장음표시 사용
121쪽
8 IN CANTICUM CANTI C. Quoties pie cedit negotiorun tumultibus pia quies ξQuoties bona conscientia ponitur codex, ut operi manuum insudetur Quoties pro administrandis terrenis iustissime ipsi stiperi edemus celebrandis Missarum solemniis)Ordo praeposterus, sed necessitas non habet legem Agit ergo suum
charitas actualis ordinem iuxta Patrisfamilias iussionem,incipiens a nouissimis. FULCITE ME FLORIBvs DFuribin sanctorum homini n exempla intelligunt fere omnes qui nobis cum legunt: nam septuaginta Interpretes prosorab unguenta substituunt ,quos quisequuntur,adgratiam sanet Spiritus haec referunt Flores porr varios, quι-hus fulciatur sandia anima, enumerat S. Gregorius Hom. . in Euchielem egregie suumque singulis Sanctorum attribuit Sanctos homines eorumque bona exempla forum nomine hic etiam explicant S. Th ma O S.Iustiti Orgesilanus, oratu in hunc locum. STIPATE ME MALIs L. Malis exempla pons signari docuit Origenes Homilia posterior ex duabus. Stipate, inquit, me malis.quibus malis fui malus inter lignasilitarum,sic Dilectus meus in medio filiorum Aimili etiam modo accipit haec Theodoretus, v ct tres apud eum Patres. QUIA AMORE AN cvro J Hugo Cardinalis hunc languorem pulchre describit. Est,inquit, triplex languor amoris in Sponsa: languet enim vilitate,timens ne propter vilitatem peccatorum suorum sponsus ab ea recesserit Languet anxietate, timens ne propter virtutum inopiam Sponsus redire nolit. Languet instabilitate, timens ne feruor suus te escat propter taedium. Et contra hunc triplicem anguorem quaerit Sponsa triplex remedium. Con
122쪽
tra primum, florum amoenitatem, dicens sulcitem floribus. Contra secundam, fructuum uberta tem, dicens: Stipate me malis. Contra tem uin, laeuam Sponsi sub capite,ad sustentationem, dexteram in amplexu ad delectationem unde subdit:
S. Augustinus in Psalm. 37. hunc locum paulloatiter explicat Vulneratum se dixit charitates: obinos legimiM,Qvia amore langueo, ibi ille, Vulnerata sum charitate Iamabat enim quiddam. nondum tenebat;dolebat,qui nondum habebat;ergo, si dolebat, vulnerata erat; sed hoc vulnus ad veram salutem rapiebat. Qui hoc vulnere non fuerit vulneratus, ad veram salutem non poterit peruenire.
ILLIUS AMPLEx ABITUR ME J Aponius lib. . in Cant .allegorico sensu haec de Martyribus accipit, cui sane optime aut martyria, aut quaevis docuitates insensu tropologico respondent,quarum ipse et am mentionemfacit; sed tribulationem in dextera constituit, quasi ad remedium, ne anima in prosperis versus illam partem nimiam inctinet.
