장음표시 사용
251쪽
In arbitrium operantium est, ut eligantur, Deo quidem gratiam ad opus conferente, sed homine oblatam acceptante Pag- Φι. lin. 7. Fallissima est hominum persuasio non esse amplius in eoru potestate, ut inter electos numerentur, sicut enim cum gratia Dei, quae nemini volenti deest, in eorum potestate est, ut bene vivant, & in bono perseverent, ita in eorum potestate est, ut ad electos pertineant pag. 7. lin. a. NOTA.SIin arbitris operantium est, ut estgantur, sin eorum potestate
est, ut ad electos pertineant, ergo Nectorum numerus non es ab aeremo prae definitus, sed augeri, vel minuipotes, quod est apert/contra Augustinum, ex cujus tamen doctrina Author, se nodum
praedestinationis velis distomere in Viso titulo libri ostendit; eorum, inquit S. Doctor, qui praedestinati sunt in regnum Dei, itii certus est numerus, ut nec addatur eis quisquam, nec minuatur ex eis lib. de eorrept. O g t. cap. I 3. nec est aliquis supra numerum, sed certus est numerus, tract. Iaa. in Evanget. Iohan.
RE vera protulit Eminen. Author pag. III. eertissimum esse,
O eDra dabium eouenire solis praedestinatis haec verba J han. Io. eos non posse rapide manu Filii, atque adeo numerum electorum nec minui, nec augeri posse . Obiectio autem Censoris continet commmissimam dissicultatem ab omnibus Theologis sol vendam de concordia libertatis humane cum divina sciaentia, seu de concilianda divina prescientia cum libertate actuum praestitorum . Deus Certe ab aeterno praescivit, & etiam praedefiniit, Petrum esse convertendum, numquid non est in potestate Petri non converti pSecunda propositio integra non est, addi enim desent haec verba nimirum ,, Cum impossibile si heia viventem, & inho. no perseverantem ex victis non , ct ideo monebat Apo.
252쪽
. stitus, moeste ut per bona opera certam vocationem v e gramfaciatis. ,, Totum hoc spectat ad evertendum istud proloquium paulo post subjunctum. ,. Si praedestinatus sum , quidquid eg ro, penitebo tandem, &salutem adipiscar; fallum dicunt; bi' bene non egeris, non Deum perseveranter oraveris, nonia Christiane vixeris, tandem nec paenitebis, nec praedestinatuso eris. Sicut ex adverso, si bene vixeris, si constanter Oraveris, is tandem Perseverabis, erisque de praedestinatis. Verbo: I'eria ditio tua ex te Orael, ex me tantum auxιlium tuum,,, Et POIt aaductam sententiam Augustini de natura, & gratia cap. 67. ita co-Cludit. Ubi iterum vides, totam causam perditionis , non ipsi Deo, quasi mederi, ac sanare nolit, sed foli homini adscribi,' quod sanare, & mederi volentem nolit admittere. , , Pioeta notis, & cavillis purgare in hoc libro paraenetico, ita ad se tem, & poenitentiam hortatorio hujusmodi do trinam, qua nihil frequentius inculcant in libris Ascuticis pia Scriptores , in privatis consiliis animai u directores, & tu suggestu on-cionatores, qui communiter depraedicare non cellant tritum u-Iud, S vulgare effatum. is Si non es prae desinatus, jac, ut praea ιxeris, quod, ut obtervat Claudius Frallen to m. i Theolog.scst. tras . disput. 3. art. a. sedi. I. quaest. s. videtur desumptum ex S. Augustino tract. 