장음표시 사용
81쪽
,, DE VETER. SACR. CHRIST RITIB.
At quoniam mandarat Deus ut ad Agni ritum, etiam Hoedum tollerent; quidam duplicem immolationem praeceptam intelligunt. Verum tamen est, non de duplici immolatione praeceptum Exodi I a. sed tantum innuitur, ut cui Agnus deesset. licuisset Hoelum immolare illius loco: ita Theodoretus, quaest. l . vi Exod de ibidem Lyranus, &Tostatus. o Quare decima die Agnum iussi sunt accipere, quem tantuni quartadecima immolabant 3 Putat Lyranus, quod in illis quatuor diebus explorarent: an in illo Agno, vel Hoedo accepto esset aliqua macula, id est desectus, propterquenta non deberet immolari, & sic de alio sibi prouiderent. Qui rite Agnum in Paschatefaciebant, non adducebant agnos in templum, ut iacerdotes illos iugularent; sed qui immolabant , edebant; ut clarὰ legitur in dicto tex; i Exodi ra. ibi : Immolabitque eum uniuersa multitudo Aliorum Israel adves ram. O edent cametri nocte illa asias igne, e. & ita post alios Card. Belarm.
lib. i. de Missa, cap. T. Coenatores in Pascha , infra decem, essit non licuisse, ut refert Iosephus. Per singulas hos has contubernia non paticiorum , quam decem fiunt. Christic penae, praeter ipsum , duodecim interfuerunt, qui una cinnabant; Cluilius scilicet. & Apostoli duodecim, quamuis alij plures ibidem interfuerint . ut refert Metaphrastes, o i atione de vita Deipa rae, his verbis: Videntur non abfuisse tempore a fieriorum, sed cum sinolis minime accubuise ; sub se tamen eius domus participes : nam Christus Zis dilos habuit accumbentes, Matrem autem iussit curam gerere muturum . quei siruiuii .rabant , tanqἰtim per eam eas excipiens, ocum eis vestens. Vult emis Matrem cum mulieribus ijsdem in aedibus, ac eodem tempore , discretis tamen is coe vaculis, coenai se .
Quo situ Christus cum ni scipulis coenaverit Resp6ndetur,quod in Paschal i coena Christus stetit; Ac in Communi , seu vulgari, At in Eucliaristica accubuit, ex August. de consensu Ganget. Sin tractatu 1 s. in Ioannem,quo loco facit illam triplicem c ense diuisionem. iii Lota ad mens,in adstiterunt, prout Cluvius dixit Petro : Vis latus est, non
Quid ergo est Pascha 3Transitus. Hinc Dorotheus Abb. doctrinal. 22. inquit.; Anima Griniana re u celebrat, cum egreditur a estationibus Aempti, hoc est is peccato. uoties enim digreditur antis apeccato, toties Domino celebraris PM- se. Et notas illum Christus strauit, sed cum ipse transiuit. Eligius homilia . de coena Domini: Suo Pashate id est transitu ex hoc Mando ad Patrem, nos de vitise
ad inrtutem, de terrenis ad cael ita transire doctuc Modum. quem tenere debemus , docet Anselmus in Matth. 26. αtiicunque voluerit Pascha Domini celebrare , debet ut Batulum aqua. Aquasignificat gratiam spiritus sancti: unde dictums; De ventre eius ent aquae visae: hoc autem dicebat de Spiritu sancto. Agnum edebant in una domo plures. Caesarius Arelatensis homilia 6. de Pascha. uidest in uua domo 3 id est,in unitate Ecclesiae, iubemur carnes eius assumere. Ariani ergo , ct diuerse Hareeticorum peruersitates, non in una illum comedunt δε- mo. si resicut in diluvio. non est saluatus vis, qui in Arca Noesuit inuentus; ita diuerse Dei homines extra Ecclesiae Amum non habentes Agnum, qui Christus HI,
Est autem hic Agnus Christi figura. ob simplicitatem, &innocentiam cum ad lanienam tr/hitur, non vociferat; cum tondetur, non clamat. sic Christus per Isaiam s3. At ouis ad occisionem ducetur, ct quas Agnus coram tondente se obm tescet, c, non aperiet os suam. Panis avimus. Vna debet comedi. ut praecepit lex Levitici 8. Eligius Edenda sunt carnes ista cum adimispanibus, ct Lictaeis agri fissus. Atimum dicimus absique fermento, frementum et r. malitiam designat, ct dolum. Absique fermento igitur quam comedimvs fieram EuchariIlia ne malitia, dolo, Osimulatione in ceritate boua Uitae percipimus. Lactuca quoque agrestis valde amara HI, O in viris luxuriam Vprimit. Significat autem hoc, ut quando ad Corpus Christi, qui verus Agnus
82쪽
DE VETER. SACR. CHRIST. RITI R. 13
A Aguus est, sum 'dum accedimus ; qγamuis de Redemptione latemur, amaritudinem tamen ex recordatione peccatorum habωμψω; vidulce tex venia, quod amarescit
Renes vestros accingetis, & calceamenta habebitis in pedibus, tenentes baculos in manibus, & comedetis testinanter. B. Eligius homilia I . Agnum n Brum comesturi renes nostros accingamus, idest delectationes noxias, O carnalium d disserumfluxa restringamus: calceamenta in pedibus habeamus, id es operum nostrorum gressui exemplis sanctorum Patrum muniamus: Et baculos opus est manibust Humus, Ut in cunctis, qua agimus, timorem Dei visumprae oculis tenentes , secum
