장음표시 사용
271쪽
as 4 De mysterio Incarnationis
corpore , a quo generatur, & tamen haee non
sunt posita sub speciebus quia replicato aliquo agente in duplici loco, non debent eo ipso replicari effectus omnes, qui ab illo dependent
in genere causis esse ientis v. g. si sol reulicaretur in utroque hemisphaerio, non deberet in altero replicari lux eadem numero, quam prΟ- ducit in nemisphaerio nostro; sicut nec ponuntur aut positi sunt in Eucharistia effectus, quos Christus alibi producit, v. g. verba quae profert in coelo,aut cador, quem in suis vestibus producebat in coena: si ergo capilli,5 ungues pOnuntur, non ideo solium ponuntur,quia dependent/corpore Christi, tamqiram e echus a sua
causa, sed quia sunt partes Christi, licὸt non
aded nee emariae sicut languis, utiles tamen, Pertinentes ad decorem,& perfectionem completam corporis. Denique ad hoe etiam applicari possunt ra- tiones,quibus probauimus,languinem esse partem hominis,quia similiter si ungues,& capilli non essent partes hominis, non appareret, cur debeat necessiit 3 resurgere in corpore glorioso, in quo tamen capillus de capite no peribit: nam si solum ad ornatum resurgerent, debui Diant ea de causa resurgere vestes, & alia cor
poris ornamenta; quod tamen non conceditur:
quasi ver8 non supplebunt abundε dotes gloriae pro aliis ornamentis extrinsecis. Sed nequere largent ad eum finem, ad quem nunc datur; scilicet ungues, ut reddant digitos extremas habiles ad tractanda alia corpora fortiter, de absque propria laesione; eapilli vero ad tegendum , aut tuendum caput ab agentium exterianorum iniuriis, sicut solia dantur arbori ad tegendos fructus,& protege los ab aestu, sc gelu.Αd hoe autem in corpore glorioso non sunt necessat ij, in quo ab impassibilitate vitantur multo melias ea pericula. Rursus sicut sanguis, etiam si non vivat, est pars hominis, qui1 sub-
ordinatur animae in ordine ad easdem opera tiones,& est instrumentum coniunctu exigens
esse cum aliis partibus: multo magis videtur id assirmandum cle eapillis,de unguisus, de quibus probabilius est vivere quam de sanguineὶ
propter maiorem, & firmiorem colunctionem quam habent eum aliis partibus,quam sanguis, , quia ipsi etiam subordinantur antinae ad easdem operationes, ungues enim dantur tanquaprincipale institumentum, ut apparet in bellu is S qualia sunt eornua in aliquibus seris, aceo ut homini absque unguibus vix possent manus deseruire ad communem usum. Capilli etiam sunt quasi secunda pellis, 3c vestis nativa, quae quidem in aliquibus animalibus non sollim est pars, sed magna pars animalis , quales ctiam sunt pennae in volucribus, quae sunt potissima
Vltimo quaeri potest dc accidentibus, an,&t quomodo assumpta suerint a Verbo In quo breuiter die endum est,assismpta quidem fuisse accidentia in hypostasi , hoc est, ita ut essent in illa persona,quatenus insunt nati rae immediatὸ assumptae,& terminatae per subsistentiam Verbi nam reuera Verbum habebat illa accidentia, de ideo denominabatur ab eis calidum,frigidum . patiens. &c. Non tamensuerunt assumpta secundum h'postasim , hoc est , ut immediate terminarentur sibsistenti, Verbi, vel unirentur immediatε cum Verbo. Ratio est clara, quia subsistentia Verbi supplet pro subsistentia humana ; haec autem non terminat immediat E accidentia. sed solum subst, iam hominis, ergo nec sublistentia Verbi debuit exercere illud munus immediatum cum accidentibus . videatur Suarer in praesenti disp. saareri
V e ordine assumption partium inter se.
supradictis intelligitur. Supponedum
est,nec animam prius tempore , quam corpus, nec corpus prius , quam animam, nec Utramq, partem prius tempore , quam naturam humanam allumptam inisse. Ita contra Origenem,& alios definitum est ab Eeclesia,ut constat ex locis adductis a P. Vas litet disp. 7. cap. . V Raez. Quaestio est de ordine assumptionis partium non te eundum tempus, sed secundis m natura. Et quidem triplex ordo potest in praesenti co- Tna H siderari, scilicet ordo dignitatis, ordo intentionis denique ordo exequutionis. Si sermo sit de ordine dignitatis, sicile re- raris. spondetur, in hoe ordine primum locum habe
re totam naturam, secundum habet anima, tur
rium eorpus; quia sculpet sectior est natura, quam singulae partes,& sicut persectior,& nobilior est anima, quam corpus; ita dignius suila verbo assumi naturam, quam singulas partes dignius item assumi animam,quam corpus; in quo nulla potest elle dissicultas. Si seritici sit de ordine intentionis, cild etia 2.
