Xenophontis Opera omnia

242쪽

PRAEUATIO

adhibui naus duo Cina ConviViuna quoque habent, quistini: ABEFO PQR Vonesta tres H' Desideratur adhuc ipsi his Veneti 5 II Collatio : 1wCdvin Collatus est euestris 368, quern eX illo descriptuna esse an in1advertit Schenkl. EX Veneto 533 Cuna perpalica decerPSiSSet G. Vitelli, nullius sere esse pretii stati in Cognovit Libros O et R seX 'io cinscriptuna CSSe Veneltun 5I3 supra diXinaus) nenao eXCiussit: sed ViX digni sunt matbUS tena puS quiSquana ina pertia L Lib nim qui in Oecononaico B F O sunt designati in hoc dialogo C DG appellantur J. Codice P dupleκ Continetiar Convivi

243쪽

PRAEFATIO

Scribebant Oxonis

244쪽

SIGI, A

245쪽

ΣΥΜΠΟΣΙΟΝ

Ἀλλ' εμοὶ δοκει των καλων κἀγαθων ἀνδρων εργα ου Ιμόνον τα μετὰ σπουδῆς πραττόμενα ἀξιομνημόνευτα εἶναι, ἀλλα καὶ τα εν ταῖς παιδιαῖς. οἶς δε παραγενόμενος ταυταγιγνωσκω δηλῶσαι βούλομαι. ὴν μεν γὰρ ΓΠαναθηναίων et 5 των μεγάλων ἱπποδρομία, Καλλίας δε ὁ 'Iππονίκου ερῶνετυγχανεν Aυτολυκου παιδὸς ἄντος, καὶ νενικηκότα αυτον παγκράτιον δεκεν ἄγων επὶ την θεαν. ως δε ἡ ἱπποδρομίαεληξεν, εχων τον τε Αυτολυκον καὶ τον πaτερα αυτου ἀπyει εἰς την εν Πειραιεῖ οικίαν συνείπετο δε αυτω καὶ Νικήρατος. io ἰδων δε ὁμου οντας Σωκράτην τε καὶ Κριτόβουλον καὶ 3Ἐρμογένην καὶ Ἀντισθενην καὶ Xαρμίδην, τοῖς μεν ἀμφ' Aυτολυκον ἡγεῖσθαί τινα ετactu, αυτὸς δε προσῆλθε τοῖς δμφὶ Σωκράτην, καὶ εἶπεν Εις καλόν γε υμῖν συντετυχηκα' 4 εστιαν γὰρ μελλω Αυτολυκον καὶ τον πατερα αυτου. οἶμαι I5 Ουν πολυ αν την κατασκευήν μοι λαμπροτεραν φανῆναι εἰ di δράσιν εκκεκαθαρμενοις τὰς ψυχὰς ωσπερ υμῖν ὁ ἀνδρων κεκοσμημενος εἴη μὰλλον ἡ εἰ στρατηγοῖς καὶ ιππάρχοις καισπουδαρχίαις. καὶ ὁ Σωκράτης εἶπεν 'Aεὶ συ επισκωπτεις θημὰς καταφρονῶν, οτι συ μεν Πρωταγόρα τε πολυ ἀργυριον