tam ipsum opera nostra dirigi postulemus. Necpraetereundum, quod dicitur. Com desis Isinanter: Festinantes namque Pascha comedimus, cum nos hic non habere certam mansionem recolentes,quotidieris linati, O iam iamque immis uti esspendimur, assidue meditantes, quoniam incola Dper terram, O peregrini tis, Oci Caput cum pedibus vorandum. Caesarius Arelatensis, homilia 6. de Pasch :n Deum, O hominem puri confessione veneremur : caput accipiamus de eo, quodH-B cit B. Ioannes ; In principio erat Verbum: Pedes vero de eo,quod Apostolusscribiti S metipsum exinanivit, formam serui accipiens, in Ilitudinem hominum factus, cte. Oportet ergo, ut huius refri Agni carnalibus succinnis.lumbis, id est mortificatis carnalibus pastionibus, cum summa cordis, ct corporis puritate vescamur caput γα pedibus ; id est ex Deo unitum credamus.ct ex homine procreatum. Ossa eomburenda igni. Gregor. Nissienus de vita Moysis inquit; Duo se praceptorum genera : nam alia eiusmodisunt, utpossibilesit ea nobis plane intelligere, probabilemque de ipsis rationem reddere: Haec neque coactὸ, neque ignauiter pertractare debemus, sed vi ad bonam nobis hic cibus valetudinem animae prodiae possit. Aliasse latent, ut diario sint, quam ut plane intelligere, vel reddere rationem queamus : visi quaereres, quanam sit sub tantia Dei t uua sit necessitas eorum, quae sunt 3 aliaque plurima. Haec omnia Spiritui sancto relinquemus, qui Dei profunda inuestigat, scit. Nam ignis in sacris litteris, plerumque pro Spiritu sancta
- Vterque postis oblinendus Sanguine Agni; Gaudentius serm.6. de manduca- tione Agni inquit: Habemus in viri uepostibus sicilicet in corde, ct ore salutarem Domini Passionem. βυοmodo λ sicut dicit ApoΠοἱ Roman. io. Corde creditur ad iustitiam, ore autem confessio fit ad salutem. Habemus in limine fontis, signum Samguinis Agni , vino nat exterminatorem Deus introire ad nos.
S Equitur altera Coena, quae Communis, seu Vulgaris vocatur. Et peractita
prima Legati Coena, in qua stantes erant, ad hanc secundam Christulit, cum Discipulis accubuisse, sere omnes consentiunt. Chrysostomus homilia 8a in Matth. βuomodo ii Pascha comedelant aduersus legem recumbentes Θ Dicere posiD sumi. quia postquam comederunt Pascha, ad cornandum recubuerunt. Theophi lactus in a6. Mattha & Marcum i q. Dicimus itaque quod prius Pascha stan
comederit. deinde recumbens tradidit suum Sacramentum. Primum enim per feeit figuralia deinde verum perficit: Ambrosius in I ς.Lucae,& Nonnus in Ioan nis i s. hoc idem refert Baron. in anno 3Φ. Vbi Spondanus num. Ia Notandum, quod omnes duodecim de eodem vase in circuitu cum Domino sumebant in coenaculo strato: quasi iacendo, more antiquo recumbentes
Lecti stabant dispositi in Coenaculo circum mensam, in quos illi positis si
leis, loti, unctique cum coenatoria veste ascendebant ad mensam accubituri. ita Homer. Odyss. 8. Et nos annotauimuS in lib. De Roman. veter ritibus, cap. do Triclinio.
De Vulgari, seu Communi Coena.
83쪽
Singularis erat vestis, non una omnium , sed cuique sua. Martialis in Silam. AAd coenam venies , sic diuisa recumbes, Ut non tangantur Pallia nostra tuis. Proni deinde pectus puluino sulti procumbebant in vestem: supini erant non nunquam , &ritu sedentium erant aliquando, ex Martiale. Languidus in cubitum iam se conuiua reponat. Pro puluino Christo erat Ioannes, Ambros Luc. I s. Nonne tibi videtur Chri-Πtim cecidis in collum Ioannis, quando erat Ioannes inpra Iesu ceruice recumbens raseis 3 ct ideo Verbum apud Deum vidit, qui erectus eri adseverna. In Triclinio ex frequenti Romanorum usu dicemus, qui nos accubuisse Ap stolos utrinque ad inensam; ternos in capite, Christum, oannem, &sorsan Petrum : Ioanni proximus in accubitu erat Petrus, qui alioqui in aurem quaedam dicere Ioanni non potuisset. Veris milis hic ordo, dc forma Mensae, quae non rotunda, sed quadrata; prout est Videre Romae in Laterano eandem illam, in qua Christus postremo coenavit, a Vespasiano Romam transuectam inter totalia pretiosa sacra; ut est traditio. BCoena iacta surgit Christus ab illa, Lyranus ibidem. Non enim intelligendum est, quod est totaliter completa, quia postea dicitur, Cum recubuisient sedera acta antum ad hoc, quod comederant Agnum Pa alem. Augustinus tractatu s ς. in Ioannem. Non ita debemus intelligere coena actam, vestiti iam consummatam, aruque transectam adhuc enim innabatur , cum Dominus surrexit, O pedes lauitDsipulissuis; nam psea recubuit, ct buccesiam Do traditori posea ridit , utique eoena nondum ita; id es dum adhuc panis si et in mens. na ergo acta, dictum es, iam parata, , ad conuiuantium mensem, Uumque perducta. Posuit vestimenta Christus, ct linteo se praecinxit. Hinc Cardinalis Viguerius Chorda 7. Ponit vesimenta sua, non quidem omnia, si veriorasue exteriora , quae magis trispeciem pra erravi, quas minii iri personam ipse habitu provisius. II.
