장음표시 사용
311쪽
runicorum species. Quomodo punica fiant acida. Quomodo ex acidis dulcia evadant.
nica. Quae triplici specie a Dioscoride distinguutur: in dulcia, acida, &uinosa seu misi a. In quibus dc fructus, Sc acinoria magnitudine, adhaec liquoris copia praecelluluinolenta . Plinius species quinque secit, dulcia scilicet, acria, mista, acida,& uinosa. Acida fieri credutur , si assidue rigetur, nam siccitas in his & suauitalcm praestat Acopiam: cuius tamen nimietati, ut Palladiano utar uerbo , aliquid dcbet humoris opponi . Si ex acidis dulcia facere uoles, stercore suillo dc humano, urinaque uetere radicos ierigabis, Columella autore. Quin & nos, ait, etiam eXiguum admodum Laser Cyrenaicum uino diluimus, de ita cacumina arboris summa obleuimus: ea res emendauit acorem malorum,&apyrenum, dulcemque fructu fecit. Paxamus Graecae agriculturae prosessor peritissimus,cam in rem arboris radices circu-
fodi iubet, suillumquq stcrcus sublini, deinde terra superingesta, humano lotio rigari . Sςd de hoc, inquit, in alio nostro Georgico opere perscctius a nobis dictum reperies. Georgicum opus illud desiderari intelligo, ut alia antiquorum pleraque, magna rei literariae iactura . Rursiim ex
312쪽
acidis dulces facies, si ablaqueatis radi
cibus tedae clauum infigas. Sunt qui algam marinam radicibus obruant , Sc ei asininum stercus cum porcino rcmisceant. Ne punica in sua rumpantur arbore, remedio sunt lapides tres ad radicem collocati , dum seritur arbor : quae si iam sata est , scilla secundum radices plantanda uenit. Alitcr, cum matura fuerint punica , antequam rumpantur , petioli quibus depcndent sunt intorquendi . Quae res etiam praestat ut anno toto uiridias cruari possint in arbore, quemadmodum ex Co-jumella Plinius 8c Palladius adnotarunt: uel potius ex Florentini dc Africani graecis Georgicis, &ij & ille transcripserunt. Sed praeter iam dicta , idem Africanus inexcavatos scrobes, dum pangitur arbor punica, cochleas iniicit, si quide reperiri possint: uel scillae bulbos una mittit,caeca quadam naturarum discordia. Tradunt in miram magnitudinem punica mala protuberare, si olla fictilis circa arborem obruatur, uel ita aptetur ut ramus cu fore in illa claudatur, ad palum, ne resiliat, illigatus, ipsaque olla contra aquarum incursus operta muniatur: nam suo tempore poma eiusde
Ne findatur punica in asebore.
Quomodo punica seritabuntur uir dia in arbore Quomodo in mira magnitudinem
313쪽
nebit arbor punica. Quomodo a uermib' d sendantur puniea arbor &eius poma.' punica diu seructuruitidia inar
ANTONII MI ALDImagnitudinis qua fuerit, opportune res det: imo uero ad illius rei figuram efformata, quam ollae aut vasculo impresseris; que- admodum tradit Gargilius Martialis apud Palladium. Qui etiam promittit Punicorum multitudinem, si tithymali de portulacae succus aequaliter mistus, trunco arboris antequa germinet illinatur. Quod D e
mocriti georgicis acceptum ferre debebat Palladius, no Gargilio Martiali.Si florem
non continet arbor punica, ueterem urina
cum aquae mensura pari temperabis, A per annum radicibus ter infundes, uni punicae amphora ingesta sufficiet. Sunt qui algam
radicibus iungant: uel floretis arboris triacum , plumbeo circulo concludant: aut anguis corio circundent, uel bis in mense irrigent. Si vermibus laborat tam poma quam arbor, radices felle bubulo sunt tingendae,
M continuo morientur . Si clauo aeneo, Vt
alibi scripsimus, illos purgaueris,non facile renascentur. Quibus etiam apposite obviabis asini urina suillo stercori admista M. radicibus affusa, ut tradit Palladius. Caeterum, in sua arbore uiridia longo tempore permanebunt punica, ut scripsit Florentinus, si petiolos, uel potius ramulos,dum i n
314쪽