S. Augustinvi in Psal. 43. Sponsam hoc loco italos'Uentem utroducit Non me deseret Sponsiti hin temporalibus necessariis sed tamen ipsa sinistra sub capite erit:non capiti praeponetur, sed sub capite erit; ut dextra eius complectatur me, pollicens vitam aeternam. Ita enim sinistra sub capite, si dextra super caput impleturque illud, quod ad Timotheum scriptum est,Promissionem habens vitae praesentis&futurae. Accusat porro ibidem S. Au r.Tim. . gustinus pluribus illos, qui sinistram dextra praepo v. 8.nistra est temporaba aternis de quom illud PD
123쪽
missa exponit, Dextera eorum dextera iniquitatis. Videri potest idem in Psalm Ieto. S. Bernardus Serm. I. Theodoretus, Hugo arrensis auamsU-plici comminationem, dextram Regni promissione explicant quae sententianon procul a nostra recessit. S. Gregorii Papa , Philo Carpathim , Honoriis, SIustus Velitanim, S. Thomas Ic, per laeua exponunt praesentem felicitatem , per dextram vero futuram: vi S. Augustinus iam allative omnes autem quasi uno ore huic applicant illud Prouerbiorum,
Prou. 3. Beatus homo,qui inuenit sapientiam, & qui affluit prudentia longitudo dierum in dextera eius,&v k in sinistra illius diuitiaevi gloria aut, uti e legit: In dextera eius anni vitae, in sinistra eius diuitiae &honora AD IvRo vos Fi M. IpRV ALEM, PER CAPREAsCERVOS QS E CAMPORUM, NE SUSCITETIS , NEQUE EVIGILARE FACIATIS DILECTAM, QUOAD-VS E IPSA VELIT. J Solicitudinem Sponsi agnoscit lac miraturque S. Bernardus Serm. a. quippe q*i ostendit summoperiesibi cura cordique esse, ut anima piacum V in ipso delicietur, qui etiam Use capreas ceruos ue camporum, ut nos, explicat, ut ignificefit ciues caeli Angelos,eosse quos in calum merita
vocaverunt. Simili modo accipit hunc locum S. Gre-gηrim N senus Hom. 4. licet ipse legat per potentias kfortitudines agri, quemadmodumseptuaginta
Interpretes hunc loeum transtulerunt. S. Gregor u Papa, e gnselmm ct alii volunt caprem ceruosque camporumsignificare aut virtute', aut saltem initia virtutum,oe bonaproposita. Theodoretus, ubi nos legimus, ne suscitetis, neve
euigilare faciatis. c. legit in contrario sensu , ut susci-
124쪽
PARA PHRASIS ET D T 8ssa scitetis, de excitetis charitatem .putat ue extimularissima rusatim adimit. indum diti entiam ponsa, Vsu exemplo excitandum in se ipsis amorem
Vox DILECTI MEI. J S. cyregorius et Magnus hac
Spons verba reddit paraphrastice in hunc modum: Hanc vocem Dilecti mei Sponsi esse cognosco, hanc ab eius ore audire semper desidero, qtria in hoc video,quatum me diligat,cum me ab amplexibus suis desiderabilibus prohibeat impediri. In eumdemsensum S. Bernardus,S. Thoma , Dion,ius csarthusianus, Hugo Cardinalis ita loquitur: Audiens Sponsa adiurationem Spons, videpsque hanc determinationem appositam,Donec ipsa velit, aduertit latenter sibi praecipi, ut ipsa sponte surgat Pari modo hucspetia repotest id quod addit, Vox Dilecti mei,
quasi excitantis se, Ex hoc loco arguit Theodoretus, eam merito inter ues illas numerari, guae vocem boni pastoris agnoscunt. quid1nter eam, est mercenariosa ures inte sit,intelligunt.
collibus explicari inhaerent sed, quod nobiscumfacit, clarissime Ri elius, Cum tanta, inquit, celeritate ac festinantia venit ad me , ut magis salire quam pergere videatur tam familiariter adiungit se mihi , quasi mihi soli velitvniri cohaerere, loqui.