dicimus cu S.Thoma, corpus allumptu media Secu . -- anima, & animam media mente ; hoc est,ideo
ssumptum Dille corpus, qui habebat animam capacem meredi,& videndi Deu . In quo sensa intelliguntur Concilia & Patres, qui Taepe dicunt , corpus alium pium fuisse media anima, quorum verba vide apud Vasquee ibi supr.c. s. Item eodem sensu dicunt, animam assumptam fuisse media mente . hoe est,assumptam sui me, quia habebat mςnte, siue meniti nomine intellexerint intellectum, ut est potetia accideralis, sue ut aliis placetὶ ipsis operationes intellectus, de voluntatis, quas licet non assum plerit Verbum por unionem immediata, licitur ramo medii illis assumpsileanim x hoe est, assupsisse
animam, quia capax erat earum operationum.
Deniq; si iermo sit de ordine exequutionis, unusqiiitq; consequenter ad lba principia rem Teriis μx Deniq; si iermo sit de ordine exequutionis, unusqiiitq; consequenter ad lba principia rem I etiὸ explicat, Nam ii,qui ponunt in componio duassu sistentias,alteram propriam materiae, altera sublinentias,alteram propriam materiae, altera propriam Hrmae ς consequenter dicunt, prius natura subsistere naateriam.& animam ration lem suis subsistentiis partialibus, quam uniantur inter se, de per consequens prius etiam natura suisse assumptas a Verbo,qu.im vnirentur
ad componendam naturam humanam,qui Ic
dem Oidine , & pro eo signo subrogata fuit subs stenti, Verbi, quo aebuit dari propria
subsistentia creata. lia Suarez su IeI.
a. qu.n sequuntur alij plures. Caete
272쪽
Caeterum consequenter ad principia nostra supra posita aliter dicendum est, animam,&eorpus non prius fuisse unita verbo , ouam Vniremur inter se , imo e contra prius mille unita inter se ad componendam humanitatem, quam Unirentur Uerbo. Ratio est, qui x
subsistentia propria, ut saepe dixi non debetur partibus, sed toti humanitati, quae est complera,& potens per se existere ; ideo datur ei uni ea simplex subsistentia ; ergo subsistentia Uerbi oro eodem signo debuit copulari, pro quore luitare deberet sublilhcntia propria , tunc scilicet, quando iam intelligitur tota humani iatas per modum totius. Ita VasqueZ ubi hane esse mentem S. Thomae, ex pluribus eius terimoniis merito colligit. Idem habet dist. v. V. 2.GT . Solum pollet obstare S. Thomas Di prasemia t. s.. primum, ubi dicit,aliquo modo allumptionem partium esse priorem ratione , quam assumptionem totiuς. Caetcrum ibi millam aliam prioritatem dat S. Doctor, niti eam, quam partes habent respectu totius, quae non est
prioritas naturae Led rationis, sic partes allum-Ptae considerantur aliquo modo ut caula intrinseca compositi assumpti, quia compositum rei ultat intrinsece ex partibus ; ideo sub hae consideratione habent quamdam prioritatem rationis impropriam rei pectu totius alsumpti. Et haec sussiciant de primis lex quaestionibus
De Gratia Christi, qua eius humanitas sanctilicatur.
Sεc Tro II. Vtrum humanitas sanctι tur formasiter per unionem h ponticum, an per naturam diuinam, vel per sub Astentiam 'Sεc Tro III. y rum Chri Zi humanitas sanctificetur in vite simpticiter' Sic Tio IU. E pcultates circa δε- eZrina ection praecedent . S.E C Τ l o V. Vtrum Gratim habeat gratiam habitu rismySEc Tro VI. Vtrum gratia habitualis in
Chrim sis infinita 'Vbi virum habeat ple
virtutesindona' G iv v s de Incarnationc secimia dum se ; nu ne iam de persectionibus,quet in humanitate Christi
agere f. Thomas a suis. .&prosequitur utqueau in primis de gratia Christi,dc qua agit
ptieem esse in Christo gratiam.& sanctificatio. Dup&s ἰ-nem, ut videbimus ; alteram substantialem al- am teram accidentalem ; & lieὰt S Doctor in hae quaestione solum agat de gratia accidentali, quia iam egerat de unione substantiali, ratione cuius Christi humanitas substantialiter sanctificatur; oportebit tamen de utraque agere, quia vix possumus de unius essectu, vel necess-tate disputare sine alterius cognitione.
