장음표시 사용
171쪽
1s4 De mysterio Incarnationis.
lum obtinuerunt, quod illud esse extenderetura parte ante ad aliquod tempus ἔ ita ante a studinem B. Virginis iam supponebatur in prae uisione Dei primum elle Christi independenter ab ea actione, Nilostea dicemus, &per consequens
B. Virgo solum Reit, quod illud esse Christi
inciperet antea,& extenderctur ad tempus anterius; ergo non dicetur simpliciter sua actionee ausasse Christum, ted extendisse eum ad aliud
Respondetur negando sequelam. Ratio discriminis delumitur ex disterentia causae physic ,&causae moralis, seu intentionalis. nam Causa physica tunc dicitur causare effectiam,quando causat primum esse physicum , quod habet re ipsa effectus, & primo ponit essectum in rerum natura Sic B. virgo causauit primum esse physicum,quod in ordine physico habuit Christus,& primo posuit Christum a parte rei : causa vero moralis tunc dicitur simplicit cr causare effectum,qnando causat primum e re ipsius effectus in esse intentionale : cum enim solum causet mouendo intellectualiter , illa dicitur causare effectum, quae primo ponit effectu in voluntate
operantis: quando autem inuenit iam eflectum positum in voluntate operantis ; tunc non dicitur producere, sed conseruare, vel extendere effectunt. Sic se habuerunt Patres antiqui, qui priusquam ino uerent Deum suis meritis, inuenerunt iam Chri Ihim in voluntate Dei volitum,& decretum; quare solum potuerunt concurrCre ad extendendum illud esse Christi pro aliis
quo tempore anteriori,ideo non aituntur meruisse simpliciter Chri 1 i. Sicut in cxemplo posito , si medicus venturus in urbem causa Pontificis, anticipet aduentum per unum diemeausa amici, non dicetur simpliciter motus ab amico ad veniendum in urbem, quia aduentus iam erat in voluntate medici ante illud motivum.Causa autem physica tunc dicitur simplicitet causare effectum, quando non in enit ensectum physice a parte rei,& ideo sub hae duplici consideratione B. Uirgo diuersimo Ac comparatur ad Christum. Nam quatenus suit caua moralis per sua merita, non dicitur simpliciter eaus, Christi, sed accelerationis;quatenus verosuit causa physica , dicitur causa simpliciter Christi. Quod idem de antiquis Patrbuscum proportione dici potest. nam quatenus suerunte iam causae morales, non dicuntur meruisse Christum, sed accelerationem , quatenus Vero
habuerunt concursum physic una mediatum , ij scilicet, qui fuerunt Christi progenitores, di-euntur simpliciter eauis mediatae Christi. Caeterum in rigore loquendo tam ipsi , quam B. Virgo causando moraliter accelerati nem, habuerunt tui dixi in eodem modo causalitatem interminum actionis, scilicet in Cliristum , liuet propter rationem supra positam, non dicantur ut sic meruisse Christum simpliciter, de absolute, eo quod inuenerunt iam illum politum in dccrcto Dei, nec mouetur Deum ad illum pri-mb ponendum, sed ad extendendam Christi
durationem. Hoc tamen non tollit, quod sicut causa conseruans , licEt non tribuatur illi ita simplieiter effectus, ae tribuitur g neranti, adhuc tamen habet veram prioritalcm reipe'ctu rei conseruatς:ita causa moralis merens co- seruationem , vel extensionem eiusdem termini ad aliud tempus, licut ipsa , non dicatur mereri substantiam rei, adhuc in rigore habeat eandem prioritatem , quam habet causa moralis merens primum esse eiusdem termini.
Instabilis tamen adhuc, quia iuxta hanc do εγ ctrinam B Virgo concurrens per secunda actionem ad generationem Christi, quem iam inue 'niret productum per primam, non dicetur sim plieiter causa Christi , diximus enim, in ordine physieo illam solam diei simpliciter causam rei, quae non inuenit rem politam physice a parteret: at in hoc casu B. Uirgo iam inuenit Cliristum physice a parte rei antequam ad illum
concurrat , ergo non dicetur simpliciter caulare Christum. Respondeo , hanc obiectionem probare nostrum intentum, scilicet non bene constitui illas duas actiones. in eodem instanti reali cum successione naturae inter illa s. n.un qui agit per secundam, non dicitur fimpliciter causare t r-minum 1, & tamen B. Virgo supponitur ita concurriste, vi vere , & simpliciter dicatur causa sui hiij,& generasse filium, sicut eae erae matres, de quidem Icut detur posse virum teri Ninu produci simul per duas actioncs adaequatas , de to tales a duplici agente totali, squod non caret dissi euitate; caeterum ponere illas duas aestiones cum ordine naturae inter se , ita ut una sit prior
natura,quam alIcra, Videtur omnino repugnas,
quia iam idem terminus cssct prior se iplo,ut vidimus. Quare ego nullo modo admitto illum casuin p ibilem: eo autem casu posito videtur ex uno capite sequi B. virginem concurrentemper illam secundam actionem non dicendam causam simpliciter filij,quia nimirum iam inueniret illum positum in rerum natura, d Per consequens non generare illum,quia generatio non supponit id,quod generat utrilla aute actio supponit Christum Ex alio tamen capite sequitur, ctiam per illam actionem R. Virginem diec dame ausam simpliciter,& generare filium quia reuera illa actio non est conseruatio. nam conseruatio supponit terminum extitisse pro duratione reali antecedenti ; ergo esset prima productio:
prima,inquam, non prioritate naturae, sed teporis, quatenus nullam supponeret priorem tem pore: omnis aute actio,quae non est consermatio,
dicitur productio: unde ij qui piinerent illam duplicem actionem, loquerentur proculdubio hoc modo , & ad obiectionem resiponderent,
illud agens in ordine physico dici simplieiter
cauarc terminum, qui non inuc nit terminum
isolitum tempore, vel instanti praecedenti nam, ieet inueniat illum positum pro p iori naturae, id non tollit qu53 existentia, . quam dat termino sit simpliciter prima; cum sit existentia pro primo instanti reali suae durationis: causa autem quae dat primum eise rei, dicitur simpliciter illam Producere, & causare. Obiieit te cundo idem auctor ibidem contra a. illam nostram rationem aliud exestum christi, qui meruit suam lecundam praesentiam , qua ipse postiis suit sacramentaliter sub spe cicbus panis; meruit ergo, quod ipse existeret per secundam praesentiam in secundo spatio, niIn tamen dicitur meteri suam exissentiam , sed existen
172쪽
stentiam in illo spatio ; ergo smiliter licet mereatur se cui dam actionem ad suam existentiam terminatam, non ideo dicetur mereri suam