Praecinctus mittit aquam in peluim, & lauare coepit pedes Discipulorum, Clemenν Constitutionum cap. I9. Cum enisaccepisset linteum, praecinxisse, deinde C Iudit aquam in pelvim , O nobis mense accumbentibus accessit ad nos, O ne ros omnium pedes lauit, O linteo tersit. Et nota, quod mensae accumbentibus toti pedes : Non surrexerunt ergo alij, sed Christus solus loco se mouerit, ut ex Euangelio. Hanc demissionem tantam demiratus Cosmas Hierosolymitanus hymno 6. exclamat. Irretentibilem tenens, ct altam in aethere aquam, ah offaenatis, Omaria retinens Dei spientia ; aquam in pelum iacit, pedes veroseruorum lavat he
Et quod omnium pedes ,& quidem Iudae lauerit, Augustinus tractatu sq. in Ioannem. Illi non dedignatus est pedes lauare, cuius manus videbat in scelere. &infra, Passurus exitia, praemisit ob sequia, non flum pro quibus eratsubiturus mor- rem .sed etiam illi, qui eum fuerat traditurus ad mortem. Christo Petrus restitit dicens , Non lauabis mihi pedes in aeternum ; Beatus Augustinus exacte expendit. Tu mihi λ auid Hi tu, quid i mihi Z cogitanda sunt potius, quam dicenda; neforte quod ex iis verbis aliquatenus dignum concepit anima, non explicet lingua . Ambrosius Prologo in libr. primum de Spiritu Sancto. Extendantur pedes animorum nostrorum: vult Dominus Iesus O no seros lauare pedes : non enim Per Ioli , sed unicuique dicit fideli; Nis laureo tibi pedes, non habebis mecum partem.
Iterum recubuit a lotione, & verba habuit ad discipulos, &c. Postquam i uerat pedes,&vestes resumpserat, tanquam Rex sacrorum in summo accumbit . testamentum conditurus; ubi occurrit de lacob Patriarcha cogitare, Genesis q. qui sub vitae finem filios duodecim ad se vocarat, ut singulis benediceret , & olim sutura nunciaret. Hocauit autem Iacobfilios suos, ct ait eis .Congregamini , ut annuntiem, quae ventura sunt vobis in diebus nouissimis. Congregamini,
aadite iij Iacob, audire IpraelPatrem vcsrum, M. Finitesque mandatis, O,
84쪽
pulum sitim. Figura es de Christo, qui Discipulos suos duodecim conuocarat, praemonuit de suturi proditorem suum inter ipsos aςcumbere, dispergendos omnea, negaturos , scandalum pas Iuros, &c.&pro Benedictione testamento corpus sanguinemque suum ijs reliquit; postmodum collectis pedibus superlectilium Crucis expirauit cum hae dixis et Iesus, turbatus esse ritu, Io.r3. pia etinus ex vobis tradet me. In amoribus Christo Iu das erat, ut non nisi turbatus spiritu de illa sacrili ga designatione quicquam potuerit eloqui , sed spiri tu humano tantum. Lyranus.
Hae vera turbatio, quae erat in parte sensitiva, non erat contraria rationi , magis conueniens: idque secundumGlosam. uia ex imperis rationis procedebat. Hinc Augustinus tractatu so. Turbetur planὸ animus Chrintianus non miseria, si miseriricordia: timeat ηe pereant homines ChriID: contri eiur, cumperdit aliquis Christo.
Va homini illi, per quem filius hominis tradetur; bonum erat ei, si natus non fuisset homo illi . Quamuis aliqui culpent Christum, ac Iudam liberent; eum, B eum bonus esset, traditum iuxta coelestem cognitionem; Tertullian. praescript cap. 47. & apud Epiphanium Haeresi 38. Nihilominus claia patet, quod ipse
Christum. Uerbum, Sapientia, Veritas, dicit misero; VP, vae; ergo pessime s crilegus secit, cum magistrum Deum vendidit. Fatetur id ille ipse ; Peccaui tridens sanguinem iuHum. Hinc se, & Iudaeos parricidij damnauit; ait Euthymius in Mati. cap. 67. Et Christi inlusu mori te tuis. Iudaei item respondentes: βuid ad nos I tu videris: eius tectimoriosubfri erunt, veritatemque, estnimiaci, confessisunt
occasionem proditioni dedit profusa Mariae Magdalenae liberalitas, quae Accepit libram inguenti nardi Hicipretiosi, Ovnxit perii Iesu. ct extersit pedes illius capillis Dis. Dixit ergo Iudas Isca lates, quierat eum traditurus: auare hoc unguentum non veni=t trecentis denarijs, ct datum en egenis 3 Hinc Euthyinius c. 6 a. in Evangelia: Cum aliena es essem Domestica Maria Magdalena; tum Demesticus alienatus My. Et sanctus Antoninus parte I. histor.Vmmo occasio a C cepta, non data Sed nota quod non tunc prieciso tempore de proditione cu Scribis conuenit, sed seria pridie ante coenam pacti sunt pecuniam illi dare; Clem.