26. in Johan. is Quare illum trahat, ocis illum non trahat, noli velle judicare, si non vis errare, le-- mel accipe, &intellige, nondum traheris, Ora ut traharis ,, Unde idem Doctor Parilien . subjungit is Quamquam enim ele- ctio, &praedestinatio ad gloriam sit aeterna ex parte UeI, ta- , men non est completa ab aeterno, sed ut Compleatur, requisis rit conditionem ex parte nostri, quam implere, ves non im- plere est in nostra potestate, & proinde etiam est in potuitateia tiostra cilicere, ut praedestinatio nostra compleatur. Q nis loqueruli inoduin approbat ipsemet Augustinus articu-- lis sibi falso impositis 2 a. Uideas hunc librum S. PIO speri citatum a moderno Theologo Parisiensi sub nomine S. Augustini . Quod inscitiae vertit Ssondrato Censor in nota ad 24. prO- positionem) is Quia praestiti, inquit, sunt casuri, non lunt praedestinati; Essent autem praedestinati, si ellent reve suo, is & in sanctitate, ac veritate mansuri. Quibus desectum prae-- destinationis videtur refundere in dese sum cooperationis, eo, scilicet, modo mox expresso D In hanc rem, refert etia
253쪽
Cardinalis Ssondratus, hanc Sententiam S. Ambrosii in cap. I. Lucae pag. 36. Novit Dominus mutare sententiam , si tu noveris mutare aelictum, &pag. 3 2. istam aljam S. Augustini in psal. IOI. is Sanabit te Christus, sed opus est, ut sanari velis. Sanat omia nino ille quidem, sed non sanat invitum. Quid enim in teri beatius, quam ut tanquam in manu tua vitam, sici in volunt ,, te tua habeas ianitatem. Potest etiam in sententia admittente praedesti nationem ad. gloriam ante praevisa merita dici in aliquo vero tensu, prede-1tinationem esse in potestate Praedestinati supposita divina gratia, quia quisque situm habet in sua potestate ut docet Ruig cupluribus Theologis ejusdem sententiae disp.s s. de praedestinat.
sedi a. n. Ia. ,, Implere divina praecepta, se disponere ad ju-- stificationem,&in gratia perseverare, vel liqC omnia praeteria mittendo peccare. Nemo enim fuerit predestinatus , nisiis Deo vocanti consenserit, & nisi potuerit effectus praedestiis nationis; Ex Tridentino autem sess. 6. P. s .dccan. q. est in is potestate hominis consentire,. vel diisentire Deo vocanti,
is atque in ejus potestate sunt, supposita divina gratia, plurimiis praedestinationis effectus, & praecipue ipsa perseverantia iniis gratia, qua posita ponitur pr destinatio adultorum, & peris consequens in potestate hominis est, ut sit praedestinatus,
is cum quaecumque causa habenS in sua potestate rem unam, eo ,. ipso habeat in sua potestate rem alteram necessario cohaerenis tem cum illa. Unde 1 criptura, & Patres dicunt aeternam
vitam esse in noltra potestate, supposita divina gratia juxta is illud Ecclesiastici as . Appositi tibi aquam,&ignem,ad quod
is volueris porrige manum tuam , ante hominem vita, & mors is bonum, &malum, quod placuerit ei, dabitur illi is Ad rem. Anastasius Nicaenus quaest. in scripturam quaest. I 6. Est innori stra potestate, inquit, S libero arbi trio latus nostra &interiri tus, ut scriptum est, Deus ab initio fecit hominem rectum, is & reliquit eum in manu consilii sui, &ante hominem vita, &mors M Favet huic modo loquendi S. Augustinus lib. de dono perseverantiae cap ra. Fortassis enim, ait, sic praedesti- ,, nata sunt, ut nostris orationibus concedantur, & accipiantis eandem gratiam, qua velint, atque efficiantur electi . . Quamvis autem numerum electorum secundum Deum, & rei Veritatem, nec augeri, nec minui possit, cum hoc tamen bene Diuitiaco by Corale
254쪽
tia in , 1eli secundum nos, advertendo juxta mentem D. Thomae l. pari. quaesti a . art. 3. in corpore, & quaest. 6. de veritate, art. 3. ad s. dc D. Bonaventurae in compendio Theologicae veritatis Part. I. cap. 3o ordinationem ad gloriam, non quidem secundum Deum, & rei veritatem, sed secundum nos, & humanam opinionem, atque secundum praesentem justitiam esse ordinationem ad gloriam, quatentis nobis incipit innotescere,
