Iwn uinum pueris utile non est, nec etiam nutricibus tu hil enim forte interest, nutrices an pueri ebibant nisi dilatum Cr modicum hauriatur,nam vim ,*mtuosum est, praesertim
R edit ad id quod dixit, dixit enim in in pueris matrimεtimi pro maiore sui parte sorsum expirat, nue probat etiaistud alio signo, δ. dicit. Ita superiora ipsa pueris plena sunt nutrimetuo, quino mensi Ny sete , tum uertunt collum, sed quasi rigidum, A in exibile habent, et subaudi in pueri sunt similes ebriir,nam quemadmodum ebri sursum sertur multa humiditas, sic pueris magna humo tum eo pia sursum sertur Hane assagnat eausam quati sintus primis mensibus nideatur in utero quiestet e. 5e dicit. R ationabile autem est, hanc passionem esse causam, qua te emblia primum uel primis mensibus quiescunt in ma. illectus,qm donec illa humiditas quae sursum petit, nsi di
Ais in totum niculo sunt, qui conditas nenas habentner qui forma pomissionis er capite prcgradi sunt: Nam θ quo
rum conditae sunt uenae.eas nullis Cr angustas babens, ad xt humor aegre decidat ni M. Pomitiones vero Cr quorum
uastasunt capita .multam livsporationem uis Gaetura qua adparatissuperas viam cape t. Et omnino amatores somnisunt, qui Metilius tabet uenas errani σε magna capita babentes. Nam hora venae, angustae , ita ut non facile diffluat que e siensi humiditas. Nanosts uero mgnis capita buribus sum impetus multus V euapor
Vt Themistio placere uidetur, nune Aristo. de his qui, lamno lenti sint,physognomiam asserte, re uultqu uenas conditas hiat, εο nani,dc pueri somnolenti sunt, unde dicit . Et omnino amatores somni sunt, qui occultas lintuenas, strictas, at angustas, Se nam Sc magna capita habentes. Quod quidem habentes uenas strictas sint se in nolenti, probat, dicit. Nam horti uens, angustς adeo sunt, ,
ut non facile dissuat humiditas,quae descendit, de si e duitenet ut calor ad piscordia reclusus, et hoc declarat Ti, Parva Sut . in
186쪽
misti in per pulchre, quoniam quem aqua per graciles s-stulas lenie decurrit quali guttatim, per amplas uero
celeritet es quit, ita re spii Rus ae liu sitas descendes a cerebro per meatus angustos lente transmittitur, quare quorum uenae sunt condiis somnolenti sunt. Quod uero nani, α qui magna capita habent,somno enit lint, probat, dicit. Nairossueto magna in capita habentibus,mult obi impetus sursum, δc multa cibi evaporatio ne saltum. magna enim eapua ut Themistius inquit ex tuo alimeto non implentu ne ui paruis cophs saturantur. Quare cumulta sit materia, quae in eapite colligitur, sequii multum esse,quod decidat,dcre fluat.
At cui uenas gerunt aeditas, propter amplitudinem Cr latia tudinem meatuum somnolenti non sunt, ns quam aliam cotrariam ebiberint affictionem. Neq; item melancholici, tram Icuus
trio refrigeresus est. Quare,vi'caaporatio multa nolit ob idoe,edaci aviditate laborant,cum stat aridi, iam eorum corpora ita a cta sint, quasi re nulla mi ur. Porro bilis utra quae naturaliter Irigida est,altruE Uicina restigerat, cratias partos in pubus recrementum hoc potetia inest. nanifestas vero habentes uenas, non somnolenti, propter amplitudinem uenarum,nisi aliquam aliam paseonem habu rint contrariam. Nes melancholici, insistitit Meraim est, IO. si ueriori mari: notist ipsis mulsitudo evaporationis: propterea enim, Cr edaces durι existentes, quemadmoda enim nul D friuntia: afui tar corpora eorum. Nigra vero cholara, cunaturaliter sit frigida, cr nutrit tuum locum frigidum facit, erabas particulas ubicΞφιe exi .it potestate hmoistiniustas.
Nune dat physiognomoniam eo tu,qui parsi dormisit, id dicit. Quod parum dormiunt, qui uenas mani sellas, camplas hdem,patu etiam dormiam melancholici, Ad dicit. manifestas ueto habentes uenas,non somno leti sunt, propter e m contraria, quae est amplitudo uenarum, dico tales non esse somnolentos, nisi habuerint aliqua alia passionem contrat iam hule, quae somni si factiva,ut si suetit nanus,uel caput magnuna habens .. c id genus Ampli ne cine melane holici somnolenti sunt qm in his locus inte- circin quo digestio fit, ut eor, at tu stomachus inicipis datus est re ideo debilitate ealidi a pentis non fit in ipsis
multitudo evaporationis. Inter po it aut Aristo. quanda dispoisitionem melancholicorum. Sc dicit .Propterea enim duri existentes melancholici ipsi sunt etiam faces, nec repugnat eos esse edaces & tion uaporoso qm ut inquit eorum corpora afficiuntur,quemadmodum nullo itue ira, Quo enim uescuntur ut Themist is inquio non fruuntur: propter frigiditatem,nee quod aisumunt vadit in corpus, sed similia uidentur infelicibu plantis, quae in regione at da ae stetiti nascuntur,quae M si multum per radices ei, trahant,non uadit in corpus quod sumunt.Tune redit ad rationem, quare M si multum comedant, non sint somno. lenti, nee uapotos & dicit. Nigra ueto cholera eum naturalitet lit frigida, facit numtiua loca stigida. stomachil, epar,& eoi,Malias particulas, in quibuscucu humor me. lancholicu , potestate existit. Quaeratur pr)mo propter quid melancholici sint edaces. Rii detur, im eum muli dap .am propter stigiditatem, comedunt sine sapore, αεe ite comedendo noci satiamur ubi enimn si est sapor, noest satietas,& quia non faciamur, sunt sdaces . Secundo Quaeritur inoptet quid melancholici comedunt sine sapore. Responde uir. quoniam habent gustum fragidum, αsae rigidam & insensitiuum,frigido en in sensit tuum stupet Quaeratur tertio propter quid melancholici, tu multu comedant, si non ex cibo malto fiat multus uapor. Re pondentvr qm in locis nutriti uis propter praesemiam sanguinis melancholici,est ealor paruos, qui non sufiicit eleuate uapores. ueritur quarto propter quid cum multum comedant,non multum in corpua crescant. Respondetur ut Themistius inquit quia assimilaetiar planus,
quae in sterilibus temonibus sunt, quicquid enim aceto piunt per radices, in sumis uitates mittitur, & parum inhibstant am.
