장음표시 사용
191쪽
is tiae conferre solet peccatoribus, alterum, quo possunt resipuo scere, &salvari, S hoc donum universis hominibus confert&c. Alterum est auxilium efficax, quo homo cisicaciter Con ,, vertitur, e salvatur, & hoc universis hominibus,qui pereunt,
,, i icet non conferat, non tamen proprie negat, nari est Paratus is conferre, si homines non Contradicant, di resistant.
Johannes Puteanus Augustinianus Tolosae primarius Regius Theologiae Professor loco infra citando in proposi tione 3 a statuit hanc illesim: is Nullus plane datur, etiam si agat in abditi D,, simis, d emotissimis partibus terrae, in quibus nihil hactentisti auditum fuit de Evangelio, qui non habeat gratiam sufficien- ,, rem, Per quam potest salutem propriam perficet e, si vult ,, Concinit Petrus de Comitibus Augustinianus disp. 7 de Prς- destin. an. . docens δε Quod quisque in quo labet itatu, S tem- ,, Pore tenetur ser vare divina praeceeta, ergo habet sufficientiari ad hoc, viliter Deus praeciperet illi impossibilia, quod repu- gnat Tridentino, sed non haberet suilicientiam ad observa-
,, tionem divinorum praeceptorum, nisi haberet a Deo suum ,, adjutorium, ut docet Tridentinum seis G. Can. 3. ergo inquO- cumque statu habetur gratia sufficiens, aliter daretur impote ,, tia etiam ad malum ex desectu virium 1 uilicientiae ad bonum, ,, quod est erroneum, eo quia in Observantia mandatorum nonis esset mala ,, Quod autem spectat ad gratiam Orandi, quae de beat praesupponere fidem, S ad auxilia gratiae sufficientis collata infidelibus, jam supra uberius satisfactum est. Hinc dignoscat Censor, quam rationabiliter ex Augustino hanc propositionem inique ab ipso protasiam Author intulerit, videlicet,, Aut ergo ex mente Augustini nemini deest haec ri gratia saltem inchoata, hoc est, orandi, aut si alicui deest, eritis aliquis sanae mentis, qui furando, occidendo, adulterando, is blasphemandoque nihil peccabit, quod absurdissmum est. HHoc ultimum verbum fuit a Censore abscissum, ut exinde immane flagitium Ssondrato inpingeretur. Quare dispunctionem hanc absolvat Episcopus Leo uvardiensis alibi laudatus in cap. de obduratione. o Hominibus etiam perditi itimis, inquit, qua is diu rationis sunt compotes, boni facultas non adimitur, quinis semper in Do in ino possunt oculos levare in Caelum, &necesis sarium auxilium impetrare. H
192쪽
. Quod Nabuchodonosor, non Pharao punientem Deum agnoverit, id j uxta August. lib. de Praedest. & Grat. non ad Dei praescientiam referendum est, non ad disparem
causam, non ad conditionem, & dignitatem inaequale, non ad defectum externae vocationis, sed ad solum, merumque arbitrium , Pag. '36. II n. s. N O T A... LIbrum de Praedestinatione is O Gratia non esse Augustini, iam .
pridem in recensendis ejus operitas notarunt Dociores Lova- snienses,ct confirmat Belgarminus lib.de Scrutoribus Melesiasticis, ubi observat hune librum discrepare aphrasi, ct a doctrina S. Augu- sint, atque ades neque a Beda, neque ab alio veteri testimonium habere. De eodem librosic loquitur Dion us Petavius tom. I. dogm. rheolog cap. Iq. n. Is Q Libellus iste non est Augustini, sed imperiti cujusdam, qui merito secum Asina Balaam comparat, ut valde mirer ab ullo, qui quidem legerit, pro Augustiniano reserri.