246쪽

δεδωκας επι σοφία καὶ Γοργία καὶ Προδίκω καὶ ἄλλοις πολλοῖς, ημὰς δ' ὁρας αυτουργούς τινας της φιλοσοφίας 6 οντας. καὶ ὁ Καλλι , Καὶ πρόσθεν μεν γε, εφη, ἀπεκρυπτόμην υμας εχων πολλα καὶ σοφα λεγειν, νυν δε, εὰν παρεμοὶ ητε, επιδείξω υμῖν εμαυτον πάνυ πολλης σπουδης ἄξιον 57 ἄντα. οἱ ουν ἀμφὶ τον Σωκράτην πρῶτον μεν, ἄσπερ εἰκος ην, επαινοῖντες την κλῆσιν οὐχ ἡπισχνοῖντο συνδειπνησειν ὼς δε πανυ ἀχθόμενος φανερος ην, εἰ μη εψοιντο, συνηκολούθησαν. επειτα δὲ αὐτῶ οι μεν γυμνασάμενοι καὶ χρισάμενοι,8 οἱ δε κώ λουσάμενοι παρηλθον. Αὐτόλυκος μεν ουν παρὰ Ιοτον πατερα εκαθεύετο, οἱ δ' αλλοι, ἄσπερ εικός, κατεκλίθησαν. ευθὴς μεν ουν εννοησας τις τα γιγνόμενα ηγησατ αν φύσει βασιλικόν τι κάλλος εἶναι, ἄλλως τε καὶ αν μετ αἰδοῖς καὶ σωφροσύνης, καθάπερ Αυτόλυκος τότε, κεκτηταί τις αυτό. 9 πρῶτον μεν γάρ, ἄσπερ οταν φεγγος τι εν νυκτὶ φανI, 15 πάντων προσάγεται τα ἄμματα, οἴτω καὶ τότε τos Αυτολύκουτο κάλλος πάντων εἶλκε τὰς ἄψεις προς αυτόν επειτα τῶν ὁρώντων ουδεὶς οὐκ επασχε τι την ψυχην υπ' εκείνου. οἱ μεν γε σιωπηρότεροι εγίγνοντο, οἱ δε καὶ ε σχηματίθοντό

Ιο πως. πάντες μεν ουν οἱ εκ θεῶν του κατεχόμενοι aξιοθεατοι ao

δοκουσιν εἶναι ὰλλ' οἱ μεν εξ ἄλλων προς το γοργότεροι τε ὁρὰσθαι καὶ φοβερώτερον φθεγγεσθαι καὶ σφοδρότεροι εἶναι

φερονται, οἱ δ' υπὸ του σώφρονος ερωτος ενθεοι τά τε ἄμματα φιλοφρονεστερως εχουσι καὶ την φωνην πραοτεραν ποιοῖνται καὶ τὰ σχηματα εις το ελευθεριώτερον ἄγουσιν. li δη as καὶ Καλλίας τότε διὰ τον ερωτα πράττων αξιοθεατος ην

τοῖς τετελεσμένοις τούτω τὼ θεὼ . εκεινοι μεν ουν σιωπy

247쪽

ἐδείπνουν, ἄσπερ τουτο ἐπιτεταγμένον αυτοῖς υπὸ κρείττονός τινος. Φίλιππος δ' ὁ γελωτοποιὸς κρούσας την θύραν εἶπε τῶ υπακούσαντι εισαγγεῖλαι οστις τε εἴη καὶ δι ο τι κατάγεσθαι βούλοιτο, συνεσκευασμένος τε πaρεῖναι ἔφη πάνταε τα επιτήδεια ωστε δειπνεῖν τὰλλότριa, καὶ τον παῖδα δε ἔφη

πάνυ πιέζεσθαι διά τε τὸ φέρειν μηδὲν καὶ διὰ το ὀνάριστον

εἶναι. ὁ ουν Καλλίας ἀκούσας ταυτα εἶπεν Ἀλλα μέντοι, Iaω ἄνδρες, αισχρον στέγης γε φθονῆσαι' εἰσίτω ουν. και ἄμα ἀπέβλεψεν εις τον Aυτόλυκον, δῆλον Oτι επισκοπῶν τι 1o ἐκείνω δόξειε τὸ σκῶμμα εἶναι. ὁ δε στας επὶ τῶ ἰνδρῶνι I3 ἔνθα τὸ δεῖπνον ῆν εἶπεν ' τι μεν γελωτοποιός εἰμι ιστε πάντες ήκω δε προθύμως νομίσας γελοιότερον εἶναι τὸ