existentiam , sed iob;m mereri . quod existat per secun flam actione intRespondetur facile, exemplum este longe diu crsummam qui caulat etiam physice ubicationem, nullo modo caulat existentiam corporis v bicati, cum ubi casio non sit ipsum fieri corae oris, sed alius terminu diuersus,scut calor, aut frigus; quare,sicut qui catis at calorem vel scisus, facit quod corpus exulat calidum, vel Di gidum , non tamen , quod corpus existat; ita, qui producit ubicationem, facit , quod corpus ex illat ble vel illic ; non tamen , quod existat. At vero actio est ipsum neci tui termini ; quare repugnat, quod ego iiiii causa actionis . qua fit Petrus , quin eo ipso sim .causa, quod Petrus fiat,& per consequens suri causa, quod Petrus accipiat csse quia fieri est accipere essc Vnde etiae sum causa aliquo modo Petri, quia causare Petrum est sacere, quod Petrus trabeat esse, vi supra vidimus: qui autem caulat actionem, facit, quod Petrus habeat esse per illam actioncna; ergo aliquot modo concurrit ad ipsum esse Petri,& non solum ad cise actionis. Hoc codem argumento probaui olim in materia de Eucharillia non posse ecirpus Christi existens per aetionem, qua conseruatur a s loDeo, habere secundam actionem,qua idem corpus Cht tibi producat se ipsum in sacramento Eucliaristiae , nec etiam possc tunc causare moraliter illam secundam actionem, quia iam Idem corpus Christi esset causa sui ipsius in eodem instanti reali, S: praecederet seipsum vera prioritate. Hanc nostram rationem alij Theologi, quipqstea de eodem puncto tractarunt, approbarunt quidem quoad causalitatem physicam quia inter causam physica in, S: effectum,debet
esse omnino distinctio realis, quoad causam vero moralem non consentiunt, quia negari non potest, quod aliquis possit esse causa moralis sui ipsius; nimirum Petrus nunc existens potcst petere a Deo conseruationem sui crastina in; cst ergo idem Petrus cauta moralis suae conseru tionis,& per cosequens causa moralis sui ipsus; cur ergo non posset etiam nunc impctrare a Deo secundam actionem terminatam ad sui existentiam, sicui potest impetrare a Dco sine in- conuenienti actionem crastiliam terminatam
ad se ipsum 3 Et sic itaquc dicunt,Christum potuisse moraliter causare secundam actionuntiqua produceretur eius substantia in Eucharistia. Pro nunc omittimus id, luod pertinet ad productionem substantialem corporis Christi in Eucharistia , de hoe enim dicemus in suo tractatu. Nunc solum dicimus, discrimen illud inter causam mores em , & playsicam , non videri Verum , nec exemplum , quod affertur de con seruatione crastina, quam potest Petrus hodie mereri aliquid conducere imo posse idem exe-plum contra cius auctores retorqucri. nam licet physice non posset aliquis nimc existens producere suam construationcm crastinam potest i
men nunc plavsita disponere ad suam conserua tionem cras linam, nimirum cibo, vel potit,aut medicina aliqua, producendo in se tale temperamentum Physicum, quo physice protrahatur in longum eius vita; hinc tamen non licebit argu cre, quod possit aliquis nunc physice concurrerc disposit me ad suam productionem prςscntem vel ad conseruationem, qua nunc conscr-uatur; ergo licet aliquis pol sit nunc mereri suam conseruationem crastinam, non licebit collisere, quod pollit etiam nunc nactςri suam productionem vel conseruationem praesentem, S c1- se nune causa moralis sui ipsius. Probo conse- quciariam , quia sicut tu ex est,quod possiit ali- qiiis nunc mereri suam conseruationem crasti-
nain ; colligis, non requiri distinctionem inter causam moralem,& cffectum, arque ideo potieidem causare seipsum etiam pro eodem instatari: se ex eo, quod possit aliquis hodie cxistens causale dispositive suam conseruationem crastini, colligo ego, non requiri distinctionem inccrcausam dispositivam, & cficetum ; ergo inde etiam potest colligi, quod possit aliqua causa nunc dispositi uc concurrere ad suam productionem,aut conseruationem praesentem. V lli hic non valet ille modus arguendi , iit c etiam valebit in primo casu de causalitate morali. idem argumentum fieri potest in causa physica mediata, non enim repugnat saltem diuini tus, quoia aliquis sit causa ph)Iicam lata tui ipsius , v. g.quod Petrus nunc generet filium, a
quo post aliquot annos ide in i et rus iam mortuus rcproducatur , in quo casu Petrus diecturcausa mediata sui ipsius;& tamen hi auctores no concedunt posse in eodem instanti reali alique esse causam mediatam physici tui iptius, ita ut accipiat nune esse ab eo, cui nunc physice datessc: ergo repugnantia non prouenit praeci Sc ex distinctione requisita inter causam, & est cctum utcunqlic, nam idem potest esse caula mediata sui ipsiu, sed ex distinctione xequisita trucr causam,& effectum praesentem,quando causa operatur, ut existes:dico, quando Feratur ut exsper,
ut excludam causam finalem , & exci alarem, Salias similes, quae non sunt rigo rosae catalae, nec causant prout existentcs, sed prout polbiles; at vero causa illa, quae operatur,ut nunc Existens, non potest nunc hab re causalitatem m
diatam,vel immediatam respectu sui ipsius. Rationem autem huius rcpugnantiae omnes .lcbcinus reducere ad prioritat cm, quam dcbet habere causa illa, quae prout cxistens nunc causat aliquem effectum; nam eo ipso,quod intelligitur nunc existcns,antequam intelligatur cia sectus, non potest ullo modo mediate. vel immediate , physice, vel moraliter accipere, nunc idem esse ab eo dcm essectu,quia sequerctur Ι- se priorem,& non esse priorem suo effectu: esse quidem priorem, quia Omnis causa realis est prior effectu, quatenus intelligitur existens nodum intellecto effectu; deinde sequitur,non ense priorem ; quia priori tu .haec causalitatis nansolum dicit, quod hoc intelligatur indepcndcn
ter ab illo, sed quod illud non possit intelligi s
ne hoc,ncc independenter ab hoc. nam Angelus intelligitur independenter a materia prima, tamen non habet hanc prioritatem rcspectu materiae primae, quia nimirum materia prima
non debet intelligi dupondenter ab Angelo, sed potest etiam intelligi sine illo, & dum materia non habet posterioritatem , Angclus non potest habcre prioritatem , Utrumque C O r quiritur
173쪽
i 36 De mysterio Incarnationis.
quiritur ad prioritatcui naturae, quod scilicet istud possit intelligi existens sine illo di non vero e contra illud sine isto. In caui autem posito, si
Petrus,v g.dependeret ab aliquo est echia, quem causat in eode in instanti; ille effectus esset vera causa Petri,& per consequens essetntior natura illo; et go posset intelligi independenter a Petro; ergo non esset posterior Petro, & per consequens Petrus non est et prior natui a illo effe- quia ubi non est posterioritas ex parte effectus non potest esse prioritas ex parte cauis, ut vidimus sequeretur ergo, Petrum est e priorem,& non esse priorem illo essectu , a quo pro C dem instanti acciperet elle. Dices, ponamus Petrum,& Paulum lingulos
productos a Deo singulis actionibus adaequatis; tune singuli pro eo signo concipiuntur existentes indepencienter alter ab altero , pro posteriori autem signo Deus assumat Petrum ad causandum Paulum per secundam actione adaequatam , de paulum ad causandum similiter Pe-
.rrumper aliam actionem adaequatam, tunc quilibet illorum prout productus per prima actionem intelligitur prior altero, prout producto
per secundam actionem , & hoc modo cessant omnia in conuenientia; pr esertim, si singuli concurrant soliun vi causae morales ad merendam secundam actionem , prout hi auctores volunt. concurrere Christum ad amone Eueharisticam terminatam ad existentiana sui corporis.
