Xenophontis Opera omnia

91쪽

διαγιγνώσκειν τό τε καλον καὶ τὸ κίβδηλον, Ουδεν ον σοι ὀ φελος ην. Ἀλλα μα AC, εφη, ουκ εδίδαξεν ωστε aυτοῖς αν ημὰς δεοι τους τε αγαθους καὶ τους κακους κρίνειν. Tί Ioουν ου σκοποῖμεν, εφη, πῶς αν αυτῶν μη διαμαρτάνοιμενς 5 Βουλομαι, εφη ὁ νεανίσκος. οὐκοῆν, εφη, ει μεν αργύρων δεοι ἁρπαύε ιν, τους φιλaργυρωτάτους πρώτους κaθιστάντες ὀρθῶς αν τάττοιμεν; Ἐμοιγε δοκεῖ. Tί δε τους κινδυνεύειν μελλοντας; δρα τους φιλοτιμοτάτους προτακτεον;

ουτοι γουν εἰσιν, εφη, οι ενεκα επαίνου κινδυνεύειν εθελον

μόνον εδίδαξεν, η καὶ Oπy καὶ ὐπως χρηστέον εκάστω τῶν ταγμάτων; ου πάνυ, εφη. Καὶ μην πολλά γ' εστὶ προς li οἴτε τάττειν οἴτε ἄγειν ωσαύτως προσηκει. Ἀλλα μὰ 15 AC, εφη, ου διεσαφηνιζε ταῖτα. Νὴ Δύ, εφη, πάλιν

τοίνυν ελθὼν επανερώτα aν γὰρ επίστηται καὶ μη αναιδης 'l, αἰσχυνεῖται αργύριον εἰληφὼς ενδεὰ σε ὰποπεμφασθαι. Ἐντυχων δε ποτε στρατηγεῖν ηρημενω τω, Toli ενεκεν, II εφη, ' μηρον οἴει τον 'Aγaμεμνονα προσαγορεῖσαι ποιμενα ao λαῶν; δρά γε οτι, ωσπερ τον ποιμενα δει επιμελεῖσθαι,

3o εῖ ὰγωνίροιτο προς τοῖς πολεμίους, ὰλλ' εἰ καὶ παντὶ τῶ

92쪽

III. H

στρατοπεδω τούτου αἴτιος εἴη, καὶ βασιλεῖς αγαθός, οὐκ εἰ μόνον του εαυτοῖ βίου καλῶς προεστήκοι, ὰλλ' ει καί, ὼν 3 βασιλεύοι, τούτοις ευδαιμονίας αἴτιος εἴη; καὶ γαρ βασιλεῖς αἱρεῖται οὐχ Da εαυτοῖ καλῶς επιμεληται, ἰλλ' Da καὶ οι ελόμενοι δι αυτὸν εῖ πράττωσι καὶ στρατεύονται δε 3

πάντες, ἴνα ὁ βίος αυτοῖς ὼς βελτιστος θ, καὶ στρατηγοῖς

επισκοπῶν τις εἴη αγαθοῖ ηγεμόνος αρετη τα μεν ἄλλα περιήρει, κατελιπε δὲ το ευδαίμονας ποιεῖν ὼν αν ὴγῆται. III Καὶ ιππαρχεῖν δε τινι θρημενω οἶδά ποτε αυτὸν τοιάδε διαλεχθενταρ Ἐχοις ἄν, εφη, ἁ νεανία, εἰπεῖν ἡμῖν οτουενεκα επεθύμησας ἱππαρχεῖν; ου γαρ δη τοῖ πρῶτος τῶν 15ιππεων ελαύνειν κώ γaρ οι ἱπποτοξόται τούτου γε ἀξιοῖν Taι' προελαύνουσι γοῖν και τῶν ιππάρχων. Ἀληθῆ λεγεις, εφη. Ἀλλα μην ουδε τοῖ γνωσθῆναί γε επεὶ καὶ οι et μαινόμενοί γε υπὸ πάντων γιγνώσκονται. Ἀληθες, εφη, καὶ τοῖτο λεγεις. Ἀλλ' ἄρα oτι το ιππικὸν οἴει τὴ πόλει ao βελτιον ἄν ποιήσας παραδοῖναι καί, εἴ τις χρεία γίγνοιτο