lib. s. constit, cap. 13. At cui n. de divin. ossi c. cap. I 6. & est communis opino. Proditorem nondum nouerunt Apostoli, ergo & sibi metuentes coeperunt Diceresingulatim. Numquidera Tamen Iudas, Vt innocentiam contra conscien tiam probaret. Hieronymus lib. 4. in Matti Caeteris contristitis, o retrahentibus manum, O interdicentibus cibos orisso ; temeritare impudentia, qua proditurus erat, manum cum Madimo mittit in paro dem, ut audacia bonam conscientiam
Et post buccellum intrauit in eum Sathanat. Hieron. in Matth. lib. 4. Nec priamo, ne secundo eorreptus a proditione retrahit pedem, sed patientia Domini nutrit impudentia ιam, O thesaurizat i iram in die ira: ena praedicitur, ut quem pudor non vicerat, corrigant denuntiata supplicia. 'βuod facis, fac citius; cum Daemon proditorem occupasset, & quasi eidem
Daemoni Christus loqueretur, ut loquitur Cyrillus in Ioannem. cap. II. Opus,
D quod faceresses δ Diabole ,fae ciui s. Prophetas occidim, nemini a Deo misso pepercisi id veni ego I illos, Oc. Et Theophil. Alexandrinus lib. in EvangeL Oμη-δε, horam passionis propria voluntate mihi imminere.
85쪽
EX communi sanctorum Patrum doctrina in hac Coena panis azymus suit apia
positus , quia in sacro eloquio nunquam inuenitur sermentum accipi in bonum. primo Corinth. s. Modicum fermentum totam massam corrumpit. Γ t iterum : Expurgate vetusfermentum. Et paulo post: Epulemurnon in fermento veteri, neque in fermento nequitiae, O malitia Et M atth. Cauete afermento Phariseorum, Contra vero, azymum sumitur semper in bonam significationem, ut apud Paulum. Epulemur in azymis sinceritatis, ct veritatis. Azymo itaque utimur Christi imitatione , sed & illo ex frumento lecto. Concilium Coiacense in Dioecesioue ensi .sub Ferdinando Primo : H basit ex frumento fano, O integro; vinumsit mundum , ct aqua munda; ita ut inter vinum, aquam, ct hostiam, Trinitas si signi- η scuta. Et pariter Humbertus Sylvae candidae inquit: Romana Ecclesia amisias tris sacri Altaris ossert azymum x GPavo rumenti, ct Empida θmpha per eum
Christus cum accepisset panem in manus, oculis eleuatis in coelum Deo gratias pro donis egit; Bene iacit: nobis in exemplum, si quando de beneficijs par
ticipemus , meminerimus Creatoris.
Deditque Discipulissuis. Iudam autem proditorem exclusum fuisse coena Eucharistica; communior videtur opifio sanctorum Patrum. Clemens Romanus, qui ait se coeme Eucharisticae interfuisse, lib. 8. constitui. Apost. cap. 13. Cum autem tradidisset nobis myleria preti corZoris, sanguinis absente Iuda. Areopagita Hierarchiae Ecclesiast. cap. 3. Ipse authorymbolorum iustissimUubtrahit eum qui non sancte, neque pari morum ilitudines a concornauerat. Concce nauerat quippe Iudas sacra. id est Palatia cum azymis, &laehicis; subtrahit acoena Dominica, sacroque suo corpore non impertit. Vnde sanctus Maximus ad dicta C
superius Areopagitae verba: Iudam intelligit, Piscat, quod illi impertierit Ῥ-sicum panem, ct poculum: mysteria vero discipulis poni Iudam is corna discessum, quasi eorum indignus ille excibris .milarius can. 3o. in Matth. Post quae Iudas proditor indicatur, sine quo Pascha accepto calice, ct fracto pane conficitur: dignus enim
aeternorum sacramentorum non fuerat. Innocentius Papa de sacro ltaris mysterio. lib. . cap. I 3. censet nobiscum sentiendum omnino, scilicet ab Eucharistia traditorem exclusum Hanc opinionem late firmat Vueringus de Triplici Christi
Christus communicauit, & se sibi imperiij t. Baslius in anaphora, de calice loquens: Benedixit, san riscauit, ac gustauit, ct diuisit Discipulis suis. Hieronymus ad Hedibiam , quaeli. a. Dominus Iesui risus ipse conuiuium; ipse comedens, O qui comeditur. & lanctus Amtoninus, prima parte, cap. 6. titulo g. g. a. Facta consecratione ct ipsesacramentumsiu sit; non quod egeret, vel nouum essectum varia ra eo susciperet; sed ut exemplum illud accipiendi nobis praeberet. HGloriosam Dei parentem communicasse putat Cardinalis Viguerius idem putat Didacus de Vega, concione prima seriae sextae hebdomadae sanctae. Metaphrastes oratione de vita Deiparae apud Surium is . Au usti; quamuis sanctam Virginem Matrem, quasi seorsim Gyneceum instituisse diuerso in cubiculo, &si eisdem in edibus , ibique per Petrum a Christo missam sanctissimam Eucharistiam, cum sequacibus mulieribus suscepisse; Beriadius lib. q. commentariorum lib. I. cap. II. dc sequitur Vualterius Veringus de triplici coena, lib. 3. cap. II.
