장음표시 사용
131쪽
terium altaris obeunt quotidie collo inflexo, ruinminantibus quotidiana precarione maxillis , dicunt, et faciunt . omnia .-fert eorum volunta et prater merita tamen in magno habentur apud omnes honore . Hae aliaque longe etiam triniora
verba rudes plebeiorum animos impellunt in il lud exitium, mi incipiant tot quoque meliori sobloqui , et vile namen habere virtutis ς quando quidem isti tam euiluere, qui sequi pro caseris eam videntur. Vnde tandem poterit populus peteres, Araris exempli lucem aliquam, si vituperari audiet illos, qui potuerant ad recte agendum esse ducta et magiari Z Si conculcatur set terra,sternitur.
que palam, quasi nihil in se grati moru habe
at, ecquid condimenti fatua sceleratorum mentes Saeerdotii h eo, babebumta Quod si corruptos arguere secerin
modo arguendi. dotum mores interdum velis , utendum erit,
opinor, non sesibus atris, et dicacitate, satyrico quopiam aculeo, sted obiurgatione gram, et severa, maturoque consilio descendere ad ustrium illud' sportebit. Satius etiam foret, non in promist concionis loco. sied in priuatis tantummodo sacer ritum eossessibus idprastari. Verum, ea multo. rum ect institia , ut nulla loci, hominum se habit
ratione, pronuntient temere quidquid, vel exco litare potuerunt , vel animaduerιere legendo . ii
tque ira sepe fit, mi apud religiosissimoi audi
132쪽
fores, qui potius indigebant aliquo solatio, visu '
rare teterrimas humana vita labes in Iani, vibi minime decuerat, atroces, et violenti. Numquaita Vranatensis, ut eras non profunda solum si, Frudentia .
doctrina, fled iudicio etiam excellenti. Concione ipsius ostendunt , magnam rerum supellectilem eum habuisse praparatam, et promptas in omni rerum Uarietate considerationes , auctoritates , argumenta, qua e sacris interdum, sepius e profanis petebis Acriptoribus, e diuinarum vero Litterarum monumentis sepi me. Neque dubitamus,
quin ea, qua si qsit, aliquanto plus an bationis fulsent apud multos habitura, si profanis tes
timonijs parcius Uus esset. Sicut enim nemo negabit illis υti licere nonnumquam 2 ita uolent , . multi, Senecam , et Plutarchum passim audire contionantestac tanto minus, quia siunt adeo com
triti iam eorum libri, mi noui nihil asserre et deantur qui petitos inde locos in stermones fluos
abunde congessere. Sicut in corporibus humanis elementa confunduntur ita et mistentur, ut nusquam alterum ab altero seiunctum flua flet mi, et nisura: sic missius in concionibus ese profanorum auctoritates vesiem ς libenterque Auccum, et quintam veluti naturam eligerem, omissa figura, et forma, et rebus omnibus, qua extrinsecus eam comitantur. Adbiberem mihi magi Iros, et muli O a Iarum
Profanorum auctoritates quo-mcido in Co cionibus adhi hendae a
133쪽
tarum sane rerum auctores , Aed nequaquam ita, mi ea disci ina, α eruitio esset apud omnes in pro Muti re aperto, nec palam in dextra, sed in sinu gestarem ea, qua didicissem ab illis , ac ne abdita quidem intra sinum ea gestarem ,sed υ-lem in maturum Fanguinem habere conuersa similem ei, qui confecto cibo disiaitur in venas . . Hunc animι mei sie umex flui, quia numquam .iΣ '' audim libenter, nisi perraro, si quu in concione appellaret, oreretve laudisus eos , de quibus ,si miserent hodie, dubitari posset, an placeret illis Euangelium. In b- -ctoritatum, re locorum fre-
Quomodo s-- exintas intercise ee interrum. Franditur impetin
ora onu illa quoque lyario, quo solent connona tores, veluti necessaria quireis causa, cessare pau-hoer, inter primam nempe partem, et secundam Remittitur enim animi, laterumque vigor 3 et, eum ad dicendum iterum exurgunt, tam flamma intepuit illa, qua diffusa tota.aquabiliter oratione deberet esse ,si quis calefacere animos vellit. M. πutem vere calefiant animi, necesse esset addere semper ignibus gnes, velutι cum ferrum oscina feruefaciunt. 2uod si non in duas tantummodo partes diuidemue oroionem, sed tertiam item,