ιππεων, τούτων ηγούμενος αγαθοῖ τινος αἴτιος γενεσθαι τὴ

τοῖς ἴππους βελτίους ποιῆσαι. καὶ ο ς, Ἀλλα τοῖτο μεν, ἔφη, οὐκ εμὸν οἶμαι το εργον εἶναι, ἀλλα ιδὶ εκαστον δεῖν 4 τοῖ εαυτοῖ ιππου επιμελεῖσθαι. Ἐὰν οῖν, εφη ὁ Σωκρά - τῆς, παρεχωνταί σοι τοῖς ἴππους οι μεν οἴτω κακόποδας ἡ 3o

93쪽

δυνατον εἶναι, τι σοι του ἱππικου μελος ἔσται; η πῶς 5 δυνήση τοιούτων ηγουμενος αγαθόν τι ποιησαι την πόλιν; καὶ oς, Ἀλλα καλῶς τε λέγεις, ἔφη, και πειρίσομαι τωνῖππων εις το δυνατὸν ἐπιμελεῖσθαι. Tι δεῖ τους ιππέας ουκ επιχειρήσεις, ἔφη, βελτίονας ποιησαι; 'Εγωγ εφη. 'υκουν πρῶτον μεν ὰναβατικωτέρους επὶ τους ἴππους ποιήσεις Io αυτούς; Δει γουν, ἔφη ' καὶ γὰρ ει τις αυτῶν καταπέσοι, μαλλον αν ούτω σωοιτο. Tι γάρ; εάν που κινδυνεύειν δέy, πότερον επάγειν τους πολεμίους επὶ την ἄμμον κελεύσεις, ἔνθαπερ εἰώθατε ἱππεύειν, ἡ πειράσy τὰς μελετας εν τοιουτοις ποιεῖσθαι χωρίοις εν οῖοισπερ οἱ πόλεμοι γίγνον-I5 ταις Βέλτιον γουν, εφη. Tι γύρ; του βάλλειν ως πλείστους απὸ τῶν rππων ἐπιμέλειάν τινα ποιήσει; Βέλτιον γουν, εφη, καὶ τουτο. Θήγειν δε τὰς ψυχὰς τῶν ιππέων καὶ ἐξοργίρειν προς τους πολεμίους, ἄπερ ἀλκιμωτέρους ποιεῖ, διανενόησαις Εἰ δε μή, ἀλλα νυν γε πειράσομαι, εφη.

δη τουτου οἴτε ἴππων Οἴτε ιππέων αγαθῶν καὶ ἰλκιμωνουδὲν ἄφελος. Ἀληθῆ λέγεις, εφη ὰλλα πῶς αν τις μάλιστα, ὼ Σώκρατες, επὶ τουτο αυτοῖς προτρέψαιτος Ἐκεῖνο μεν δήπου οἶσθα, οτι εν παντὶ πράγματι οἱ ἄνθρω- 25 ποι τούτοις μάλιστα ἐθέλουσι πείθεσθαι ορς αν ἡγῶνται βελτιστους εἶναι. καὶ γὰρ εν νόσω, δν αν ἡγῶνται ἰατρικώτατον εἶνaι, τούτω μάλιστα πείθοντaι, καὶ εν πλοίω οἱ πλέοντες, 5ν αν κυβερνητικώτατον, καὶ ε ν γεωργία, ον ανγεωργικώτατον. Καὶ μάλα, εφη. Oυκουν εικός, εφη, καὶ

6789

94쪽

εν ιππικῆ, ὁ ς αν μάλιστα εἰδὼς φαίνηται li δει ποιεῖν, IO τουτω μάλιστα ἐθέλειν τους ἄλλους πείθεσθαι. Ἐὰν ουν,