Qirare ex iis quae dictas i apertam est , somnum esse coiiacuendam caloris ad insima refugientis. et naturalem anti peris
stifim circumessissentiamsu propter eam, quam viximus,
Quare manifestum est ex νs quae dicta sunt .s sirinus est q-
dum cMentus ealoris intro, G naturalis reciprocatio pro crdictum causam. Ex his cocludit desinitiorem causalem somni, & dicit. Qualem an festum est ex iis, qui diina sunt somnus est
quidam conuentus caloris intro, hoc est quaedam copia
caloris inret ροι, in corde,et naturalis reciprocatio propter
dictam c2m, hoc est propter tepulsonem tactam a uapo tribus primo eleuatis a cibo, deinde descendentibus. Haee est definitio eausalis, somnus enim formaliter earentia sensus est,causatur aut a conuentu & reciprocatione caloris naturalis propter descensum uapotu per qus dat intelligere proximam causam somni, quae est tetractio caloris naturalit,& spuituum a locis sensiliuis exteriorib'. M temo tam cum dicit, Pp dictam eam, qua haec tetractio causaqa descensu uaporum & se innuit c m te mota, quae est caeausae, ut dictum est super tu .QDocirca qui somno praemitur, in motu er agitatu vario
est. Unde Cres1rcu, Cr refrigeratur.
ideo malitis, motas dormientis .. Vnde er deficit, cris stigi datur.
Hae desinitione stanti concludii primo Q in dormie
te fit mulius motus uaporis ab eo loco. s. celebro,e quo uapor deficit in calore,&instigida hae in spissatur, ει grauescit . unde dicit. Ideo multos motus s uapotis dormientis
est ab eo loco, unde uapor re deficit, re pro idest,& infrigidatur. Mouetur enim uapor a celebro instigidatus, graues actus,&in spissatus deorsum.
Ais obfrigus, palpebis decidunt. Qiquetiam partes supe
riores G extimae figen contra inferiores π intimae, ut pe des er quae latrinsecus continentur, incalescunt.
Et propter figiditatem concidunt palpebrae. Et superiora quide infrigidula, ta exteriora interiora uero Cr in mora, bda,vetia quae circa pides et quae intrinsecus.
Secundo eoncludit quo aiat eum dormire incipit, se alterescat, ut quas uelis dare so 2 somni ut superi' diei si est x dicit Et in optet stipiditatem uγporis,& grauedin Ecii uapor strauis ct frigidus ad ima si bier supit, frigese ut palpebrae M stiae factae eo primuntur α consuunt, & ita
sumi iora quidem in frigidata, re exter ora uidentur, interiora autem & inseriola uelut quae ei rea pedes, & quae init insecus sunt, ut uisceta, & caetera quae esit inentur, calida duo ueto ad uerba attinet. in superiora α exteriora intelligit quς circa caput,& sensoria extet tota, non in intelligas ea adeo frigida fieri ut priuentur calore M uita, sed ut priventui calore sufficienti ad motum N ad ser sum. interiora uero re in seriola calida sunt calore sufficiet ii ad uniam re ad motum M ad sensum, non tamen semiunt, qm non potest fieri sensus, nisi species sensibilium exterriorum primo congregent ut in cerebio, ut superius diximus. H do in cerebro congregati non possunt spiriatu α calore reuoeatu ab illo.
mus Dinnus obrepat, er uina soporifera sint et caetera ptibus consimilis caliditas adest, nec rationi con*nam essὶ victatur,
ut somnus refrigeratio'. er cavsae omni calidae.
Q quam ut is dubitabit aliquis, quia post cibosyri illi. visi somnus, ere Vomni crura vinum,cτ alia bat Oct
187쪽
tali rites babeetia est δε tita rationabilisomnari satia esse
instinctione eausus autem dormiendi calidus.