NULO LE ERVORUM. JOrprca,quod visu cutiss-niosi instrusta, δορκαδε Graeci vocant K δέρκεοθαι, quodis videre. In ceruo illam communiter naturam FG notant,
125쪽
so IN AEANT IcvM CANΤIC. notant, quod serpentes enecet hinc multi huius loci interpretes expositione suam desumunt, quibus omnibus strauisse viam videtur Origenes Homilia ex duabus posteriori,ubi ita loquitur: Ab eo quod acu tius videat caprea dorcas appellata est, ceruus vero serpenitim inimicus ac debellator est. Forsitan Saluator meus caprea fit iuxta Θεωρίαν,
ceruus iuxta opera. Idem Hom. ex quatuor teri rationem reddit,cur caprea ceruo praeponatura cyma nimirum in nobis etiam Fides, quae in coonitione in
sensu veritatis consistit, primus salutis radus est ,
culpostea aduenit sanita operatio , omnes diabolicas machinationes, quibus venenatus serpens animas interficere nititur superans. Ex duadius istis illarum nimantium proprietatibus alias etiam huius loci
expositiones adferuntDotitores. Videri psisunt S. Be nardus Serm. 33. Theodoretus, Philo Carpathius, SIustus Orgelitanus hic, Issenus Hom. s. qui auludit ἰc ad nomen Seioe capreae, quod ille iam K Θυι- ά Πρυ θω, quod utrumque videre signia
Poss' mus hἰς iam nostram explicationem robora re, quod Sponsus oculis acutissimi visus Sponsam observet, celeriter in necessitatibus accurrat , aduentu
suo omnia mala tollat. Claudam haec cum Apo iij ob- scrvatione, ruam tamen ipse infertur ponit ad illa verba, Reuertere, similis esto. c. Notat ergo ibi, caprearum naturam esse ut voce emissa, ct ante se in montibus resonante, dum quempiam sibi obuiam opinantur occurrere, ad locum, unde recesserant, velociore cursu reuertantur. Ita nimirum vix abfuerat Sponsus, cὼm redire intelligitur. EN PIM AETAT Pos T PARIETEM NOSTRUM,
126쪽
PARA PHRASIS ET NOTAE. IRESPICIEN PER FENESTRAS, PROSPICIENS PER CANCELLos. J Ad illumsensum, quem nos posuimus, alludit S. Bernardus Sem. 33. subfinem. Vereor,in
quit, aspectum exploratoris illius qui post parietem stat:hoc enim addit de illo,quem pro acumine visus capreae assimilauit En ipse stat, inquit, post parietem, respiciens per fenestras, prospiciens per cancellos. Sponsa nihil veretur,quia nihil sibi conscias est. Quid enim vereatur Amica Columba,
Formosa Ex recentioribus pius, oritus auritor Franciscus Titelmannus proux hanc expossitionem prosequitur. Anselmus vero,congrue illi quod nos attulimus notauit,illum in solatium inauxitium opera laborumpraesto esse.
Sulamitis in hocgradu describitur per obiecia quinque sensuum.
: M Dilectus meus loquitur mi-Τ hi: Surge, propera, Amica mea, columba mea, sermosa mea,4 veni. Iam enim hiems transh imber abiit,&recessit. Flores apparuerunt interra nostra, tempus putationis aduenit: vox turturis audita est in terra nostra: ficus protulit grossis suos : vineae florentes dederunt odorem suum.
127쪽
IEC agens, aduerti Dilectu meum quasi serio mihi parantem loqui. Quare omnia alia missa faciens, ad pedes eius consedi,S hoc pacto mecum ipsa cogitare coepi: EN DILECTvs
MEUS LOQUITu MIHI Sileant ad vocem eius omnes res creatae, nihilque sit, quod istud nostrum colloquium, aut ipsius sermonem impediat. Quin mihi ipsi accuratis sime cauendum, ne inertia aut socordia mea tempus visitationis meae in vanum mihi abeat. Numquam sane frustra mihi loquetur, qui verba vitae aeternae habet. Post hanc ergo animi mei praeparationem Sponsum meum ita loquentem accepi, SURGE, age Sulamitis mea,nec assidue te tantum desidiosae auscultationi,sed Moperi accinge neque enim virtutis summatam inconceptu cogitationum, quam in operationum praxi consistit. PRo-PERA: nunc enim tempus est acceptabile M
dilatio paratis noxia semper esse consaeuit, neque procrastinando umquam quisquam magnus factus est. Quare quodcumque potest manus tua, instanter operare,dOcta Omne id temporis quod sine fructu est, cum damno eue. Quid est ergo quod moreris