ἔφη, εγώ, ἁ Σώκρατες, βέλτιστος ὼν αυτῶν δῆλος I,

ὰρκέσει μοι τουτο εις το πείθεσθαι αυτους εμοί; Ἐάν γε προς τουτω, ἔφη, διδάξος αυτους ὼς το πείθεσθαι σοι κάλ- 5λιον τε κaὶ σωτηριώτερον αὐτοῖς ἔσται. Πῶς οῖν, ἔφη,

σκειν οῦς τα κακὰ των aγαθῶν δμείνω καὶ λυσιτελέστερά ΙΙ ἐστι. Λέγεις, ἔφη, συ τον ιππαρχον προς τοῖς ἄλλοις επιμελεῖσθαι δεῖν καὶ του λέγειν δυνασθαι; Συ δ' 6 0υ, ἔφη, io χρῆναι σιωπὴ ἱππαρχεῖν; ὴ 0υκ εντεθυμησαι Oτι, Oσα τε νόμω μεμαθήκαμεν κάλλιστα ἄντα, δι ou γε ζην ἐπιστά μεθα, ταῖτα πάντα διὰ λόγου ἐμάθομεν, κὐ εἴ τι ἄλλο καλον μανθάνει τις μάθημα, διὰ λόγου μανθάνει, καὶ οι ἄριστα

διδάσκοντες μάλιστα λόγω χρῶντaι και οι τὰ σπουδaιότaτa Ι512 μάλιστα επιστάμενοι κάλλιστα διαλέγονται; η τόδε ουκεντεθυμησαι, ὼς, οταν γε χορὸς εις εκ τησδε της πόλεως

γίγνηται, ἄσπερ 0 εις Δῆλον πεμπόμενος, ουδεὶς ἄλλοθεν ουδαμόθεν τουτω εφάμιλλος γίγνεται ουδὲ ευανδρία εν ἄλλII 3 πόλει ὁμοια τ9 ενθάδε συνάγεται; Ἀληθῆ λέγεις, ἔφη. zoἈλλα μην ουτε ευφωνία τοσοῖτον διαφέρουσιν Ἀθηναῖοι τῶν ἄλλων ουτε σωμάτων μεγέθει καὶ ρώμy, οσον φιλοτιμία,ήπερ μάλιστα παροξυνει προς τὰ καλὰ καὶ ἔντιμα. Ἀληθές,

Ι4 ἔφη, καὶ τουτο. Ουκοῖν οἴει, ἔφη, και του ιππικου τουενθάδε εἴ τις ἐπιμεληθείη, ὼς πολυ αν και τουτω διενέγ- 25κοιεν τῶν ἄλλων οπλων τε καὶ ιππων πaρασκευὴ και ευ- ταξία καὶ τὼ ἐτοίμως κινδυνευειν προς τους πολεμίους, εἰ νομίσειαν Tasτα ποιοῖντες επαίνου καὶ τιμῆς τεύξεσθαι;

i5 Εἰκός γε, ἔφη. Μὴ τοίνυν ἄκνει, ἔφη, αλλὰ πειρῶ τους ἄνδρας επὶ ταῖτα προτρέπειν, ἰφ' ὼν αυτός τε ἄφελήσy go

95쪽

III. iii καὶ οι ἄλλοι πολῖται διὰ σέ. Ἀλλα νη Δία πειράσομat, ἔφη Ἱδὼν δέ ποτε Νικομαχίδην εξ αρχαιρεσιῶν ἀπιόντα ηρετο IVTωες, ω Νικομαχίδη, στρατηγοὶ νρηνται; καὶ ο ς, ου γάρ,3 ἔφη, ω Σώκρατες, τοιουτοί εισιν Ἀθηναῖοι, ἄστε εμὲ μὲν