es qua tam addemus, sicuti solenne suis sirariab
134쪽
tensi , frigidior Niam siet o rio, minusique robo
ris ad persuadendum habebit , et conceptus ιam antea calor extinguetur. Sunt qui damnent in eiu/ miri scriptis iteram sequenIer eadem et reperita ue quam sane confluetudinem redeundi sapius ad rem onam, haud quaquam ego magnoper
probandam puto. Sed fortasse id ide faciebo ea
rarione, quo magis inharerent an mis nonnulla, qua prae cateris perfluadere volebat, atque ut ora
tio plus etiam austoritatis haberet, si ex intimo deprompta sienseu videretur. Id principi orat rum Semostheni tantopere placuit, ut non florum
argumenta P fled verba multis locis eadem reperiantur. Ego potius desiderauerim in Grana- tensi acrimonia plus, et artis , quam certe adhibebis in principio concionum, et sine. Sunt enim ha dua partes orarionis magni momenti, de quo τὰ quidam eximius cum loqueretνr, dixit aliquando mihi, ste , quoties sexeret epigrammam, primum habere curam inci'endi carminis , et concludendi, antequam catera meditaretur. Obji studi ου Granatensis aliquanιο po I Sancti Caroli dificessum ex bac vim , quo tempore conci na,Mur adhue Roma . Marcellinus , numquam intermisso per multos annos curseu . Rara in eo concionasore laus fluit, quod in ipse exacta alatis cermino praciare dicebas, ut semper antea 3. nec
135쪽
imminuero eloquentiam senectuu 3 erarque pra-cipua felicitas in eius oratione, quod pumma familiaritate utebatur ita , ut nihil amitteret ex decoro. Valet sane plurimum ad perfluadendum ea familiaricas : Nam instar hominis amici mi, facile in animi partes intimas accipitur, auaturque libenter, cum alioqui pompa solennis orato- .rum , velut aduena dubia fidei, terreas insidiarum metu, si 'enseque cuncitatione in animum admittatur. Verum , si tanta illa virtus ora tionis esset coniuncta cum ineptijs , et vanitate multa, uomen omnino Asum amitteret, mutataque repente uoura, pro simplicitare, et candore quodam ingenuo, sescitia, et stupor haberetur. Ut lepidi viderentur , atque, ut hanc populo comitri tem ostentarent, conuertere flebe nonnulli concionatores ad latitantem in Auggestu fraterculum, eique facete 4liquid dixere, vel etiam rogauerunt auditores, ut vellent eleemosyna nomine conferre nummulos, ad tunicam ei scilicet coemendam.
Id quam turpiter, et inepte fiat, intelligere omnes possunt. Ne illa quidem dignitatem habent,
memorare valeludinis incommoda, et quastanti, sivi corporis calamitates, grauedinem quoque, ac pituitam , quasi vero non appareret 1d malum, etiam tacente ipse. Nimium eti hoc familiaritatis in concione, potiusve reservabuntur buisse modi
136쪽
modi querimonia serereto hermoni, et amisi cuiusipiam auribus. Non decet proxima noctu narrare iactationem, re inquietas atque vigiles horas itum dicere, corpus esse sibi neutrum, boc est, magis
extra morbos, quam cum bona maletudine, tam
quam filicet in aliquo medicorum hominum con-hesu distularemus. Nosiem etiam, descenderet
concionasor ad eam vanitatem, ut sua valetudini, vel recuperanda semel construanda, vota et preces auditorum imploraretpsigniscabit enim ea res, nimium hominem placere sibi, atque persuasum babere quod alijs ite placeat, es magna cura populo sit ipsius vim. Da non e fugiet siu icionem animi, mel esseminawi, Vel arrogansis . Et quia , sicuti sapienti mi veterum a firmauere, auceps atque periculosa est omnis de ',siui que rebus ora tio ς ideo contionatori suaderem, mi in illo publi co loco, nullum umquam eis odi sermonem inferret. Non dicet igitur: Anastasio mihi nomen est inter fratres. Natus sium in bae, mel illa patria.
me, istudue monasterium, ut plurimum, incoiniamus. Bononia, Parma, Senis hanc ipsam eon-rionandi artem factitaui . Vicies iam hunc quaedragesima cursium exegi; et nunc annos .mplea uater denos atatis. Hae enim erunt a gumenta leuitatis, atque pbilautia e simul indicabunt marignum contemptum eorum, qui adpuot , quippe .
