장음표시 사용
171쪽
De Resitu isne ob stuprum, O adiaterium. ITIM., qui habet: Qui alium movet, aut quod ex prole illegitima patiuntu
inducit ad inferendum grave damnum legitimi, non non tamen se infa- Tertio, non tenetur ad resiturionem istius mando . damni illati . .
- Ex dictis sequitur , quod qui per I. Uaeritur primo . Ad quid vim, aut fraudem retraxit aliquem teneatur Stuprator, qui non ab ingressit in Religionem, non solum promisit Virgini matrimonium freneatur ex justitia vim , & fraudem Resipondeo, quod si sine vi, aut tollere , quod omnes Doctores asserunt, fraude illam induxit, ad nihil tenea- sed etiam teneatur restituere damnum tur; nisi sorte laesa sit in honore ejus inde secuturn, non solum ipsi avoca- familia. Notandum tamen, quod sito a Religione . sed etiam Religioni, sponte Uirgo coniensit, corruptor Vir- habita ratione spei, quam habebat ut, sinis non dicitur stuprum cornmiuile, Iitatis ex tali viro . necnon periculi, sed sornicationem . ut communiter quod ille mutaturus esset voluntatem. docent eontra Calet.: Etenim . si illa Ita Vasq; , Molin. contra Sal. . Ar consentiat, nulli fit iniuria ; Ubi e con-gon. apud Bonac. hic. Ratio est, tra in adulterio fit iniuria ipsi vincu-
quia sicut qui alterum impedit per lo maritali indis blubili , & ipsi Sacr
vim, aut fraudem a consecutione ali mento, si committatur consentiente euius beneficii, ollicii, dignitatis, vel uxore, & marito: Si vero Per Vim. haereditatis, tenetur ad restitutionem, aut fraudem aliquis virginem deno- quanti spes illa valet arbitrio prudem ravit . tenetur vel illam ducere, Veltis viri, ita in casu nostro. damnum aliter reparare, verbi gratia, constituendo dotem , &c. etenim
ARTICULUS U I. damnum cum injuria illatum rependa debet. Notandum tamen, quod si sic De Ressitutione facienda ob stuprum, deflorata obtinuit deinde commodas ct adulterium . nuptias. itam nihil detrimenti acceperit ex defloratione, nihil ei restitui de-L. Ad quid teneatur desorator Vir is beat propter periculum non in enien nis, qua in stuprum sponte consen- di commodas nuptias, quia nihil re-sit Et quid, si per vim, aut stitui debet pro periculo, quamvis is
fraudem illam defloravit ν pretio aestimabile, quando non tequi n. Qus Virgineis deforavit ficte ma- tur damnum; neque propter defl trimonium promittendo, tenetur tia rationem pudicitiae quicquam restiniam ducere, quin satis sit aliam tuendum, quia hec non est pretio dotare , seclusa disparilaie inter aestimabilis; sicut nec pretio aerumν uos. bile est membrum, quod abscinditur: IV. Adulter ob inmriam persenalem mm Quia tamen periculum non invenien-riis irrogaIam , tenetur petitione di commodas nuptias est pretio aesti- venia. aut aliis signis satisfacere. mabile, ideo si pyst de norationem Prolem suam tenetur alere post tem accepit. verbi gratia, centum Pr Ptertium annum. tale periculum, & deinde bene nupti m. Si nothus inter legitimos a Matre haut nihil incommodi passa sit ex cle-βysto tur . tenetur adulter com- fioratione, non proinde tenetur relli-
pensare damnum, quod legitimi tuere illa centum . Ratio est, tum quia . paraumur. Probabiliter multi sustinent oppositam m. Adultera tenetur compeηrsare damni. , se tentiam . quod scilicet tale Peric
172쪽
Ium debeat pecunia eompensari; tum etiam quia siletu potest quis pacisci
certo pretio de lacro tessante, aut damno emergente . haut possit exige- Te , nedum retinere tale pretium . quamvis deinde nullum lucrum cesset, aut damnum emergat. ita in casu ninistro potest quis post deflorationem Iacisci certo pretio de periculo, quod
ibiit, itaui possit retinere, de exige re tale pretium , quamvis deinde nutilam damnum sequatur. IL Quaeritur secundo. Ad quid teneatur corruptor Virginis, qui ficte matrimonium promisit rRespondeo , ex dictis in de Spontaibus teneri eam ducere . nee fatis esse eam dotare, dummodo non sit disiparitas inter illos. Ratio est, quia
in omni contractu oneroso tenetur quilibet ex justitia ponere verum colin sensum, atque adeo tenetur ex iustitia in casu nostro vere promittere main
trimonium , de sic illud ponere; Etenim justitia obligat ad ponendum idem numero, quod debetur, nec satis est ponere aequivalens invito domino. Quod si sint disparis conditionis, quamvis multi etiam apud Less. cap. Io.dub. y. doceant, quod teneatur eam
ducere. si illa ignorabat hane dispar, ratem, nec aliunde suspicabatur fraudem , εe deceptionem, probabile tamen est . quod non teneatur, sed poLfit pecunia damnum rectrcire; quia iustitia obligat tantum ad ponendum
aequale, 6c non superexcedem .