ουχ εἱλοντο, ὁ ς εκ καταλόγου στρατευόμενος κατατέτριμμαι καὶ λοχαγῶν καὶ ταξιαρχῶν καὶ τραυματα υπὸ τῶν πολεμίων τοσαυτα εχων μα δε και τὰς Ουλὰs τῶν τραυμάτων ἰπο- γυμνούμενος ἐπεδείκνυεν Ἀντισθένη δέ, ἔφη, εἴλοντο τον Io ουτε οπλίτην πώποτε στρατευσάμενον εν τε τοῖς ιππευσινουδὲν περίβλεπτον ποιησαντα ἐπιστάμενόν τε ἄλλο ουδεν ηχρηματα συλλέγειν; Ουκουν, ἔφη ὁ Σωκράτης, τουτο μεν et αγαθόν, εἴ γε τοῖς στρaτιώταις ικaνὸς ἔστaι τα επιτηδεια

πορίζειν; Καὶ γὰρ οι ἔμποροι, εφη ὁ Νικ0μαχίδης, χρηματα

is συλλέγειν ικανοί εισιν. ἀλλ' ουχ ἔνεκα τούτου και στρατηγεῖν δυναιντ αν. καὶ ὁ Σωκράτης ἔφη Ἀλλα κῶ φιλόνι- 3κος Ἀντισθένης εστίν, ὁ στρατηγὼ προσεῖναι επιτηδειόν ἐστιν' ουχ ὁρας οτι καὶ ὁσάκις κεχορηγηκε πὰσι τοῖς χοροῖς

νενίκηκε; Mα Δί ἔφη ὁ Νικομαχίδης, ἀλλ' oυδὲν oμοιόν ao ἐστι χοροῆ τε καὶ στρατεύματος προεστάναι. Καὶ μην, qἔφη ὁ Σωκράτης, ουδὲ ωδης γε ὁ Ἀντισθένης ουδὲ χορῶν

διδασκαλίας ἔμπειρος ὼν Ομως ἐγένετο ικανὸς εsρεῖν τους κρατίστους ταῖτα. Καὶ εν τn στρατηγία ουν, ἔφη ὁ Νικομμαχίδης, ἄλλους μεν ευρησει τους τάξοντας ἰνθ' εαυτου, a 5 ἄλλους δὲ τοῖς μαχουμένους. Ουκουν, ἔφη ὁ Σωκράτης, θεόν γε καὶ εν τοῖς πολεμικοῖς τοῖς κρατίστους, ωσπερ εντ0ῖς χορικοῖς, ἐξευρίσκy τε καὶ προαιρηται, εικότως αν καὶ τούτου νικηφόρος εἴη καὶ δαπανὼν δ' αυτὸν εἰκὸς μὰλλον αν ἐθέλειν εις την σὴν ολη τ9 πόλει τῶν πολεμικῶν νίκην 3. η εις την σὴν τn φυλn τῶν χορικῶν. Λέγεις σύ, ἔφη, A 6 Σώκρατες, ὼς του αυτοῖ ἰνδρός ἐστι χορηγεῖν τε καλῶς καὶ