86쪽
EX istis Christi verbis, constat aperte in Sanctissima Eucharistia adesse Chri
sti Corpus vere & realiter. Vnde S. Basilius Christum in Eucharistia laten tem alloquens inquit: βuisupra cum Patre sedes, ct hic inuisibiliter nobisitim es. Et sanctus Chrysostomus ii omit. 83. in Matth. Ipsum vides, ipsium tangis, ipsum comedis . Atque alibi: Non regium puerum sed ipsum unigenitum Dei Filium accipis. Et Paschasius lib. de Instit. Sacram. explicans praedicta Christi verba. testatur
neminem omnino suisse Ecclesiae Latinae, Graecae, dc Barbam; modo se Christianum profiteretur; qui ausus sit negare Carnem Domini vere esse in Eucharistia. De qua quidem veritate carnis in Eucharistia etiam Lactantius lib.vltimo, inquit: Interroga uniuersos, qui Latin si γα, nostrarumque Litterarum notitiam perceperunt: Interroga Graecos, Ammos,hu cuiuilibet nationis quo quo Chri- Litanos e uno ore hanc em se testabuntur habere. Sed ut primarium aliquem exprimis quinque iaculis asseram. Ignatius Apostolorum Discipulus inquit: Panem Dei volo, panem cael Iem: qua Hi caro Filij
Ex secundo, Iustinus Martyr, Apolog. a. ad Antoninum Imp. de Fucharistia
inquit: Neque enim ut communem panem , neque ut communem potum haec fumismus; sed quemadmodum per Verbum Dei incarnatui Iesus Chri Itis Saluator noHerio, Carnem ct sanguinem prosalute nostra habuit sic etiam vi verbi Dei ab ipso Eucharistiam factum cibum, ex quo sanguis ct carnes no irae per mutationem aluntur, illius incarnati Iesu ct Carnem O Sanguinem se edocti fumus. Ex tertio iaculo, S. Cyprianus sem. I s. de lapsis ait: Panis Hie, quem Domi nur Dimpulis porrigebat, non indie, sed natura mutatus: omnipotentia Verbi factus
est Caro : ct sicut in perfna Christi Humanitas apparebat ct latebat Diuinitas; ita Sacramento vi ut ineffabilitein infundit essentia.
Ex quarto, S. Cyrillus Hierosolymitanus Catech. . inquit: Cum Christus ipse sic a mei, ac dicat de Pane: Hoc en corpus meum : Quis deinceps audeat dabitura ι Is eodem quoque confirmante , ct dicente de Vino Hic At Sanguis meus 3 auis sequam dubitet ac dicat, Non esse illius Sanguinem lix quinto denique iaculo, S. Ioann. Chrysostomus praedictis omnibus subscribit in haec verba: O miraculum . . Dei benignitatem l aui cum Patr/sursum Adet, in illo temporis articulo omnium manibus pertractatur 1, aes se ipsum tradit volentibus illam exciperectamplecti. Reliquos sequentium taculorum Patres, quos contra se stare Caluinus non negat, sedulo omitto praesertim quia nemini generalium Conciliorum doctri na vel leuiter erudito, ignotum est, Lateranense sub Innocentio iij. celebratum, hoc habere in primo Decreto Christi corpus,ct Sanguis in Sacramento Altaris sub speciebus panis ac vini veraciter continentur. Quod Viennense celebratum sub Clemente V. Constanti ense sesi I3. inhaerens Decreto Vrbani Quarti, qui eius mysterij Festum celebrari iussit ,&Florentinum in Decreto de Vitione cum . G ecis, & in instructione , qtiam tradit Armeniorum: nec non dc post alia S crosancta Concilia hanc Catholicam veritatem praesentis corporis Christi in Eucharistia approbauit etiam Tridentina D nodus seis i 3. pluribus in locis. Nihilominus circa annum IO3o. Berengarius Archidiaconus Turonensis, primus Suros an Eucharistin oppugnator extitit; a Benedictio Nono Romano Poni. ignominia notatus: Idem deinde in Concilio Romae habito sub Ni colao Secundo sacrilegum Eucharistiae deposuit errorem; ut etiam alijs duobus sequentibus Concilijs abiecit. Exinde circa Praedicta sanctissimae consecrationis verba praecisis Hydriae capitibus totalia succreuere; quot hic errores ad unam voculam seu syllabam sectatores inierunt; quorum paucos breuitati studens, solumodo hic recensebo.