L nuatis in nota Centaris attribuatur Authori suspecti nominis , nihilominus ab aliis Doctoribus aequiorem subit sententiam. Sirmondus,quod nomen non tam est hominis,quὶm eruditionis, teste Natali Alexandro cap. 4. in histor. eccles saeculis. art. 3 . g. 7. asseruit libruinde praedestin. &gratia S. Fulgentio in editione Parisiensi opusculorum ipsius ann. icli 3. & ide Natalis cap 4. art. num. i8. in histor. eccles. saeculi 6. addit Theophilum ita j naudum incensuri in ossiciosae censurae. Rui Edi'.qs . de praedestinat. sect. . num. 3. profitetur, quod Idem li- ,, beroe praedest. e grat. vel est Augustini, vel masna ex Parte
Augustini sententiam sequitur, & magnam authoritatem habet apud
193쪽
r 84 is apud Theologos, ut constat ex frequenti lilius citatione, &is Praesertim eX cap. Is . cujus authoritate niIuntur plurimi Schori lusici Et reapse ex eodem cap. Is . Augustini 1 uffragium prosul sententia deprompsit Slandratus imitatus in hoc, teste ui Zio, plurimos Scholasticos, quibus adjungendi sunt Emin. dς Laurara opusc. 3. de gratiis actualibus Cap. 22. PetruS de C mitibus Augustinianus disput. 7. de praedeit. art. . &Ludovicus 'Bail de beneficio Crucis par. 3. art. i6. Sed quid dicet Censor, si ostendero, in hoc eodem volumine Eminent. Authorem sub- Odoratum fuisse dubiam authoritate i ibri de praedestinat. & grat. Arrigat, quaeso, aures ad hos clarissima voces ex pag I77. In quae verba, inquit S. Augustinus de praedesinat. 9grat cap. Iq. de cujus libri dubia authoritate jam alibi dictum. Si Censor non alienis oculis, nec conspicillis pallionum fuligine tinctis librum Eminent. Cardinalis perlustra illat, non tanta temeritate tragaedias in sapientillimum Authorem Vaticani Senatus biduS prae fulgidiis mum excitasset. Porro Mastrius de Meldula disp. s. de praedest. quaest . I. art. 3. num .4o. ex lib. de praedest grat. cap. I 3. & I s. instituit comparationem inter Nabuchodonosorum , S Pharaonem Idem peregerunt Rui Z loc. cit. ac Benedictus Pererius insignis Sacrarum Scripturarum interpres in cap. I I. Exodi disp. s. n. 33.
NO T A. CErte quisquis asserit inter Nabuchodonosorum humiliatum, cepaenitentem, O Pharaonem induratum, O rebelum, hoc est, inter quoslibet bonos, ct malos solum, merumque discernere arbi ιν tam , primum Divo Paulo interroganti, quis te discernit 8 comtradicit , deinde Augustino reptignat, qui hunc errorem in omnibus suis libris adversus Pelagianos, ct Semipelagianos, ac nominatimis lib. de praedestinat. Sanctorum cap. s .funditus evertit.
oeorumnam artificium Scriptorum redoleat dimidiatos, &interpolatos Authorum textus afferre, Patres, & Doctores frequenter insinuant, & detestantur, praeclaris hisce artibus
adversus Car dinalem Ssondratum dimicat Censor, qui isthaec
194쪽
verba in Ioe. est. existentia subticula is Quamvis eiam deserue-- rit Deus Pharaonem, id justo judicio lactum, Deo quidem
is permittente, ut pro sua libertate caderet,non ideo tamen, ne
M Caderet, gratiam , & auxilium subtrahente is Ex his verbis Optime perspicitur, quam arbitraria stillatio Siondrato imp cta, quod inter paenitentem, & obduratum seu inter honos, &malos solum, merumque diicernat arbitrium . Debuisset potiatas Censor attendere verba S. Augustini, si non ex lib. de praedestin &grat. saltem ex lib. de Civit. Dei tanquam genuino flatu S. Doctoris, nec non testimonia S. Thomae, &Dominici Goto in paginis proxime sequentibus i 37. & I38. producta, ex quibus legitime infertur conclusio a Slandrato Conscripta, non a Notatore conficta. Hoc autem argumento gratiam sussici tem a Jan senio oppugnari,scribit Dechamps lib. i. de haeresi Iasemana disput. 8. Cap. 6. nu. 3. M Janseruus, posita gratia sus- ., scienti, sequitur, inquit lib. b. de grat. Christi cap. I. homitari nem posse te ipsum ab aliis suae voluntatis libertate discerneri re, atq; ita contra Apostolum gloriari dicentem &c. Nam is talis gratiae adiutorium non discerni t bonos a malis,sed comis m une est bonis, & malis. Haec autem omnia non solum d ri ctrinae S. Ait sustini, sed&scripturis sacris adversantur. Ex pressum istud est, pergit Uectam ps ex Petro Martyre in loc.
is commvn. tit. de praedest. n. ΑΙ & Davide Paraeo lib a.degrat.