96쪽

στρατηγεῖν; Λου ἔγωγ εφη, ὼς, οτου αν τις προστατευη, ἐὰν γιγνώσκ' τε ών δει καὶ ταῖτα πορίβεσθαι δυνηται, αγαθος αν εἴη προστάτης, εἴτε χορου εἴτε οἴκου εἴτε πόλεως 7 εἴτε στρατευματος προστατεύοι. καὶ ὁ Νικομαχίδης, ΜαΔί εφη, ἁ Σώκρατες, Ουκ αν ποτε ωμην ἐγὼ σου ἀκουσaι 5ως οι αγαθοὶ οικονόμοι aγαθοὶ στρατηγοὶ αν εἶεν. Iθι δη, εφη, ἐξετάσωμεν τα εργα εκατερου αυτῶν, Da ειδῶμεν πότερον τα αυτά εστιν η διαφέρει τι. ΙΠάνυ γε, εφη. 8 ουκουν, εφη, το μεν τους ἀρχομένους κατηκόους τε καὶευπειθεῖς ἐαυτοῖς παρασκευάρειν ἀμφοτέρων ἐστὶν ἔργον; io Καὶ μάλα, εφη. Tί δεῖ τὸ προστάττειν ἔκαστα τοῖς ἐπιτηδείοις πράττειν; Καὶ τουτ , εφη. Καὶ μην τὸ τους κακους κολύρειν καὶ τους αγαθους τιμὰν ἀμφοτέροις οἶμαι προση-9 κειν. ΙΠάνυ μεν ουν, εφη. Tδ δε τους υπηκόους ευμενεῖς ποιεῖσθαι πῶς ου καλὸν ἀμφοτέροις; Καὶ τουτ , εφη. Συμ- I5μάχους δε καὶ βοηθους προσάγεσθαι δοκεῖ σοι συμφέρειν ἀμφ0τέροις η 0υ; ΙΠάνυ μεν ουν, εφη. Ἀλλα φυλακτικους τῶν ἄντων Ουκ ὰμφοτέρους εἶναι προσηκει; Σφόδρα γ, εφη. Oυκουν καὶ επιμελεις καὶ φιλοπόνους ἀμφοτέρους IO εἶναι προσηκει περὶ τα αυτῶν ἔργα; Tαῖτα μέν, εφη, πάντα aQομοίως ἀμφοτέρων ἐστίν' ἀλλα τὸ μάχεσθαι Ουκέτι ὰμφοτέρων. Ἀλλ' εχθροί γέ τοι ἀμφοτέροις γίγνονται; Καὶ μάλα, εφη, τοῖτό γε. Oυκουν τὸ περιγενέσθαι τουτων ἀμφοτέροις II συμφέρεις ΓΙάνυ γ εφη ἀλλ' εκεινο παρίης, αν δέy μάχε -

σθαι, τι ωφελησει η οικονομικης Ἐνταυθα δηπου καὶ πλεῖ- a5στον, ἔφη ὁ γὰρ ἀγαθὸς οικονόμος, εἰδὼς οτι ουδὲν ουτωλυσιτελές τε καὶ κερδαλέον ἐστίν, ως τὸ μαχόμενον τους πολεμίους νικὰν, ουδὲ Ουτως ἀλυσιτελές τε καὶ ζημιῶδες, ῶς τὸ ηττὰσθαι, προθυμως μεν τα προς τὸ νικὰν συμφέροντα ζητησει καὶ παρασκευάσεται, ἐπιμελῶς δε τα προς τὸ ηττὰ - 3Q

