장음표시 사용
311쪽
praecisa ratio ir habeat anima indiuiduatum esse, probatur. Si haec esset praecisi ratio ergo destructo corporeo cessante
actuali mutua proportione quae cessat in morte dum corpus corrumpitur haec enim relatio ex parte corporis undatur in eo Iestruetur ipse anima. Non enim remanetit specifica sed ut haec, dissic non possi mus seruare permanentiam eius post corpus. Tertia conclusio. Anima habeta retinet esse indiuidua tu etiam post separationem a corpore per talem gradum essendi signatum vel tale esse terminatu in acquisitum animae in corpore non tamen per depedentiam ad corpus. Haec con-
elusio est. b. Tho. in . I. senten. disin. q. s.articulo. a.ad. s. Et
intendit remotis corporibus adhuc remanet cuilibet animae esse suum terni inatum non tantum secta undum affectiones vel dispositiones quae consectate sunt ipsam prout sui vfectio talis corporis. Et mani sectabitur per exemplum sensibile. Si aliquod unum non retinens figuram di*nguatur per diuersa alia sicut aqua non congelata, quando vasa re- amovebuntur non remanebunt multe aquae distincta sed tantum Vna aqua quia non peri adnent figure quas Gortite erat ex figuratione vasorum. Ita est de sormis materialibus Nanimatorum quae educte sunt de potentia materiae, quae nohabent nec retiner es ei se ed earum esse pendet ex materia sic vel sic disiposita. Et ideo remotis disipossitionibus materiae remouetur esse earum. Si autem sit aliquod retinens
figuram dc distinguatur secundum diuersas figuras perdiuersia instrumenta, cita remotis instrumentis remanet distincta figurara ut patet in cera quae acquirito retinet varias figuras secundu varia vasa quibus infunditur Sin fractis vanis remanent illa figurae in cera indurata. Ide intellige de Onini liquabili. Et ita ei de anima quae acquisiuit determinatu naes se sibi intrinseciva &Iubstantia Ie in corpore cuius est persectio, permanet in ea post separationem, sicut figura incera solidata etiam rena oto vase figurante. duerte tamen
q, dictum est, licet huiusmodi esse acquiratur animae in corpore non tamen per dependentiam ad corpus. Quoniam si
312쪽
tale esse dependeret ex corpore conseruaretur etiam ex corpore ergo renloto corpore tale es te des rueretur sicut deseruitur figura corporis liquidi remoto vase fagurante. Et sic esse impossibile seruare incorruptibilitatem animae. Quantum ad tertium aduerte cu Scotus contra determinationem factam sic arguit. Si anima indiuiduatur per materiam vel corpus cui unitur, hoc est vel per habitudinemvicommensa rationem ad tale corpus, vel per esse quod acquirit in tali vel tali corpore, sed neutro modo ergo dic. Et quod non per habitudinem: commensurationem probae tripliciter. Primo sic Haec habitudo est ens e spectivum, ens autem
respectivum praesupponit absolutum ergo illa habitudo
iam supponit substantiam huius animae ut suum fundamentum, ergo non constituit nec indiuidua hanc animam sed supponit iam constitutam di indiuiduatam. Secundo sic. Indi uiduatiuum animae est de ratione animae. Est enim sicut differentia huius animae. Sed habitudo &commensiuratio non est de ratione huius animae, quia haec
anima est quid absolutum, resipectivum autem non est de ratione abs tuti ergo dic. Tertio sic. Haec habitudo in morte corrumpitur quoniacorpus quod est terminus eius corrumpitur, ergo si per illa indiuiduatur anima post corruptionem eius non renaanebit anima indiuiduata, ex consequenti non seruatur secundum hanc viam incorruptibilitas animae intellective.
Ad primum quia teneo relatio est idem ea liter cum
1uo fundamento, Ut determinaui in s metaph. inino nibus
nostris dico respectivum non supponit absis lutum suppositione reali sed tantii secundu materia intelligendi eo quia res absoluta visundat conceptu relati uia supponit seipsam vi fundat conceptum absolutum, sicut albedo quae realiter est similitudo supponit seipsam ut fundat conceptum similitudinis formaliter Stante hoc nego omnes consequentias
Scoti. Nam hoc concludit di non plus et illa habitudo supponit substantiam hujus animae quoad modum intelliget
313쪽
d non autem realiter quoniani illa est realiter essentia huius animae ut respicit hoc vel illud corpus. Ad secundum negoci, anima sit purum absolutum .immo cum sit forma di sit pars semper habet annexum respectum sicut d accidens ut accidens semper respicit subiectu.