seu quatenus nos ipsam dari opinamur, &quam habet quilibet jultus , ut pote qui eo ipso, quod est in gratia, est dignus gloria, habet jus ad gloi iam ,& ordinatur ad ipsam, non quidem iecundum rem simpliciter, Scinaliter, quod fit ex divina praedestinatione praeparante gratiam finalem in ordine ad gloriam, sed secundum quid, & secundiim praesentem justitiam , & sic numerus poteti de facto variari , augeri. & minui , quatenus de facto aliqui a statu gratiae ad statum culpae deficiunt, & a statu
culpae ad statum gratiae resurgunt. Secundum hanc explicatio. nem facillime i ntelliguntur plura loca scripturae: Sic Deutero nomii l. dicitur. Dominus addat ad hunc numerum mutia millia, ubi gloss. ordinaria interpretatur de numero praedestinatorum ;illud p sal. 39. multiplicati Funt super numerum, ubi Augustinus exponit de numero praedestinatorum , illa oratio Ecclesiae ad Deum in canone Millae, ut in Hectorum suorum jubeat nos gregenumerari, atque illud lib. 6. Hypognosticon circa finem , , Prori invicem oremus, in conspectu Dei nos humiliemus, ipsius is erit potestatis judicium in nobis debitum mutare damnatio- is nis, & gratiam praedestinationis indebitam praerogare,, Succinit Venerabilis Alexander a S. Francisco in schola virtutucap. 8 Si nescis, ait, an sis de numero electorum, potes pe- is tere a Deo, ut in ipsorum numerum adscribaris, &infallibi- , , liter scriptus eris, si petes perseveranter, sicut docet Eccle- , si a nos petere in Canone &c.
NOTA. Imὸ id unum fuit ex iis, quae in Augustinopori mum reprehendebanι Semipelagiani, ut paret ex epistolis Prosperi. se Hilarii, quae uti oceasio fuit eomponendi libros de praedramation anctorum, O dovo perseverantiae, ubi fuse hane materiam tractat ,
255쪽
247O Semipelegianorum obiectionibus respondet. Ut autemsunt prς- ripui libri Augustini, quos Hormi a Ponifex constaendos ait, ut crevisci eo , quid de gratia, ct libero arbitrio, Romana, hoceli, Catholica 1equatur, & asseveret Ecclesia, atque in ii emmaxime proponuntur ea dogmata, quae tutissima, ct inconcustis δε- claravit inexander VII. summus Pontifex, ct quae nuper adhuc B D. Nocter Innoeentius XII. laudavit. in commendauit in brevia facultatem Theologicam Lovaniensem.
DIS PUNCTIO.. si Minentiss. Cardinalis de Lauraea opust. de ptaedest in cap.
8. n. 3 o7. scribitis Illud quidem impugnasse Massilienses, is non quia ipsi negarent, Praedestinatorum numerum certum, ,, di praedefinitum esse, feci negabant in sensu Augustini desenis di posse, quis ante praevisonem meritorum docuerat factam is praedestinationem, ipsi vero qui docebant factam esse ex me- ritorum praevisione, cum in eo casu liberi arbitrii usus con-M Curreret, non asnoicebam eam repugnantiam, quam in senis tentia Augustini agnoscere dicebant; Semipelagiani autem, si ut idem doctillimus Cartanalis docet cap. s. num. I99. loque is tantur de meritis sic eliciendis ab adultis, ut supposita voca- tione ad fidem, allensus primus ad eam sit ex puris naturaeis viribus, Caeteri autem sequentes actus tam Creciendi, quamis sperandi, diligendi, ac poenitendi &c. sint faciendi cum au-- xiliis divinae gratiae,. Ex his praecisis motivis, admonet idem Purpuratus Theologus loc. primo cit. num. 3oo. inductum fuisse S. Augustinum ad scribendum praeclaros illos libros de correpta & gratia, & de dono perse verantiae. De
256쪽
De peccatis Ignorantiae, Ignorantia Dei, Peccato Philosophico, ct salute Gentilium Philosophorum.