III. Quaeritur tertio , Ad quid adub
Respondeo. Ni dico primo, Pro m ea injuria, quae fit marito , non imnetur adultex repenstere rufi meram satisiactionem per signa doloris, minuationem veniae. Sc. si illam cupiat. Ratio est, quia pro injuria mere personali nihil est restituendi . ut diximus cum de Contumelia; Siquidem injuria personalis diaeta νneria est Articulas VI. ab iniuria reali. Dico secundo. Adulter, si partus
sequatur, re agnoscat illam esse suam prolem, itaui non habeat justam, seta probabilem rationem dubitandi , t netur restituere, quae impense sentiri alimentis prolis a tertio aetatis anno .& deinceps. Ratio est, quia usque acitertium annum inclusive tenetur mater alere prolem, ex cap. a. - ver inue infidelium . deinde tenetur pater
quousque proles possit sibi de alimeα-
tu proviaere. Non est autem verum.
quod aliqui docent, videlicet ad iateneri quandocumque probabiliter credit esse siuam prolem . sed requiritur . quod non habeat probabilem. ac solidam rationem in contrarium ; etenim communiter Doctores docent neminem teneri solvere. nisi ei co stet se debere . itaut oppositum nota
sit solide probabile. Quod si solum
dubitetur, num ea proles sit maritiis an adulteri. in tali casu videtur. quod
stet in possessioue delictum , & dubia
sit excusatio, unde teneatur adulter pro lem alere talem pro rata dubii. Macommunius apud Tamb. lib. I. caP. 4. docent ad nihil teneri adulterum, nisi certus moraliter sit illam eΩse suam prolem, quia in tali dubio melior est conditio possidentis: Sucuti si venenum propinem Sorti . qui pariter venenum sibi Propinaverat .m dubio num ex meo veneno interia exit . ad restitutionem non teneor.
Ita non constat de damno a me cauis to . Contra vero, fi dubitetur uter ex duobus adulteris sit patet natae pro iis , uterque in solidum tenetur asrestitutionem, cum constet de damno ab iis cauiso . Non secus ae si duo laetant suam sagittam in Sortem, a non constet ab utra ex iis sagittis sieconfossus, uterque ad restitutionem in solidum obligabitur. Quicquid ita contrarium dixerint nonnulli apud G bat relatum a Croti lib. 3. P. P. n. TO
173쪽
Da Resti a isne ob fraudata vectigalia . I73 IV. Dissimitas est, an si nothus reputetur legitimus. de dividatur interulum, & Iegitimos haereditas, tunc adulter teneatur compensare damnum.
quod patiuntur legitimi in diminuti ne haereditatis ΤΛliqui apud Less. lib. Io. dub. s.
negant. quia scilicet adulter non fuit causa, ut a matre supponeretur inter legitimos , nec id intendit, aut con siiluit : Et confirmatur; si enim mater procuraret sibi abortum , adulter non diceretur causa abortus ; ergo si mater supponat nothum inter legitimos , adulter. non dicitur causa talis
suppositionis. & fraudis; in utroque
enim casu damnum sequitur ex pe versa voluntate matris suppeditam te tantum adultero materiam circa quam, videlicet prolem . Verum com
munis opinio affirmat . Ratio est , quia per hoc, quod adulter fecerit prolem ex aliena uxore. sumcienter supponit illam marito suo, perinde ac emet sua proles; Neque enim opus est ad suppositionem, ut mater dicat tu Iam cste prolem mariti, sed satis est. ut illa ex ejus utero nascatur, & non sit suspicio adulterii; Unde patet disparitas circa abortum, ad hunc enim requiritur nova actio positiva matris, ct ideo huic tantum Imputatur. V. Quaeritur quarto. Λd quid imneatur Adultera pRespondeo teneri sine famae, aut vitae aispendio curare, ne legitimi ha redes damnum patiantur ex prole i, Iegitima; quare tenetur earapherna, si nabeat, relinquere legitimis in compensationem, aut imminuere solitos sumptus, vel labore majori plus I, crari ; ac demum si aliter non possit
vitare damnum legitimorum, tenetur inducere nothum ad Religionem in pessendam ; Non tenetur tamen cum periculo famae se prodere, ut com muniter docent contra Sot., quia fama est superions Ordini , quam ρο- cunia, ct ideo non est exponenda pro rebus ordinis inferioris. Quod si adultera sit suspecta . nec magnum damnum in fama pateretur se Pr
dendo, certe teneretur se prodere.
si speraret inde prosectum ς quod tamen raro accidit, quia filius non tenetur credere matri prodenti suum adulterium, etiamsi in articulo mortis id fateatur, cum non teneatur crede re sceminae infami .