ἄκλητον ἡ τὸ κεκλημένον ἐλθεῖν ἐπὶ τὸ δεῖπνον. Κατακλίνου τοίνυν, ἔφη, ὁ Καλλίας. καὶ γὰρ οι παρόντες σπουδῆς μέν, ὼς ὁρας, μεστοί, γέλωτος δε ἴσως ενδεέστεροι. δειπνουντων Ι4 δε αυτῶν ὁ Φίλιππος γελοῖόν τι ευθὴς ἐπεχείρει λέγειν, ri αδὴ ἐπιτελοίη ἄνπερ ἔνεκα εκαλεῖτο ἐκάστοτε ἐπὶ τα δεῖπνα.ὼς δ' oυκ εκίνησε γέλωτα, τότε μὲν ἀχθεσθεὶς φανερὸς ἐγένετο. αυθις δ' ολίγον ἴστερον ἄλλο τι γελοῖον ἐβούλετο

ao λέγειν. ως δε ουδὲ τότε ἐγέλασαν επ' αὐτῶ, εν τω μεταξὐ παυσάμενος του δείπνου συγκαλυψάμενος κατέκειτο. καὶ ὁ IS

Καλλίας, I ί τοῖτ , ἔφη, ἁ Φίλιππες ἀλλ' ἡ οδύνη σε ειληφες καὶ oς ἀναστενάξας εἶπε Ναὶ μὰ Δc, ἔφη, ἁ Καλλία, μεγάληγε ἐπεὶ γὰρ γέλως εξ ανθρώπων ἀπόλωλεν, ἔρρει τα ἐμὰ

a 5 πράγματα. πρόσθεν μὲν γὰρ τούτου ἔνεκα ἐκαλούμην ἐπιτὰ δεῖπνα, Da ευφραίνοιντο οι συνόντες δι εμὲ γελῶντες νυν δὲ τίνος ἔνεκα καὶ καλεῖ μέ τις; οὐτε γὰρ ἔγωγε σπουδάσαι αν δυναίμην μὰλλον ὐπερ αθάνατος γενέσθαι, οὐτε μην ὼς ἀντικληθησόμενος καλεῖ μέ τις, ἐπεὶ πάντες

248쪽

ἴσασιν οτι αρχην ουδὲ νομίζεται εις την ἐμην οἰκίαν δεῖπνον προσφέρεσθαι. καὶ ἄμα λέγων ταυτα ὰπεμυττετό τε καὶ τ' 16 φωνy σαφῶς κλαίειν εφαίνετο. πάντες μεν ουν πaρεμυθουντότε αυτὸν ἄν ς αυθις γελασόμενοι κώ δειπνεῖν ἐκέλευον, Κριτόβουλος δε καὶ ἐξεκάγχασεν επὶ τῶ οικτισμῶ αυτου. ὁ δ' 5ὼς yσθετο του γέλωτος, ἀνεκαλυψατό τε καὶ τp ψυχη παρακελευσάμενος θαρρεῖν, ὁτι ἔσονται συμβολαί, πάλιν

ἐδείπνει.

II Ως δ' ἀφηρέθησαν αἱ τράπεζαι καὶ ἔσπεισάν τε καὶ

ἐπαιάνισαν, ἔρχεται αυτοῖς επὶ κῶμον Συρακόσιός τις av- Ioθρωπος, ἔχων τε αυλητρίδα αγαθην καὶ ὀρχηστρίδα τωντα θαυματα δυναμένων ποιεῖν, καὶ παῖδα πάνυ γε ωραῖον καὶ πάνυ καλῶς κιθαρίοντα καὶ ὀρχουμενον. ταυτα δε καὶ

et ἐπιδεικνυς ως εν θαυματι ἀργύριον ἐλάμβανεν. ἐπεὶ δεαυτοῖς η αυλητρὶς μεν ηυλησεν, ὁ δε παῖς ε κιθάρισε, καὶ I5εδόκουν μάλα ἀμφότεροι ἱκανῶς ευφραίνειν, εἶπεν ὁ Σωκράτης Νὴ Δί ὼ Καλλία, τελε- ημὰς εστιας. ου γὰρ μόνον δεῖπνον ἄμεμπτον παρέθηκας, ἀλλα καὶ θεάματα καὶ 3 ακροάματα ηδιστα παρέχεις. καὶ 5ς ἔφη Tι ουν εἰ καὶ μυροντις ημῖν ἐνέγκαι, ἴνα καὶ ευωδία εστιώμεθα; Μηδαμῶς, ἔφη ao

