Pascasij Roberti ... In Lamentationes Ieremiae prophetae, quae ut quinque capitibus continent, ita in quinque redegit libros, ... nunquam antehac uisum, nec typis excusum

발행: 1532년

분량: 349페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

141쪽

rra LAMENTA. IEREMIAE

lamenta etiam ista deflere non omittit. Et notandu quod Ilaec clausula versus, magis lege metri ad superiora quam ad sequentia respicit. Qui quotiens uno nequeunt veisu vel duobus explere sensiant,rransponui: necessitate poetica,& in alterius medio aut principio. sensiim conceptum explicat, hinc est quod ad ipam Ierusalem mox sermo vertitur: Linduc quasi torrentem lachrymas per diem dc noctem non des requiem tibi,ne 3 taceat pupilla oculi tui. 3 Multis δpheta m seriarii m expleti s lamentis, & enumeratis quae acciderant malis vertit se ad ipsam. 8 hortatur quasi torrentem ad placandum deum pro suis erratibus &ducere lachrymas. Quia torrentium cursus non semper viro eodem d impetu fuit , sed iuxta quod inundatio pluuiarum de ca Io venerit: ita& Iachrymae non nisi ex ciuina inspiratione,3c compunctione cordis generantur non quod tantae esse possint, ut torrens, licet per exaggeratione dicere videatur: sed ut semper parata sit mens, dc oculi ad emisionemlachrymarum, iuxta iri pratiam diuinae inspirationis. Et haec una exhortatio Omnibus, indesint iter flere in prosperi&3c in ad-- Mersis,nec ullam requicm adhibere fletibus: non quod ullus mortalium semper sine cessatione id valeat exhio here,sed ut nemo dum vivit.sibi parcat ut torpeat, sisti iam securitate accepta sed sine requie ab ulla dete 'minatione saltem in mente poeniteriam gelat, donec a d illam veram requiem quando sinito lum, securiis perueniat. Vnde quambene in Apocalypsi diciti Apoc ri Absterget deus omeni lachrymam ab oculis eorum Acsi diceret: Illi dum irent euntes N mittentes semina

sua flebant absq; vlla requie, nolentes luctus sui sibi met sinem imponere,quo 'iudex veniat,qiu abstu

142쪽

geret. Absterget aut deus omem lachrymam eoriam, qui sibimet parcere noluerunt. Erant enim oculi eo. rum,ut in Psalmo canitur semper ad dominum sicut Pin. oculiancillae in manibus dominae sua donec ipse misertus abstergeret a lachrymis oculos eorum. Et ideo Non cessandum a luetu, quousque dominus absterget omnem lachrymam eorum qui ad eum corde ingemiscunt. Ipse quidem absterget ut misereatur, dc non te tu iustifices aut torpeas,dc requiescas.Et istae sulli ve- , Ne iustitiae animae, quae per SADEliteram significantur. CNeς taceat pupilla oculi tuto no o pupilla oculi loqui debeat sed quia ipsa cum compungitur,ex diuina inspiratione magis quam loquentis verba impe

tradi effectum habeat. Hinc quom David in Psalmis:

Defecerunt oculi mei in eloquium tuu dicentes quan Pi , nodo consolaberis me.acsi diceret dicentes quando co- solaberis me ut abstergas oculosa lachrymis:liberi re persedia reddita: quia impraesentiarum nulla est amiseriis releuatio, eo o necdum completi sunt dies tu .ctus,quovso tu finem malis imponas, ut maneat pejseuerantibus sutura consolatio. Et notandiam, si noalia sit pupilla interius in eo ocillo, de quo dominus in Caricis loquitur. Vulnerasti cor meum soror mea. Emii, vulnerasti cor meum in uno oculorum tuom. Quia sponsa Christi cum sit plena oculis, ante εἰ retro, ha . ..het tamen unum, in quo semper clarior viget obtutus. Cuius nimirum pupilla. nunquam taces silet, sed stillat semper, ut alibi legitur) ad dominum: quae cu Lob ila. compungitur intus. exterius tunc lachrymas bene ipducti: quoniam numinis impetus laetificat ciuitatem V M

de 3 canctificat tabernaculum suum altissimus. Alioquin ista exierior, d si videtur lachrymas coacte proq

143쪽

ir LAMENTA. IEREMIAE

duceresolet eas steriles,&quasi mutas generare. Vm semper ille est oculus purgandus, illa eius pupilla requirenda, quae ut torres de montibus & altioribus fluunt locis:ita de supernis inebri ta imbribus , nesciat silere,nesciat requiescere,nel deorsum inrederesed ugiter ad deum indefessa clamare. Sed si ut dixi nenio qui 'mper uno impetu queat affluere. ideo temperauit egregius lachrymarum doctor ut ad eum stillet flagrans ex desiderio impraesentiarum, in cuius novalet irreuerberata acie, fixus permanere obtutu , Hinc sequit ,