De Restitutione facienda ob sta data vectigalia. I. Lex da sisendis υectigalibas iusto impositis ad Principis sustentati
nem, ct Regni defensionem verius non es pure poenalis . Quid se imponantur in rebus usualibus pLI. Num detin obligatio solvenssi vectia talia. se dubitetur negarive num iuste imponantur III. Etiam extera tenentur solvere vectiagalia susta. IV. mm sponte aperienda sint custodiabus merces, pro quibus vectigal
V. Custodes non obsantes fraudibus prout ex iustitia tenen νr, proba biliser non tenemur ad re tutionem poena, quam 'audatores vectigasti, Ioivssent. si manifestarentur, licet teneantuν compensare damnum, quod domini subeunt. n. Ecclesiastici quandonam tenentur u
nae Clerici rarivati, quamvis gaudeant privilegio Camnis . A Virginem xerint, oe gestem babitum , ac
tonsuram, non eximuntur tamen AE
solutione vectgaesum: me Clerici relate ad bona, qua advehuna ad negotiandum.
VIII. Si custodibus non constet , quod bona sint Eecisas a ravim, iuramenis
174쪽
174 Questio VILI. ritur primo , An stati- dans vectigalia justa tenerutur ad restitutionem prasipondeo, nonnullos apud Less lib. a cap 32. dub. 8. contra Navar., Angei., Si, & alios negare; siquidem putant legem vectigalium esse pure menalem, atque adeo non obligare ante sententiam Iudicis. Communior tamen. & verior sententia astrumat; tum quia Christus Dominus rogatus
sari r respondit, Reddite qaa μηρ Ca- sarir, Gyari, qua sena Der, Deo ptum etiam quia tenetur populus ex iustitia sustentare Regem, a quo delenditur ; vectigalia autem imponun tur ad Principis sustentationem ς tum demum quia si vectigalia sint justa.
iuste exiguntur . erso debentur ἰ aliter daretur bellum iustuin ex utraque Parteia Verum Molin. . Cajet. , Sal. - α alii apud Bonac. hic excusant Pr habiliter fraudantes vectigalia imposita non in rebus. quae ad negotiatio. Nem emuntur . sed in usualibus . videlicet in cibo, 6c vestitu necessario, in pane, carnibus. piscibus, frume to . oleo, &c tum quia ita usu videtur receptum, tum etiam quia in iis plus gravantur paupere S, quam divites, ut videre est apud Dian. partia. tract. I I. resbi. 28. , & tract de Legibus resol. Iy. οῦ Et ideo multi d Cent contrae Molin. . Suari, & Ua'. , quod injuste exigantur; praesertim si nulla necessitas cogat ponere in iis vectigal, quod posset in aliix rebus ad negotiationem pertinentibus imponi. in quibus parum pauperes gravare tur , ut notat Les dub m
dubitatur, num vectigal sit justum, detur obligatio illud solvendi νRespondeo. Nauar. . Less., SM., Vase apud Bonata asserere, quod detur Ob- .ligatio. quando scilicet tale dubium est nugativum, quia praesumendum est in Anicurus VH. favorem superioris possidentis sic utatatem praecipiendi; Immo etiam in dubio politivo praesemendunt ei se in favorem Superioris, docuit Less. Seata contra Suar. , 8c Ua'. quia scilicet ut Princeps juste exigat vectigal. nore debet esse certus speculative. sed practice de eius iustitia ; ergo quamvis detur probabilis ratio. quae Gaiat injustitiam talis vectigalis, si tamen detur probabilis ratio de ejus justitia .