Et quidem Sacramenta ij, inter quos Zuinglius, Caluinus, Petrus Martyr, &H alij,
87쪽
alii, conantur interpretari verbum illud: ni; videlicet: Hoc est Corptis metim: AHoc significat cospus ineum; vel, Hoc est signum corporis mei. Quod ex textu
reuincit Damascenus lib. de Fide OrthodoXa,cap. I Paris,o vinum non cois
pisis figura sint, is si rem hoe; verum ipsummet Domini Corpus Diuinitate assurum ; qui πδ tam Dbminus ipse dixerit : Hoc et i; no corporissignum,sed corpuae
Alteram viamini jt Berengarius apud Auersanum, lib. a. de veritate Eucha fissisti aut risum tenere iam valeat audirer Berengarium ipsa Domini verba de Saacfamentis interpretantem p Hoc inquam necessario panis eiu Corpus metim; Hecalix netsario vinum. O impudenti mastultitia : clua est enim hic necessitas, τι subaudiatur tam tute rispanis, vinum; cum possit contra congruὸ dici Hoestib-dadis Corpus, iam non panis, vi Corpus meum : Et hic, subaudiatur potus, iam non vinum, ut Calix sanguinis mei3 simile sigmentum voluit Lutherus, lib. Quod verba Domini firmiter stent, sub annum Domini i s 27.quasi Christus digerit: Hoc est Corpus meum: idest Panis Hi Corpus a mefactum, creatumque. Fatetur enim illic realiter contineri Chri a Bni corpus; sed non existimat Panem inde recedere: di quamuis sateatur adesse Christi corpus realiter, negat tamen illud adorandum. Sed ad hoc responde- ii sussciat, si illic Panis & Christi corpus esset, non diceret Christus: Hoc ZI G pus meum; sed, Hic est corpus meum: Nec diceret, Panis quem ego dabo, caro mea est; sed, in pane, quem ego dabo, caro mea est. Praefata opinio quamuis ri- 'dicula sit, habuit tamen sequaces, qui Impinatores nominantur: inter quos Ioannes Campanus, anno Is . testatur confessionem. In eundem errorem lapsus
erat olim Rupertus Abbas, lib. 2. de Diuinis ossicijs c. a.& 9.dcalij multi Algeri
aeuo , ut iste lib. primo testatur cap. 6. ibi: Duunt ita personaliter impanatum in pa8ὸm Christum , cui tu cari e humana personaliter incarnatum Deum. Atque haec videtur causa fuisse ut opera dicti Ruperti Abbatis, alioquin non mala nec indocta, iacuerint sine luce dc honore in tenebris obliuionis annis circiter quadringentis: nam nostro primum tempore coeperunt lucem aspicere, ut re eri
Card. Bellarm. De scriptoribus Ecclesiasticis ad annum Ii 19. CVDUbii, Pro sanies, & caeteri Calaminia, nihil illic praeter panem esse contendunt quippe sedere a dextris Pitris Christum ; neque varijs iocis posse consilere : nec aliud ex consecratione resultate intendunt, quam fieri commemorationem ipsus Christi; ac se per fidem manducare Dominicam carnem. Quibus verbis C luir istae Scripturae Sacrae, dc Patrum sententias eludunt, qui testantur re ipsa Christi Carnem & Sanguinem sumi. Successerunt Vbi uisti, qui Christum volebant ubique etiam in Inserno, esse vere presentem secundum Corpus; nec magis in Pane Corpus Christi esse, quam alijs in rebus. Ita Stapulensis in cap. 1 t. primae ad Corinth. quia nempe Uer
bum Dei Cim sactum est: quod eum ubique sit, sequitur carnem ubique esse inouanibus locis , ut unam cum eo personam constituat. Cul argumento rei pondet Augustinus epistola s . Cauendum , ne ita Diuinitatem a tiruamus hominis, is veritatem eouoris AE truamns Bon est autem consequent, ut id, quod in Deo est.
Da sit ibi uὸ ω Deus: nam ct . e nobis scriptura dicit i uod mi sio viti tis, m nemur, sumat; nec ta mensicut ille ubique sumus sed aliter ille homo in Deo, quota Dniam alii' ct Deus ille in homine, proprio quodam, O ngulari modo. Vna enim physona miti est, ct Homo cs; ct utrumque est unus cir ius IESUS, ique per id,
quod Detis est, in corto autem per id, quod Homo.