uigore sunt poma, semel atque iterum contorseris, & cucurbitas aridas ac rapa singulis circundederis, ne humectentur, aut ab auibus arrodantur. Si inscecuda fuerit punica a rbor, fruiniosam reddes cinero &lixiuio circa truncum stequciater infuso . Si aegrotabit & languida crit, curabitur recreabiturque ubi caudicem iuxta radices, algis e mari proiectis contexeris,& assidue rigaueris. Candidi fient punicorum acini,
si argillae & cretae miscueris quartam gypsi
partem: dc toto triennio hoc genus terrae ra
dicibus insperseris, de Gargith Martialis consilio. Didymus in suis Georgicis testatum reliquit punica rubicunda fieri,si cinis
cum lixiuio circa arboris truncum crebro immittatur: aut glandium cinere radices saturentur. Sine acinis nasci promititit AH- canus si dempta medulla, ut in uite, surculus adobruatur, & dum comprehenderit, i quod emergit amputetur. Sed hoc loco prς-tereundum non arbitror, quod ramis punicae gestatis, uenenatae bestiae procul arcetur: quapropter in stragulis & locis serpentibus obnoxiis dilos securitatis crgo deponendos censent prisci rei agrariae doctores Mintcrpretes,sicuti libro primo admonui
Vt fiant rubia cuda punica, & absq; ac
315쪽
Punicae cum myrto sumamicitia. Pulchru inurium de di
ANTONII MI E AL DImus. Punica arbor myrti coniugio apprime laetatur, ut tradit Democritus, &ob id myrto insita fertilior euadit. Vtriusque radices & si aliquanto distent interuallo, nihilominus mutuo complexu exhilaratur. Quid amplius 3 A fricanus in suis de agricultura Commentariis docet quomodo punico decerpto ex sua arbore, dicere possis quot grana intus contineat. Pomum unum inquit, prius aperi, & quot acinos habeat dinumera, ac tibi in singulis tot esse persuade, etia si magnitudo uariet, modo ex ea dem arbore legantur . Nam sola disserentia erit non circa numerum, sed magnitudine aut paruitatem. His utcunque pro arborC& eius pomis expeditis, ad conditu ram,repositionem S tutam custodiam comodum uenio. Berytius in suis de agricultura praeceptionibus G r cis tradit, punica ad hybernos usus reseruanda leni manu decerpi o- potiere , ne tactii asperiore uitientur, aut vulnus sentiant quae duo putrilaginis ori
ginem adferre solent ) deinde pediculis in
coctam dc liquidam picem demersis, refrigerata , ex ordine suspendi debere. Sunt qui tota in picem mergant, & ubi refrixerint,
suspendant: Alij arentibus flocculis sigilla-
316쪽
tim inuoluta, seniculis obstringunt, ne tumescentia dehiscant in rimas postea gypso undequaque illinunt & uestiunt: e6q; modo munita ac loricata, in parete arbore hqrere patiu ntuta sed maioribus ramis alligari debent, ut immota maneant, dc uentoruuim sustineant. Palladius, Sc ante illu Columella, ex Graecorum placitis,atque adeo unius Beryth,tradit diu scrvari poli punica, si integra ut diximus, collecta, &lino sparto uecolligata, in aqua marina, uel feruente muria taxadiu demergantur, ut liquorem combibant, dc madescant: siue, ut legit Columella , tantisper demittantur dum decoloretur: dein dc Sole triduum resiccetur, sed ita ut nocte sub dio non maneant: postea loco frigido suspeduntur: cumuolucris uti, aqua dulci macerabis . Sunt qui
in scobe querna prius aceto suffusa ordinatim obruant. A lij argilla, uel figulari creta induunt, Sc siccata, loco frigido suspendiit:
atque cum usus exegerit, in aquam demittunt, dc cretam resoluunt. Plerique attactu
illa inuicem separant, Sc paleis diligenter operiunt. Columella pediculos pomorum scuti sunt in arbore contorquet, ne pluuiis rumpantur, S: hiantia dispereant: deinde
varii de purueliri modi eustodiendora
317쪽
Pulchra¬atu digna Pseruandis punieis.
ANTONII MIZALDI ad maiorcs ramos alligat, ut immotaneant: mox sparteis restibus arborem clu- .dit, ne a corvis aut cornicibus, aliis ue auibus eius soboles laceretur. Sed ad Berytium de punicorum custodia scribentem redeo.