Sicut nullum peccatum est non contra rationem, ita nullum non contra conscientiam, quae nihil aliud est, qua ratio practica dictans in particulari , quid non liceat, liceatque, & quemadmodum omne peccatum est contra conscientiam, & tamen aliqui, magnique peccatores Vix ea Percelluntur, non quod non pullet, & moneat, sed quia confestim animum ad alia, & placentia co-
NOTA. A Perae bis verbis Auctor asserit, nullum esse peccatum, ni Meontra conscientiam, Me est, nisi bla, O nunepeccanti constentia dictet, malum esse, quod agit sec.
HAEccensura assicit omnes Theologos, qui duplicem moralitatis regulam communiter assignant , aliam primam, obiectivam, & fundamentalem, quam dicunt esse legem aeternam etiam relucentem in dictaminibus praeticis naturaliter Cognitis ab omnibus ratione utentibus, aliam formalem, & proximam, seu homogeneam, quae est recta ratio, dictamen Coi scientiae, judicium practicum, syllogismus practicus &c. Primam, & obiecti vam actuum moralium regulam non uno tantum in loco di serte explanat Ssondratus is Peccatum moris, inquitis pag. 8 . nihil aliud est, quam error, & defectus contra vo- luntatem divinam, hoc est, contra primam , supremamqueri regulam honestatis. Item paulo antea dixerat: non potestis malum, nec peccatum esse, quod divinae voluntati, hoc est, 33 quod
257쪽
is chaod primae regulae bonitatis,&honestatis respondet. Ru
,, Sus pag. IO. is Nullanario est tam hastara, tamque abii is manis moribus aliena, cui Deus sui notitiam tanquam pri- ,, mam regulam , Primumque principium omnis moralis, &,, honestae actionis seu naturae, seu gratiae instinctu non india ,, derit is Regulam vero proximam, formalem, & homogeneam actuum moralium ponit Author in propositionea Censore notata, in qua contiuetur communis doctrina Theologorum. Scholae Thaeologicae Princeps Thomas Aquinas I. a. quaest. TI. art. 6. in C. ait ,, Habet actus humanus quod sit malus ex eo, quod is caret debita commensuratione; omnis autem commensurari tio cujuscumque rei attenditur per comparationem ad aliquEis regulam, a qua si divertat in commen1urata erit. Regula au- ,, tem voluntatis humanae est duplex una propinqua, di homo- ,, genea, scilicet, ipsa humana ratio, alia vero est prima regu- la , scilicet , lex eterna , quae est quali ratio Dei is Exhinc Theologi Salmanticenses tradi. I 3. de vitiis, & peccatis disp. 7.dub. I. 9. 2. num. s. fuse, lateque probant propositionem delatam Cardinalis S&ndrati, & denuo allegant Doctorem An gelicum in pluribus aliis locis, S praesertam ubi docet, dari in nobis legem naturalem ex impressione legis aeternq, quia datur fir dictum dictamen ostendens, quid sit bonum.μquid sit ma-um, quid faciendum, vel non faciendum, uti etiam tradit Go-netus disput. r. de vitiis, & peccatis art. I. I. I. Mastrius de Meldula in a. lentent. disput. s.de actibus humani Squaest. q. n. Is 9. adducenS SCOtum, S. Bonaventuram, &innumeros recentiores scribit, quod ,, Bonitas actus moralis ,, consistit in tali consormitate ad talem rationem secundumis omnia, quae ipsa dictat adesse debere; malitia vero in dimor- , , mitate, vel recessu 1 tali regula is Et antea qu st. I. art. I. n.