Mouet Aristo. contra dicta dubi ationemesa non uidet sane consonum .ut somnus sit te frigeratio, ae frigidus, de ea somni sint ealidi, ut uinum, id alia qua plurima calido, quae sunt somnisera. Similiter uapores hine ea Ii dissomnus enim non sit nisi Ioea &meatus quibus spiritus ascendiit
Ec descendunt frigeseant, inde dicit. qua utiq; dubitabit aliquis,quia post cibos, somn'si triri ius mus, de hoe
quia somnus est refragetatio Ad modus, Ac tamen uinii est somniserum, de alia huiusmodi, quae ea liditatem habent. Tune resumit uim dubitationis, & dicit. Est autem n G t Gnabile, a num quidem esse itis tragidatione, eausas do miendi esse calidas,ut uinum, se eaetera somnisera calida. o ad uim dubitationis attinet, Animaduerte qubdsomnus non est infrigidatio,in praedicatione sot mali, eusomuus sor maliter sit impotentia sent sedi,quae non est instigilatio, sed est instigi datio in pridieatione causali, non enim somnus fit .msi meatus, soloeatri intus spirituit stigescant .Propterea est dubitatio, usio somnus est causaliter
frigidus, V causae effectivae somni sint calias. Vtrum igittar De eo accidit,quod quemadmoda uenter inanis ealidus est, sideum opplitur motionis ratione refrigesicit, ita meatus Cylaei in capite positi euasvramcnto ediri meatu re
utram ergo De cecidit, quia Pemadmodum inter udis euus eum sit ealidus est,r litis utra Φsum infrigidat propter
morum,ste Tyxi incipite porter loca insisti daretur sv vi
Soluit per tres soldtiones quas problematice irrit.Wtimo No soluit per propriam soronem, M prima intellisti εse secundum Themistium. hoe aecidat, eo'quemadmodum ieiunus, de inanis uenterealidus est quod ei se potest esseisione elio letice ad ipsum, ut med: ei dicunt) Salutans uero stiger,qm sa tatur α obruitur ealor nimietate cibi,quemadmodum de ipnis congestu lignorum, ita quoq3 meatus pertinentes ad eaput assuentia alimenti eua potantis ad eaput stigese ut ubi cibus densatus, de concretus deorsum uice pluuia sandia. sic holes post ci putam potissimum dormiunt. Tune ad formam dico somnus est frigidus, ct eause proximae sunt frigidae, qua
licet uinum somnifera ealida sint, tamen per accides in frigidant, suffocando calorem naturalem uentris, scutat si per quas ascendit uapor ad eaput,uapor etiam licet sit calidus, sui eando tamen calore meatuum re locorum sua nimietate n frigidat, unde dicit . Utrum ergo hoe aecidit quia quemadmodum uentet existes uacuus, ealidus est.Leisuilone e holerae ad ipsum,tepletio*o cibi ipsum instigia dat propter motum eatoris ad interiora, Se illius submersionem, Q catur enim calor te obruitur nimietate cibi se etiam pori qui sunt in capite, per quos cibus ad caput evaporat,& loca illa ad quae evaporatio peruenit sursum
lata evaporatione,& nimietate uaporum instigidantur,utealidum illorum obruitur,ae suffocatur,de se em' proximae,quae sunt loea se meatus,sunt frigidi . Quo quidem ad comparationem attinet. Animaduerte eν Aristo. uult stomaehum instigi dati a cibo etiam calido, non quidem per se, sed nimietate illius, qm eum excedit calore stomachi su eat,seut ignis congestu lignorum, quouis modo snt ligna,suffocatur, sc obrui ε. Eodem modo uult qubdmeatus 5e loca ad quae, 6d per quos evaporatio cibalis pnieat sui nimietate etiam calidu locorum δί meatuum sustacet M se causae proximae que sunt meatus Se loea stigescunt licet cibus Sc uapores tint ealidi . Causs uero te- motae, ut uinum M id genus licet sint calidae. in per accidens nimietate eorum suffocativa in frigidant. Sed dubitatur ectita solutionem, qm si uenter inhio dareε a cibo,
α a uaporibus meatus similliet, e cibo ipso no posset eua
poratio effutnare, eum hoe non minis a calido potente illam elevare. Praeterea evaporatio est calida, re non scicida, alioquin non moueretur sursum. Si enim ei Iet frigida non ascenderet. Dicendum v, ueter in principio sit stipi adus per uiam suffocationis sui calidi, non tamε adeo Quin possit eleuare evaporationes ad caput. Jaxime eu risi statim somnus accidit assumpto etho,sed post qua calor cae- 'pit agere in cibum. Ad secundum dico, eua potatio est calida & leuis stigesacit tri meatus non sus quai: tate, sed sui nimietate, sicut uinum frigefacit stomachv nsi sui qualitate. sed sui nimietate.
An quemadmodum aqua calida perfustrepense labor Amus. ita illi estius Gendente calore collectum,partem eas reis stigerat, Cr ealorem naturale debilitat ac subtemgere enis
An quemadmodum perfusis calido Iubito horror', ita eribi. Gedente caliditate congestastigiditas instigidui, π quia
secundum naturam calidam facit languescere ccedere.
Hie dat se eundam solutionem, Ac dicit. An quemadmodum pei satis ealido subito horum sit. Expericlia enim docet Q eum aqua calida pedib' diffunditur, in teliquo corporis sentitur tremor, qui hortor dicitur, ita de ibi ascedε te caliditate, hoc est exhalatione calida ad meat' Se ad loca cerebit congesta ae innata locorum,& meatuum re cerebri frigiditas per antiperistasim unitur, Ad unita instigi- dat loca,& meatus, α facit languescere, M secedere eat dum locorum dc meatuum quod est secundum natura illi innatum. Quo quidem ad simil. tudinem attinet, Animaduerte is cum pedes nostra uel man', uel paties corporis nostra perfunduntur ealida imagine, at P aqua calida
frigus eutaneum eorporis reducitur in unii, AE: etiam sti. gus aeris continentis reducitur in unu per antipetistasim auctum et calor natu talis ad interiora suffugit. Calore autem suffugiente cui Titemistius inquit si igus illud continentis,et culaneum corporis mali nes a calore diserias linbere adoritur, Sc se hortestina . Eodem modo cum ascεdu ad caput eua potatio calida, frigiditas celebri locoru& meatuum eolligitur,& unitur, sc sic crescit, aucta uero ac summis uirib' resetta calidum era ebri naturale, re meatuum α loc 'rum aggreditur. ipsum debilitando, Ad hoc pacto per aecidens cerebrum Sc loca fiunt stigida. Quoueto ad solutionem attit et, dico in dato-e potatio sit calida,per accidens instigidat, ιnquantum adauget scio dum loeotum, quod auctum repellit calid si naturale, de
hoc patet o sire in dis usione aquae calid s. Praeterea an quemadmodum congnllam lignorum ignis r
stinguiar ta m ita alimonia quam calor subvehit , superiori. busse immiscente calor naturalis clauusit, donee viis mconcocta persectas sit. Amplias autem multo incidente nutrimento quos ealor staliuat, quemadmodum ignis impolis ligni instigidatur, a Us e geratur.