Respondetur in primis hoc non solim probaret de causalitate morali, sed etiam de pnysica; si enim semel intelligitur causa moralis causans secundum existentiam , quam minc habet, aliquem effectum,a quo eadem existcntia nunc causetur,poterit etiam intelligi de causa physica, quia causa etiam moralis taliter causans ha bit veram prioritatem independentiae ab effectu Christus v. g. merens secundam actione, pro eodem instanti teraninatam ad suam existentiam inislligitur existens independenter a voluntate praemiantis, qua Deus vult darc illi eam secundam actione, cum moueat Deum ad habendam
eam voluntatem & rrursus illa voluntas,cum
causa eiusdem Christi per secundam actionem deberet intelligi existes independenter a Christo. qui est eius ei ebis: hoc autem non potest contingere,quia voluntaς illa dependet a Christo merente illam,& prae uiso ut existente ergo non potest intelligi illa voluntas existcns inclependenter a Christo: vides itaque eandem dinficultatem esse, quoad hoc in causa morali S in causa physica; ergo cum hi auctores concedant, non posse aliquam 'causam physicam concurrere ad secundam actionem respcctu sui, deberet id etiam dicere de causa morali. Nunc ad obiectionem sectam dicimus,rcpugnare , illum, qui pro priori naturae lupponitur
existens dependenter a causa adaequata; existere rursus pro signo posteriori, per aliam secundam actionem dependenter a suo effectu; quia existere per illam lecundam actionem, estaecipere esse ab illa alia causa: nemo autem
otest accipere id , quod tune iam supponitur
ab te , nam sicut in moralibus non potest ali qui I accipere valige rem suam ab alio ; quia id, quod meum est,magis meum esse non potest,ur radi Itur in I. neque tignus de re ulu auru, sic
in physicis non intelligitur , quomodo possim
ego accipere ab aliquo id,quod iam nunc sup ponor habere possum quidem ego id, quod nuchabeo, accipere ab alio in crastinum , & erit contractus validus,ut notat ibi glossa, & habeo etur in aliis iuribus ; eaeterum accipere illud pro tepore praesenti non possium: qui enim nihil plus habet qua antea habebat, nihil prorsus accepit,& qui me ditiorem no reddidit, nihil mihi de dit. Denique ex illo casu sequeretur , Petrum esse priore se ipso,quia Petrus csset causa Pauli, ergo esset prior natura Pauro, hoc est, indepcndens a Paulo,& ab omnibus qui a Paulo penderent: sed Petrus ipse dependet etiam a Paulo, ut supponitur ἔ ergo Petrus esset prior se ipso . Spomet intelligi existens sine se ipso; in hoc enim
consis et illa prioritas naturae. Dices, esset independens a seipso prout r r- nimis. minante actionem Pauli
Sed coniti, quia Paulus sui diximus non so- Ea nisu lum est causa actionis, sed termini etiam, qui est ipse Petrus; ergo Paulus est prior, seu independes ab actione sua.&a termino, nempe a Petro; ergo Petrus debet etiam esse independens Paulo,& ab omnibus, quae a Paulo dependent, inter quae numeratur ipse.Petrus; ergo debet esse independens a se ipso hoc est poterit intelligi sine ipso, quod ex terminis repugnat Constat ergo ex dicti , illam primam rationem, qua impiignauimus illam sententiam, de duplicem actionem, ex eo, quod Christus diceretur causa sui ipsius, non esse leuem,sed solidam, &fundatam in principiis commimiter receptis,& in doctrina communi de dependentia , de prioritate inter causas,& effectus. Illa ergo sententia omissa , ipse P. Herire inti ubi suprὶ num. 4 . cr 4s, paululum eandem ab ea discedit: dieit enim Christi humanitate productam suisse in primo instanti ex vi duplicis
decreti diuini executi ui , quorum uno Deus voluit subire munus causae primae, S secundae altero autem voluit subire munus causae primae, sinendo B. Virginem concurrere ut caustansecunda: horum quodlibet erat decrctu susticiens,
8e adaequarum ad existentiam Christi : sed non ideo ponit duas actiones intrinsecas in Christo, existimat enim probabile, quod actio Dei sit in Deo actitae; quare ipsum decretum diuinum erit actio virtualiter transiens Hinc fit , Christu primo instanti habuisse suum esse independentera B. Virgine ex vi illius decreti,quo Deus voluit
concurrere ut causa prima, & secunda, atque . adeo Christum ut sic existentem potuit se me reri gratiam suis progenitoribus , qua mererentur secundum Dei decretum concurreridi eum B. Virgine vi causa secunda. Caeterum, in reliquo vitae tempore dicit , conseruatum
sitisse Christum non per duplex, sed per unicum Dei decretum, quo Deus volebat Christum conseruare , tum propter exigentiam causarum secundarum , a quibus primo suerat productus, & exigebam , conseruari itin meffectum a Deo ; tum etiam independenter ab ea exigentia causarum secundarum , unde eqvi huiuς decreti conseruabatur etiam, quando causae natarales id non exigebant, ut in ieiunio
illo quadraginta dierum , & in aliis temporibus 'supra exigentiam naturae.
174쪽
7. Hie modus dicendi multis de causis videtur P. mihi dissicilis,& obseurus. Primo, quia supponit actionem, qua Deus
Producit,aut conseruat aliquem terminum,non
aliquid extra Deu. Cuius oppositum mihi
v. Mia, verissimu est quia, ut suo loco latius probabo, duratio rei perminetis debet esse aliquis modus successivus intrinsecus rei duranti indistinctiu' actione qua illa res producitur,ncoleruatur, atq; ideo ipsam et conseruatio debet esse modus succesuus nam per ipsammet conseruationem, Ruatenus conseruatio est , intelligitur iam res Aurare,seu accipere esse continuatum,& perseuerans post primum instans ; ergo iam intelligi.tur durans extra primum instans absque alio modo superaddito ; ergo ntecedenter ad om-riem alium moὁum. & formaliter per ipsam
ct conseruationem durat: alioquin conteruatio ut conseruatio non eget sormaliter libera, uia actio,ipla prout praecedit natura illum mo-um durationis, non Est, conseruatio,nec addit aliquid noua, ratione cuius habeat maiore i tu
dabilitatem; ipse autem modus durationis, qui pro posteriori naturae subsequitur. non est sor- maliter liber, sed resultat nee tilario ab entitateret: debemus ergo fateri, ipsam met actione per suam entitatem esse sueeesiliram.& ab illa absq; ullo alio modo denominari rem conseruata h esufiiciat indicasse pro nuc alibi ex professo probantae ex hoc ergo eapite reddit ut iam dissici Iis ille modus explieandi, qui supponit actionem Dei ad extra non esse aliquem modum tenentur se intrinsece ex parte Dei.
8. Seeundδ diffelle mihi est in praedicto aucto-Dimiaias te , quomodo loquatur cohaerenter ad sua prin-δες- . eipia de libertate Dei. quae posuerat Hip. LI. n. Iὰquentibu .ubi dixerat, volitionem libeatam Dei ad obiectum creatum debere semper terminari per actionem aliquam creatam, quae in se diuersa sit entitatiue pro diuertitate finis, quem Deus intendit . nam sine hae variatione emitativa actionis, non potest intelligi, quomodo Deus dieatur nune velle hunc terminum propter talem finem, quem potuit velle propter alium, nisi ponatur intra Deum variatio aliqua realis intrins eca,quod dici non potest. Cum hae ergo doctrina non video quomodo stet , Deum Creantem Angelum non producere illum peractionem aliquam, quae sit extra Deum: na Dcus potuit creare hune Angelum ex alio fine ,&tune effet idem Deus , , idem Angelus. ergo creari nune ex tali fine petit variationem aliqua realemollem in actione qua fit Angelus. Quod argumentum applicari potest ad rem praesente; nam humanitas Christi potuit produci a Deo non eocurrente ut causa secunda, sed solum petvnicum de et elum,& ut eausa prima concurrente cum B. Virgine ἔ tune autem esset idem teris
minus produlius; ergo ut modo dicatur Deus velle illum terminum producere etiam ut causa seeunda, debet interuenire aliqua variatio saltem in actione,qua Deus producat taliter illum terminum, & per consequens cohaerenter
ad sua principia debet ponere actionem mediam, qua Deus producat illam humanitatem,& quae sit intrinseca ipsi humanitati.
Tettiδ id quid sit de hoe, eadem dissicultas
manet in iis duobus decretis, quae essiet in dua-
bus actionibus; nam si eut illarum actionum una
debere esset prior altera,& per consequens teris minus existens ex vi unitis esset prior, & causa
secundae actionis, & per consequens sui ipsius, ut supra probauimus: ita se haberent illa duodecrcta unum enim esset prius altero,si quidem Christus ut existens ex vi unius mereretur, de impetraret secundum decretum, atque id o le-quuntur eadem incomtenientia de mutua prioritate, & de causalitate, quam Christus haberet
respectu sui ipsius, & reliqua, quae supia late
probauimus contra sententiam piae cedentem. Quarto non video, quomodo, consequentcr go loquendo, neget duplicem conseruationem, seu
duplex aliud decretu diuinum reliquo tempore vitae Christi, sie ut ponit in primo instati duas actiones,vel duo decreta ad primam productionem. Ratio enim , quae mouet hunc auctorcm
ad ponenda illa duo decreta in primo instanti est, ut Christus intelligatur suffcienter existens ex vi prioris deereri in dc pudenter a suis progenito & vi sic possit illis impetrare gratii ad merendam actionem, qua eumdem Christum producant. Haec autem ratio aeque militat in reliquo vitae tempore; nam Christus non ibit imper meritu primi instantis, sed per merita totius vitae.& mortis meruit suis progenitoribus illam gra .
tiam,vi colendit omnino hic auctor illo n. s. ergo quando postea orabat v. g. debebat intclligi tune existens independenter a suis progenitoribus ut possiet ex oratione illis mereri gratiam ad eum generandum y debuit ergo tunc etiam terminare duelicem actionem , vel duplex decretum conseruatiuum : nam si erat unum , illud certe non erat omnino independens a B. Virgine, quia de facto conseruabatur Christus a Deo secundum exigentiam primae productionis, qua suerat productus a causis te cundis, ut tandem satetur ille auctor diuo nun/.4 s. m sime , ergo Christus prout conseruatus per illud decretiim , non intelligebatur conseruari inderendenter 1 B. Virgine , & per
consequens ut uc conseruatus non poterat me
reri dependentiam ab illa, quia iam praei neclligebatur cum illa dependentia: vel si prout sciet minanς illud decretum potuit adhuc mereri eam dependentiam , quam supponit, de inualuit illud decretum; idem potuisset diei de pr
mo instanti eone eptionix, S: non multiplicare decreta pro illo primo instanti. 8 l. Dices, ideo poni unicum decretum in conseruatione . quia dependebat 1 solo Deo, licet Deus attedat etiam ad exigentiam primae pro ductionis 1 causa secunda, ut velit conseruare Christum. Ita videtur respodere ille auctor ibi. Sed impugnatur ex dictis , quia licet sit lo- -ditur. lus Deus, qui conseruat, Christuς tamen debet prae intelligi conseruatus 1 Deo independentera suis progenitoribus, ut mereatur conseruari ab eisdem : non potest autem eodem instanti reali praeintelligi conseruatus independenter ab illis, si solum terminat unicam conseruarionem , & haec est vere in sua entitate dependens ab illis, & propter eorum exigentiam; nam
eadem conseruatio non potest prae intelligi pro aliquo priori reali ante seipsam;
Dices, per illud deeretum Velle Deum virum- 82. que, vult enim conseruare Christum propter Atm ena .