potest iuste illud exigere, Se sie debet ut ex justitia, aliter daretur bellum justum ex utraque parte. Verum alii negant dari obligationem solvendi .etiam in dubio negativo, cum Salon Caiet. , Molin. disim 67 , & aliis is quia subditus possidet immunitatem avectigalibus, ct dominium pecuniae seae; in dubio autem melior est conditio possidentis. Ad rationem asductam in contrarium respondent, nomposse dari ex parte objecti bellum justum ex utraque parte , itaut Superio vere habeat jus exigendi. & subditus non habeat debitum solvendi; siquidem jus. & debitum sibi correspo dentia Verum per accidens potest itare S apparere , ut Superior possit exbgere , & subditus noth teneatur sol rere; ut accidito quoties superior sequi-ttir opinionem probabilem faventem sibi, & subditus opinionem oppositam, unde potest dari bellum justum ex utraque parte tantum secundum apparentiam . & per accidens , non Vero per se. dc secundum rei ver
teri peccent, fraudando gabellas pRespondeo amrmative tum quia Iegitima conssietudine id introduci potuit, ut exteri seb ea conditione admittantur ad negotiandum aliter mul-.ti incolae fraudarent gabellas fingendo se extraneos; Tum etiam quia noc 'nus compeniatur per protectionem , quae mercatores eateri proteguntur a
175쪽
De Resimtione ob fraadat a Vectigalia ζ I ys superioribus loci, in quo vectigal exi.
IV. Rogabis hie s Num sponte aperiendae sint custodibus merces, pro quibus vectigal solvendam est, an ve ro possit expectari, ut vectigal ex
gatur t. Respondeo. Sot., Tabie n. . & alios putare . quod non teneamur merces inanisti lare, sed satis sit expectare, ut exigatur vectigal. modo nulla assit fraus . Nil tamen cum Salon. . Sal. . Les putant servandam esse loci conis luetudinem. V. Diximus autem supra cum de Muto, seu de non manifestante damnificationem domino illatam ex B
stodes vectigalium teneri quidem ad restitutionem damni , quod domini patiuntur non manifestando fraudat res ; sed probabiliter ex Va'. contra
Nax ata cc Molin. non tenentur ad
rellitutionem poenae , quam fraudutores itavissent, si accusati suissent: tum quia id usu est receptum tum quia non obligantur ad id ex paeto inito Custodes: tum quia talis pcena non debetur ante sententiam Iudicis. VL Quaeritur quarto; An etiam Clerici ad solutionem vectigalium tenem Lur Respondeo, imponentes, & exigentes vectigalia a personis Ecclesi Iticis incurrere excommunicationem in cap. Quamquam. De Censebus in o. ,ec in Bulla Coenae , quae cum quotan DiS renovetur, Omnem consuetudinem in contrarium revocat: Incurritur e iam talis excommunicatio. ut dicemus
cum de Censuris in Bulla Coenae, si exigantur overa a Clericis sponte dantibus, si scilicet exigantur, seu petantur tanquam a dubitore, non vero si simpliciter rogemur, itaut nulla vi, aut metu, aut precum importunitate cogantur: Tunc solum cogi postulat
Ec Mitici a Superiore pariter Ecclesiastico ad communes aliquas expensas, quando agitur de reparando aliquo damno. quod aeque principaliter tangit Clericos, & Laicos ; verbi gratia, si agatur de reparando flumine, quod minatur ruinas directe Uris Clericorum, & laicorum, veI ir agatur de reparanda via penitus destructa prope fundia Clericorii, itaui nequeant Clerici ducere plaustra ad suos agros. Εcontra quando agitur de reparando
damno , quod principaliter . de directe laedit Iaicos, ct solum in directe Clericos, in quantum scilicet sunt pars Communitatis; ut si imponatur gabe Lia pro reparatione moenium. pontium, viarum, &c., Clerici non tenentur, quia caeteroqui nunquam essent exempti a gabellis, cum quaelibet gabella
imponatur propter bonum Communutatis. Ita communiter apud Bonac..& alios. VIL Notandum tamen, quod Qericus conjugatus, qui duxit Virginem, re gerit habitum, di tonsuram, set uiugaudet privilegio Canonis . non vero exemptione gabellarum ; ut ostendit arant. V. Vtctigal contra Tuscum ;Nec est exemptus Clericus in rebus.
quas negotiationis causa advehit, ex Cap. uuamquam. Praeterea si Clericus acquirat . vel emat bona astecta aliquo onere, verbi gratia reparandi vias pinblieas, set vendi censum Principi. Sc., tenetur tale onus subire; ea enim de causa rem illam emit minore pretior Et ratio ulterior eit, quia res transit cum Onere. ex cap. P tiraeis, de Decimis, di leg. Mulier , fi . De disraeli
VIII. Petes, Quid si non constet exactori, quod res, quae a Clerico ven. duntur, aut iuvehuntur, sint fructus percepti ex agris Clerici , di non ex alieno agro, qui negotiationis causa invehantur ZRespondeo cum Glossi, & aliis r latis a Quaranti apud Bonac., standum esse
176쪽
ciorum, nisi aliud suadeant circumstantiae.