SECTIO I. Vtrum Christi humanis in subintialiter sanci scetur ratis ne unionis 'ALiis verbis solet dubitati, an Christi Iru- I.
manitas iancta est et, si per postibile, vel in postibile careret gratia habituali accidentalia
Supponimus autem, Christum etiam ut ho- Sumuis traminem fuisse sanctum a primo instanti suae c5ceptionis, iuxta illud Ioan. I. Elenum gratiae , O
in munitin. Vide plura. testimonia Patrum apud Vasqucadis'. I.c.F. I quae vimi- Vasqueae. nimum probant de sanctitate incommuni, licci non probent de gratia habituali. Dubium Dubtam. ergo est, an fuerit lanctus per solam gratiam habitualem aeri ctiam ratione unionis cum verbo Aliqui negant, futile sormaliter lanctum &-aΓ- iustum per unionem, quos reserunt Suar Z in ρν semidus'. Is seel. i de vas queZ ubi sustr. V 2. TM LEx quo inserunt aliqui, potuisse a Deo tuminaturam in putis naturalibus,hoc est,nec sanctam, nec poccatricem; suille item nec dilatiam
Christo gratiam habitualem, ut posset mereri. Alij e contra inserunt, non potu ille de potentia absoluta Christum carere gratia habituali, quia
non pol crat non esse sinistus ; ad hoc autem necelsaria crat ei sanctitas accidentalis. Vera,& communis lententia tenet, huma- 2. nitatem Christi sui ste sanctam,& iustam ratio- Sentantia e ,-nc unionis cum V cibo , nec ad hoc indiguisse et ς'
gratia habituali, neque etiam ad merendum condigne : ad quid autem ponatur in Christo gratia habitualis, videbimus se l. . ita SuareZ, sua tra . x& VasqueE Dbis pr. Valentis dis'. i. . puncta. V ' ς &est communis omnium in nosti a Socictate. Probatur primo ex Patribus docentibus, hu- preMων in manitatem suisse diuinitate delibutam, S: san- mo Patra cham. ita Nazianz. orat. a. de Paschate post med.ε. ρκocirca in haec verba: Perseum autemserat non modo propter iuuinitatem, qua nihil est perfecit is sed etiam Propter humanualem dιMinitate delabu- r.etm , idemque essectam qtio ad ici, quo perun ela est; de orat. de N eologia,tasia. sic ait: νι im igitur proster Humitatem , ea enim humanitas unὶia es
non am,vel Feratisne, νι in aedis qui Christi nuncupantur, sed totius unctoris praesentia. dc Dama- Damasceri. sccnus lib. 3. ρ. 3. sic ait: Ipse eni e 18sum vnxit,πngens quidem ut Deu sua Deitate unctus autem ut homo. nam i e es hoe ct i Iud quidem Drati est Emo humanum uaEodem modo loquun- Allianictur Athanas. Dionys. Alexandr Cyrili. August. DionysFulgent.Gregor. & alij quos reserui Uas ura, Al. A dr.& SuarcE ubi supr. dicentes diuinitatem fuisse oleum,quo Christi humanitas fuit uncta,Chri- Fulgentistus enim idem est, ac unctus non alio, quam Gregia .