pes Edies ii insertur; Quamuis Omnipotentia, Praesentia, &Essentia Mathstatis suae omnia repleat Deus, apud Hierem .cap. 23. Coelum, O terram ego i iis, dicit Dominus , Ac Apost. ad Athenienses in Aetis cap. 17. In ipso mou mur, sitimus, umus ubique idem audiat & exaudiat, ut inpia1m. 14 Hπὸ Ast Dominui omnibus inuocantibus erim Nihilominus absque haesitatione supponendum est , ut Catholica Fides nos instruit, quod quamuis ubique exis at Deus maiestate potentiae; tamen non omnibus locis ostenditur Deus ijsdem es
88쪽
A senibus potentiae & bonitatis suae; & in Christo solum est Filius, te Verbum
aeternum, suppositans,&communicans suum esse personale,& Diuinum illi naturae humanae sibi unitae. Similiter reperitur in Coelo ut obiectum benesi eum: in Inserno exercens iustitiam suam. ut etiam in Eucharistia vere reali ter, Be sacramentaliter existit. P terea Iesus Christus in propria persona quandoque est supra terram, ac semper in Coelis ad dexteram Patris; ut in psalio ς. Sede a dextris mis, Oe. & tamen suum corpus est, & potest esse in diuersis locis eodem tempore;ri cotinuo in Sanctissima Eucharistia exercet;vi refert S. Chrysostomus lib. 3. De Sacerdotio sub initium tom. s. supra adductus ' cuia ius rationem communiter adducunt Theologi : Quoniam Identitas Sacrificii proueniens ex Identitate Victimae, & principalis Sacrificatoris, est & erit semper in diuersis locis eodem tempore absque diminutione ulla essentiae suae nat ratis. Hoc idem inquit Basilius in Liturgia ; Veni ad satisfaciendum nos, qui Cr-pum Patri eon H; O hie nobis in biliter colis: dignare manuforti dare nobis n-- ctum ct intaminatum erepus tuum, Opretiosium Sanguinem, O per nos peccatores populo tuo. Et magis dilucide Gregorius Nyssienus orati de Paschate , Sicut d
uinitus replet mundum , ct tamen unus Deus es , ita in umerabibus locis conccratuso tamen unum corpus es. Et Chrysostom. homil. II. in cap. I9. ad Hebr inquit Eundem enimsemper osserimus, non nunc quidem alium, sed semper eundem suam ob rem unum es sacriscium, propter hanc rationem; βuoniam multis in locis AH,-tur, musti MFunt Christi nequaquam sed unus en riutus, qui ct hic est plisus, O tu plenus; unum corpus, ct non multa corpora; ita etiam unum en sacrificium Quamuis hec admodu dissicilia sint sensibus hominum ; non est tamen impossibile apud Deum omne Uerbum ex Angeli oraculo.utpote si sit res, quae rationi norepugnet, & quae respondeat aeternis verbi Ideis, quod factum non est, & per quem omnia facta sunt: huiusmodi ea sunt, quae non retinent in suis essentialibus conceptionibus aliquam contradictionem, & sic possibilia, &factibilia sunt ;scuti est locus, qui extra corpus est, posterior corpore, accidentalis corpori ἔ& nullatenus essentialis eorpori: Et cie predictis similia multa occurrunt exem- C pla, ut apud Theologos, &eos qui de controuersis scripsere Utuntur quoque aduersarii altera insulsa ratiuncula, h. 4. Vendit per omnes tu, ut impleret omnia. Quasi quod Christi Humanitas omnia modo impleat: Non intelligentes, aliud Apogolum non dicere, quam Christum ascen-
ΠM; p π det illo ucinati implerentur. Cogitent Act. primo dictum:
Hi GVS, qui assumptus es a vobis in Coelum sc veniet: Qui aliquo venit. eo sine motu venire non potest, debetque postmodum esse. ubi ante non erat ' nequit ergo venire ad Iudicium in vallem Iosaphat, si modo ibi estri verbis consecrationis nempe, CORPUS MEUM . Berengarius calumniatus est verba Domini. Ioann. 6. Nisi manducaueritis carnem ν hominis, O b beritis eiussan nem, M. Haec, in uitille, non intelligenda de Carne, &Samgulae Christi, sed de homine iusto sanctificato, a communi hominum vita segregato: ut refert tantaneus lib. de Fucharistiae Sacramento. Quae opinio eo B-tatur per Cyrillum in Actis Concilij, tom. I. edit. Pelianae, cap. I ibi ' Quamuis ad nos ergo dicat; Amen, Amen dico vobis, nis manducatieritis carnem fili sim M.nis , ct biberitis eius Languinem, O . ueutiquam tamen sam communem, id est hominis eum quam no ra conditionis carnem se eae Iimare debemus; quomodo 'enim
hominis caro secundum suam ipsius naturam vis ea sis quoi 3sedo rudis Iziosi, Osilius homini actur, O appellatus est priam, qui noli caus
89쪽
NIhil hic praecepti Christus tulit de Calice laici 4 communicando ut perti.
naei ter nituntur Haeretici extorquere ἰὶ sed cum i e secrum limn sanguinem bibisset, Ioanni, ut est verosimilius, tradidit ἐ voluitque tum in mbitum ire inter manus,inquiens: Bibite ex eo omne ἰ nempe valuix Christus singulos accumbentes bibere: Illi paruerunt, & bibς runt. - , . . Priscis tamen temporibus .eriam orlante Ecclesia, utraque species comminis populo erat. & priesertim Missa diuina Iacobi fratris Domini, in Marci
CLaia admodum mutationem,quae fit in ven. Eucharistia, Conc. Trid.sessis. c. 4. fatetur, creditumque semper a Catholicis Transubstantiationem fieri docet thi Quae conuerso conuenienter,ctproprie a sancta catholica Ecclesia -- Sinuntiatio est appellata. Deinde can. I.& a. Anathema contrasentiemibui dicit. Oua denominatione per aliquot saecula ante dictum Concilium usus duit Petrus Bllassensis quondam Angliae Caneellarius, qui serm. Synodo de lacerdotibus loquitur: sui eorpus Domini cooriunt , sumunt, sumendum a*1 1Gmurne, rum minuterispanii. O vinum in carne Christi transubstantiatur. Et idem Fpiastola 1. . ad Petrum clericum rE tutis v sacramentorum videas ah mr fundissimum, o humaκosensi impreceptibilem pane. O vino trans se nnatu υλ. tute verborum caelestium in Corpus, ct ianvivem cisisti, accidentis , quaprini in fuerant, esubiectoremauot, ct appar it. ' i inlibus verbis fiat consecratia, Concilii uri Florentinum deliniuit, imator h9ias Me mentisunt verba Saluatoris, quibus hae eonfecit Sacramentum enim is perfna Chrisi oquor bae eo est Samomotum. Vbi docet Cliristum, Ilicerdotem, qui vice Christi consecrat, ijsdem verbis sacere. cur Ll uti Si modum huius conuertionis nos non intelligimus, relictis numam cui tutionibus se iliamur consilium Sancti Fulberire arnotentis Epitii ad Adeod tum . dum de hoc ipso sic loquitur: Si Deum omnia pseeresis; boecpWeq i uem cre asin e bumois disputationibus inscernere curiosem resilas. creatura αι --hilo potuit creare; has ipsas multo magis valet in ccessoritvrrtera , insiui corporisDistantiam transfundere. Quod etiam Glolla. ordinar 3SbIsauriam Corporis ct Sanguinis Dominici convertι: modum vero converso'u 1gno
est contra Dei iudicium superbire. etenim maiestatis. Opprimetur a glorio, Lx Ap 'i'R 'A' bia uia iis obstauium Mei'
subiiciamus In captiuitatem reingentes emam intelis uri in P Ψηium Pa .