D &lib. arbit. cap. 7. pag. 287 Primus habet: Posita ilia gratia, , universali, nemo eligeretur a Deo, imo nos eum eliseremus, ,, Oblatam ejus gratiam recipiendo & ellemus et editonis Dei fi is guli, non ab ipso fingeremur. .Alter vero sic urget: Si omniis bus daretur sui sciens auxilium ad salutem, discretio ficietis ab M infideli tota penderet a libero arbitrio. Ipse enim esset fideri lis, qui auxilio cooperari vellet, ille maneret infidelis, quiis eidem auxilio cooperari nollet. Vel me tacente, subjungitis Dechamps, Observare quilibet potest, hic paucas Compreheni, di vim omnem argumenti illius, quod adversus gratiam s--,ι cientem validissimum esse Jansentani arbitrantur is Quam contraria autem si menti Authoi is, ejusque doctrinarillatio Censoris, perpendatur expositio illius Textus Paulini. uuis autem te dis cernis p in Pag. Ita. ubi is Duplicem discre-- tionem statuit, unam, quae fit viribus naturae ab Apostolo in is loco indicato damnatam, aliam, quae fit viribus gratiae, non
195쪽
I8 sis quidem excludendo hominis voluntatem , sed gratiam . &is voluntatem includendo is Et hanc scriptor probat duplici locupleti Isimo testimonio S. Augustini . α exinde concluditis Laus tota operis non voluntatis, sed gratiae est, quia , ut vo- se luntas bene operetur, non a se, sed a gratia habet is Immo haec pulcherrima ibidem subjungit. Quod si tamen omnino v A Iis , nihil humanam voluntatem aci discretionem Reprobi. ,, Electique conferre . id quoque verum erit et quidquid enim ,, in opere aliquo est,.quod ad ordinem supernaturalem pertiis nee, 'uodque aeternam Vitam meretur Id totum. uniceque is a gravia est, nihil praeter naturalia conferente voluntate; nari turalia vero, qualia sunt ella actum liberum, esse vitalem, tam is nullam ad aeternam vitam obtinendam proportionem habet, is quam nullam habent ad Regnum promerendum terram cole-- re. aut hortum rigare. Et hac ratione verum est, quamvisis inter duos aequali gratia instructos unus velit, alter nolit, is eum, qui vult, non voluntate sua, . sed gratii discerni, quia is voluntas, ut voluntas nihil habet dignum vita aeterna, at ni- is hil non est causa discernendi is Quid autem concinnius dici Poterat juxta orti doxas regulas, &praescriptum S. Augustini, aliorumque Patrum. Testimoniis vero ab Eminentiss. Scriptore productis super- addatur hoc aliud Alvari&Resp. l. 3. C. s. n. 9. quo con Verso Peccatoris tribuitur gratiae, non conversio voluntati creatae, adeo ut dici possit, quod Pharao discernatura Nabuchodonosore persolum, merumque arbitrium, Nabuchodonosor vero discernatura Pharaone per gratiam ,, Cum inquiritur ratio, in- δε quit Alvarea, propter quam detur auxilium etficax illi, quiis Convertitur, vel salvatur, fit ultima resolutio ad merum he- is neplacitum divinae voluntatis, &ibi sistitur juxta illud Matis rh. II. Ita Pater, quoniamsicfuit placitum ante te. Cum autem ,, requiritur ratio, quare ille non convertitur, nec recipit au- is xilium et sicax, fit resolutio in defectum voluntatis ejus, quaeri cum posset per auxilium lassiciens converti, noluit converti,
is sed in peccato persi stere, & ratio discriminis est, qui aut I. 2.ν, '. Ι . ar 3. ad a. dicit S. Thomas, dese tus gratiae prima cau- ,, Id est ex nobis, sed collarionis gratiae prima causa est a Deo ta
196쪽
Non He suum, sed'pluribus aliis locis Auctor sub nomine Auia
fusini libros falso tui adseriptos citat, ut pag. 3I.o pag. s o. ResponsuAugustini ad articulos sibi falso impolitos, ι Aber n3es Augustini, sed Prosperi, eum inter ejus opera diversoLeti t
ruti reperaaιur; pag. H 8. librum de fide ad petrum, quem esse S. Fulgensis omnes conveniant; pag. t 8 i. librum de dogmatibus e
clesiasticis, qui ab e dabis es Gennadis MassiaiensisSemipelagi norum partibui avicti; sanὸ quine in citandis Augustini operibus
aberrat, ostendit, se in evus Iectione non ita ver Iazum esse, utcter repotuerit, se ex ejus doctrina nodumpraede mationis explicaturum, quemadmodum Author in ipso libri titulo I acturum is det; fi tamen hae tituli Oerba ejus sunt, O non aliena manu, tam opus opis ederetur, supposita.