ὁ Σωκράτης. ωσπερ γάρ τοι ἐσθης ἄλλη μεν γυναικί, ἄλλη δε ἀνδρὶ καλη, ουτω καὶ οσμη ἄλλη μεν ἀνδρί, ἄλλη δε γυναικὶ πρέπει. καὶ γὰρ ὰνδρὸς μεν δηπου ἔνεκα ἀνηρ

ουδεὶς μυρω χρίεται. αἱ μέντοι γυναικες ἄλλως τε καὶ avνυμφαι τυχωσιν ουσαι, ἄσπερ η Νικηράτου τουδε καὶ η et 54 Κριτοβουλου, μυρου μεν τί καὶ προσδέονται; αυταὶ γὰρ τουτου δρουσιν ελαίου δε του εν γυμνασίοις ὀσμη καὶ

249쪽

παρουσα ηδίων η μύρου γυναιξὶ καὶ απουσα ποθεινοτερα. καὶ γὰρ δη μύρω μεν ὁ ἀλειψάμενος καὶ δουλος καὶ ελευθερος ευθὴς ἄπας Ομοιον ἄζει αἱ δ' ἀπὸ των ελευθερίων μόχθων ὀσμαὶ επιτηδευμάτων τε πρῶτον χρηστῶν καὶ χρόνου πολλοῖ5 δεονται, εἰ μέλλουσιν ηδεῖαί τε καὶ ελευθέριοι εσεσθαι. καὶ ὁ Λύκων εἶπεν Oυκοῆν νέοις μεν αν εἴη ταfτα ημὰς δὲ τους μηκέτι γυμναύομενους τίνος δύειν δεησει; Καλοκἀγαθίας νη Δι , ἔφη ὁ Σωκράτης. Και πόθεν αν τις τουτο το χρῖμα

λάβοις ου μὰ Δί εφη, ου παρὰ τῶν μυροπωλῶν. Ἀλλα io πόθεν δη; D μεν Θέογνις ἔφη Ἐσθλῶν μεν γὰρ απ' εσθλὰ διδάξεαι ην δὲ κακοῖσι συμμίσγyς, ἀπολεῖς κώ τον ἐόντα νόον.καὶ ὁ Λυκων εἶπεν Ἀκουεις ταῖτα, ἁ υιέ; Ναι μὰ Δί ἔφη ue ὁ Σωκράτης, καὶ χρηταί γε. ἐπεὶ γουν νικηφόρος ἐβούλετο

13 του παγκρατίου γενέσθαι, συν σοὶ σκεψάμενος . . . aυ, 5ς ανδοκp αυτῶ ικανώτατος εἶναι εις τοὶ ταῖτα ἐπιτηδεῆσαι, τούτω συνέσται. ενταυθα δη πολλοι ἐφθέγξαντο καὶ ὁ μέν τις 6αυτῶν εἶπε ' Που ουν ευρησει τούτου διδάσκαλον; ὁ δέ τις ὼς ουδὲ διδακτον τουτο εἴη, ἔτερος δέ τις ὼς εἴπερ τι καὶ ἄλλορο καὶ τουτο μαθητόν. ὁ δε Σωκράτης ἔφη Tofτο μὲν επειδη 7ὰμφίλογόν ἐστιν, εις αὐθις ὰποθώμεθα νυνὶ δὲ τὰ προκείμενα ἀποτελῶμεν. ὁρῶ γὰρ ἔγωγε τηνδε την ὀρχηστρίδα