ARTICULUS VIII. De Restitutione ob simoniam
facienda . I. Simonia habetur perstudiosam volumtatem emendi, vendendi, aut per mutandi pretio temporati rem se rilsalem, aut spirituali annexam ,
sive pretium sit a manu , sive a tingua, με ab obsequio. U. Aά simoniam requiritur pactum seia
rem implicitum , seu animus obi gandi alium ad conferendam rem sacram propter temporalem , aut
III. Dimiditur Simonia tu Mentalem ,
Conventionalem, O Realem. Memtatis autem requirit actionem em' urnam positam animo fimoniaco .
poena Simoniacorum incurrumn tam a Simonia reali in Benefiesis. IV. Simonia prohibetur ram iure Diviano, ac Naturali, quam Human .
Aliqua tamen Amonia es selum su-ria Eeclesiastici , ct in hae dumis taxas dari potes materia parvia
m Materia Simonia es res saera , ΡΜ
quomodocumque Spiritualis, ac sempernaturalis , tuta Sacramenta , Reliquia. Benepcia , Praestimonia , Sacramentalia, σα I. uuid de Cappellaniis, de Commemdis. de meariam Episcopi, de R ctoriis Hospitalium . de ιabore in administrandis Sacramentis, ct de rebus consecratis pnL. Quid de allisieme alium rebus temporalibur ad conferendas rei spiria Anieulus VIII. tuales Quid de reportote stipeη-dium propter concionem , am pro docenda Theologia pVLLI. Quid de transferente ius patron intus sive reale, flve per ale propter pretium e Quid de resignante similiter Bene ium 8 Quid de com mutante res spirisuales lucrum afferentes IX. Quanam Pensio βι materia Simoni
Muraram etiam Resignatio Benefici rum p Quanam redemptio vexati
ruis licita es in Beneficiis p Quanam etiam transactιo inter litigantes νX. Pro actibas 1urisdictionis Eeel astea nihil accipi potest . Quomodo prodi ριημιιοnibus a Curia Romana aliquid accipiatur νXI. Num Pontifex possit Amoniam incuriarere etiam furis Eccles iei 3 XII. Excussume a Simonia iuris huis mani, qui illam scieme, ct dissiamnunte Pontifice exercet λXLII. Sex daeausia, seu titulis excusari potes a smonia, qui dat temporale occasione spiritualis nempe titulo sustentationis, taberatiotis, laboris trinseci , privationis alicujus imcri, redemptionis vexationis 1 usta . cst ratione consuetudinis. XIV. Qui, verbi gratia , celebrat , fidetur stipendium, aliter eo die nomcelebraturus, non habet pro motis.
secundario presse dictostipendium. sed solum pro motivo excitante , σκυμηali; aliter esset simoniacus . XV. Quanam redemptio iniusta vexati nis listia μ λ XVI. Simoniace datur pecunia intercessori immediato ad Beneficium obrianendum . Sed quid si detur intercesseri midiato XUIL. Beneficii collario facta Titio un ranis Simoniam ab alio eommigam ad tale Beneficiam obiinendum es irrita, nis in fraadem simonia co-- mutatur, am nisi electus resistat . Gaudet tamen bis beneficio triennalis m.
177쪽
XVIII. Quanam censura ferantuν ius momacos Z Quinam actus simoniaci sint invalida; ct quanam restitutio
XI. Pretii hujus restitutio facienda es. etiamsi non desur obligario ex tu stitia ponendi rem sacram , quavem
XIL Quias confereus rem sacram priavet se in gratiam alterius comm
da aliquo sue temporali, sivespia rituali paXLI. Qui rem sacram emit . illam non
tenetur restituere , quamvis vendens teneatur restituere pretium, quod pro illa accepit.
I. Use egimus de Simonia in ter-Γ tio ex Opusculis Theologic
Moralibus, agentes de Beneficiis E clesiasticis: Hic ea omnia digna quidem scitu paucis perstringimus, ut innotescat , quaenam restitutio ob tale scelus facienda sit.
Quaeritur primo . Quid sit Simonia λ
spondeo. Simoniam esse Gersi gium eo inus in sudιosa voruntate emendi, vendendi, seu permutandi pre-rro temporali rem sacram, seu spirituatim , vel δειrituati annexam . Appetilatur autem Simonia a Simone mago, qui Actor. 8. emere volebat Dei timnum , seu Spiritum Sanctum. Ita coinmuniter cum Less lib. a. disp. 33. , BOnac. tract. R. quaAL I. , & aliis .