175쪽
exigentiam causae secundae de independenter etiam ab eius ex is enita , hoe est, quamuis non exigant id causae secuti Rae ; quare poterit Christus prae intelligi,prout conferciatur per illud de . cretum indepcndenter a causa secunda,& ut sic mereri,quὁd fuerit productus a causa secunda. f. n. Sed contra, quia decretum sinplex re aliter, licet possimus in illo concipere duas formalitates, non tamen potest ita diuidi, ut una sor- malitas intelligatur pro priori naturae, vel eausalitatis ante aliam , ut dicebam, quia prioritas naturae debet versari inter ea, qtiae realitcr, vel ex natura rei differunt; ergo Christus ut ex vi illius decreti conseruatur independenter a
causi secunda , non potest prae intelligi pro aliquo signo causalitatis, ad hoc ,ut tunc mereatur suisse productus ab eadem causa secunda. Probatur consequentia, quia hoc esset mereri conseruari nunc propter exigentiam causae secundae, a qua suit productus; ergo esset mereri secundam formalitatem ciuidem decreti, qtiae est propter exigontiam primae produs ioni, , causa iecunda; quod tamen repugnat,ctura illa secunda formalitas soli im ratione nostra differata prima formalitate .Porrδ quod mereti fuisse productua B. Virgine sit mereri conseruari nunc propter eius exigentiam, sacile constabit ex ipsis terminis , nam qui meretur secundam rei produc Ionem meretur implicitε ea,quae necessario consequuntur ex illa; ergo quatenus Christus nune meretur suisse genitu 1 Virgine, meretur, quod
illa generatio exigat conseruari a Deo tempore praesenti; ergo meretur,quod Deus ea terminum nunc consseruet propter exigentiam illius primae generationis, ergo metetur hanc conseruationem fieri cum respectu ad illam primam generationem: si ergo Christus prout conseruatur Per hanc conseruationem independenter aeausa secunda, meretur nuc fu isse coceptum ex Virgine, meretur etia,quis d eius co seruatio,ha beat nunc respectu afl exigentia illius primet generationis,&per conseqtiens prout intelligitur
terminans unam formalitate huiu conseruationis,mere taur alteram eiusde in co seruationis sor. malitatem, quod omnino repugnat,ut vidimus.
S E C T I O VII. Probabilior solutio di litu iratis. 8 3. V Acilius dici potest , Chi istu praeuisum sui ia
Fa ui, dis A se temporc passionis cum suo merito, saltem D t με so. eum aliquo actu eis caci acccptante ex se mor- ιη N. Patre iniuncta, si a Iudaeis inseratur per
hoc meruisse gratiam progenitoribus, & Virgini ,' de forsitan existetitiait, ipsius Virginis; postea vero Patres, & B. Uirgo praeuidentur mereri fieri Christi progeni corcs: non enim rcpugnat id, quod nunc est causa esse postea pro alio tempore effectum respectu eiusdem,dum modo non detur mutua dependentia pro codem instanti. v. g. habitus Charitatis , qui in primo in
stanti pendet ab actu dilectionis saltem moraliter,in secundo potest concurrere ad eo seruandum actum iuxta communem sententiam.
84. Dices , bene potest id, quod antea erat effectus, concurrere postea ad conseruationem suae cautae, vi in exemplo posito ; non tamen potest id quod antea fuit effectus concurrere modo ad primam productionem suae causae et v. g. habitus
Charitatis,qui pro primo instanti pedet ab actu,
lices possit pro secundo instanti conseruare cudem actum , non tamen potest in secundo instanti essicere, quod actus productus fuerit in primo instanti, quia hoc iam esset causere seipsum etia pro secudo instanti . nam licet pro secundo instanti no pendeat a c5seruatione actus,& ideo possit concurrere ad eius conseruatione tanquam ad aliquid posterius,pcndct tamen m - sate a prima productione actus , ideo enim c5-
seruatur habitus in secundo instanti quia productus suit in primo & ideo productuς fuit in
primo, quia extitit actus dilectionis; ergo etiam in secundo in stati pendet mediate ab existentia actus in primo instantii ergo habitus in secundo inflanti non potest causare existentiam actus pro primo instanti. Similiter ergo in praesenti, licet Christus tempore passionis non pendeat ab cxistentia,& meritiς, quae tunc habebat Virgo , de ideo posse pro eo tepore esse causa moralis existentiae , & gratiae , quam Virgo tunc habebat; pendet tamen saltem mediate ab existentia, de
gratia,quam habuit Virgo ante Incarnationem, nam ideo conseruatur nunc Christus,quia an te afuit conceptus,& ideo fuit anica conceptus Perre,quia Virgo meruit illam conccptioncm; rgo
Christus tepore passionis non potest mereri gratiam qua Virgo habuit ante incarnatione , quia esset mereri mediate conseruationem sui ipnus. 8s.
Respondeo, pro tempore pallionis non ha- Pra Inditaetabit ille Christum dependentiam etiam mediate a Virgine, nee ab eius influxu, non enim conseruabat Deus tunc ca humanitatem eo quod sui Dset antea producta vel concepta in utero Virginis, sed independenter ab eius conceptione. moverisimile est,conseruationem illam pro eo tempore sui me ultra naturae leges, quia tanta fuit
tristitia Christi in horto, ut nisi diuinitus co seruaretiar, consumptus suillat prae animi dolore. nam in hoc senui accipiunt aliqui illa Christi
verba , triti seistamma et aue ad mortem, id est, tristitia susseienti ad eausalidam mortem , Vt cxponit noster Salmeron ibi. Quare conseruatio
Christi pro tepore sequenti posita suit inde pedonter ab eo,quod antea extitissici, de per confe- quos eius merita pi ς uisa pro eo tepore nullo iv
do dependet ab existctia, vel gratia B Virginis. Urgebit aliquis quia licet possit hoc asseri de- 86.
conseruatione humanitatis Christi prout terminatur ad unione animae ratoinalis cum mucria, non tamen de conseruatione unionis ipsarum parrium marctiae inter se; hae enim sicut per c5tinuam nutritionem laetant additae praeccilentibus, ita postea coseruantur unitae, attend cndo
ad priorem unitionem; neque haec unicidissistiti
poterat ex tristitia,vel maeror c,quia cadem continuatio materiae persei ieraret naturaliter aliquo tempore post mortem ; ergo iam Christus secundum aliquam partem pudebat tunc a causis praecedetibus saltem mediate. na ideo habzbat illa materiam csitinuam, quia per nutrition acquisierat eas partes; ideo eas acquisierat, quia in utero Virginis acceperat potentiam nutritiuam ergo de primo ad ultimu continuatio conseruationis Christi,ouo ad aliqua parte pei debat etiam pro tunc saltem mea late merit istuc habitis. quia Christus nue operas includebat
talem numero humanitatem constant cm ex tali forma
176쪽
forma, Zc ex tali materia continua.
8 . Rei ponderi adlaue potest , conseruationcm
uideri pro illo rem' re in te perulenter a nutri- ior L. S generatione praeterita: Deus cnim primo decreuit Christum tunc existentem,S conscrtiatum perinfluxu physicii a Deo ipso init epe det cr ab omni generatione, vel nutritione praetcrita pol 'a ex illis meritis praeuitic dedit gratia Uirgini ut mereretur conceptione liiij,& perco'
burre , ut ille, qui iam fuerat praeuisus vir, ei scipi ius puer, de paulatim actotclccret,& acquireret materia,cu qua suturus erat tepore pastionis caeterum adueniente tepore pastionis iam con-lcruaretur Christus ex vi prioris decreti inde peridenter a priori pueritia, & adolescentia.