Is singulis fictilibus ollulis punica singula
ex arbore pendentia collocat: 8c diligenter operta ita munit ac stabilit, ut neque ad ramos aut truncos offendant, uel mutuo collissi sese atterant de confringant. Cui Colamella ad unguem Qbscripssisse mihi uidetur his uerbis: Nonnulli vascula fictilia d pendentibus malis aptant, & illita luto paleato arboribus haerere patiuntur. Alij foeno uel culmo singula inuoluunt,& insuper
luto paleato crasse liniat: atque ita maioribus ramis alligant, ne, ut dictum est, uento commoueantur . Sed haec omnia sereno coelo administ rari debent absque rore: quae tamen aut facienda non sunt, quod laedantur assiliscular, aut certe non continuis annis usurpanda: pKsertim cum liceat detracta mala ex arbore, modis multis innoxia
custodire, sicuti antea ostendimus, & nu nc demum etiam ostenseri sumus. Palladius docet optimc seruari, si seriola obruatui sub dio quae habeat arenas ad mediu usq; ,
318쪽
ω cum suis ramulis lecta mala imprimantur singula canis singulis, uel sambuci uirgulis: dc ita in dictis arenis separata figantur , ut quatuor digitis emineant ab arena . Hoc idem paulo aliter & apertius Columella sic est,psecutus. Sub tecto, inquit, fossulae fiunt tripedaneae loco siccissimo:
eoque dum aliquantum terne minutae repontum est, infiguntur sambuci ramuli: geniosum. deinde sereno coelo granata leguntur cum suis pediculis,& sambuco inserutur. Quo niam sambucus tam apertam dc laxa mel dullam habet, ut facile malom pediculos
recipiat. Sed cauere oportebit, ne minus quatuor digitis a terra absint, & ne se contingant poma. Tunc factae scrobi operculuimponetur, & paleato luto circumlinetur, nccno ea humo quς fuerat egesta, superaggeretur. Sunt qui in calidam aquam intincta, distatim exempta diutissime incolumia seruant. Alij in siccam arenam distin- u G rua cta&secreta deponunt: aut in frumenta- ςiμrio aceruo ad umbram, donec rugosa fiat, diligenter condunt. Plerique, ut Palladius adnotat, in seriola cui ad mediu aqua mittatur, punica sic siispendunt, ne humorem tangant: quae postea diligenter clauditur,
319쪽
Vix siae eustodiendorupunicorum.
Quomodo Iegedum po-'rnu quod uetustatem serre debeat.
ANTONII MIZAL DIneuentus irrumpat. Athin dolio hordei pleno ita collocant, ne se inuicem contingant : illudque desuper operiunt. Non desunt qui illa cum ramulis arbori detrahat,& crcta figulari perlita, ubi diligenter maturuerunt, in Sole desiccant : deinde si qua rimam creta fecit, luto liniit, & rursum as- siccata fr1gido loco suspedunt, quemadmodum scribit Columella. Qui hanc ratione postremam custodiendorum granatorum a Graecis geoponicis tacite mutuatam, sic nobis proponit. In urcco fictili nouo inquit scobe populneam, uel iligneam substernere oportet, ac ita disponere ut scobsinter se calcari possit. Deinde facto primo tabulato, rursus scobem substernere, &11- militer mala disponere, donec urceus impleatur. Qui cum fuerit oppletus, licebit o perculum imponere,& crasso luto diligenter oblinire . Omne autem pomum quod in uetustatem reponitur, cu pediculis suis legendu est: & , si absque arboris noxa fieri
possit, etiam cum ramulis: nam ea res plurimum ad perenitatem confert. Hactenus
de punicorum repositione x custodia, in qua demonstranda Sc recensenda, si tibi
prolixior sum uisus, factum id puta, quod
320쪽
DE sECRET. Nostin vi 3. 1 IL iuhcc ratio multa habeat mmunia cumrisa - liquis pomorum generibus. Ceterum, hic Quomoso non omittam quod ex punicis seu granatis dieatum ex uinum medicatum fieri solet tali arte ad punicis.
methodo. Acini maturi diligenter ex suigmembranis sectu si, praeloninminutur aceXprimuntur: mox uinum faecis ad id commodatis percolatur, & in vasculis re ponitur quousque tax residat i deinde clariucustoditui affuso destipes oleo ne corruina patur,uel acescat. Sut qui absque oleo illassin cadis asseruerat: sed per aestatem facile a cescit. Modi alij sunt requirendi a consultissimis agriculturae & medicinae professQ- et .ribus: nam ut dixit poeta. N6 omnia possumus omnes. Illud interim non dissimulabo quod apud Hieron: Caidanum legis nimirum cortice punici mal iserru in chaia lybeni intitate: sed modum subticuit G
uocata,stomacho inutilia esse Plinio censentur. Nam inflationes parisit,
ac dentes Sc gingiuas Ddud. Quae uero his' ',. ... i. - sapore proxima sunt, uinosa nuncupata
aluum sistunt, dc uentriculo, pauca dunta- λ xat, prosunt. Haec danda in febre nonulli eulaι, --,