Vnde ut determinaui in. 7. metaph. in . q. nostris inherentia est de ratione accidentis, similiter dico τ de ratione anime
vi est forma est respectus ad suum formabile. Et ideo philosophus indignitione animae ponit corpus non ut deessentia eius sedit propriam materiam cuius est persecti, actus. Ad tertium respondeo dupliciter. Primoq)Ilicet quando corrumpitur corpus corrumpatur illa habitudo quoad suusor male, vel quo ad suum connotatum non tamen quo ad suum reale intrinsectam. Hoc enim est essentia animae sicut similitudo est realiter: identicae albedo. Dico secundo, dato illa habitudo corrumperetur realiter ad corruptionem corporis ut tenet illi qui arbitrantur relationem distinguia fundamento tam ex hoc no sequitur quin remaneat anima indiuiduata, nam remanebit indiuiduata per determinatum
esse sibi intrinsecum di sibi acquisitum in ipso corpore cuius
fuit actus. Scotus autem supponit m nos teneamus totalem
di praeci iam rationem indiuiduationis animae esse illam so iam habitudinem quod non est verum, vi declaratum est in secunda conclusione. Et ideo argumentum suum non concludit. . - - -Qus d autem anima no indiuiduetur per esse sit acquisitu in corpore probat Scotus duplici argumento. Primo sic Tale esse praesupponitdi determinationem ocdistinctione me Isentiae huius animae abessentia cuius unque alterius animae, ergo non indiuiduat hanc animam,sed supponit iam indiuiduatam consequentia patet. Antecedens autem probatur,quia esse existentia non est ex sed distinctum nec determinatum , alioquin haberet proprias differentias aliter differentiis esse est entiae, quod est falsum,qui oportet ponere coordinationem existentiarum aliam coordinaaione essentiarum,quae omnia falsi sunt.
314쪽
Secundo sic. Esse existentie non est de ratione huius anime sicut nec de ratione animae Circunscripta enina existentia potest concipi singulare ergo non est indiuiduatiuum huius animae consequentia patet, quoniam indiuiduatiuum est distinctiuum, didistinctiuum habet rationem differen tiae. Differentia vero est de ratione eius cuius est differentia, ergo dic. Ad primum transeat pro nunc anteeedens Coiisequentia autem in uno sensu est vera in alio est falsa. Nam si sumatur indiuiduatio pro raticliae indiuiduandi sic concedo eam
nec est contra nos ut patet in I conc lusione. Si auteni sumatur pro permanentia in indiuiduato esse, sic negatur consequentia,& solum in hoc sensu concedimus faninia indiu duatur per tale esse ut patet in conclusione. 3. Ad secundum dicitur m non est necesse omne indiuiduatiuum essederatione indiuiduati nec habere se ut disseret tiam nisi sit illud quo sumitur prima ratio indiuiduandi, hoc autem non est ipsum esse sed illa habitudo qui κimus esse de rone huius animae, d realiter esse subam huius animae.
Haec de praesenti quaesito dicta sint. Quae si non sussiciunt dedi saltem viam exercendi ingenii iQuaestio. ς Si anima intellectiva est tota in toto dctota in qualibet parte corporis.
IN HAC quaestione aduertet Iandu .in. a. de animai
tractat eandem qonem, d est sua quaestio . . sed sub titulo animae in conana uni di non applicat se ad animam intellectivam, quoniam cum sequatur viam Commentato si
non est forma corporis dans esse non potest proprie dici
sit rota in toto, nec secundum partem. Nos autem quia i nemus ipsam esse verae formam informative merito quaerinius si est tota in toto dic, Ut ergo habeas in via nostra resolutionem propositi sic procedendum est. Primo ponetur disinctio de totalitate. Secundo ponentur conclusiones responsiue. Tertio soluentur tria dubia. Quarto soluentur principalia argumenta commentistarum ut militant contra determinationem quam acturi sumus.