QUOad inmori, seu ἀυNisias operum S. Augustini praesa dum eli cum Eminentiss. Cardinali de Laurae a in proloquio ad tria opuscula Theologica Romς edita anno I 687. is Scitiri as, inquit, amiceLector, quod in his opusculis citavi interis dum pro S. Augustino libros aliquos, qui post duodecim saeis cula a morte S. Doctoris negantur esse illius opera, & dicunis tur esse respective discipulorum S. Augustini, at continereis doctrinas S. Augustini menti consormes, eorum striem mox is referam. Fateor benigne Lector, me nolle contendere cumis ejusmodi antiquitatis Censoribus , qui eo nituntur funda-M mento, quod de eis S. Doctor in suis retractationibus men- tionem non fecerit, sicut de caeteris secit, sed cum juxta Ap ,, stoli documentum Rom. i. sapientibus, & inspientibus deinia bitor sim, rationem reddam, cur eos pro S Augustino cita- is Verim, ejusdemque libros esse crediderim, salva moderno is rum Censorum pace, quibus detrahere non intendo is E Ponit deinde Purpuratus Pater rationem, cur usus fuerit edi
tione Basileens operum S.Augustini anno is oci adornata Corado Leontorio Mulbrunensi ordinis Cissercienss, quem ex Possevino, &ejusdem Ordinis Chronicis Virum Religiosum, do tissimum. ac gestorum S. Augustini peritissimum nuncupat; Z a is Cu-
197쪽
ri Cujus attestationi, inquit, utpote antiquae credidi tanquamis veraci, memor documenti Spiritus Sancti Ecclesiast. c. II.,, Non te praetereat narratio seniorum, ipsi enim didicerunt 1,, Patribus suis., quoniam ab ipsis disces intellemim, &intem-M Pore necessitatis dare responsum. Hic autem Rel igiosus se is ter Conradus senior est, quia de anno Is o6. vivebat, & scri-M bebat. Ergo potui, & debui credere M Subnectit deindἡ indiculum librorum, de quibus ait is Est quaestio, nimirum I .li- her de mirabilibus sacrae scripturae, lib. de praedestin.&grat. o liber de fide ad Petrum , liber de cognitione verae vitae, liberis de salutaribus documentis, liber de spiritu, &anima, liberis Hypognosticon contra Pelagian liber de Ecclesiast. dogmatibu S.