Hie tangi ut tertia problematica solutio,& dicit. Amisplius aut ε multo incidente nutrimento q uod eatot subleuat, hoc est,multae potatione cibali petente loea mpe
mota,utua potat inuem eator Ioeorum nutri tuorum subleuat sursum,ex hae multa e potatione cerebrum instigia datur, donec cibus digeratur,& cesset Niaporatio. In frigidatur quidem cerebrum ex hae multa evaporatione,quε-
admodum ignis impositis lignis. Sed quo ad harum s. Iulionum driam attinet,animaduelle ιν prima solutio supponit uentrem de eerebrum Se meat 'esse ealidos,& ei de evaporationem esse ealidas, fieti uero loea frigida uia suffocationis propter nimietatem secunda uero supponit loca esse ealida,& cibum Se evaporationε etiam calidor, seti ueto loca rigida per antiperistasim aucto stigido, ut in holrore tertia denicv supponit loca α embrum eat
da, nutrimentum uero & evaporationem calidas . fieri ueto lora frigida eraditate de multitudine eorum, quae apae
188쪽
ponuntur. 3xe auteni disseremia in uerbis Themistii satia' apptaehendi potest.
Fit enim*mnussculi ductum iam est, eorpulento quopiam uisularis in sublime per uerras evecto, quod cum diutius eo Ioaci p silere non potest sed copia exuper rate aggravatur. r. sum deperieras ima fuere solet quapropter Cripti homines
corruunt alitur altum enim, homo unus erectus est calore qui
eleuandi munere fungebatur Obtracto, alique simulac cor incirissit, tuenteni aufert, deinde imaginationes Cr uis suggerit. Fit enim somnus,quemad nodunt dictum est. dum crepat eutum sussum rtura callistate Truenas ad caput, cu uero umplius non muta sis multitudine excedit quod et uatum est, iterum repellitur π dcorsum it ψω cadum homines Jubtra acto calore qui sursum ferebat solum enim animalium, rectu. incidens quide uero piatastam .i dubitationem assi nauit nune ostendit,u, quouis modo dicatur somnus sit
ut dictum est Ad ideo repetit modum quo fit somniis, Helare si , M quotu ii modo dieat somnus fit per modii an senatum,nam si somnus.quemadmodum dictum est ducorpulentum. s. uapor corporeus per uenas quae duc sit ad caput,a caliditate sursum iratur a caliditate. s. loco tu nuis
eritiuortim levificante M ol faciente cibum. Cum uero uapor sursum doctus amplius in eo loco morari non psit, Quia graues adlux, ct spissus est,re etiam quia quod eleua- vim est multitudine exceditota auctum dico ut possit descendere,verum repellitur per eatae uias,& deot sum fluit, et fit somnus. Ex hoc in assignat causam cur l, si solus eudormit pol tectus iacet ut Themisti' exponit α quo ordine somnus eum inuadat Ac dicit. Et ideo ea dum homi mes cle iacent porreeti. quoniam erecti manebant calore illos euuam essubtracto calore, qui homines sursum erectos serebat,mox cadunt de taeent,qua solum a talium h Getectu est, u calor solum holem sursum elegat, ergo qua primum calor descendit, homo eadit,& iacet. Si enim ea totis eleuatio est ea tectitudinis, caloris descensus erit cacasu non sic in titutis,qm calor non erat causa tectitudinis .a sic ponit ordinem in somno hominis, Sc dicit. Et h5 incidens,quidem, hoc est cadens,desipi Elia iacit, postmodum uero phantasiam, quae uerba auidam retuleriit ad ea sum, quo lisi ea dit in epilepsia, qm in epilepsia homo cadit de ea dens primo amittit intellectum, secudo sensus in letiores G sic uerba intelligitur. Themistius uero retulithaee uerba ad casum in somnum,nam homo cum primum in somnum cadit, iacit despientiam hoe est externaε ani- 'mo. Sc sensum omnem amittit,postmodum ueto facit phatasiam,hoe est imaginibus dc uiss illuditur,ac obdbratiit.
Est aut haec expositio Themistii magis consona. qm Aznoteles loqvxbat ut de somno, α ideo non debebat ita si rea depile pilam. Praeterea ordo in somno iste est, 'lisi cum incipit dormite primo sensu priuatur, postmodu pet' somnia uidet phantasias.
Ansolutiones quas mo dixi, causas continent propter pasrefrigeratiosicri queat.
An dictae quidem nunc solutiones, contingentes quidem sunti ut fit instigidatio.