273쪽
136 De mysterio Incarnationis.
- diuinitatis unguento, quem modum loquendi obseruarunt etiam Patres Franeosordienus hi Epi 3. ad Disi. H 'an.col. . de sumitur ex multivloci ς Seripturae,quq bene ponderat Suarea tibi neque dissentit S. Thomas in prasenti q. . art. I .ad i. dum dolet, poni in Christo gratiam habitualem, ut eius anima reddatur diuina loquitur enim de diuinitate formali, & proxima ad ope an um dii ii n/, ad hoc enim dicit, requiri gratiam habitualem in Christo , ut infra
3. Ratione probari pollet se eund3, quia si
γν/batust si a Christi humanitas non haberet aliam sanctita- μώλ-te,quam eam qium prouenit a gratia habituali, eius opera non haberent infinitum valorem in ratione meriti, contra id, quod ex communi
Theologorum sententia diximus disp. 6. ergo Ionenda est praeter gratiam habitualem alia anctitas excellentior, a qua Christi opera dignis centur in ordine ad omnia praemia possibilii. & a qua reddatur humanitas sor maliter sancta, formaliter , inquam , prout formaliter
distinguitur contra eminenter, non enim est humanitas solam , virtualiter, vel eminenter sanista ratione unionis, sed realiter,actualiter, deformaliter, non tame formaliter,hoc est,per sanctitatem. quae sit vera forma. Cum enim diuinitas , vel perlbnalitas Vcrbi non uniantur humanitati, ut vera . de propria forma,
.l ut aliquid completum in ordine ad terminandam humanitatem ; per subsistentiam Verbi non redditur linmanitas sancta formaliter in eo sensu , sed in alio supra explicato, in quo non potest esse quaestio nisi de no
q. Haec tamen ratio non est sortasse omninoesiicax: nam, in rigore loquendo, non quidquid stissideret ad dignificanda opera, sufficeret fortasse ad sanctificandam naturam quae est principium illorum operum. cauod quidem potest ostendi hoc exemplo : Ponamus, v. g.per pos s bile, vel im nostibile in eodem lupposito Angeli sancti suu sistere aliquam naturam humanam : in hoc casu videtur certum, humanitatem illam non reddi sanctam per sanctificationem, de gratiam habitualem naturae Angelicae ; gratia enim habitualis Angeli non daret us naturae humanae ad visionem beatam, quia gratia habitualis non exigit habitus insus charitatis, & luminis gloriae, nisi illi subiecto, in quo est ipsa gratia; cum autem gratia esset solum in natura Angeli, illi isti asterret caeteros habitus insusos; non ergo sanctificaree . . proprie naturam humanam: unde ulterius fieri videtur, quod posset humanitas illa peccare
existente ingratia natura Angelica: sicut enim circa a ii obiecta postent habcre operationes contrarias illae du e naturae, se etiam in obseruantia praecepti diuini propter diuersas voluntates quas haberent. Caeterum cum haec omnia ita sint, adhuc videtur, quod operationes naturae humanae accipercnt aliquam dignita-t cm ,& vsorem ab excellentia naturali Angeli , & ab eius etiam sanctitate, & gratia. nam reuera ille homo esset Angelus. & esset Angelus sanctus, quare non poterat non ha-bcro maiorem dignitatem , & exigetu maio-ἔςm honorem , quam alij hominus : nam sicut Christus homo terminat cultum diu in meo quod ille homo se Deus 1, se etiam ille alius homo terminaret cultum Angelicum, imo des iam propter sanctitatum Angeli ruam reuera ille homo esset Angelu ς sanctus; ergo illa huminitas, lic)t non sanctificare tur per sanctitatem Angeli , dignificaretur tamen, & redderetur honorabilior: unde videtur sequi , quod cius operationes haberent maiorem valorem, quia cssent operationes personae sanctae. Fateor quidem, si humanitas esset in peccato , eius operation pnon fore meritorias de condigno vitae aeternae i quia nullum meritum etiam personae iustae potest mereri de condigno quod detur gloria ei subiecto, in quo non est gratia, nec
etiam possent mereri de condigno gratiam, quia hoc esset mereri de condigno remistionem peccatili nulla autem pura creatura potest suis operibus mereri sibi, vel alteri renutationem peccati mortalis , ut suepono ex dictis disputatione s. Caeterum , si ipla humanitas haberet etiam gratiam habitualem , non videtur negandum , quin ex consortio inaturae Angelicae gratae , Se sanctae eius operationes haberent aliquem maiorem valorem, cum essent Opcrationes perionae sanctioris, & excellentioris, S debeat attendi in praemia odo opere ad excellcntiam petibnae operantis, ut ostendimus supra disja