,, II. docuerat, quod proxima, & intrinseca regula actionum is nostrarum duplex est, una primaria, quae dicitur Synderesis, is alia secundaria velut ab ea dependens, quς dicitur conscie is tia a Scot a. dist. 39. & est actualius , & particularius dicta-- men, & per utramque harum regularum nobiS Proponitur, is & explicatur, seu dictatur lex extrinseca, per primam in uni is versali, per secundam vero in particulari, prima dicituris Synderesis, secunda conscientia , & jure quidem, quia illa
258쪽
ri est primaria, & insallibilis regula, a qua secundaria dependet, is quae dicitur judicium practicum MDe Sorbona testis sit Philippus Gamachaeus illius Doctor, &Regius Theologiae Professor in I. a. D. Thomae quaest. I9. Cap. a. ubi ponit hanc allertionem, quam ait esse D. Ibomae, O cer risimam nempe bonitas, ct malitia actus interioris pendent o judicio practico, is dictamine nostrae rationis. Et Paulo infra alli mat idem ei te intelle tum practicum, Propriam Conscientiam,& dictamen rationis; conscientia auteal ua non est, inquit, quam scientia applicata in particulari ad nostros actus, ut docet D. Thomos I. parte quaesi. 79. art. I 3. Pro moderna Universitate Theologica Parisienii fidejullar sit ejusdem Doctor Claudius Frassenio m. a. Theologiae Scoti tradi. q. di se . a. quaest. a. n. q. ubi tradit is Quod dictamen conscientiae est proxima regula actionum is humanarum, cui consorinari debent, ut sint honestae, &liis citae & infra γ& quod ei opponitur, annexam habet maliti Miam moralem is Pro Socjetate J esu praeito sit Martinus de Es-Parda lib. 3. de actibus humanis quaest. 22. art. 3. qui statuit hanc thesim is Judicjum istiusmodi practicum, seu dictamen ultimum is Conscientiae est proxima, & immediata regula morum i Ex-Plicat art. a. praeced. illud ultimum dictamen conscientiae praevium, quod definit cum Magistro his verbis ,, Dictamen Con- ,, scientiae praevium definitur cum Magistro, D. Thoma, S aliis is Communiter judicjum praeficu in de aliquo hic, & nunc beneri vel male faciendo. Dicitur hic, & nunc ad amplectendum
, OmneS Circumstantias, quae cognoscuntur inesse actioni im-M mediate executioni mandandae, quia independenter ab earuis Propositione non convenit Cognitioni ratio regulae . Dicituris bene, vel male de bonitate, & malitia simpliciter, &absolu- is te talibus respectu operantis, quae scilicet, ipsum operantemri ficiunt bonum, vel malum simpliciter in ordine ad finem ulis timum, relate ad quem dicitur bonus, vel malus homo LAdvertat modb Censor, quod ipse accusans allegatam propositionum Ssondrati nigro theta notat communem Theologorum doctrinam. Quod si ipse occurrat, Theologos non pose 1 e simul, & ubique omnia dicere, sed cum ex profella agant de Peccatis, alibi admittere peccata ignorantiae. Quid mihi respondendum erit pro Cardinali Sfondrato, qui nullam in hoc suo opere instituit quaestionem de peccatis, aut actibus humanis
259쪽
nis, sed solum obiter, & merὲ pertranscursum posuit pauca
illa verba, hoc est, occasione obiectionis sibi praestructae , cui reddit duplicem doctissimam responsionem omnino videndam, ibique interserit verba a Censore notata , eo quidem fine, ut praeripiat peccantibus excusationem de ignorantia, &dese hire morsus conscientiae
N O T A. Hoesi semet admittatur, non amplius loquendum de peccatis