Reprchendit has solutiones, quantum ad hoc, oes elaborarunt declarare quo restigeratio fiat locorsi, sc t
men n5 exposuerunt principalem eam, quare uapores in
frigidentur, unde inquit. An dictae quidem nunc sorones, solum contingentes sunt, Se declarantes qubd fiat instigidatio locorum,non tamen subaudi tet gerunt eam princi Palam, aqua uapores frigescunt. Quo uero ad redarguintionem solutionem attinet i aduerte,' omnes ills huc tedant,quo loca fieri possint frigida cu unt ealida ante ad . uetuum cibi α uapotu, oes enim supponunt loca esse caliquaerunt eam cui sani stigida. Non enim somn'ne. ii potest nisi locis 3e meatibus in stiridatis ideo tu hoc Iaborarunt solum, diminuis sunt in qua no avsignarunt causam, cur uapores fiant et aues, frigidi, re spisti ae nebulosi, ut ex ipsis fiat somn',ia calidi reuoeatio ad inferiora. Cuenim hoe non exposuissent, uidentur diminuis.
Sed tamen locus ille qui circiter cerebrum habetur . in ea re committenda principatum obtinet, uti alio loco viximus s Nura cerebrum,paritum omnium corporis Irigidi ma est, in i s vero quae carent cerebro id quod uicem eius tenet. Verum enimuero dominus stlocus qui circa cerebra, que admotum esctum est in alijs f Omniam enim quae in corpore, Irmissimum, cerebrum, non habentibus vero, qκα cqui μα- . I t huic pars. Cum demonstrauit insufficientiam diactarum solutionum nune assignat uetam cam,quate uapores eleuati a cibo ad caput frigescant, grauese 1t,atq; nebul e seant, dein de repetit modum uerum quo sit somnus ex talibus uapq ribus, de pruna parte dicit Verum enim ueto locus qui circa eerebium dominus est,hoe est, ad instigi dandos uapores, graue saetendos .ato ad inspissandos dominus,& causa quae principatum obtinet est locus, qui circa celebrii. hoc est regio est,in qua continetur celebrum, de hoc pi bat e dicit. Omnium enim partium, quae in corpore no
stro sunt,celebrum est stigidissimo,in alalci', quae habet
cerebrum in his uero quae non lint uetu eerebrum. Ps sit
fidissima est illa pars, quae squivalet hule parti, hoc est uicem cerebri tenet. Quo uero ad cam hane attinet, aiad- o. ue tendum, . aliquid esse magis uti minus siletidum, uel in. Valiquid esse frigidum vel calidum contingit bifariam aut hi Labsolute,aut secudum comparationem, absolute illud est frigidum denominandum, quod habet plus de frigido Ode suo contratur, hoe est de calido. Illud ealidum, quhabet plus de ealido ui de frigido, re hoe pacto no loqε Aristo. quia fortasse cerebrum non est simpliciter stigidu, ne v smpri sic eum,qm sottasne in eo non est plus de si igido quam de calido, neq; plurde se eo de humido. Secudum csiparationem aut aliud dici potest frigidum uel calidum mpli. Aut m eomparationem rius ut est uiues uti uiuentis pars,ad seipsum mortuit, uel ut est pars mortui, δύse quaelibet pars uiuentis est calida & humida ut Aristo. probauit libello de naventute 5 senectute qui quaelibet ut uiuentia pars est calidim Sc humidior,quam ipsa, ut ps mortui. Alio modo fine Darationem ad alia sui generis, sic sie Aristote. hic, de libro de sensu, de secundo de pari bus animalium uoluit cerebrum sit frigidissilia pars omni u partium nostra corporis, plus sicca qua qu seu-que alia,qm in cerebro est plus de aqua quam in quacuit, Parte, ut docent eius mollicies, i cat atri, qui ab illo deo fluunt. Amplius est plus de terra quam in qua uis alia parta, qm si decoquitur, fit secum et durum evaporate aqua. Aut tertio cerebrum intelligi potest frigidum in c5 par tionem ad ea, quae sunt suae specie ..u hoc est, aut in eadesbecie uiuentium,ut in hominibus, aut in diuersis speciem', si in diuersis speciebus, fortasse eerebrum humanu est omnibus cerebris omnium animalium calidius,& humidius. ueluti Ad ipse homo, euius est pars, uel est temperatius cerebras omnium animalium. Sin aut in eade spe animal tu,sse aliquod cerebrum est calidius, aliquod est stigidius in homine, ins cerebris in alns hominibus eiusdem speciei. Tune dicendum in e erebrum est pars stipi dissima comparatione partium, quae sunt sui generas,nsi sus speciei, ut eo paratione cordis,comparatio e epatis, S sic de athssie
Qi admodum igitur cum humor exhalat ealore selis
in sublime fertur ubi supernum deris Iocum subierit, prae rigore loci refrigmatur consillitae denuo in aquam ctaenus interram di fuit id cum calor ad cerebrum eleuatur,excremoritia
dia puratio in pituitam cisamem concrescit quamosem σ
189쪽
flari exessumnia aerius a retria erran morbια da consistit descendiis , erferuorem cordis delato refrigerat vis moderatur. Ad refrigerationem uero er dismilem si coptionem evaporationis, gracilitas crangustia uenarum condarit circa cerebrum sunt. Hae igitur causa est, cur evapora intro, etiamsi immodice Olest,refrigeretur.
memadmodum latur tam tum quos uaporat a solis ea. ii stare, cum uenerit adsupremum locum,propterfrigiditatem ipsius infrigidaturis consillens deorsum fertur factium rurasus aquase in elauatione eulis ad cerebrum, supresstia pride evaporatio inflegma consistit idio, tu curare uidentur exeam testes nutritam uero σvo aegrotatius deorsumfertur collyriis, errefrigerat cesidiari. Ad instigilandum uero erno fauci Uipiendum evaporationem, confert π tenuitas er fingustia venaraque eis cerebrum. Instigi aliouis igiturcosa qua quaret euamrdiis excedat caliditate.