C OP H. Eo surge,lauda in nocte in principio vinitiarum. Virunde sicut aquam cor

xuumante conspectum bomini Cosurgit in nicte, qui de tribulatioe vel angustia praesentis vitae spe leuatus, torporem negligentiarum excutit a se M indelissus cotra omnia sibi aduersantia, quasi miles ac

cinctus ad praelium pugnat. deinde cuncta quae accis derint dura εἰ aspera semper dςum Iaudat. Vnde monet. CConsurge dc lauda in principio vigiliarum tu ru. 3 Quia hostis callidus quotiens flageli ingerit, deum m0xblasi hemaupersuadet. Quod bene Iobi telligens,'u ndo muliqrci persuasit,mnedic deum&morere, quasi una de insipientibus. Respondit.& s niora consilii verba non tacuit:Dominus inquit)d dit.dominus abstulit: sicut domino placvix. ita facta: est sit nomen domi libenedimim. Ex hoc est laudare deunt in principio vigiliarum, omni quae agi mus aut patimur,ad gloriam 8 l ud ni nominis eius reserre, ne inprincipio torpentes operissemno oppri .Co. io, mamur deceptionis. De quo Apostolus, omnia iij

x in gloriam dei iacite. Et ut explere possimus,qu Iob.

144쪽

LIBER . II. iii

doctor egregius:quia sunt muliae vigiliae, in quibus deus laudandus est, maxime vigiliarum in principio praecauendum,ne sorte opus ex initio intentionis condemnetur: Sc cum bene ad laudem creatoris opus

incipitur restant reliquae quibus ad finem in gloriani ipsius bene consummet LEssunde inquit sielit aqua cor tuum. 3Ille ergo effundit sicut aquain cor suu an . re cospectum domini,qui ex intimo affectu cordis ducit lachrymas compunctionis: quia sacrificium deo

spiritus contribulatus, cor contritum εἰ humiliatum deus non spernit. sed cum tantus lachrymarum imberno affuerit nequaquam mox desperadum. unde David ex plana poeniteris: Quia persecutus est inui inimicus animam meam, humiliavit in terra vita me 'am,vel caetera quae sequuntur. εἰ paulo post: Expandi manus meas ad te,anima mea sicut terra sine aqua tibi. Animam ergo arentem,sicut terra sine aqua, ponitus coram domino expandit, vi suis istiget imbribus qui sicca derupe aquas manare iussit. At vero ebr Exo. i ialtiori gratia perfusum sicut aqua effunditur,quando liquetaetrum prae amore dei dc proximi , quasi acies ex calore resoluitur. Et hinc est quod subiungit,

ita ad eum manus tuas pro animabus paruulo* tuo*,qui defecerut infame et siti, in ca

pite omniti compito*.. Leuat ergo pro his manus ad deum,qui opera misericordis pro humilibus d paeuulis Christi membris, fame sc satius pquam in terr nis laborantibus,curam adhibet. ex syncera dilectio ne proximi Et haec est persecta charitas,ut 5c cor quasi aqua sundatur ad deum ex amore verae dilectionis.,c manus leuentur proximo una cum Moyse,paruu io ecclesia vel animae, exigui cogitatus vincantur ab

145쪽

Canti . . I. ucae. Is

Matti 22 Cor. 9

hostibus. Ex quo illa in Cantici a qua sponsus deci

nauerat ali transierat, Liquefacta est inquit anima mea ut locutus est. Q laesiui.& non inueni illum:v caui,&non respondit mihi. Non enim coraut animaliquefacta recte ut aqua resoluitur, a fruore infideli tatis nissit ex calore diuinae inspirationis. Et ideo semporandum,ut surgat aquilo, veniat auster, fluant ar .mata illius: quia tunc fluunt aromata orationum in-: tus, cum mens diuinoasdatur spiritu. Sed ne sola dei dilectio sufficere videatur sine dilectione proximi:le-'uandae sunt manus ut dixi,& cura impendenda pro paruulis, εἰ his qui fame verbi periclitantur in capite omnium compitorum. Alioquin nisi in viis 3 in ca rite compitorum exissent, non fame vel siti laborassent. Reuocandi sunt ergo de triuiis N platearum exi tibiis ex capite omnium compitorum ad conuiuium prandium domini ne fame usq; ad finem periclitεtur inedia . Leuandae sunt manus, ut vincatur Ama lecta,ne paruuli conterantur. Vnde propheta, ne sorte dum aliis priedicat,ipse reprobus inueniatur postquam miseram ciuitatem Ierusalem vel potius ecclesiam, aut animam uniuscuius p ad poenitentiae M orationis lachrymas prouocarat, mox ad ipsum dominum, si quo modo eum a vindicta culpam reuocet, verba supplicationis conuertit dicens:

RES. Vide domine et considera aue vin

demiavcris ita Nescio si ullus nunc temporis que considerare mentem prophetae quae propter m titudinem charitatis ad diuersa rapitur: nunc ergo distis suae mala dolens replicat.nunc peccata luget,nunc hona quae habuit prius ingeminat, omnia desiderabilia eius quae perdidit, nens commemorat , nunc '

146쪽

eerin offensum dolet,nec tamen pro his ad eum praeces sundere cessat. Propterea ec nuc ait: C Vide domisne dc considera. 3 Rogat ergo videre qui cuncta conspuit.& eum nulla latent non quod ignoret quia vis det, sed ut imploiado eum ad misericordiam flectati

Nouit igitur eum clementem natura dc ideo considerare poscit mala gentis suae quae tolerat, squem vindemiaverisita. Jaesi dicat: Sia sicut nulla ges est .cui tanta contuleris beneficia:sic nulla iustia ex causis.cui tanta irrogata sint supplicia: quia pro uuis secit labrii stas,dc pro fructu spinas. Non enim quem vindemiaverit dominus ita, nisi qui eius imitantur exempla. Α quibus abstulit omnia legis N ceremoniarum,qus leguntur,ornamenta, sua responsionis oracula. Vel quid longius prosequar cum eum peremerinr, si eis cuncta praestiterat ' Amiserunt omnia interius dc existerius.caelestis vitae, te enarum rerum bona, praesentia ic futura: qui de tanto amore dei, mercati sunt offensam 8c de lata gloria, dedecoris ignominiam. Et ideo considerare rogat deum,non ut acrius excruEiet , sed ut quia iratus est, misericordiam recogitet.

ne comedent mulieres fructum suum.

acii dicat. Quomodo ists faciunt quodd in Regii volumine eas fecisse legim' et sub Tito accidisse Ioseph

restatur paritulos ad mensuram .ec viath codices expri ius haber, ad palmae mensuram. Quid

it incredibile quod eos ad palms in Esuram comederint inter quas lata erat victus penuria, ut ad hoc necessitas 5c angustia dc ut magis dicam demetia eos

cornpulerit Si occiditur in sanctuario domi nisacerdos cipropbeta.Vbi ostendii quia illud prius polluerunt sanguine prophetMum, quando it Hebrs Isaia . s

147쪽

us LAMENTA. IEREMIAE

Mati. r3 los etiam inter temptu occidebant et altare, et Iapidabat4ad eos missi erat. Idcirco iusto dei iudicio de reciprocatione dignam ibidem messuerut reatus sui vindictam. Ex quibus prosecto malis, non minus ecclesiae Christi quam-animae pauendum: quia quicqd illis accidit ad literam nobis quotiens diuinis mancipati officiis talia committi mus eadem in sinu remetietur offensa,& omnis religio nostra profanatur.Malieres quot animae videlicet delinquentium,ad mensuram palmae filios uteri sui comedent: quoniam sic quid ex se vitiorum genuerunt. ad mensuram opera suorum recipiut suis p saturabuntur miseriarum fructibus. Vnde magis lugendum censeo pro talibus, e explanandum: ne forte quia exaltativis ad caelos preligione extollimur,apud aequissimum iudicem pro innumeris etiam grauioribus culpis atrocius conde

mnemur. Sequitur,

S IN. Iacucrunt in terra foris puer et senex,uirgines meae et iuuenes mei ceciderunt

in gladio.Omnia mala eorum quasi sua plangit P

pheta:quia charitate perfusus,nouit deripere quic in membris mali acciderit.Sic fidelis quis 3 vidit ctione dei M proximi induatur debet ad omnia se extendere, nostia* communia mala quasi propria si re. Intendit ut videat, si qui ex nobis, qui videmuree clesiae membra quales & quanti iaceant in terra soris r.Tim. a scilicet terrenis occupati negotiis:Qisia nemo militas deo.implicat se negotiis seculatibus. Foris quidem iacent qui exeunt a nobis,3 non permanet in fidei operibus:sed plures quasi intus sunt,qui etiam cum corra puntur, apud diuinum arbitrum perditi computa xur. Vnde puer,quia iacet in terra virtiueimurn.non