315쪽
Quantum ad primum aduerte baliquod potest intelligi
totum quadruplici totalitate. Primo totalitate essentiali iaillud quod verae componitur ex partibus essentialibus reala distinctis quarum una est materia altera sormao in hoc sensu omnes substantiae sensibiles habent totalitatem. Secundo totalitate quantitatiua di est illud quod diuidis in partes quantitati uasit linea corpus lapis dic quae dicuntur quanta per se, vel saltem quanta per accidensit albedo quae diuiditur ut diuiditur superficies. Et in hoc sensu omnes substantiae corporeae, accidentia sensibilia recepta in quanto habent hanc totalitatem. Tertio totalitate potestativa siue virtuali Millud quod multas virtutes siue qualitates quae sint principia
diuertarum operationum siue motuum continet. Et in hoc sensu ignis continens caliditatem siccitatem leuitatem qu-cemla det hanc totalitatem. Quarto totalitate persectionali di est illud cuius natura persecta est perfectione sibi debitati ubi est lectandum totam persectionem est. Haec totalitas non includit partes reales, quia non dicitur totum in hoc sensu nisi quia persectum, haec totalitas inuenitur in omnibus
substantiis sit niplicibus ut in Deo di in aliis abfractis di in qualitatibus simplicibus nam tota albedo idest persecta est in quolibet pugillo niuis, di tota dulcedo in omni parte mellis,
di tota caliditas in omni parte ignis. Quantum ad secundum poniatur qui iam conclusiqnes responsiuae. Prima conclusio anima intellectius, quaelibet alia anima est in qualibet parte corporis animati. Haec non
habet difficultatem, quia fornia inest omni illi quod habet esse formaliter per ipsam, nihil enim habet esse fornialiter per aliquod separatum ab eo sed quaelibet pars corporis animati habet este formaliter per animam , quia anima est sorma
substantialis animati videterminatum est in. a. libro . in . q. φ.
forma autem substantialis dat esse totio cuilibet parti, toti quidem primo: per se , partibus autem ut sunt in toto vel
respiciunt totum, sic secundario. Scchinda conclusio, nec anima intellectiva nec alia anima est tota in omni parte corporis aniniati totalitate essentiali probatur
316쪽
probatur quia nulla ala ut determinatum est m. d. q. huius 3 lib. in I 2. metaphysi. in quaestionibus nostris componitur intrinsecae ex partibus essentialibus distinctis ut ex materia ex forma. Repugnat. n. anima esse sormam quia est actus corporis di eam componi ex materia: forma ergo talis totalitas non conuenit animae intellectivae nec alii animae. Tertia concla. Aia intellectiva non est tota totalitate po- restativa in omni parte corporis probatur, quia cum diuersat potentiae alae requirant diuersa organa diuersam complexionem in organis ut visum est in a. lib. de visu auditu tactu &c. ubi est anima secundum visum puta in pupilla non e secundum auditum. Quaedam di potentia ut intellectus voluntas in nulla corporis parte sunt ut dicemus infra, ergo dic Aduerte in q, Iad. in a de aia. q. . adducit opinionem tenentem oppositum huius conclusionis ut videre poteris,sed potius est derisibilis quam reprobanda.
Quarta conclusio Anima intellectiva non est tota in toto nec tota in pte, nec ps in pte totalitate utitatiua,Pbatur quia nullo mo est illa nec P se nec Laccias, ergo non pol dici tota illitatiuae, nec hereites illitari uas,ergo hac totalitate non
pol dici tota in toto dic Qusd aut nullo mo sit sit a batur, quia non intelligeret ulla sicut patet de sensu qui qm est illusi accuso organicus non recipit nisi indiuidualiter cognoscit m singi a re idem accideret de anima intellectiva, nihil enim reciperetur in ea nisi situ alr,o illud non duceret incognitionem nisi alicuius siluat existentis hico nunc. Quinta concib. Aia intellectiva totalitate a sectionali est tota in tot, tota in olite corpis Ibatur Persectio essentialis alae intellectivae est in diuisibilis ex quarta concrine, ergo ubi est tota est.i .psecta est. Sed est notate corpis per primam conccine cum sit forma subalis totius aiati ergo dici Sile hemias in niue de qua est verum die r tota albedo est inolite niuis, non quidem secundia ut itale qrhi accias extenditur ut supficies sed secundia a sectione qm albedo ut forma e. simple di ex se indivisibilis. Sed aduerte r totalitas persectionalis debet exponi potius negatiuae qua positiuae. Vt qui t
317쪽
di tota albedo est in pugillo nivis sic exponatur essentia albedinis est in pugillo niuis non secunduin partem di partem, sed indivisibit . Sili uni di tota ala est in capite di in corde, S in epate sic exponatur essentia ala est in capitem in corde non secundum partemo partem, uuia non habet partes sed
indivisibiliter. Hoc mo exponit Heriae. di est expositio vera. Quantum ad tertium aduerte tria dubia quae insurgunt contra determinationem factam secundum viam quam te
Primo dubitatur si sola ala intellectiva interoes formas informantes materiam siue sint rinae inaiatorum siue animatorum a imp sectorum si persectorum caret oi totalitatentitatiuatam pie QR accirs ita moes aliae sint quantae die ciens per accidens praeter solam an jmam intellectivam.