ἐφεστηκυῖαν καὶ τροχούς τινα αυτy προσφέροντα. εκ τούτου 8δη ηὐλει μὲν αυτp η ἐτέρα, παρεστηκὼς δέ τις τ' ὀρχηστρίδι 25 ὰνεδίδου τοῖς τροχοῖς μέχρι δώδεκα. η δὲ λαμβάνουσα ἄματε ορχεῖτο καὶ ἀνερρίπτει δονουμένους συντεκμαιρομένη οσον

ἔδει ριπτεῖν sψος ὼς εν ρυθμῶ δέχεσθαι αυτούς. καὶ ὁ 9 Σωκράτης εἶπεν Ἐν πολλοῖς μέν, ὼ ἄνδρες, καὶ ἄλλοις

250쪽

δηλον καὶ εν οἶς δ' η παῖς ποιεῖ οτι η γυναικεία φυσις ουδὲν χείρων της του ἀνδρὸς ουσα τυγχάνει, γνώμης δε καὶ ἰσχυος δεῖται. ἄστε εἴ τις υμῶν γυναικα ἔχει, θαρρῶν διδασκέτω Io ο τι βούλοιτ αν αυτy ἐπισταμένη χρῆσθαι. καὶ ὁ Ἀντισθένqς, Πῶς ουν, εφη, ἁ Σώκρατες, ουτω γιγνώσκων ου και 5συ παιδευεις Ξανθίππην, ἀλλα χρy γυναικὶ τῶν Ουσῶν, οἶμαι δε καὶ τῶν γεγενημενων καὶ τῶν ἐσομένων χαλεπωτάτy; τι, εφη, ὁρῶ καὶ τους ιππικους βουλομένους γενέσθαι Ουτους ευπειθεστατους ἀλλα τους θυμοειδεῖς ῖππους κτωμένους. νομίζουσι γάρ, αν τους τοιουτους δυνωνται κατέχειν, ραδίως Io

τοῖς γε ἄλλοις -ποις χρησεσθαι. κὰγὼ δη βουλόμενος

ἀνθρώποις χρησθαι και ὁμιλεῖν ταυτην κέκτημαι, ευ εἰδὼς οτι εἰ ταυτην υποίσω, ραδίως τοῖς γε ἄλλοις απασιν ἀνθρώποις συνέσομαι. καὶ οἶτος μεν δη ὁ λόγος Ουκ ἄπο του σκοπου II εδοξεν εἰρησθαι. μετὰ δε τουτο κυκλος εἰσηνέχθη περί- 15 μεστος ξιφῶν ορθῶν. εις ουν ταυτα η ὀρχηστρὶς ἐκυβίστα τε καὶ ἐξεκυβίστα υπὲρ αυτῶν. ἄστε οι μεν θεώμενοι εφοβ0υντο μη τι πάθη, η δὲ θαρρουντως τε καὶ ὰσφαλῶς Ia ταυτα διεπράττετο. καὶ ὁ Σωκράτης καλέσας τον Ἀντισθένην εἶπεν Ουτοι τους γε θεωμένους τάδε ἰντιλέξειν ετι roozομαι, ὼς ουχὶ καὶ η ἀνδρεία διδακτόν, ὁπότε αυτη καίπερ Ι3 γυνη ουσα ουτω τολμηρῶς εις τα ξίφη υται. καὶ ὁ Ἀντισθένης εἶπεν ρ' ουν καὶ τωδε τω Συρακοσίω κράτιστον ἐπιδείξαντι τy πόλει την ὀρχηστρίδα εἰπεῖν, εὰν διδῶσιν αυτῶ Ἀθηναῖοι χρηματα, ποιησειν πάντας Ἀθηναίους τολμὰν 25

14 ὁμόσε ταῖς λόγχαις ἰέναι; καὶ ὁ Φίλιππος, Νγὶ Δί εφη, και μην ἔγωγε ηδέως αν θεώμην ΓΠείσανδρον τον δημηγόρον

μανθάνοντα κυβιστὰν εις τὰς μαχαίρας, ὁ ς νυν διὰ τὸ μηδυνασθαι λόγχαις ἀντιβλέπειν ουδὲ συστρατευεσθaι ἐθέλει.