Dices, ergo no conseruaretur tuc naturaliter,
Ε κα-- . sed talpe naturaliter etiam quoad illlam partem. - - N. go sequelam, quia non conseruabat ut illam arcisa continua contra exigentiam naturae,vel
causarimi s ecundarum; licet in ipsius construa rione non attenderct Dcus ad exigentiam causaturn secundarum praee cd cntium sicut etiam c5-
seruatio Adami n5 suit lupernaturalis, quia licet
non fuerit ex exigentia nutritionis, vel adolesce;ui ae praecedunt i,; non suit tamen contra aliquam exigcntia caularum naturalium meq; est ut1upernaturalis creatio viginti hominum , sicut non hiit supernaturalis creario unius;& quidem iacillitis est, Deum conteruare tunc materiam Chiilii continuam independenter a nutritione praeterita,qitain ponere duas actioncs adaequatas
ad conseruationem, vel generationem Christi. 88. Contra hoc in primis arguit Lorca primo quia auium. is indiuiduatio effectuum sumitur per ordinem ad εἰ - ρον suas causas; ergo haec numero humanitas Christi indiuiduatur per ordine ad causas, quas habui talogo non potuit mereri mediate, vel immediate procedere ex talibus causis. Respcideo negado antecedes de quo egi late in Metaph.vbi dixi, hunc numero ettectu potuisse naturaliter produci ab aliis causis, si Deus dedisset c5eursum illis, sicut istis ad eunde effectum. Arguit secundo, quia, qui meretur aliquam actione, meretur, poni a parte rei terminii illius actionis; aetio enim non est nisi positio terinini; ergo si B. Virgo meruit productionem Christi, meruit poni Christum a parte rei Hrgo meruit Incat nationem non soliim quoad circunstantiam sed quoad ipsam substantiam. Respodetur,iuxta id, uod supradietu est,ne si itur. gido anteec des uniuersaliter sumptu, iam enim explicuimus, quomodo causa moralis luc solum dicatur simpliciter causia rei, quado no inuenit illa existente iam in pt uisione illius,apud que meretur;vbi etiam explicuimus differentia qus est, quoad hoc, intcr causam moralem,& physicam. 89. Tertio obiici possct Bernardus .sufer Obum. νε lsu est,ubi Virginem hortatur, ut consentiat
Angeib, his verbis i Hoc ιoius mundus tuιs geni bus prouolutus exspectat. Non immerit 'o,ru do excretuo pendet consolatis mile ν - , redemptio CVti uor. .liberatio damnatorum salus demque uniuers-rum suorum Adam totius generis tui. Vbi videtur Bernardus ponere redemptione nostram pedentem a conceptione Christi in utero Uirginis; ergo non suit prius vita indepe denter ἱ Virgine dissoluisών. Rcspondeo Bernardum deber c accipi de nostra reacptione complere,& adaequale sumpta,
haec enim non solitin per meritu mortis acceptatae, sed per merita infanti. x, totius vitae obten ta fuit: hic autem non tollit, quis duni, vel alterin cruerit Christus aliquam gratiam, S auxilium per meritu determinatu habitum tepore passionis ante praeuita alia merita, ut Virgo , &ali
quia iij potuerint meteri fieri Christi progeni
Quarto obiici potest,quia ante merita R. vir- 9 .ginis solum praeuidebatur Christus suturus obrect xς pore passionis, v. g. ergo ex meritis Virginis ' factum est, quod Christus existeret illo tempore antecedenti; ergo non solum,quod esset talis actio, sed quod et sit Christus toto illo tempore meruit virgo; ex quo rursus fit, christu per merita suae pallionis meruit se fallem mediate existentiam Incarnationis pro tempore an L c d n - .ri; ergo, quando prima humanitas Christi accepit unionem,n5 accepit illam gratis, sed ex meritis postea suturis.Consequens auic videtur c5tra Aulgustia praedesinatione Sanctoru.c. I s . supra
allegatum ste . i. qui stpe negat Christi humanitate accepiste ex meritis gratia unionis & cocludit his verbis te. duratia sit ab imito sideissa homo
qui uel Christi suus. quagratia initio bomo illefactinest Christus. Sed nullus homo accipit primi donugiataei ex meritis ν' ergo nec Christi humanitas accepit unionem cx meritis i in prima productione
Respondeo, hoc ide argumentum procedere 91.
Cotra omnes,qui fatetur Virgine,& lyatres me- --.ruisse accelerationem Incarnationis; tunc enim meruisset existentiaChristi pro toto eo tempore, pro quo meriterunt accelcrari hoc mysteri v.
Sicut ergo illud non sufficeret,ut diceretur me ruis Incarnatione simpliciter , neque ut dicamus, Incarnatione absolute sectam suis se ex meritis, sed solum secudum quid . scilicet qu5d fic-
Iet citius,quod abbreuiaretur.&c: sic etia innostia sentetia Uirgo non dicitur meruisse simpliciter existentiam Christi, sed quod existeret
prius ex suppositione, quod existurus crat. lic midcm Cluistus n5 dicitur accepisse unionem caemeritis, sed solum accepi si e cx meritis, quod
vitio daretur ei titiς Se pro aliquo tepore antccedenti; in quo nullii est inconveniem. . nam to a
haec est gratia radicaliter, quatenus fundata ne ollatione clusillam unionis iam prae uici Dro aliotcpore omnino gratis,& independetur a o omni merito, in quo conuenit Christus cum ilia oliberalio iusto; in utroque enim debet pecae uideri aliqua gratia prima in praeuisone Dei,Mirae omni no sit sine meritis praeuisς. Sie respodi olim iniic. Augustini testimonio, quod mihi obice cra cotrahunc dice si modii. Vcrum nec solutio, ncc mo
29. in I l. n. 2. ubi tacito nominc hanc mea doctrinam tribus argumentis impugnat. Primu ex praedicto testimoitio Augustini, in quo dicit, expresse negari accepisse Christinia cx vllis meritis illud este in primo inst.iti suae concentionis.Cae- terum ille auctor nihil respondet ad instantiam,
qua nos adduxeramus de antiquis Patribus, qui dicu tur meruisse accelerationem Incarnationis, de per consequoris merueriint, quod Incarnatio
fieret ante illud tempus pro quo iam pretiidebatur , vel pro quo suill t independentur ab eo.
rum meritis , & ramen non dicuntur merui sic Incarnationem, nec humanitas dicitur,accepi re R a unionem
177쪽
16o De mysterio Incarnationis.