97쪽

III. iv σθαι φεροντα σκεψεται και φυλάξεται, ενεργῶς δ ὰν την

παρασκευην ὁρα εικητικην ουσαν, μάχεῖται, ουχ ηκιστα δε τουτων, εὰν απαράσκευος ν, φυλάξεται συνάπτειν μάχην.μη καταφρονει, εφη, ἁ Νικομαχίδη, των Oικονομικῶν a1 - 123 δρῶν η γὰρ των ιδίων επιμελεια πλήθει μόνον διαφερειτης των κοινῶν, τα δε ἄλλα παραπλησια εχει, το δε μεγιστον, Oτι Ουτε ἄνευ ανθρώπων ουδετερα γίγνεται Ουτεδι ἄλλων μεν ανθρώπων τα ἴδια πράττεται, δι ἄλλων δετα κοινά. ου γὰρ ἄλλοις τισιν ὰνθρώποις οι τῶν κοινῶν Io επιμελόμενοι χρῶνται η οἷσπερ τα ἴδια οἰκονομουντες οἶς οι επιστάμενοι χρησθαι και τα ἴδια κώ τα κοινὰ καλῶς πράττουσιν, οι δε μη επιστάμενοι ἰμφοτερωθι πλημμελοῖσι. Περικλεῖ δε ποτε τῶ του πάνυ Περικλεους υἱὼ διαλεγό- Vμενος, Ἐγώ τοι, εφη, ὼ Περίκλεις, ελπίδα εχω σου 15 στρατηγήσαντος ἀμείνω τε καὶ ενδοξοτεραν την πόλιν εις τὰ πολεμικὰ εσεσθαι καὶ τῶν πολεμίων κρατησειν. καὶ ὁ Περικλης, Βουλοίμην ἄν, εφη, ἁ Σώκρατες, ἁ λεγεις' ὐπως δε ταῖτα γενοιτ' ἄν, ου δυνaμαι γνῶναι. Βουλει ουν, εφη ὁ Σωκράτης, διαλογιούμενοι περὶ aυτῶν επισκοπῶμεν Oπου ao ηδη το δυνατόν εστις BOυλομαι, εφη. . Ουκοῆν οἶσθα, εφη, Σοτι πλήθει μεν ουδεν μείους εἰσὶν Ἀθηναῖοι Βοιωτῶν; οἶδα γάρ, εφη. Σώματα δε αγαθὰ καὶ καλὰ πότερον εκ Βοιωτῶν οἴει πλείω ἄν εκλεχθηναι η εξ Ἀθηνῶν; Ουδε ταυτy μοι

δοκοῖσι λείπεσθαι. Ευμενεστερους δε ποτερους εαυτοῖς

25 εἶναι νομίοις; 'Aθηναίους εγωγε Βοιωτῶν μεν γὰρ πολλοὶ πλεονεκτου μενοι υπὸ Θηβαίων δυσμενῶς αυτοῖς εχουσιν, Ἀθήνησι δε ουδεν ὁρῶ τοιοfτον. Ἀλλα μην φιλοτιμότατοί 3 γε καὶ φιλοφρονεστατοι πάντων εἰσω ἄπερ Ουχ ηκιστα παροξυνει κινδυνευειν ἡπερ ευδοξίας τε καὶ πατρίδος. οὐδε

98쪽

III. V

εν τουτοις Ἀθqναῖοι μεμπτοί. Καὶ μην προγόνων γε καλὰ εργα ουκ εστιν οἷς μείρω καὶ πλείω υπάρχει ἡ Ἀθηναίοις ω πολλοὶ επαιρόμενοι προτρεπονταί τε αρετῆς επιμελεῖσθαι 4 κώ ἄλκιμοι γίγνεσθαι. Tαῖτα μεν αληθῆ λεγεις πάντα, ω Σώκρατες - ὰλλ' ὁρας, οτι, ἀφ' ου fi τε συν Tολμίδp των εχιλίων εν Λεβαδεία συμφορὰ εγενετο και ἡ μεθ' Ἱπποκράτους επὶ Δηλίω, εκ τουτων τεταπείνωται μεν δε των Ἀθηναίων δόξα προς τους Βοιωτους, επῆρται δε το των Θηβαίων φρόνημα προς τους Ἀθηναίους' ωστε Βοιωτοὶ μεν, οι πρόσθεν Ουδ' εν τῆ εαυτων τολμῶντες Ἀθηναίοις ἄνευ io Λακεδαιμονίων τε καὶ των ἄλλων IΠελοποννησιων ἀντιτάττεσθαι, νυν ἀπειλοῖσιν αυτοὶ καθ' αυτους εμβαλεῖν εις την Ἀττικήν, Ἀθηναιοι δε, οι πρότερον ὁτε Βοιωτοὶ μόνοι εγενοντοὶ πορθοῖντες την Βοιωτίαν, φοβουνται μη Βοιωτοι 5 δpώσωσι την Ἀττικήν. και ὁ Σωκράτης, Ἀλλ' αισθάνομαι 13μεν, εφη, ταῖτα ουτως εχοντα δοκεῖ δε μοι ἀνδρὶ ἀγαθῶ ἄρχοντι νυν ευαρεστοτερως διακεῖσθαι ἡ πόλις. το μεν γὰρ θάρσος ἀμελειάν τε καὶ ραθυμίαν κώ απείθειαν εμ- βάλλει, ὁ δε φόβος προσεκτικωτερους τε και ευπειθεστερους 6 καὶ ευτακτοτερους ποιεῖ. τεκμήραιο δ' αν τουτο καὶ ἀπὸ et o των εν ταῖς ναυσίν' οταν μεν γὰρ δήπου μηδεν φοβῶνται, μεστοί εισιν aταξίας εστ αν δε ἡ χειμῶνα ἡ πολεμίους δείσωσιν, ου μόνον τὰ κελευόμενα πάντα ποιοῖσιν, αλλὰ καὶ σιγῶσι καραδοκοῆντες τὰ προσταχθησόμενα, ωσπερ 7 χορευταί. Ἀλλα μήν, εφη ὁ Περικλῆς, εἴ γε νυν μάλιστα 25 πείθοιντο, ἄρα αν εχ λεγειν, πῶς αν αυτους προτρεψαίμεθα πάλιν ἀνερασθῆναι τῆς αρχαίας αρετῆς τε καὶ ευκλειας καὶ 8 ευδαιμονίας. Ουκοῆν, εφη ὁ Σωκράτης, ει μεν εβουλόμεθα χρημάτων αυτους ἄν οι ἄλλοι εἶχον ἀντιποιεῖσθαι, ἀποδεικνυντες αυτοῖς ταῖτα πατρῶά τε ἄντα καὶ προσήκοντα 3o