Explicatur itulaec cle finitio, dicitur esse
Sacrilegium , quia opponitur virtuti Religionis a litinare res sacras tanquam
protinas: Dicitur Onsissens in studiosa
Noluntaιe, tum quia etiam mentaliter
committitur Simonia: tum etiam quia Pari III. ob Simoniam. 17 magna ex parte pendet ex intentione
operantis, cx Cap. Tua uos . De Stamoma a nam si tradens. verbi gratia, pecuniam non det animo emendi rena sacram, sed alio titulo, non commitistit Simoniam . Dicitur Emendi. aut Hendendi, dcc. . quo significatur comis mitti simoniam per Quemcumque comtractum onerosum, oc non gratuitum. Dicitur Pretio temporali, nam si detur
spirituale pro spirituali, extra materiam Beneficialam, non est simonia , quae praecise consistit in hoc . quod credantur spiritualia posse pretio temporali compensari. Eil autem pretium temporale triplex, scilicet muneris. linguae. dc obsequii . seu pretium a manu , a lingua , dc ab obiequio a
Pretium muneris . seu a manu . est
pecunia. equus, vestis . & alia, quae solent vendi et Pretium linguae est laus. vel vituperatio. patrocinium Advocati . commendatio apud Principem e Pretium obsequii dicitur ministerium aliquod in rebus temporalibus, ut es famuli , AZcono ini . Dicitur Rem -- cram , sevi spirisualem, quia res meretemporalis non est materia simoniae reum Simonia in eo consistat , quod res spiritualis putetur posse pretio mstimari: Dicitur autem res spiritualis non quodcumque est incorporeum , sed quod est aliquo modo supernatuis
rate , ut sunt Virtutes sapernaturales, Gratiae gratis datae. Sacramenta, Coninsecrationes , & omnis unas potestatis superuaturalis . Dicitur demum Vel spirituali annexam, seu quae connexionem habeat cum re spirituali : Quod tripliciter accidere potest ex Leg. .
antecedendo , comitando , dc consequendo I Antecedit enitri , verbi gratia . rem spiritualem Ius atronatus ,
quia supponitur praesentationi ad Beneficia ; item vestes Sacrae, Templa , Altaria , quippe quae reseruntur ad Missain ; Comitatur rem spiritualem labor in ministerio Sacramentorum et
178쪽
Consequitur rem spistualem Bene metum Eccle fiasticum, quia siupponit d, vinum ossicium Sacrum, Propter quod
t L Ex quibus sequitur primo , non esse Simoniam vendere doctrinam ;quamvis enim sapientia non possit auro aestimari, non tamen in hoc fit ulla irreverentia divino dono , etiamsi si pernaturaliter collato , cum possit sapientia aliter comparari. Sequitur secundo, in statu purae naturae, in quo nihil supernaturale daretur, impossibilem fore Simoniam. Sequitur tertio, esse a Iabe simoniae immunem , qui dat alicui Beneficium Ecclesiasticum , ne sibi noceat. aut ut sibi faveat , si nullum intercedat pactum, nec intemtio illum obligandi: Contra via ro comis mittitur Simonia, si intercedat pactum, aut intentio illum obligandi, sue temporale detur in pretιum , sue tanquam marivum conferendi spirituale, flve G. iam quando temporale es gratuita compensario pro spiramati, aut econtra , ut
dicitur in propos 43. damnata ab I
noc. XI. Quare , ut notat Less . cap. 3 t. dub. 2Ο. . ad Simoniam requiritur,
ut adsit intentio obligandi . Oc quoddam tacitum pactum . quia hoc est pecunia possidere Spiritum Sanctum, quod volebat Simon Magus; Idcirco clare temporale non tanquam pretium, sed ut motimna , per quod intendas alium obligare ad dandum mirituale, procul dubio est Simonia: Contra tamen si des temporale Omnino gratis, quamvis ab illo speres aliquod spiri. male . Sicut neque est simonia . si ineas pactum de danda,sustentatione congrua Sacerdoti pro Μ ista, pro Litaniis, Sci, quia est debita jure naturali sustentatio laboranti , ut infra ditemus. Est pariter Simonia, si des temporale in gratuitam compensationem pro spirituali, putando quod po sit compensari. stu atque pensari temporale cum spirituali, seu obligatio ODArticalas VIII. ta ex dono temporali cum collatione doni spiritualisi Sed non est Simonia inservire Episcopo , non quidem an, mo obligandi. ut tibi conserat Beneficium, sed animo ostendendi idone
talem ad inserviendum Ecclesiae. aqua Epit copus moveatur ad conserendum tibi gratis Beneficium; In quo tamen casu Episcopus esset simoniacus, si B neficium conserret in statuitam cominpensationem pro servitio sibi prasti.