unionem ex meritis suis, lichi reuera meruerit mediate illam anticipationem, &percon- tequens meruerit illa accipere illo instanti, quo primum facta fuit; omnes ergci illi,qui concedulantiquis Patribus meritum accelerationis, tenetur eodem modo explicare Aunustinu ut loquatur icilicet de existentia Christi se eundum substantiam hoc est, de illa, quae nullam aliam supponeret in prae iiiiione Dei a reliqua omnia magis dicu tur extensio .vel conseruatio eiusde gra-93. tiae,quam incarnatio simpliciter,& absolute Confirmari autem potio haec interpreta io primo, quia Aug. ibi non solii in videtur loqui de facto, ted etiam de p)ilibilia, affert enim exemplum praedestinationis Claristi,ut probet primam gratiam , icu praedestinationem nostram non poste essic ex meritis nostris, sicut nec praedestinatio Christi potuit eme ex meritis Christi, sed debuit esse omnino gratis. At ille auctor non ogabit loquendo de possibili, potui me Deum
pri ius decernere Christum pro repore posteriori, & postea ex illis meritis praelusis anticipare cius existcntiam pro aliquo tempore anteriori, sicut propter ea merita posteriora dedit gratia Patri-Dus in tepore anteeedenti; ergo Aug. non curabat de i. existutia Incarnationis seclid .imordinet et oris, sed secunddin prae uisione .& hanc volebat debuisse ella omnino gratis,nec potui Celere ex meritis, sicut nec prima prς destinatio nostra ad gratiam ei scaec potuit esse ex meritis'nostris. 94. Cons matur secund5, quia Aug. non solumcisis i. maiis, loquitur ibi de Ine arratione ut cumque, i ed de
cepit Nonne de Spiritu sancto .Virgine Maria Dei filiiv vnitin natin est. non carnis cupidine, sed singulari Dei munere . & circa finem capitis, sic ait: Neque enim retributa est Osriso illa generatio, sed tributa, ut alienus ab omni obligatione petacati de piritu. mi ιne nasi retu Ex quibus eo stat Augustinum eo te modo, quo dicit, non habuisse ex meritis humanitate Christi unionem, quam accepit ad personam Uerbi, pariter idaia serere de actione qua eoncepta fuit illa humani. tas ex R. Virgine At vero ille auctor pones duas actiones, vel duo decreta, fatetur aperte, actionc illam, qua B. Virgo concurrit ad humanitatem
Christi, sui re ex meritis eiusdem Christi saltem
mediate,quatenus Christus meruit gratia B. Uiri ei ni,qua mereretur illam actione; ergo ille etiadebet explicare Uerba Augustini, nec magis e5tra nostra sententia sunt, quam contra ipsum, ut ex adductis verbis costat mani seste. Omnes Cr-go sateri debemus, Augustina in illis verbis attendi me quide ad intentu principale , quod probare Volebat ,de exemplo aute non ita fuisse sollicitum.Intentu principale erat,qu)d humani asChristi gratis omnino, ac sine ullis meritis acce perit unione ad Verbu, sicut nos gratis prς desti- nainur ad gratiam efficace:& hoc quidem inte- tu in probauit elate, ex eo, quod nunquam illa humanitas fuit sine unione ad Verbu; ergo non potuit de facto habere meritum in ordine ad unionem illam. Hoc aute intelligitur,non in ordine ad continuationem unionis, hac enim xliqui dicut mcruisse Christum, eum quibus sentit P.Suared in se ad se . os es. . 6.1 aereisso A.' sed βμφῆς 'de prima collatione v nionis secundu decretum diuinum; siquado enim debuit dati gratis, re si ne ullis meritis : hoc utiq; est intentum principale Augustini: adduci r tamen in exemptu rc ira pusillud, vel instas.quo Chrissus conceptus fuit ex virgine; quasi dicar, humanitas illa aliquado habuit gratis unionem ad Uerbum diuinu. V g quindo primdm concepta fuit ex Virgine Caeterum in exemplis no requiritur veritas, nec intererat ad intentu August. quod in illo,ves alio instanti habuimet gratis : semper enim habebat ouod intendebat, 1 cilicet, quod praedestinariis fulmet ad eam unionem gratis habenda uuic hoc praedestinati primit fuerit terminata ad instans conceptionis, siue ad aliquid aliud, nam si terminata fuit, v. g.ad instan conceptionis, ta tunc habuit gratis unionem; si vero habuit ex meritis, iam totum hoc fuit gratuitum in causa cum supponant eam unionem decretam gratis Pro alio tempore, in quo potuerint esse illa merita.
Dices, eodem modo dici possiet, Augustinum 93. non intendi me probare in nobis de prima Eratia,quam habemus in tempore quo ὁ ea debeate me gratis sed de prima,quam habemus in ordine pr destinationis diuine; possiet enim similiter Deus decernere dare Petro cras auxiliu ad bene perandu, & postea propter eius meritum crastinu iam praeuisum velle dare hodie auxilium aliud , quod quidem esset primum omnium secundum tepus,dc ita prima gratia est et ex meritis, scilicet ex metiris faciendis postea ex vi alterius gratiae prius decretae de praeuiis. Consequens alitem videtur omnino contra intentum
Augustini, qui omnino volebat initium bonorum operum, hoc est,primum bonum opus hominis procedere ex gratia non data ex meritis, sed omnino graetis. Respondetur, in nobis fieri non possie, quod s6. primum auxilium essicax non detur gratis. nam oe visa'. opera bona sutura etiam si fiant ab homine iusto, non merentur de condigno auxilium constitu pro tempore sequenti, multo minus pro antecedenti: quod autem non datur ex merito condigno dieitur simpliciter,& absolute dari gratis,ut eolligitur ex Trid.; siones .e. g. vhi dicitur,gratia iustific itionis dari gratis,licet ipsam praecedant aliqua merita congrua proxima,&remota. Addo , non repugnatiis loquendo de possibili, quod hodiernum auxilium efficax da retur propter meritum non condignum, sed congruu crastinum,quod, ni salior auctores,cuquibus disputamus, non negabunt. Imb de facto propter rationes suturas Atur hodie aliquid a Deo; sie enim Ecclesia petit pro anima desumsti, quod liberetur ab aeterna damnatione , propter quam oratione piguisam Deus potuit eam anima antea liberare ut videbimus infra i siet. 3. cur ergo no possiet etia Deus propter meritu de congruo suturum iam praeuisum dare hodie aliquod auxilium gratiae. Caeterum desacto non contingit
178쪽
eontingit, quod prim i auxiliu gratiae detur alicui propter aliquod ipsius meritu futuru etiam
congruo,quia,cum primum auxilium eis eri. : etur in ordine ad credendum;& ad acceptandam sadem,S omne meritum,quod postea sub- 1 equitur,oriatur ex fide , consequens est , quod omne meritum futurum dependeat saltem mediate ab hoc primo actu fidei, cuius prima acceptatio mouet ad cam retinendam. Nam vel retinuit homo semper fidem, quam prius acceptauit, vcl non retinuit. Si retinuit, non videtur posse contingere, quod postea, quando ex fide mouetur ad bene operandum, non recordetur se iam fidem illam examinast e,& accept 1lle, de ex hoc ipso non reddatur Acilior ad actus fi . dei, quia nimirum iam aliue factus est credere Deo,& eius veracitatem. 5 per consequens ille . actus fidei, unde oritur illud meritum futurum, non erit praeitisius independens a primo auxilio congruo glariae olim dat . Si autem ill Mn primani talem non rctinuerat , sed repulerat I iam
eo iplo dissicilior erit ille actus fidei posi ea eli-
cicia lux, quia recordabitur fidei illius iam a se reprobatae reiectae quod erit moti uti aliquod retardans ab actu fidei, dc per consequens non poterit praeuideri ille actus fidei futurus, quin videatur supponcns illam dii fieultatem incredulitatis praeteritae, quam n ccei se Est,tunc superare. Non ergo contingit de facto,quod Deus praeuideat in nobis meritum suturum, antequam velit dare nobis auxilium primum gratiae essicacis; dc ideo Augusti mis totum conatum adhibcbat, ut probaret, illud primum auxilium dari sine meritis,quia unum debet dari sine ullis meritis nullum autem magis, quam illud primum . nam de illo iacile concederetur ab haereticis non suppo-ncre reliqua, sed supponi ab aliis posterioribus; ideo de illo videbatur res clarior. Si tamen haeretici contenderent, illud primum dari Propter
merita aliqua posteriora iraeuisa absolute a Deo independenter ab illo primo auxilio gratiae: tuc Augustinus non ita acriter de illo auxilio conte deret, cui a iam haberet principale intentum. Scilicet omnia nostra metata sundari, tanquam in prima radice , in aliquo auxilio Omnino gratuito , S nullum meritum supponen e , atque adeo nihil omnino post e fieri in ordine ad vit aeternam, quod non oriretur a gratia;& liberalitate Dei indebita nostrae naturae: praesertim,cum
adhuc primum auxilium daret ut limplicitur gratis ut clixi licet daretur ptopter opus bonum futurum, tanquam propter meritum de congruo, dummodo non claretur propter meritum aliquod de condigno. 97. Secundum argumentum, quo praedictus auctor utitur,contra meam sentcntiam, est, quia si P.Heracese' Christus meruit B. Virgini gratiam auxilii , ctu se disposui ad merendam maternitatem soluin per merita illa praeuisa a Deo in Christola adulto , sequeretur non meruisse suae matri illud auxilium per voluntatem bonam , quam habuit in primo instanti conceptionis ,& qua se obtulit Patri aeterno ad satisfaciendum pro hominibus, iuxta illud Psalmi 3 i. Sacrificium stoblationem no ubii, aures autem perfeci mihi. Holocaustum st. pro peccato non futtilaque tunc dixι: Ecce venio. In captiebbri scriptum est de me , ut facerem voluntatem tuam Deus. &c. quae verba videntur intelligi a Paulo ad Haebreos. t o. de primo ingressu
Christi in hane vitam, Ideo ingrediens', sin quitὶ
in mundum vixit. Hoyliam,'oblationem noluisti; corpus autem aptastι mihi holocautomata ero pec ἔ-to tran DL placuerunt tunc dixti. Ecce venio ιn cyι-
te libri I,iptum est de me; ut faciam Deus voluntatem tu,ι m. Ubi Paulus videtur loqui de prima voluntate , quam Christus habuit in primo instanti lux conceptionis; qua voluntate obtulit sc . morti,& laboribus pro nostrispeccatis, S eadem voluntate dicit homines suille sanctificaros, ut pcr causam meritoriam , nam de illa volutitate iii bdit ipse Paulus ibi vers. t. in qua voluntate Iane ii icuosumus per oblationem corporis Iesu Chνι Usemel. non ergo polsumus negare , Christum eo instanti meruisse suae matri, de suis progenitoribus omnes gratias sanctificantes, quas nunquam habuerunt: tum quia Paulus illi prirnae voluntati tribuit nominatim salictificationes, gratias omni μm hominum tum etiam,quia non uno,uci altero merito, sed omnibus meritis totius vitae meruit omnes, x singulas gratias, quae hominibus dantur. ORcspondetur in primis, hoc argumentum habere instantiam .nam suprὶ vidimus,non potui1- 'se Christum mereri per ipsam mortem, vel UO- ltintatem ultimam tolerandi patienter iniurias
iam sibi illatas, illud auxilium sufficiens, quod
datum suerat ipsis occisoribus, vel tortoribus, quo potuissent illum non occidere, aut torque re;nam actus patientiae consequentis supponebat tormentum illatum , de hoc supponenat Iibertatem,& potestate in tortorum ad illum non torquendum, & haec libertas includebat illud auxilium di, quare pro illo auxilio non potuit aptius applicari illud meritum patientiae consequetis, ut iupra vidimus, ergo non est vera illa uniuersalis propositio, quod omnia merita Christi fuerunt causa Omnium , S Iingularum gratiarum , quae nunquam datae sunt.