148쪽

roborat:&senex puer centu annon, maledictionib' multat:virgines Miuuenes stori aetatis, gladio adversarioqi in animo seriunt: Et qd est grauius. Intersecisti aioin die furori tui. Quia aliud est interficere vetus homo noster ut corruat,dcresurgat:nouus, aliud in die suroris sui percutere M occidere qui videbantur stare ut pereant nec misereri. Vnde nascitur fletus iris remidiabilis:quia planguntur hi qui nesciunt planga tureo o gladio furoris dei iam sint peremptimoneius arbitrio praescripti ad aeternam mortem peruenerim.sed quia sibi eam manibus & votis superis a traxerint. Vnde quia non reuocauit, interfecisse illos

A V. Vocasti aio quasi ad diem solei nem,qui terrerentinet e circuitu: et non fuit in die furoris domini, qui effugeret et relin

oueretur. Describit enim in figura ultimae captiui ratis.& desset non solum propheta, verum omnium electorum chorus, reproborum ultimam omnium perditione. In quo lamelo TAV litera praelitulatur, vi in frontibus gementium ac dolentium consignata Iezec inueniatur: alioquin in quibus non inuenta fuerit noeisugiet. sed statucturin medio inimicis undi' quasi ad chem solennem congregatis. De qua supra hostes dixerant enim: Ista est dies quam expectabamus, in uenimus.vidimus. Dies ergo solennis eorum idcirco dicitur non quo deo illa complaceat.sed quia eorum tunc laetitia quam semper cupierant, perditio scilicet omniureproborum,implebitur. Ad cuius solennit iis diem id est,examinis etiam satanas de carcere sol uetur. Et hoc est quod in electorum planctu dicituris Vocasti quasi ad diem solennem, qui terrerent me

149쪽

uo LAMENTA. IEREMIAE

. in circuitu: inia videbunt eosetiam electi undique aggregatos. visione horribili εἰ perterriti in die fur ris domini purgabuntur,nec erit qui effugiat,aut qui relinquatur indiscussus. Et hine est quod gemebuda omnium sanctorum vox deplorat, pro membris sibita ademptis: Quos educam disciplina tyrocinii, et stor. 3 emitriui lacte doctrinae: quia non peruenerunt ita Hebri. s. virumperfectum, ut dimicarent contra immanissi mos hostes qui vocati dicuntur quasi ad diem solemnem se caelestibus defenderet armis iminicus inciis consumpsit eos. Et quia prius consumpn eos vitiorum oblectamentis, ideo nullus est eorum qui effugiat nisi is qui signa Tau Iiterae in frontepti Lucae 6. sigΠλx xulcrix. Vnde&dominus, Qui vult inquit

post me venire, abneget semetipsum. tollat crucemi 1uam quam crucem plane per Tausupra diximus significati ac sequatur me.Reliqui vero omnes non erfugient in quibus non repertum fuerit hoc vexillum a gladio suroris dei: etiam ipsi quos ecclesia peperi educauit& enutrivit, quos inimicus culpis consum ri pserit.Et hoc est,ex quo sanctorum omnis ordo plo ratat' gemit,qu6d inimicus consumpsit eos. Sed quia domum luctus intrauimus diuersa lamen , lationum genera introspeximus, diuersasj personas: explicito secundo liter rum alphabeto libri secu- . di,votoin fine fleti

congruenter imponimus.

vinis libri secundi.

150쪽

TI LIBRI TERTII

Prologus.

T O N nostri operis est,frater & ta l senex, falsas poetaru fabulas iam I reuoluere uel Milesias:quonian

nostra institutio alios reposcit mores: nemphilosephorum perscrutari libros: quia in altero ludus 6c oblectatio est: in altero uero difficuItas re sudoribus admixtus labori Uerum magis threnis nos decet 8c lamentis indesinenter insistere si forte cui in Iudicum legitur monentedi enumerante angelo mala quae gessimus, una cum eo ad locum flentium de Galgala, id est,de uoluiibro usui ascendimus. Ubi cum loquereatur ad omnem Israel, eleuauerunt uocem hi dc fleuerunt. Unde uocatum est nomen ioci illius,ssentium uel lachrymarum.Quae

quia tristia sunt, difficile, imo impossibiIeAh placere omnibus. Sed quia noui cuiussi omne quod uiuimus: ideo huic me studio totum tradidi,quasi in quadam mentis specula mundi huius turbines, inter ista

quae plangim , di naufragia nostri seculi

SEARCH

MENU NAVIGATION