Cum assignauit eam principalem propter qua uapo res cibales Digescunt, nune ex hac causa repetit modum generationis somni, ix soluit dubitationem & dieit. Que admodum igitur humidum, hoc'uapor aqueus qui ab aquis evaporat a fotis caliditate a uas ipsas calefaciente, cum uenerit ad supremum locum uigidum, ad supremum dico no situ, sed frigiditate, si tu en est regio media aeris, frigiditate so est suptemus, cum inquam ad hune locum mei dissimum uenit, propter frigiditatem ipsius loci, instipi datur, ei consistens ac graue factum deorsum sertur sa-eium.vx rursus aqua, sic in eleuati si e calidi vaporis ad cerebrum, perflua quidem evaporatio. sue eleuet a ei bo, siue eleuetur ab humere praeternaturali, esi sit superflua nsegma conuertitur,ac consistit. nam cum cerebrum ipsam non possit regere,illam conuet tu in Regma, re ideo cui inquit eat atri uidentur ex capite fieti propter hac causam. Nie igitur sumi sua evaporatio, siue ae ibo, siue ab humore eleuata in segma consistit. Evaporatio vo nutritiua aecibalis, quae non aegrotativa est,qm bene regulatur a cerebro.cum non sit superflua, consistes deorsum sertur,& descedens restigeret calidum cordis, iuuativa o causa ad instigidandum euaporationem, Sc ad nsi facile suseipiendat piam in capite, M cerebro,est cui Aristo .inquu) tenuitas
angustia uenatu, quae sunt in cerebro circa celebi d. Quia ent hae uenae ut Themistius inquit per tenues sunt, nus ealoris hinctum habent, ubi autem ea lor deest, sit rus redundat,quare tenuitas uenatum confert ad in gi..dationem, consert etiam ad tardam alaesionem eua potationis et ad tardum descensum illius,ut superius dictu est. Tune colligit solutionem dia1itationis,de dicitans ligidationis igitur haec est causa,qua uis evaporatiost calida, Mexcedat caliditate. Est ergo solutio. somnus est instigi- .datio, quonia evaporatio in frigidatur a cete bio, licet igiε uinum, de aliqua somnisera sint ealida,& etiam evapora tio ab illis eleuata sit calid in fit frigida a celebro.quate Amnus fit ab instigi datione. Sed contra hae e dubitatio oecuuit,quoniam si somnus fieret ab eua potatione et baliqn a cerebro inirigidatur, tunc post qu libet cibi assumptionem dormiremus , modo experientia docet is holes post eibum prandii non ita dormiunt, sicut post cibii e eis alae. Dicendui potissius causa contingere potest non statim M post omnem cibum accidere somnum. Prima est ii eibus iamptus si parcus, nam cibo existε te pauco, de calore existente sorti,si uapor eleuatur a cibo, ab eodecalore existente sorti uapor te soluitur. Secunda e 1 potesse consuetudo, quae est quasi altera natura, od itas post
omnem ectum consueuerunt dormire, post omnem incli. nantur ad somnum. Sin autem post eenam consueuerunt
dormire, illo uenuint in somnum. Sin post prandiu , flamc illo ueniunt ad somnum, re hanc causam tangit Aueri
in praes m loco. Triuac 2psit esse diligens,&minus di
ii gens attentio post eibos, qui enim post plandium dili
gentem attentionem in aliquo patitur, hie n si invaditur a somno, qui uero test inscitura cogitationibus, hie post e bum a somno inuadi psit. Ex his patet solutio dubitationis, no enim fit somnus post omnε cibum propter aliqua harum causaru,qm licet uapores pet It cerebrum, & inmeidentur, lipe eausae sunt ad impedi edu sortiores.
Expergi tur animal, quando absiotiuae coetio est, er calor qui ambientis stigoris opa ex ampla in arctum coierit euis
est, ars singuinem seculentum allicero ct reuit. Expergisiuntur aurem, cum digHisfacta μerit. ποbtia erit que impacta fuerit caliditas in angusto muri ab eo stiriastabat. et discretus fuerit corpullator anguis dis purior.
Hac tenus de somno, nuc de expergefactione proponit dicere, est autem differentia inter uigilia 6c expergefactionem. Vigilia enim et ante Ac post somnum dieitur usus sensuum, expergefactio non nisi post somnum. Declarat igiε quando his, qui dormi ut, accidat expergefactio, re quot causis,& enumerat tres causas. Prima est,eu digestio ei hi posecta est, ct hane dicit, expergiscuntur autem aiatia, eum digestio cibi,qui est in membris nutriticis, tacta sve
rit rauca aut qm tune cessat ascensus uaporum, quibus somn=sit Secuda ea est, uictoria caloris natu talis supra uapores, qui ipsum ad interiora repellebatur. Cum enim ea lor naturalis repulsus a uaporibus deorsum motis,obtinet contra frigus,& contra uapores,illos resoluendo, tile aialia expergiscuntur, unde dicit. Et eum caliditas, quae in angusto, Ac in paruo loco impaeta est multa ab eo stigido, quod ipsam citcsistat at, obtinuerit supra illud frigus spm resoluendo, hae e lapple est secunda causa,quare aialia exi piscuntur. Tertia eausa est discretio sanguinis turbidi et eras si a puro Ac subtili. Cum enim sanguis et assus id tui bidus resecatur. α remouetur a sanguine sub illi, tunc a talia expergis euntur. Tandiu enim a talia dormiunt, qua diu ea subi:li cerebri sanguine,ctassus Ac vaporosius mistus est,ea sanguis cerebri depuratur a crasso,& turbido, mox animalia, expergiscutur,unde dicit. Et subaudi eu discretus suetit eorpuletior sanguis,atil, purior.