Respondetur se eungo,admittendo Paulu, ibi 99. Ioqui de prima volutate,qua Christus habuit in
primo coceptionis instanti, qua se obtulit Deo: negado tame, illi primae Poluntati tribui a Paulo
uniuersam hominu sanctificationem. na verba illa, quae sequuntur, in quia valu uatesianus se. I 1 mus,&c. non referuntur ad voluntatem Christi offerentis se, sed ad volunt tem Dei, de qua
praedixerat,eci e venio ut sacram Deus voluntatem
tuam; fle hac ergo Dei voluntate proicquiturunnua voluntatesanesi aliismus,scilicet in hae voluntate Dei ; quia nimirum haec est voluntas Dei. Iunii iratio vestra , ut dicitur ad
clarat S. Thomas in illo loco Epistolae ad Hae- ζbreos, ubi in eodem sc ni accipiunt illa verba Aissetis, d. . interpretes stacri antiqui, & recetiores, videatur Theo hyl. Anselmus, Theophila lus, & Theodorcius ibi, Titeodor. Caiet. Cather. P. Riber P.Cornelius, P. Ses meton Ludovicus de Ten Guillelmus Est ig, dc P. Ribet. . Vazque L in comentario illoru verboru, ubi di- Comet lux.cit,hune cne sensum Graecoru , & Latinorum, Iiίς qui omnes indubitanter illa verba ad voluntate Dei referunt, non ad voluntatem Christi, Ut ap- Viiquet. pareat ,lqtram infirmu argumcntu desuini postiteotra nos ex illa Pauli cxplicatione, quae adii ersus se habet omnes Paties, S interpretes illoruUerbo tu, si unu , aut alteru recentiore excipias. Tertium arsumentum,quo nostra sentcntiam isto.
impugnat,desumitur cx ratione phylosophicam A suis Damhunc modu. Illa actio qua Christus iam adultus terimm. R s conserua
179쪽
161 De mysterio Incarnationis.
conseritabatur ii clependetiner ab exigentia causarum secumlatum vel est eadem cit ipla actione,qua amea conscruabatur secundum exigentiam earumdem causatu; vel non est eadem, sed alia noua actio. Si dicatur primunia, ergo cadem actio dependet a s rc genui ribus,3 non dependet. Non dependet quia ita supponimus, S ast riimis ; depcnisci vcro , quia per hanc eandem numero actionum dicebatur Christus prius co-sciuatus dependenter a suis progenitoribus, seu
iuxta corum exigcntialia , ergo si manet eadem actio non mutata,debet codem modo dependere,quo antea dependebat. Si vero dicatur secundum. 1 cilicet, illam actionem non esse eandem sed aliam; contra hoc cit. Primo,quod voluntarie dicitur,& ad cnugiendum argumentu, nec poterit astetri implicantia, cur non posset adhuc per scucrare eadem actio conseruatilia. Secundis, quia mancte codem principio, & termino no debet mutari actio, sic enim Deus per candem actionem conseruarct materia primam
sine forma subilantiali,per quam prius coseruabat ut a Deo cum soritia: ergo similiter cum in nostro casu ide sit agens, ncmpe Deus,& idemi crininus,nempe humanitas Christi non est vii
de varietur actio conseruatiua .roi. Respondeo, neutrum membrum huius arguis Dissoluitur. menti probari. nam inprimis , etiamsi daretur, non variari intrinsecε illam actionem conserua. tiuatn , sed manere intrinsece emdem, non sequitur, illam pro eodc m tempore pendere δc nopcndere ab exigentia causarum secundarum,icu progenitorum Christi nana dici post et hoc,
quod est,hanc conseruationem pendere ab exigentia causatum secundarum addere aliquid su- pia cntirarem ipsius actionis, nempe praecessise illas causas secundas,& non supcruenisse aliud agens pontcntius, ad cuius exigentiam debet et cessare Deus ab illaco seruatione .QAanto enim resista se habeat, dicitur illa actio conteruari propter exigentia causaru secundarum praece-d cntium; postquam vero aduenit alia causa se cunda potentior exigens cessationem illius e seruationis, iam non dicitur ulterius persistere
propter Exigentiam causae secundae, sed quia
Deus vult. Hoc aure accidit in casu nostro, quia
adueniente desectu cibi, vel alia causa sum cietiad mortem Christi, iam Deus non tencbatur illam humanitatem ponseruare prOP CP cxigentiam causarum secundarum praecedentium, atque ideo illa actio non denominabat ulteri sis Christum conseruatum propter illam exigentia. io L. Caeteriim mihi verius es .mutari illam actio nem in sua entitate intrinseca; non quidem propter hoc argumentum, sed quia ut superitis iam indicaui,& latius probabo suo loco,omnis conseruatio rei etiam pei manenti identificatur cum duratione ipsus termini, quae in sunt entia semper ost intrinsecὸ successu a.Siue ergo conserti: tii. iuxta, siue extra exigentiam causarum
secundarum Gemsper debet conseruari per noua actione successive . Nec sussicit manere eandem causam, S unde terminii , ut actio sit omnino Cadc: nam praeterquam quod potest diuersificaris Decie actio ex aliis capitibus, ut ex modo ren-riendi,&c saltem ad distinctione numeri assisti. cit ipsa successio temporis imaginarii. nam conseruatio pro tali tempore imaginario est intrin-ιcce diuersa a conseruatione eiusdem termini pro alio tempore diuersor sicut ipsae durationes in sententia veriori distinguete eas modaliterare durante distinguuntur inier se per diuersu in tempus imaginarium , ad quod alligantur. Et quidem mirum est, hunc anctorem non inuenire actiones distinctas respectu eiusdem termini, de ab eodem agente, cum ipsemet ages de det tetis liberis Dei,statuat actione,qua Dcus operatur ad extra, debere ellis diuersam in sua cntitate intrinseca pro diuersitate finis, que Deus intendit in producenda illa creatura, ita ut
quando producit igne cx sine puniendi impios, sit diueria actio ab illa, qua produceretur ille ignis ex fine fouendi iustos, & pios, quia aliter non posset intelligi haec diuersa denominario Dei voletis ignem ex hoc potius fine, quam illo. Iam ergo admittititii posse dari actiones intrinsece diuersas ab eodem agente,&ad eundem terminum. Cur ergo non pote .unt
etiam distingui ratione diuersae durationis, qua includunt. Imo in casu praesenti videntur omnino distinguendae ab eodem doctore , si consequenter loquatur; cum enim ipse ponat actione diuersam,quoties Deus operatur propior diuersum moti uu, & finem: consequens est diuersam debere esse actionem, qua Deus conseritat hunc homine propter exigentia causarum, cirridam,
seu quia, fuerat productus a causis secundis, ut praestet id , quod productio cauiae sicundae existebat diuersam vero esse illa actionem,qua postea conseruat eundem hominem, non proprer
illum finem priorem reddendi debitum causis secundis , sed propter alios fines diuersos . &praeter exigentiam causae secundae : nec video.
quomodo posito illo generali principio possit
negui varietas intrinseca actionum in hoc casu.