Hanc autem reeentium Criticorum sedulitatem Cardinali Slandrato minime ignotam fuisse compertissimum est ex pluri-hus voluminis hujus locis, praecipue ex pag. 3 i. ubi meminit de criterio eruditorum in editione Lugdunensi operum S. Augustini, & de judicio eorumdem,ac Eminenti si Aellarmini quoad lib. Hypognosticon , & pag. 96. memorat ultimam Augustini editionem Ρarisiensem. Μonachis Benedictinis Congregationis S. Mauri egregie procuratam, & da notis Philippi Lab-baei in eadem opera . His prudenter sibi suasit Ssondratus, hominibus bonae voluntatis 1atis indicatum , se modernorum criticorum doctos labores in secernendis operibus S. Augustini legitimis, S genuinis a spuriis, & adulterinis novisse, neque di vinavit , suum hunc librum adeo morosos, &Hypercritico ectores seli potius Censores offensurum,praecipue cum nec Emianentiis. de Lauraea in descripto superius indiculo omnia opera a neotericis Censoribus tanquam supposititia Augustino abjudicata recensuerit, & alia plurima a praefatis scriptoribus, & kNatali Alexandro inter adulterina rejecta fuerint. Unde sicut illorum operum in eo indiculo descriptorum minime r morata est Eminentisi. de Lauraea, quin eadem opera non alio
sub nomine, quam S. Augustini in suis scriptis allegaret, it1
Cardinalis Sfondratus recte conscius de recentium Criterio Ci Ca opera S. Augustini religioni non sibi duxit, eadem ipsius S. Doctoris nomine insignita producere. Equidem ignoro, an Censor admiserit, quod tot Patres,sch
Iae Theologicae proceres, aliique innumeri Doctores,.qui per
198쪽
duodecim L morte S. Augustini saecuIascripserunt, & opera ejusdem S. Patris, quae a Censore, & modernis criticis, ut spuria repudiata sunt, passim in suis lucubrationibus adduxerunt, &commendarunt, in ejus lectione non ita versati sint, ut sperare potuerint, se ex eius doctrina explicaturos difficultatum nodos. Praeterquam quod non solum a Patribus, & Theologis communiter usque ad duodecimum post obitum S. Augustini sarculum eadem opera omnia lub ejusdem S. Doctoris nomine indiscriminatim relata 1 unt, sed etiam apud recentissimos, & magni iam minis Scriptores, qui nuper de theologica se cultate sua opera typis ediderui, eadem Ausustini nomine absolute inscripta reperi re facile est: sic laudius Frassen Doctor Parisiensis tom. r. Scoli Academici tracti a. disp. 3. art. a. sect. i. quaest. s. alleῖat sub nomine S. Augustini librum de articulis sibi falsb impositis, Pater Gonetus disp. i. degrat. art. s.f. I. affert librum de Ecclesiasticis dogmatibus sub nomine S. Augustini, & Conten sonus sub ipsius titulo citat libru de symboload Catechumenos tom.I.
Theolog. dissertat. 9. c. I. specul. 3. Sc.
Eam gratiam sumientem agnoscimus, & docemus, quae subinde impletur, subinde repugnante libero arbitrio non impletur, effectuque suo culp1 voluntatis caret, quamque S. Auguilinos clari isti me, & frequentissime do-Cuit . . . . . & quam tota Societas Jesu amplectitur , gravissimique alii DoctoreS; Pag. I 29. lin. 7. NOTAE A Uibor inter gratiam fuscientem, O eseacem, quam esse iacem dicere mavult, nutium discrimen agnoscit nisi in actu δε eundo . Unde praecedenti propositione docuit, quod inter Nabuchodonosorem, O Pharaonem ,seu inter bonos, ct malos non gratia, sed soluin, merumque discernit arbitrium Tota ergo gratiae effleaei uxta ilium unice pendet a solo arbitrio, estque in potesate hominis pro nutu suo gratiam reddere ejicacem, =uae alias non esset,
nis Usciens, O inuficax, adeo ut moraliter, se in ratione bene, D
199쪽
is omi us nihil ex parte Dei in gratia σῖcaei, quam ingratia mera fuscienti contineatur. Nescio, quibus oculis, aut conspiciatis Auguttini opera contra Pelagianos, ct Semipelagianos legerat, qui raoseveranter ait, ilium clari mὸ, ae fretuentissmὸ ejusmodigratia jussistentem, O ex solo nutu arburii humani e cacem docuisse.
Atiam omnino grati si in legendo Augudino invenerat Gemens Hud ummus Pontifex. qui in celebriscripIo Congregationi de auxiliis exhibito 3. I. 9 seqq. docet, gratiam ab Auguinuo contra Pelagia nos , O Semipelagianos assertam ,, Edicaciam juam habere ab omisis nipotentia Dei, se a dominio, quo summa Divina Moenas ha- bet in votantates hominum δε tandem gratiam apud Augusinum reperit Cardinalis de Lauro, qui opus. 3. degrat. actuatibus cap. 3 . post multa de ea allata, sic concludit, , Ero per Augustinum δε-
M turgratia escax, mamo, ut verum fatearissi eum capιo, in omni
bu uisscriptis heresemper de ea loquitur is Denique Cardiniatis Hellar mitius gratiami licientem,qualis blaab Authore deseruitur Via. t. ad gratia, O tibero urbιtrio cap ta .relisit tanquam Uententia divinarumscripturarum , O D. Augu- sint omnin) alienam, O peream cenyet everIi fundamentum prae destinationis divinae, quam, inquot, S. Augustinus ex divinis lite ris comprobavit, Porro non exsolo hoc Cardinalis Betur mini te stimonio liquet ,falsis hanc de gratiasu cienti oeu Volo eventu efficaci doctrinam toti Societati Festi adscribi, sed id adhuc esurius ostenditur ex Decreto Patris Claudii Aquavivae ejusdem Societatis Praepositi dato die ra. Decembris an. I 6I3. quod refert Tannerus ejusdem Societatis Theologus disput. 8. de gratia, quaest. a. sib. s. Num. 8 6. quo expresse ventum fuit, ne doctrina illa injcholis Societatis docereIur.