ignorantiae, in quibus homines non solumse male agere ignorant ; sed saepe caecitare mentis legem Dei visundo rem se agere exiuiment. me autem Iulι haeresis Pelagianorum, qui Hebant, oblivionem, & ignorantiam non subjacere peccato, quae primum damnata est in Synodo Diospolitana, ae deindὸ in Conciliis bricanis, ct a S. Augusti pluribus locis eonfutatur. Fuit etiam posea error Petri Abae turdi, quem S. Ber nardus epis. 77 . ad Hugonem S. Hictoris adductis variis scripturae textibus, refellit his verbis is Issorsitan, qui asserit, non posse pereari per ignorantiamri nunquam pro ignorantii uis deprecatur, sed potius Prophetam is irridet deprecantem, O dicentem, delicta juventutis me , Ois ignorantias meas ne memineris Domine, si peccatam ignorantiae is nullum est, non enim peccavit Saulus, qur perfecutus est Eccle- ,, siam Dei, quovam quidem ignorans haec fecit, manens in incn is dulitate . . . . si, inquam , ignorantia nunquam peccatur. quid ergὸ eausamur adversus occi res Apostourum , quandori quidem, nonsolum malum esse nescierunt intescere tuos, sedia insuper quoque id faciendo arbitrati sunt, obsequium se pria - re Deo, Ied rusra in Cruce Sulvator pro suis orabat Crue oribus, qu=πὸ nescientibus, ipso teste, quid facerent , ct ita is nequaquam peccantibus is De his ignorantiae peccatis generali ter promιnciat S. Augustinus epist. 134. ,, Si quis bonum putaveritis esse, quod malum est, hocputando utique peccat, in easunt om- nro peccata ignorantis; quando quisque bene fleri putat, quod is molesti is '
260쪽
N Ihil validius, nihil disertius impetit Cardinalis Author in
loco a Censore notato, quam hoc consectarium ab ipso obtrusum is Negari non potest, inquit inibi Scriptor, etiam is in obstinatissimis peccatoribus conscientiae voces, metusq; ,, nunquam eXtingui is Et post relata aliqua sacrarum paginarum oracula, sic concludit o Ergo quae de conscientia oppo-
is nebantur, sententiae nostrae suffragantur potius, quam noce . is ant, Cum constet , nullos esse peccatores tam improbos, quia is bus a peccato coercendis Deus conscientia velut domestico D tortore non utatur, torquere vero, ut vel abstineant, velis emendent, adeoque semper verum estie, quod scribit Auguis stinus, nullam esse animam, quamvis perversam, quae tamcnri ullo modo ratiocinari possit, an cujus conscientia non loqua-M tur Deus,, Alludit Author ad id, quod ipsemet dixerat pag.
as 3. ubi attulit eandem authoritatem, &a pag. I 7. usque ad I S. ex sacra, profanaque eruditione, ac solidis rationibus demonstrat , neminem rationis compotem quantumvis rudem, &barbarum posse in vincibiliter ignorare Deum sub quolibet conceptu seu termino convertibili cum Deo.
- Haeresim vero illam Pelagianorum in Synodo Diospolitana damnatam obiecit etiam Jan senius Iprensis apud P. Gonetum differt. Theologica de opinionum probabilitate art. 7 9 3. cui doctissime ipse respondet, quod ,, Cum S Augustinus, aliiqueis Patres ignorantiam, & quod ex illa fit peccatum esse ajunt, de .. ignorantia vincibili loquuntur, R de ipsa pariter debet intel-- ligi definitio Palaestinae Sunodi damnantis propositionem is c aelestii, ut patet ex S. Augustino lib. de gestis Pelasii cap. I 8. ubi cum hanc Caelestii propositionem recitasset oblivionem, is se ignorantium non subjacere peccato. qaonjam non fecundum
,, voluntatem eventum, sed cundum nec statem ad eam confu- . M tandam, sive ex sua, si ve ex Palaestinorum Episcoporum sen- , , tentia haec subdit, eum David ducat, deti juventutis mes, Ois ignorantias ne memineris, cum in lege sacri iapro ignorantia, sicut pro peccato osserantur. Et lib. 3. de liti arbit. Cap. I 8.&lib. I retraetat. Cap. v. utitur his verbis Apostoli: Mmericoris diam consecutus sum, quia ignorans Dei, ut quaedam eme ignOn rantiae peccata confirmet. At in illis omnibus locis fit me