Ultimo obii ei potest quia meritu Christi etia I Οy. 'supponebat eius existentiam pro tepore praece- Οιιectio silenti, quia fuit voluntas acceptandi mortem a
Iudaeis Judaei autem volebant illu Occidere propter miracula ab ipso iacta in confirmationem suae diuinitatis ν ergo haec voluntas Christi supponebat eum extitisse antea.
Respondetur primum meritum Christi ἔune, non retpexisse ad tempus praecedens, sed solum fuisse voluntate obediendi Patri praecipienti ei morte, si a Iudaeis occideretur:post hoc aute meritum praeuisum, data fuit existentiat cporis plς- cedetis,& miracula,& cosequenter Iud i voluerunt occidere Christu qui ex vi prioris volutatis acceptauit postea hac morte propter hanc causa. Ex dictis insero.Cliristum etia meruisse nasci Io ex virgine per cade merita, quibus Virgini obtinuit gratiam ad merendam materia iraton ; quia non magis repugnat unum, quam aliud, ut probat P Uaetque E contra Silar Z,υέ IIu- vasque,
pra feci. 4 Ze ratio est facilis, quia electio B. Vir
sinis in matrem Christi suit peculiaic beneficiu irespectu ipsius Christi; ergo cum aliunde ii 5 repugnet, id fieri ex Christi meritis, non est nega-dum : Imo ipsam Virginis creationem, ut esset
Dei genitrix fuisse ex Christi meritis probat late ex script ira, Patribus SalaZar in salarat.
Restat dissiculta , an A. Virgo incruerit mater in Ios.
nitatis dignitatc de codigno, an solum de cogi uo
Communis, de vera lententia docet, solum merui de de congruo. Ita Sirare E siriιone T. PSuaret. VaZqueZ ai p. a 3. c. a. de omisti S aliis ratio. Uasiis ea.
180쪽
nibus , probatur quia totus valor eon dignus meritorum Beatae Virginis accepit praemium gratiae,& gloriae libi correspondeiis ; ergo non habuerunt valorem ad condign8 promerendum Vlterivis praemium. Quomodo autem Patres dicant B. virginem dignam fuisse tanto filioὶ vide apud praedictos auctores qui eos facile explicant de dignitate impropriὰ sumpta. Sed ex hoe in uirgit aliud dubium, an Potuerit Deus acceptare merita Virginis de condigno ad hoc praemium maternitatis loco prae
P. Suarc E assirmat ; quia opera ipsa habent valorem eondignum ad gratiam,& gloriam , quae maius quid est , quam csse matrem Dei Fideo enim dixit Aug. lib. de sensia Virgini
tate si . t m. s. rnatus e sic concipere Deum men
πibit Mariae profuisset, nisifelicius Christum tarde, carne gestasset . quod ipsum habet idem
Aug traflatu i o. in Lannem; ergo sortiori haberent valorem condignum ea Opera ad merendam maternitatem,
Dices, ergo non sola B Virgo, sed omnes se minae iustae dignae fiunt suis operibus, quantum est ex valore operum, ut eligantur ad concipiendum corporaliter Christnm. Respondebit facile P. Suater distinguendo; sunt dignae maternitate simul cum gratia, ficgloria nego,quia hoc totum maius est,qlia gratia,& gloria seorsim . fiunt dignae maternitate sola sine fratia ,& gloria, concedo,quia mater- ternitas is orsim sine gratia,& gloria maius enset, quὶm augmentum gratiae, quod merentiis. At vero B. Virgo de facto meruit de congruo maternitatem,non utrumque, sed ut decoratam innumeris excellentiis,& gratiis,& hoc quidem ultra praemium gratiae,& gloriae condigno, correspondentis suis meritis. P.VaEque et di Ioe. h. negat potuisse merere de condigno maternitatem per opera V irginis. Et haec sententia cosequentius procedit aa ea, luς dixi Asht PH. g. dissicultate secunAa, ubi dixi, opera unius iusti non remunerari condignὸ per gratia alteri daram, si ipse merens indigeat tibi illa gratia,quia maius bonum merentis est augmentu propriae gratiae .quam alien ς;& illa opera exigunt condigne maius bonu mercnris: cx quo et ii fir,opera B virginis condigne exigere non praemiari, nisi per maius bonu ipsius Virginis: esset aut e maius bonum Uirginis augmentu propriae gratiae qua maternitas,ut vidimus ex Aug. ergo si loco gratiae daretur maternitas pro praemio, non manerent condigne praemiata ea opera, ergo maternitas non potuit dari pro praemio de condigno, sed de congruo, ultra proprium praemiu condignum eorum operum. Et haec sa tis sint de eiusa meritoria Incarnationis.
Vtrum unio facta suerit in naturat SEc Tio I. quis fuerit in hoc puncto Euty
SEcrio III. dri uuntur argume Ira comtra dominam Catholicam. Ccedimus iam ad Incarnationem ip-
in explicanda,postquam de eius fine, de causis dictu cit; oportet auecm prius praecipuos circa ipsam errorcs csi memorare, Simpugnare,praesertim errore Eutychetis,& Nestorij.de quibus hae,& sequeti disputatione ser
CElebris est in hac materia error Eutychctis Archimandritae Constantinopolitani, qui dixit in Cristo non esse duas naturas, sed ibi amuna post unionem; voles enim nimium vitare errorem Nestorii; qui ponebat duas personas in Christo, negauit etie duas narutas,ut Dinna diuisione fugeret, & maiore unitate Christo tribueret, nescies distinguere inter naturamdc persona. Est tamen magna controuersia circa sensum huius erroris; quidam enim dicunt Eulyehetem non negasse in Christo post unione vera natura diuinam, de humanam, sed voluisse . quod ex
utraq; resultaret alia tertia natura e posita continens utraque. sicut ex corpore,& anima resultat in homine una natura integra coposita , non destructa tamen ,sed retenta natura corporis, &natura animae. Sic interpretatur mentem Eutychetis Castro cum aliis, quos reseri, de sequitur meis P. Varqueae in praesenti,dsi. 4.c. .quod probat. αε νορυ- Primo ex verbis Gelasii, in lib. de Labus naturis contra Eutychetem,circa medium rvius , qui habetur rom. s. Patrum, ubi sie ait. Adhuc autem et inm i a adiiciunt, ut sicut ex duabus rebus mustat homo des xanima, oecorpore, quamuis virausique reι sit diuersa naiura scut dubium non habetur, plerumque tamen usus loquendis nuriter Pronuntiet Hlutrumq;eo lacteus,ut humana δωδ naturam,non humanas naturas; sicpotentia in Christi mUeris,ct unitionem diuinitatu, arque -- manitatis,unam dici,vel debere, velPosse naturam. Caeterum Gelasus aphrtissime dicit, Eutyclae- 2.tem non retinuisse utramque naturam in te
gram post unionem in Christo, sed unam destruxisse. nam in eodem libro paulo post principium sic ait: Eut)ehiani dicunt,unam se naturam, idess, diuinam, ac Nestorius nihilominus memorat singillarem, idest, humanam. Sic contra Eutychi. nos L. a nobις asserendasunt, quia unam depromunt , coinquem est , ut etiam contra Nemrium unam dicentem,non unam, sed duo potius ab erim dis Fat unisus extitisse proculdubio praedicemus contra Eκιλ etem. qui unam , ides , fiam diuinam
conatur erre humanam competenter adiutes, ut .ci ex quibus rigua Sacramentum singulare con inflat. HI permanere mons,emus. Contra Nestorium
vero .crui similitervom dicit,ides .hum.mam, diui na nihilominussubrotantes.&c. quod passura repetit toto illo libro,& columna penultima aperto supponit Eutychianos non concestille int gram natura humanam his verbis. Aesi ι ebvenamus , quo nos istorum cogit venire intentis, ivmui rei propraetate sublata Pro Parte apud eo1. medicar