III. Quaeritur secundo, Quotuplex sit Simonia Respondeo, esse triplicem, blentvlem . Conventionalem, & Reatem . Simonia mentalis non est intelligenda, quae solum mente concipitur sine actu externo.; quia Simonia, quae subjacet poenis Ecclini allacis, non potest in s lo actu interno conlistere, cum Ecclesia non judicet de internis; Et saltem de facto non reservat peccata mere imverna, quamvis juxta lintentiam Vasq. possit ea reservare s Sicut potest dirupensare vota interna: Quare pro S, monia mentali Venit actio externa . quae fit animo simoniaco . quamvis tipsa secundum se labem Simoniae nocipraeseserat; ut si Sacerdos accipiat eis leemosynam , quae datur pro nus a , tanquam pretium missis; vel si quis ad Chorum accedat intendens diit ributiones accipere , non tanquam sinstentationem celebrantis, & canentis, sed tanquam pretium celebrationis ,& Divini officii, nullo de hoc dato externo signo ; Ad eum modum, quo dicitur Sacrilegium mentale committere, qui expuit in Ecclesia animo illam contemnendi, quamvis non prodat s crilegam hanc intentionem . Quod si quis per actionem spiritualem principaliter intendat commodum tem Por Ie, verbi gracia celebret principaliter propter stipendium , secus non celebraturuS . aut econtra per actionem temporalem intendat principaliter alb
179쪽
D. Rutilatione quid spirituale. ut qui Episcopo insedivit principaliter ad obtinendum Bene
ficium, Simoniam mentalem commit teret, quia dum dat spirituale principaliter propter temporatu. videtur velle unum cum alio commutare,
gis aestimare temporale , quam spirutuse, nam Propterquod unum quosque tale est, & illud magis. Si tamen quis primario celebraret intendendo cultum i ivinum . & secundario , ac occasionaliter stipendi um , Simoniam non commixteret, talo verum sit . quod si hic non haberet stipendium, a celebratione miliae abis stineret
- Simonia Conventionalis consistit in
pacto, . seu conventione expressa, vel tacita commutandi spirituale cum temporali. Demum realis Simonia habetur per hoc . quod de facto tradatur , vel accipiatur res spiritualis pro
Rogabis primo, Ad quod genus S,
moniae reducatur Simonia Confidentialis in Beneficiis. seu Confidentia beneficialis λRei pondeo . aliquando reduci ad
Mentalem , aliquando ad Conventi natem , aliquanao ad Recem. Est e. nim Simonia Confidentialis mentalis resignare, verbi gratia, beneficium intentione obligandi alterum ad solvendos fructus , aut pecuniam, sed non manifestando illi suam intentionem . Est vero Conventionalis . si pactum in eas resignandi Beneficium, vel conferendi, vel aliquem praesentandi, aut initituendi ad hoc, ut Beneficium tibi. vel alteri rettituatur, vel ut sibi. vel alteri pars stuctuuin tradatur: Est deismum Realis, si Beneficium re ipsa renuncietur, vel conferatur cum tali pacto . Verum ad incurrendas poenas Iatas a Pio IV., & a Pio V. contra committentes Simoniam confidentialain inneneficiis requiritur ipsa realis receptio Beneficii tu confidentiam: Haec autem ob Simoniam. I 7 squamor modis contingere potest :Primo, si recipiatur Beneficium ab altero, qui illud resignet cum spe . de confidentia, quod recipiens Beneficium illud postea dimittat, vel solvat fructus in favorem resignantis, aut alterius, quem resignans destinaverit ;Nec est necesse , quod tale pactum sit expresilam , sed satis est, si resignans cum hac spe resignet, & refi- gnatarius advertat talem animum resignantis . etiamsi ipse talem animum non habeat; quia sic censetur tacite in illum animum consentire, & Simoniam committere, non quidem directe, sed indirecte. quatenus ad illam concurreret; uilic*ud sit, an hic e communicationem tunc incurreret equod discutit Suarius disp. aa. de Cene
mittitur Simonia confidentialis in Beneficiis , si quis conferat Beneficium alteri sub dicta spe . & considentia . quae scilicet implicitum pactum coni,neat . Tertio , si quis eligat aliquem ad Beneficium sub eadem spe. Quadito . si Patronus, licet laicus, aliquem praesentet cum praefata spe . Rogabis secundo, Num Simonia ficta reducatur ad Conventionalem; ut si quis promittat Beneficium pro pecunia , intentione solum recipiendi Pecuniam, non tradendi Beneficium pRespoii deo cum communi contra Nauar negative ; Simonia enim ficta non eli Simonia; sicut homo pictus non est homo , & consequenter ad nullam Simoniae speciem reduci debet.