Est autem tenui mus Cr puri musμnguis, qui in eapsteat laetum contra crassimus et turbidi mus, qui partibus e5 mutitur inferioribus. Omnis autem μguinis origo. eor est: quinadmodum tam bis, tum aliubi diximus. Ex tribus porro uentriculis qui habetur in corderis qui in medio est, utrime tremo communis exsis: aup extremi specus, sanguinem ab uena, maiore π aorta, recipiunt: in medio autem si ediscriminatio illius D. Sed cibis: aptius utiolaeo definit vir. ais deurrninatur. Q honiam autem sanguis maxime post ingestos cibos indiscretus fit, illsomnus obrepit. σι odia edurat ea nauis purus ad parietis siveras, turbulentus elisa russiquestratur dolegatu siti. quoscto: animal ab onerariis bi absolatum, excitatur. Est autem tereulimus quidem sanguis et puri mur, Maiaca te: densemus turbissimus, qui initor ribus ristibus. Omnis uero anguinis principium, sicut dictum est He Crines L. est cor. Horum autem qui in corde:utri et thalamis communis qui medius: quorum Merssuscipit ex utras vena;
Crea quae uocatur magna, Crea quaeaorte: in medio uero id fieretis. Sed di finire qui HM. alijssermonibus est cononenientius. mo uero fit maxime sanguis post nutrimenti oblationem,inssiretur somnussit, quoadsecernatur sangui nis s quide tu rissimum sursum, s vero turbississimum deo rasam eam aurem hoc acciderisaexpergiscuntur, absolvita a nu trimentigrauitare.
Exponit quid sit sanguis te usimus,ct putissimus, et
190쪽
quid sit sanguis et assii ,& turbid',& in quo loco fiat fige
discretio, x dicit. Est aut tenuissimus Ac puris himus sanguis, qui in capite hoe est, qui mittit ipsi eapiti per ei' nutrimento ab ipsio corde. Densissimus uero is turbulenti se simu ille sanet iis est, qui in in se moribuet partibus contine tur,de qui ad illas pro nutrimento mutitur,loeus uero ola sanguinista putiu et assi est cor ut in aliis dictum est. Patet ergo quid ut erui sanguis sit,de locus disci et ionis comsi unas, M origo cori in specie uero quia locu ,3 qus propria iit origo, exponit dicit Hotum autem sanguinum amborum, ut ita dixerim, halamus communis uiti R. tharamus dextro u sinistro qui in eorde est medius. origo etptincipium pio prium est,quorum thalamorum utercal sui scipit ex utra in uen de ea: quae uocatur magna, et ea qiis vocat ut a ria, in medio uero horum thalamus ecmunis
est in quo sit discretio. Quo uero ad uerba attinet, Arist. per thalamum graece. specum sue uentriculum intelligit. Sunt aut in corde tres thalami sue uentriculi, alius qui de dexter, alius uero sinister,& medius ultis in ectis. Exponit aut Themistius ut ruin laterales specum suscipere sanguinem ab ea uena, quae dicit ut magna,& ab ea, quae dicituria ita, qm ut inquit stant duo haec ea ua, quibus ab elate pet huiusmodi uenas sanguis incoctus insuitur, qui cu tecipitur in medio cordis sinu, purificatur, Ec turbidus mittitur pro nutrimento ad inferiora, Se clarus ae tenuissimus ad celebrum. Vetum de re hac ad libellum de alimeto nos mittit,ut cuil, tamen sit, quandiu sanguis ex cibo indiscretus est. minus durat, nee ante soluitur, quam sincerus caput petat,turbulentus uero in seriora. Hoc enim facio, aralia ut Themistius inqu:c quali onere depulso, excitature somno,de hoc inquit Aristo. quia ueto post nutrimenti oblationem sanguis maxinae indiscretus est, ac impurus,
permistus. v et vita et turbido sanguini ideo post cibi oblationem maxime α grauis sit somnus, eo usin quo uini se-
eernat ut sanguis, quod quidem est purissimum mitiae sullam,quod uero turbidis limum,deorsum, cum aute hoeae eiderit,expergiscuntur animalia, absoluta a nutrimen ii
grauitat eo quali onere depulso. Haec pauca Aristote. de
Dictum est uiuuersim ad primm leni iam confugientis antiperistant, quae remuli Mi uaporis a natiuo calore 2buecti opera prouenit, tu etiam quid Ilisomnus,nempe nexus er vinculam primi sensiou
ri ,utsuofungi manere non risit. Id quod, necessario quidemst nam animal esse non potest:ns ea contingant quibus ipsum ciatur ais lusis gratia,quoniam quies, imal tuetur M.