Pro euidentia huius dubii inuenio quinque modos dicendi quilibet modus habet propriana opinionem. Priitra opinio dicit ci, nulla forma subalis est quanta nec extela neci se nec maccias. Et ro sua praecipua est haec. Quiarsine sui non est extensa,qm ois forma vi forma est sinapi non hias in se partes ad ditam quantitatis nec rone tu iu:1ω est materia prima quae ut materia prima non est extenta sed extenditur pquantitatem. Nec potes dicere in Via Tlaonaisti suum subita esse materiam existentem sub quantitate Quonia citas P serina corrumpenda non remanet in in danti introductionis formae gnandae, quantitas subsequens P forma peneriada est posterior natura ipsa forma ex piat torma subalis non recipitur in materia existente in quantitate. Sed haec ro non concludit possumus. n. dicere , licet non sit extensarone sui nec rone materiae primae in fit extentacula est pars compossit recipientis extensionem. Sed aduerteri, nisi aliud addatur ala intellectiva es se extelarim est pars
Eois recipientis extensionem. Et ideo infra assignabit aliua ut videbis. Item aduerte icet in instanti introductionis λrmae non remaneat quantitas actu in materia remanet
virtuas ac si ea haberet actu. est in potentia ad conbimile Per aduentum formae generandae. Et dico quod illa utu
318쪽
In quantitas lassicit ad distinctionemrnateriae pro illo priori, equi pollet enim quantitati actuali, quam materia haberet si non deesset in illo priori subna quatitatis quod est ens actu
in via nostra. Pro nunc extimo sic responde dum. Tu autenis vis scire determinationem quam feci de materia quanta siue distincta in aduentu serinae,vide n. g. metaphysi.in quaesitonibus nostris. Secunda opinio dicit quod omnis forma insormans materiam est quanta di extensa. Et hic est Commenta. sequentes eum, di ideo tenent quod si anima intellectiva informaret materiam esse extensa. Et ratio eorum praecipua est haec.
Qtryd recipitur inquanto sit quantum ut patet de albedine recepta insuperficie diratio huius est , quia quod recipitur in aliquo recipitur per modum recipientis, ergo si anima intellectiva recipitur in quanto fiet quanta. Sed haec ratio non conchadit, quoniam maior sumpta uniuersaliter est falsa. Ad probationem dico cI, illa maxima potest habere duplicem sensum, scilicet verum di falsum, falsum quidem si integiligatur quod receptum fit tale quale est recipiens. Nam qua recepta in vase lolido fieret solida. Verum autem si intelligatur quod receptum recipitur in recipiente secundum quod recipiens est capax dc dispossitum. Sed sic intellectiva non deseruit arguenti,quoniani licer anima recipiatur persectius vel imperfectius siccundum dispositiones materiae, Ut determinavimus in octauo metaphysicae in quaestionibus nostris, non tamen ex hoc fit extensa, quoniam ex sui persectione est penitus impartibilis. Tertia opinio dicit quod non omnis forma substantialis
informans materiam est extensa, sed tantum illa quae educitur de potentia materiae. Et quia omnes praeter animam. intellectivam educuntur de potentia materiae, ideo tenent
solam ipsam esse inextensam. Et ratio sua praecipua est, quia sicut tota educitur de potentia materiae ita pars de
Sed hate, non concludit, quia illa po, sicut totum de toto,ita es de pte non est vera nisi vim totuna est hias te
319쪽
Ubi autem est totum non quia habetites sed quia psectum,