99쪽

λεγεις τὴν των θεῶν κρίσιν, δεν οἱ περὶ Κεκροπα δι' aρετὴνεκρινανς Λεγω γάρ, καὶ τὴν Ἐρεχθεως γε τροφὴν καὶ

Ιο γενεσιν, καὶ τον πόλεμον τον επ' εκεινου γενόμενον προς

τοῖς εκ τῆς εχομενης ὴπειρου πάσης, καὶ τον εφ' πιρα- κλειδῶν προς τοῖς εν Πελοποννήσω, καὶ πάντας τοῖς επὶ Θησεως πολεμηθεντας, εν οἶς πὰσιν ε κεῖνοι δῆλοι γεγόνασι τῶν καθ' εαυτοῖς avθρώπων δριστεύσαντες εἰ δε βούλει, III 5 a sστερον οι εκείνων μεν απόγονοι, οὐ πολὴ δε προ ημῶν γεγονότες επραξαν, τα μεν αυτοὶ καθ' αυτοῖς ἀγωνιούμενοι προς τοῖς κυριεύοντaς τῆς τε 'Aσίας πάσης κώ τῆς Ευρώπης μεχρι Μακεδονίας καὶ πλείστην τῶν προγεγονότων δύναμιν και αφορμὴν κεκτημενους κώ μεγιστα εργα κατειργασμενους,2o τα δε και μετα ΙΠελοποννησίων δριστεύοντες κοὰ κατὰ γῆν καὶ κατα θάλατταν es δὴ καὶ λεγονται πολῖ διενεγκεῖν τῶν καθ' αυτοῖς .aνθρώπων. Λεγονται γάρ, εφη. T0ιγαρ- I 2ουν πολλῶν μεν μεταναστάσεων εν τῆ Ἐλλαδι γεγονυιῶν διεμειναν εν τῆ εαυτῶν, πολλοὶ δε υπερ δικαίων αντιλε - 25 γοντες επετρεπον εκείνοις, πολλοὶ δε υπὸ κρειττόνων υβριζόμενοι κατεφευγον προς εκείνους. καὶ ὁ Περικλῆς, Καὶ 13

θαυμάζω γ', εφη, ἁ Σώκρατες, ἡ πόλις οπως ποτ' επὶ τὸ

χεῖρον εκλινεν. Ἐγὼ μεν, εφη, οἶμαι, ὁ Σωκράτης, ἄσπερ καὶ ἀθληταί τινες διὰ τὸ πολὴ υπερενεγκειν καὶ κρατιστεῆσαι