Quae igitur causa dormiendi dictum a corpulito quod sursum mur ab ingenito calore reciprocatio subito ad prima siensorium, ta quid est somnus, sprimis siorij compraebenso.
a non posit agere,ex necessitate quidem factum non enim con
tingit animal esse,non accidentibus quae ipsam per Liunt pro .
pter fatalem auιsalvat enim, quies. Nunc epilogat,de dicit. ae igitur eausa dormiedi sit.
dictum est est enim dictum, in sit reciprocatio ingemi ea totis hoe est naturalis,& eonnati caloris ab eo corpulento uaporoso, quod sursum sertur, eum reuertitur, cte descedit,unde dieit. Est enim dictum, Q, si caloris naturalis subito sa, a teciprocatio ad ptimum sensorium, facta dico a corpulento uaporoso,quod sursum pruno sertur, serε dico, b ingenito calore,deinde frige iactum descendit,&nhaee innuit eam ploxim zm s. per reciprocationε caloris.& temotam se ilicet corpulentum uaporem. calidum i eis
pellentem. Amplius dictum est quid est somnus & h hoe
induit desinitionem formalem, nam dustum est.. somn' est eomptaehensio primi sensorh taliter impediti, ut non possit agere Amplius dictum est, is somnus sit ex necessitate iactum opus aialibus inexistens, dico necessistemateriae Se propter finε.ex necessitate idem materis Q Anon eo tinnit alal esse no accidentibus, quae ipsum perst clunt, persiciunt aut arumal alimenta, modo ex alimentis somnus fit,ergo somnus aiali ex necessitate inest necessitate uapotum et enatorum a cibo, propter sinem ueto, qisi propter salutem.saluat enim alat re instaurat spsis, quies. Hae e de somno dicta sunt. Quo uero ad expergefactinia . attinet,aiaduerte, Plicet omne aiat post naturale somnuexpergiscatur, non tamen Oia animalia squaliter a somno eria.
surgunt. Aliqua enim celerius,aliqua tardius, aliqua uerbstaturis temporibus, ut puta tune, eum ordinarunt ex sepefieri.Celetius quidem aliqua post somnum expergis
tur multis causis, prima quidem causa. qm citius ad son senum se contulerunt, quae enim citius somnum caeperunt,
celerius ipsum finierunt secunda eausa esse potest uenaria de capitis inaequalitas ut Aristo. dixit. mitia eausa esse potest aetas, quoniam pueri serius uiri a sit e eletius expergiscutur, ut Arist. dixit. quarta causa esse potest eomplexio. melancholici enura patum dot miunt,& citius expergi seqtur, sanguinei uero contra. quinta causa esse potest mensura cibi . sc qualitas, multi enim cibi, Se somnifici longum somnum 5c tardam expergefactionem faciunt ut dictiari est. sexta causa casualis est insomnium, eum enim inlom Pium ac eiderat terribile .natura pertet te sit, Ad si e non p5t fieri quio a eot de sottit et mittantur spiritus ad e erebis, Ac uineat impedimenta, quae sunt in viis syuum, scut mi hi no semel accidit. septima causa psit esse occursus sens bilium exteriorum, ut eum dormi Es uoce acuta exciteε, aut manu praematur,aut aliquid la te exterius patiatur. Pt
pter enim excellentiam impis sonis extetns species multiplicata ui penetrat meatus ad eerebrum ad quod statim cor spiritus mittit et ili sortiter, ut cerebrum se sortiter pete ussum consortetur, 3c tadem expergefactio sit et se pro uaria ratione occursuum animalia inaequaliter do mi unt Ec expergiscuntur. Aliqua uero statutis temporibus expergiscuntur, primo quidem a cAsuetudine, qus est altera natura. Cum enim homo eonsueuit determinata hora expetile fieri ea hora plersim expetet sit. Consuetudo enim superat naturam, spiritus enim eonsuetudine roborati pene trant uias etiam sortiter obturatas,ut in meipso expetioe
quotidie. Secundo uero a sollieitudine,& cura, multi eniex sorti eura ae sollicitudine eo stituetunt surgere hora prima diei sie sererunt. Propter enim praecogitatione tottissimam, sortissima in phantasti ea species impraessio fit,et
se illa poterat mouere sensum csi munem, quo motus mit- 'tit spiritus ad sensus,Ac surpit animal, non enim inter cor, cte cerebrum sunt uiae ita obturatae, quin per eas spiritus a corde a eerebro mitti possint,et a cerebro ad exteriora sensoria. Tettio a determinato occursu sensibilis exterioris imprimentis specum certo, determinato tempore, haec
scribit Aristo de somno Se de uirilia, ac expergesaetione naturali De praeternaturali aut somno, ac prsternaturali expeto scentia non est locus liber iste. Sed circa fin Eliu trethi lius libri soluuntur problemata, quorum primum est, cutem,qui cctεplantur,somnus plerum inuadat, an quia plersiit: digestio impedit ut cogitatione, ae sollicitudine, quae
in contemplando accidit. lmpedita ei gestione, evaporatio. qus attollitur, crassior ast endit, hinc somnus emergit. Accidit autem somnus praecipue his qui ingenio hebetim res sunt hi enim contemplatione num um laborantes, ta dem in somnum cadui. ut vo ingenio pollent . iucunditate,ae facilitate intelligendi gaudentes expergiscuntur. Secundum uero e ut sabuls interdum innanum ex cu Et, inter 'dum uigiliam,an quia hominum,alh crassiores,alii tenuiores humores habent, qui quidem erassoribus humori bus abundant,eum sabulas audiunt, sopiuntur,m calor o auscultat otio labote auctus et altas humores dissoluat in uapores uertat. Qui uero tenuibus humoribust abii dat, eum fabulas audiunt,ex auscultat otio labore in humori bus acuuntur,& sic uigilant. Tertium eur uiolanditem
rus maius si dormiendi tempore, at ut Aristanquit problematum