sicut di,totus Deus est bitu, non est vera. Et quia nonois fornia educta de potentia materiae, ut dicemus de ala bruti persecti, est totum habens partes, sed sumitur toti pro per.. secto ideo non est necesse , pars educatur de parte. Quarta opinio dicit , ois forma ina1ati di extensa non autem aliqua anima. Et ratio sua est, quia Ois anima supgreditur materiam ita tu non total immergitur, forma aut inarati totali immergitur. Item sormai natat aeque respicit di denominet singulas partes sicut totum Oes enim pars lapidis, est lapis sed non omnis par, animalis est animal. Sed haec ro non concludit rim non quaelibet supgressio materiae facit formam inextelam sed requiritur, dicemus insequelibusti, nullo mo formaificiat nec actu et partem extra totum, d quia non solum forma natati sed etiam anima vegetatiuae sensitiva brutorum imp sectorum perficiunto actuantitem extra totum ut declarabimus in sequetibus Aiae vero brutorum psectorum nullo mo actuant pte extra totum,io no inconuenit illas esse extensas has aut no.Quantum vero ad respectu mo denotationem dico v nou. solum forma natati respicito denotat pies sicut di totum, sed etiam anima animati impiacti licetio aequae psectae. Nasicut pars lapidis decisi a lapide est lapis sicut pars animati imperfecti ut lacertaeo vermis decisa est animata. Qtayd autenon dicatur animal sicur ipsum totum, non est quia careat
anima sensitiva, sed quia non habet sufficientia organa requisita ad ipsum animal. Quinra opinio dicit, hio solum anima intellectiva sed dia1 oiuinatalium psectorum sunt inextensae, imp sectorum aut sunt extensae,&diar aialia psecta quorum pies decisae nouiuunt,imperfecta autem quorumptes extra totum iuui.
Et ro huius opionis est haec Quyd aliquod unum diuidat in plura eiusdem ronis: diuisai maneat non est pol nisi situtum vel a se veli accias. Ex opposito aut si aliq*vnuni opsit diuidi in limoi necesse est visit non situm Sinextelum
se dii accias. Sed alae imp sectorum atalium diuiduntur in
320쪽
plura aῖata di diuisa permanent ut patet in partibus aialis
annulosi,quae separata a toto Vivunt. Aiae aut perfectorum atalium non sic se habent ut patet ad sensum qm non aiant partes nisi coniunctas toti ergo necesse est ponere aias aiatorum imperfectorum extensas, accidens, persectorum autedi non solum animam humanam inextensas. Et hanc opinionem sequor quae est Heruet in x sen .disg. mo. Et est consona. b. Tho .in I Pte. q. 76.ar. 8 ubi sic habes.
Sed forma quae requirit diuersitatem in ptibia, sicut est ala&pcipuae aialium psectorum non equat se habet ad totaec ad partes Unde non diuidituri accias. s. diujsionem illitatis. Et aduerte h. b. Tho. intendit ch qnforma non est na-raificere partem separatam a toto, dico pficere nec totaliter sicut sormietati quaeritatum sit ex se aeque pficit materiam bicubi tam di unicubitam si ab si indatur alicubita . nec fecundum quid sicut vegetatiua quae perficit ramum abscissum secudum quid quide sermair, sed Fin totu virtualla,qm ramus abscissus si plantatur fiet arbor ut patet in salice. Sila sensitiva brutorum in pse torum perficit partem abscissam secundu quid solu virtuast formallarim non pol fieri aiat licet haliato tae vivat, patet de cauda lacertae. Et qm ala
intellecti uadi sensitiva brutor perfectu nec totair nec seclidum quid piatificere nec vivificare partem extra totum,io ex hoc. b. Tho. insertu non sunt extenta nec diuiduntur naccidens scilicet per diuisionem quantitatis. Sed dices r. b. Tho. tenet oena formam inferiorum praeter iam intellectivam siluari in materia, ergo extenditur in materia di fit quanta per accidens.
Respondetur negando nitam,qmi insitu ari non inten dii hextendatur sed ita complantatur in materia iso pol ab ea separari eo hest de potentia illius educta. Et per oppositum ala intellectiva non sie situlatur. Cum hoc in stat crutraque sit in extensa propter rationem dictam quia scilicet no possunt informare partem extra totum nec jecundia
quid nec simpliciter. Scdo dubitatur quo. b. Tho.pot saluare id quod dicit int iii