AMICA MEA, nihilo miniis quam amans
128쪽
PARA PHRASIS ET NOTAE. 93 amata COLUMBA MEA,&cordis munditie
Mintentionis rectitudine mihi periucundar FORMos A MEA, cuius virtutis studium vera virtus est, adeo ut hoc ipso, quod te muli ornare contendis , ornata videaris. Ita philosophia, id est amor sapientiae, vera sapientia habetur. E VENI, indies magis te magisque amicam beneuolam reddens: neque enim est cur tibi persuadeas, iam te ad summum peruenisse Fateor , non exi guum hactenus profectum fecisti at ne fal- Iaris, a summo adhuc plurimum abes. IAM
quidem HIEM TRANSIIT, IMBER BIIT,
ET REcEssIΤ mortiferi enim peccati gelu dc tremendum frigus in te iam locum non habent necdum tam e stiuus feruor, aut solarium splendor radiorum emicat. Neque enim voluntate adhuc, ut Sancti solent i flammata es, nec illuminata intellectu .Esto, sit in te nonnumquam dies serenior,&, ut in primo vere non raro solet,calidior aestatem tamen,in qua aestus continuus sit,adhuc desidero. Insupera FLORE non inuenisti bonorum desideriorum APPARvERUNT IN TERRA OsΤRA,sed illi rari sunt, ad homtuli tantum decus, sine cuius dehonestamento nulli colligi aut decerpi possunt de
tamen TEMPUS PUTATIONIS ADVENIT, Vt
alio etiam ex illis quidam merito petantur
129쪽
transferendi Laudo elegantiam piorum af fectuum in oratione at requiro in toto diei decursu earumdem frequentiam , quae in modum orationum iaculatoriarum radios ad me suos emittere non cessent. Id tu facilius felicitisque praestabis, si ager animi tui optimarum frugum ferax ab inutilibus su-Ierfluisque occupatiunculis , quae ad instardiorum terram frustra occupant, repurgC
tur.Praeterea VOX TVRTVRi AUDITA EST
IN TERRA NOSTRA , non ingrato quidem gemitu dulciter querula, sed tamen querula; iucundius certe luscinia dc similium auicularum cantus auribus meis insonaret Ferstu quidem iugum Domini , sed non sine suspiriis, querelis: hilarem ego datorem diligo , potiusque in amicis meis laetitiae affe- quam timoris, moestitiae& pusillanimitatis amo quippe in terra nostra,vbi mecumagitur, omnis verique gaudi fons est & sca- Matth. s. turigo. Et numquid possunt fili Sponsi lu- gere,quamdiu cum illis estSponsus ZS quanto magis in ipsa sponsa luctus dedecet ξ Deinde Ficus, cuius fructus dulcissimi expectan
tur, PROTULIT GROSSOS SUOS, aut imma-
ruros, proinde paullo adhuc acerbiores; aut praecoces, S propterea psucos. Obseruatur latae in ficu bus magna ruinium acceleratio , quae aliarum arborum floribus solet respon-
130쪽
PARA PHRASIS ET NOTAE. Frespondere his opera tua, Sulamitis mea, significantur, in quibus vera persectio reporitur,quique mihi fructus dulcissimi sunt:sed
rari,neque ad salutitatem.Excita ergo te,Dilecta', operaques plura, S ais, quae fers, etiam praest antiora noueris expectari. Deniaque VINEAE FLORENTES DEDERUNT OD REM UvM, Vt Vinum pretiosum ac generosissimum inde aliquando possit expectari:at quod in spe adhuc est, iam ad vindemiam
maturum esse debebat. Itaque,ut verbo con-Cluda,negari non potesst,quin omnibus meis sensibus voluptatem adferas mihi sane peta iucundam at plura melioraque his de te mihi : pridem promisi,& etiam nunc promitto. Persentiscit in te tactus calorem, seu potius teporem aliquem, non aestum, visust ribus, sed paucis oblectatur lauditu turturis gemitus, non auium suauiter modulantium cantus percipitur;gustus grossis refici, non fi- cubus potest saturari fames; odoratus odore fragrantia vinearum reficitur, at quando tandem uuarum copia vinum nouum plenis torcularibus estundet 3 Saliuam plane ista mouent,non satisfaciunt appetitui. Quare,si me audis, Sulamitis, habitus virtutum diligentius acquires,desideria frequentiora profectus excitabis, ii Mundius in me te ipsam oblectabis, operaberis accuratius, ac con