137쪽
eum loqui mitiantur apud eos, qui negotii nihil aliud habentes, talibus vacare nugis et inepti,spsint. Erit illud quoque cauendum contionatori modesto, ne quam infiituat narrasionem , aut de sutura quadragesima concionibus , aut de prae teritarum fortuna, iactando qui sibi si gemu pa retur, aut quam fuerit alibi cultas omni beneuolentia signifatione. Videbitur enim , aut gloriari rebus illis intemperanter ,.aut tacite quippiam auditoribus exprobrare. Ne iactet item, semidisse multorum urbes, et mores: ne Dyrarum
dominos amicitia familiari coniunctos habuisse , diuque mersatos in aula stire quid fiat ibi. D
decent enim ea Verbi Dei concionatorem ue ac tanto magis dedecent, abrogantque fidem ,si, qui dicit, rei iosam intra claustra vitam profiteam tur, quam oportet admodum esse solitariam v et homines illis in fluo rete, latitasse procul ab omni celebritate et frequentia libenter audiemus. Licebit hoc loco prissorum confiderare pruden tiam , et mirari, qua imodesta fuit adeo , ut de ste
φη 'μμ' Liuio , tanto in poemate totque libris historiarum fluum instrere nomen placuit. Irix vero non animaduertunt leuissimi concionatores , obsturi nominis indicium se, cum aliquis necesse habet Vari de fle imo, quo libentius audiatur L. Menim
138쪽
enim nibit ect aliud, quam fateri ste nouum homi
nem , et antea notum nemini. Hac tanta Mareellini familiaritas in dicendo, qua ille pruden-.ter utebatur, popularem, atque simplicissimam, et ideo gratissimam omnibus efficiebat orationem, ae fortasse demissa nimium vιderetur, et quotidiana , nisi veneranda senectus eam, et viri fama subleuaret. Poterat ille sine mila reprehensione ac mitio in postera diem auditores inuitare, eosique sic alloqui . Crastino die concio nobis erit huius
a umenti, vel illius: cavete, ne tanti sit milares, qua vos abducat . Ea denuntiatio, et ille mos inuitandi nequaquam fuerit in a s magnopere laudandus . Concionatori, postquam multum increuit auctoritatis, pleraque conceduntur, sicut etiam in Alpbovo Lupo, de quo iam indictum, poteras facile tolerari, si, cum in medio.concionis impetu, ac feruore quosdam , Ut sit, mideret abeuntes , e que mali Damonis inminu crederet auferri , redirent, inclamaret haud sine nutibus, et
brachiorum significatione. Isti vero, quasi reuo
cante Deo, conuertebant repente gradum, os stabant auribuae attentis accipientes ea , qua dicerentur , veluti dictata concio viri diuinitus ad
utilitatem suam. Sunt alia quoque familiarissima orationis bona ,sted praecipuum atque flummum illud, quod FHpicionem diuturna meditationis
139쪽
auertit; et eredunt auditores excogitari tune ea,
qua pronunitantur. Ideo Demosthenes ille, cui summam eloque*tia laurim Vracia concessit, inor rione, qsa Iegarionem a Mit ementitam , sierit. - , Iudices, omnia, qua mihi veniunt in mentem ,' ac parum abfuit, quin excideret illud , in quo plus ero momenti. Si dicentur hac, et aua prudenter ω opport-e, fuerintque ponde. rata maturo iudicio , maDam addent orationino Ira maiestatem, et alte animis insidebunt: sidue relin Mamin interea locum et Iullisioni, deesse verba, labare memoriam , neque potuisse olendidius, maiusve quid am . nobis aferri. Pra-
sertim autem in animorum permotione millis erit hac orasionis forma; cumque locum eum attigerit orasor, demittaι siste qumtum poterit ad familiarem domesticumque flermonem , pompam mero neghas eam , qua propria oratorum. usica artis homines instrumenta 'tant optima , quorum extrema partes inter sie dista quam longissime, cohaereant tamen , ac veluti conspirent ad iucundum et suave melos . Non dip milia erit in hoc humili genere boni contionatoris ora. ιιο ς quam tamen si quis oratoria illa, et continuata materiawe putabit esse faciliorem, errabit . . Ego genus utrumque posuerim in eo discrimine quo natandi periculum, et nauigandi siecuritatem
140쪽
is alto , ut simili plane ratione sit di cilior haus rationis forma, quam illa, si tamen dignitatis
ac derari leges interea custodiantur. In hac δε- mestica locutionis facultate graci Larinis antece lunt. Eorum enim ita fluit oratio, ut non arte facta ,sted ex humana mentesnata esse videatur. Nihil tumidum aut elatum, nihil asserunt ambitiosum, et inane s fuitque tanta semper huic genti familiaritas in dicendo, ut princeps inter eos eloquentia eloquentis nomen recusaret ue et sape polliceretur auditoribus , locuturum esse necessaria tantum, et quam simplici me sine arte prorsus vlla. Hac adeo sincera et simplex oratio Agareellini faciebaου, mi narrationes illius existerent
perelegantes, et amoena. Non utebatur in ipsa narratione figuris ilia Dibus, quas conrionatorum vulgus adhibere consueuit ,sed maxime naturali et nuda pers icuitate qua tamen contineret eximiam artem, et interiora pracepta narrandi. Summum huius orator munerisQmagistrum arbitror Ho
merum fuisse , quem ad plurima stequi ducem
poterunt oratores oristiani, omittendo tamen ea, qua fert conssuetudo carminis, et nota illa poetarum licentia. Placidum hoc dicendi genus pro-squebatur idem actione moderata, nec ardenter, et concitate quidquam, sed nia leniter , et man