Ex quo fit , quod simoniacus fictus
poenas contra simoniacos latas non
Notandum tamen, quod Clemens VIII. prohibuit, ne Regulares absolvant non solum a quavis Simonia revit, sed etiam a confidentia beneficiali, unde quaelibet confidentia beneficialis etiam mentalis , ct convcntionalis , quae in opus externum prodit, est Z a s
180쪽
cisus reservatus, licet poenae a Pio IV., S V. latae restringantur ad Reatem . Nonnulli tamen putant solam Confidentiam Beneficialem realem a Clem. VIII. reservari; quia sola haec habet annexam censuram, & casus Pontificii reservati universim censeram habent annexam. Advertit autem Suarius loco laudato, censuram Iatam a Pio U. adversus committentes crimen Simoniacae Confidentiae beneficialis incurridumtaxat a recipientibus beneficium sub confidentia. non a dantibus, quia homines procliviores sunt ad recipiemdum, quam ad dandum.
IV. Quaeritur tertio, Quonam iure simonia prohibeatur Respondeo, prohiberi iure Divino, naturesi, & humano: Divino quidem. tum quia I. &3. Regum reprehenditur Ieroboam, quod daret Sacerdoti pretium I tum etiam quia Chrithis Dominus Matth. Io. dixit, Gratιι accepi pis, gratis date. Jure etiam naturae ,
quia ratio dictat Sancta sancte tractam cla; non tractantur autem sancte, si Permutentur pro re temporali , quae vilis eth, juxta illud , Quis non putet
viti efe, quod venditur λ Unde Actor. g. D. Petrus dixit Simoni mago: Pecu aeta tua tecum sis in perditionem, qu
.iam donum Dei existimasti pecunia posfideri. Demum jure humano prohibetur in toto titulo de Simonia. Notandum autem, aliquam Simmniam solo jure humano prohiberi; Si ut enim dum Papa prohibet, ne ab Ecclesia quilquam extrahatur in reVgrentiam Ecclasiae . committitur Sacri legium , si aliquis extrahatur, quod tamen praecisia Papae prohibitione non ellet Sacrilegium; ita dum Papa Pr
hibet, ne rus aliqua temporalis ιpir auui annexa vendatur in reverentiam talis rei, committitur Simonia, si ven
datur; quae Simonia jure tantum humano est talis, nam praecisa tali prinhibitione non esset Simonia; Uuae O- Articulas VIII.
ritur alia celebris divisio Simoniae ira Naturalem. 8c Ecclesiasticam, seu ira Simoniam iuris Naturalis, quae scilice et jure naturali prohibetur, & juris E clesiastici, quae scilicet prohilietur jura
Huiusmodi autem Simoniae jure tam tum humano prohibitae plures sinit . Primo juxta sententiam Nauar. , & Mliorum communiter tamen rejectam.
si vendantur Beneficia. non q*dem ratione tituli , quod sane jure Divino prohibetur. sed ratione fructuum
temporalium . & emolumentorum , sicut venduntur vasa facta ratione materiae et Communiter tamen D ctores apud Lest cap. 33. dub. a. censent etiam hoc pacto invendibilia Boneficia jure divino , quia dum venduntur ratione stuctuum, venditur lux
ad fructus ; sed ius ad mictus habetur ratione officii spiritualis; ergo sic venderetur ollicium spirituale , quod iure divino eis illicitum. Illud certiLsimum et , esse contra justitiam , si sic vendantur Beneficia: damnata quippe est ab Alex. Vt L propos. a . diczns,
Non est contra iustitiam Benemιa Ecclesiastica non conferre gratis , qu/a collator non exstri pecuniam pro collaιιona Beneficii, sed veluti pro emolumento te Parali, quod sibi conferre non tenebatur; Cum' enim gratis ea dari debeant .
contra justitiam est aliquae pro iis a cipere , sive talis Simonia sit juris d vini, sive solius iuris humani. Secundo , est Simonia solius juris humani permutatio Beneficii cum lio Beneficio facta propria auctorit te. Tertio, resignatio Beneficii propria auctoritate iacta cum reservatio, ne pentionis. Quarto, acceptio alic jus rei occasione examinis, ex Trident. scit. aq. cap. I s. Quinto venditio os ficiorum Ecclesiasticoruni spiritualium. seu habentium onus spirituade, necnon venditio Osticii Dispensatoris, seu Pr curatoris, aut .EcOnomi, sicut etiam