3o καταρραθυμήσαντες υστερίζουσι τῶν αντιπάλων, Osτω καὶ

Ἀθηναίους πολὴ διενεγκόντας ἰμελῆσαι εαυτῶν καὶ διὰ

100쪽

III. V

ἀναλάβοιεν την ὰρχαίαν πετήν; καὶ ὁ Σωκράτης ουδεν ἀπόκρυφον δοκεῖ μοι εἶναι, ὰλλ' εἰ μεν εξευρόντες τα των

προγόνων επιτηδευματα μηδεν χειρον εκεινων επιτηδευοιεν, ουδεν αν χείρους εκείνων γενεσθαι' εἰ δε μη, τους γε νυν 5 πρωτευοντας μιμουμενοι και τουτοις τα αυτὰ επιτηδευοντες, ομοίως μεν τοῖς αυτοῖς χρωμενοι Ουδεν αν χείρους εκείνων

13 έ v, εἰ δ' επιμελεστερον, καὶ βελτίους. Λεγεις, εφη, πόρρω που εἶναι τῆ πόλει την καλοκαγαθίαν. πότε γὰρ ουτως Ἀθηναῖοι ωσπερ Λακεδαιμόνιοι ἡ πρεσβυτερους αἰδεσονται, Ioes απὸ των πατερων ἄρχονται καταφρονεῖν των γεραιτερων, ἡ σωμασκήσουσιν ουτως, es ου μόνον αυτοὶ ευεξίας ἀμε- 16 λουσιν, ἀλλα και των επιμελομενων καταγελῶσις πότε δεουτω πείσονται τοῖς ἄρχουσιν, es και ἀγάλλονται επι τω καταφρονεῖν των αρχόντων; ὴ πότε ουτως ὁμονοήσουσιν, Ι5or γε ἀντι μεν του συνεργεῖν εαυτοῖς τα συμφεροντα επηρεάρουσιν ἀλλήλοις και φθονουσιν εαυτοῖς μὰλλον ἡ τοῖς ἄλλοις ἀνθρωποις, μάλιστα δε πάντων εν τε ταῖς ἰδίαις συνόδοις και ταῖς κοιναῖς διαφερονται καὶ πλείστας δίκας ἀλλήλοις δικάονται κώ προαιρουνται μὰλλον ουτω κερδαί- 2 ODειν ἀπ' ἀλλήλων ἡ συνωφε υντες αυτους, τοῖς δε κοινοῖς ωσπερ ἀλλοτρίοις χρώμενοι περὶ τουτων αυ μάχονται καὶ 17 ταῖς εις τα τοιαυτα δυνάμεσι μάλιστα χαίρουσιν; εξ ων

πολλὴ μεν ἀτηρία καὶ κακία τῆ πόλει εμφυεται, πολλὴ δεεχθρα καὶ μῖσος ἁλλήλων τοῖς πολίταις εγγίγνεται, δι li a 5eγωγε μάλα φοβουμαι ἀεί, μή τι μεῖον ἡ ωστε φερειν 18 δυνασθαι κακὸν τῆ πόλει συμβῆ. Μηδαμῶς, εφη ὁ Σωκράτης, ἁ ΙΠερίκλεις, ουτως ἡγου ἀνηκεστω πονηρια νοσεῖν Ἀθηναίους. ουχ ὁρας, ως ευτακτοι μεν εἰσιν εν τοῖς ναυτικοῖς, ευτάκτως δ' εν τοῖς γυμνικοῖς ἰγῶσι πείθονται 3o τοῖς επιστάταις, ουδενων δε κατaδεεστερον εν τοῖς χοροῖς I9 υπηρετοῆσι τοῖς διδασκάλοις; Tουτο γάρ τοι, εφη, καὶ