ro, Exod i 1 Non comedetis ex eo crudum quid, nec coctum aqua , sed taηtym
Vi igni; caput cum pedibus elui ct intestinis Dauam usque mane squidresduum fuerit, igne comburetit. Viscilicet ho nyirium coqui non debeat aqua Philosophicae curiositatis, aut ratio ma humanae, Quomodo conantur Gentiles & Haeretici frigidissimis rationibus eumprehni ciere mysteria diuina; sed tantum assari debet Agnus igne charitatis, quae sola hunc facit fructuosum, omnesque in eo delicias includit. Magna igitur charitatis arte pigmenta sua Dei sapientia compotuit, quibus letharoicam magni aegroti mentem, renouata quotidie suae salutis commemoratione , ercelleret: & insantem plebem. quae aeterni verbi solidum non poterat terere & ruminate cibum; dulcis limo hoc liquamine consecto, Verbi ei uidem Diuinitatem in panis & vini Sacramento sorbillare consuefaceret.
90쪽
Aces res Calicem, Oc. Materiam, R formam illius videamus. Chrysostom.
homilia 6 o. ad Pop. Non erat tua me Nunc ex argento, nec aureus Calix, ex
quo sanguinis proprium risius sis dedit Discipulis. pretiose tamen erant ista omnia. Omnenda, quantamnantspirit. . Et iplς λιΗ - No putemussatira alutem, si siduis, O pupillis expilatis aureum Calicem, ct gemm mm osseramus. Vis hinorare
annum 34. ubi Spondanu. niun. 18. Lagenam , siue amphoram aque testaceam, dicit Chrysost. a F. in Matth. Peluis ex aere fuit, ex q*O s bricataicru , quae anno I 37. asseruabatur in
Cypro ; sed deinde Rhodum iras stata, ut retulit Salighiacus in ulnerario Te Melanctae, sub annum Is λλ. De Linteo resertur id circa annum Domini r376. seruatum in templo sancti Andreae Constantinopoli; Quamuis apud Leonem in Chronicho Cassinensi , lib. a. cap. 34- legamus λnno IQ, 3. quosdam Monachos ab Ilierosolymis venienaea particulam linici , cum quo pedes Dominus Discipulorum extersit, secum
detulisse , di Caisnepsi coenobio obtulisse; cuius fides miraculo ignis sestsi confirmata... Catinum eundem eum Paropside suisse,&quidem quadrangulum fictilem, piniant. D. Thomas in a o. Mati. ex Rabano Maum: De sere Zacharias Chrysopo, litanus , lib. . in unum ex quatuor caP. primo: odoreb Matthaeus Paropsidem,
Moretis Catinam dicit; unus quadraturam vasis aliter quia essetfimis designa . Mappam Beatae Mariae manu elaboratam seruat Societas lesii Olysippone in Ieclesia S. Rocchi. - Panis Azymus, mundus, triticeus integer, ut opinatur Epiphanius, δέ diximus supra. Et de praedictis omnibus vide latius Uvalterium Viringum de Triplici Coena, libro tertio. capitulo 38. t i Duos Calices habuisti Chrithim in coena , refert Paschasius Corbeiensis lib. de Corpore, & Sanguine Domini: Vnum post qui comessionem, antequam paveri acciperet; alierumpostquam benedixit ipsum pauem, a fregit, O dedit Discipulis. Quamuis ex epistola Gregorij Secundi ad Bonifacium Apostolum Germaniae:
In Missurumstimnis obseruandum est, quod Dominui N ser Iesus ChriLius Lanctis' sis i-ibuit Discipulis dicem: Hic est Calix, M. Marc. I c. aλ, H de congruum nove iduos, vestres Calices in altari ponere, crem Miserum solemnia felebrantur. Vuirinalis ubi supra cap. I. Vino Dominus aqvulam miscuit:quiaChristi demortui perfossis latere sanguis,& aqua profluxerunt. Anialarius lib. Φ. ossic. Eccles cap. I. Vivum , O aqua in Calice monstrant 1acramenta, quae de latere Domini in cruce es Merunt; ides, si guinem, O aquam, quibus nos potat Dominus noster. Vnionem innhi vult Cyprianus ibi . In Calice Dominico aqua e vino deesse nou debet; ne popul4s, qui per aquam
iuxta Apoca stum signiscatur, a ChriIioseparatus se videartir.