STomachum movere Censori videtur vox illa gratiae effectricis, sed praetermissis Neotericis Scholasticis audiat Censor Illustrissimum Haber tum in Theologia Graecorum Patrum de
Grat. lib. 2. CaP. I 6. nu. I. pronunciantem gratiam cum effectu
conjunctam a Graecis Patribus quoque hujusmodi nomine insigniri. B. Iremeus inquit in fragmentis, operationem Dei lectricem appenat. & deinde eluimodi locutionem testimoniis SS. Basilii, Chrysostomi, &Cyrilli confirmat. atque etiam lustragi is
200쪽
Doctoris gratiae Christi Augustini, & Doctoris Angeliei corro
horat, tum subdit. M superest, ut receptissimam omnium in is schola Sorbonica sententiam proponamus, quam Philippi ,, Gamachaei Regii Theologiae ProIessoris verbis conceptam si damus ex quae it a. de gratia efficaci c. 6. Eimax gratia comple-
ta consistit in Congruitate, opportunitate, d attemperationeis Divinae vocationis cum libero arbitrio, cum ingenio, &se
se sibus nostris accomodata, ex qua vocatione semel positi se- ., quatur certus, & infallibilis hominis consensus, nec possitis non sequi, spectatis omnibus circumstantiis. ,, Postmodum pergit doctissimus Praesul. ., Sic expressa, sic exposita de gratia ,, essi aci Theologorum Sorboiracoru sententia eximiis, & pr is clarissimis quibusque S. Augustini, S. Thomae,Graecorum deis inde Patrum de eadem gratia dictis, & placitis quam
is bone, Stapposite consentiat, paucis indagandum, &aperienis dum est. In tota autem sua nota Cen1or eidem oberrat chorda imponens Auchori, quod ipse teneat totam gratiae essicaciam pendere unice 11blo arbitrio, quod pura puta calumnia est ex ejus cerebro conficta, atque adeo ea, quae hic contra Ssondratuconfarcit,& praecipue testimonia Bellarmini,&Claudii Aqua vivet Censoris somnia, non Cardinalis doctrinam pessiindant. Faveat, quaeso candidus Lector, advertere genuina haec Emin. Anthoris testimonia ex pluribus aliis, quae asserri possent adversus inflictam accusationem evidentissima. pag.a I o ex pluribus S. Augustini textibus desumptis ex operibus indubitatis ejusdem S. Patris infert; is Clarissimum esse, nullam aliam ab Augustino gratiam effectricem cognitam esse, quam quae illustrando, & deis lectarulla intellectum simul, & voluntatem expugnet; i pab. is a i s. Haec est Illa gratia, quam Augustinus mirabilem, inessari bilem efficacissimam, invictam, omnipotentissimam, indectina - bium , insuperabilem, triumphatricem, & denique, ac freque-ι, tissime congruam appellat, hoc est, talem, tamque flectendς voti luntari accommodatam, ut nunquam non flectat, &vi Cat.
is sed, ut ipse loquitur, quaefacit de nolente volentem, quaeque ari nullo corde respuitur ' Haec est gratia illa, de qua lo- δε quitur Augustinus . ea videlicet, quae pulchritudinem boni ,, honesti tam affabre voluntati depingit, ut rapiat in amorem. ι. Item pag. 216. Nihil ergo aliua est triumphatrix ista gratia, is quam Oratio ε& rethorica Dei hmanam voluntaeem alloquen