Sic ergo dicere posset aliquis, operationes humanitatis Christi habere quidem ins-nitum valorem, propter infiniram excellentiam personae operantis , ad quam debet attendi in remuneratione boni operis , etsi humanitas ipsa non sancti arctur formalit et per sanctitatem increatam , aut per diuinitatem , quare ex infinito valore operum Christi non proba. etur fortasse dilectθ, eius humanitatem sanisti fieati ab alio formaliter , quam ab ipsa gratia habituali, licet dignificetur etiam ab la diuinitate. Dices, scut natura humana in casu posi- to redderetur honorabilior ,& dignior cultu propter coniunctionem perlbnalem cum na- tuta Augeli sancti, sic etiam redderetur amabilior , de gratior propter eam deni Iationem, ergo non posset taltem ex natura rei manere illa humanitas in peccato,& odibilis. Curcnim magis communicetur honorabilitas ex coniunctione ad naturam exc clientem, &honorabilem quam amabilitas ex coniunctione ad naturam amabilem , dc gratam Sicut enim perlona tota honoratur , δύcolitur cum omnibus suis partibus, ita tota persona amatur , de diligitur cum omnibus tuis partibus , ut constat ex Perientia. nam propter tapientiam , quam inuenimus in mima Petri, amamus totum Petrum , non lotam animam, ted Petrum integruna coiistantem ex corpore,& anima, atque adeo ipsum etiam cor
Respondeo, in rigore loquendo ex sinistitate naturae Angelicae existentis in codem sup- Prae C-uν. polito re id undam coa in amabilcm , leu coamab; lem naturam humanam ciusdem suppositi,ni i 10sa per tuam foeditatem resistat.Dixi,
274쪽
reddi amabilem, non tamen sanctam, propriὰ Ioqiredo, quia illa solum natura redditur sancta cui dat ut ius ad visionem Dei, humanitatia utcm,ut vidimus non da intur illud ius : redderetur tamen eo amabilis , qtratcnus Deus amando Angelum sanctum amaret proptereti isdem sanctitatem totam illam personam complete sumptam lices non omnes singulas partes aequali amore. Sicut etiam qui amat Patrem,amat eius Filios,& seruos,propter bonitatem Patris, aut Domini, licEt non eodem gradu amoriς. quia non aequaliter participatur bonitas sorinalis,quae mouet ab omnibus illis. Dixi deniq; nisi ipsa natura humana per tuam foeditatem resiliat; polliat enim illa humanitas peccare vel manere in peccato, quia cum n usancti licetur per gratiam existentem cum natura Angeli, ut diximus,nihil ellet in eo postibile cum cius peccato actuali vel habituali, M
eunc quidem non amaretur . nec coamaretur
cum Angelo, quia sicut potest aliquis diligere
Petrum,propter eius bonitatem, e Panae nullo modo amare eiu et Filios .sed potius eos odio habere, eo quod per suos deprauatos mores resistunt,ne beneuolentia erga patrem extendatur ad ipsos: ile potiet Deus amare personam Angelicam propter eius sanctitatem , & nt, ira mare, sed odio habere humanitate illius personae. quia suis peccatis resisteret,& impediret ne amor Dei erga Angelum cxtenderetur ad totum suppositum ad equat E sumptum, sed potius cogeret illum ustere in Angelo ut Angelo. T. UULbis, ergo eodem modo dici deberet de honorabilitate , quod scilicet humanitas existens in peccato non redderetur honorabilis cx coniunctione cum Angelo sancto in eodem suppos to : quia nimirum eodem modo resistet honorationi per suam propriam indignitatem, sicut resistit amori propter suam iniquitat ciniqua re vel negandum erit, reddi honorabilem, vel fatendum, reddi ctiam amabilem .aut coamabilem. Respondeo, este discrimen inter honorem,
nus, potest iacile praescindere, de ferri ad Anagelum ut Angelum, quin seratur ad humanitatem , quae magis reddit se odibilem sua ma litia, qtram reddariir amabilis a bonitate An gelica. Honor vcro non est a flectus .sed cultus extetior: δ hic non praescindit, sed terminatur ad totum suppositum; toti enim supposito assurgo, cedo, inclinor, genuflecto, &c. licet motivum sor male sit excellentia relidens in sola aliqua parte iupposita. Fateor, ipsum aste- citum internuin honorandi posse etiam praetondere desiderando potius honorare unam partem, quam aliam illius stippositi, & volendo non honorare illam aliam , si separaretur; caeterum ex parte honoris voliti non praescindit, iram quidquid su de mothio, &de affectu illo conditionato, sed tamen hic, de nunc exhibet citi tum toti supposito : Angelus enim sanctu habet ius, ut quando alloquimur eius suppositum, nos enim non loquimur in recto cum natura, sed cum persona illud honoremus ergo habet iu ς, ut simul honoremus, seu cohonoremus, ut ita dicam , eius omnes ratis
res : manet ergo adhue Eonorabilis , seu eoia honorabili et humanirus peccatrix in illa persona , quatenus honorando personam Angeli simul exhibemus honorem omnibus partibus illius. Vide quae die emus infra seiw3. ubi de hoc puncto iterum redibit ser
Relicta ergo illa probatione . quae diis ei lis 9. est, ut vidimus, probare possumus facilius illam communem, & veriorem doctrinam alia ratione a priori ; quia illa est forma sanctifim minis .i a cans , quae reddit subi stum gratum Deo, & εἰ-. .
congruum , ad terminandam lupernaturalem .
Dei amicitiam, quae expellit peccatum , quae euehit ad esse diuinum, & tand1t ius ad aeterianam beatitudinem, haec autem,omnia praestatunio hypostatica persectiori, excelle siriori modo. quam gratia habitualis, reddit enim im- peccabilem naturam multo melius,quam gratia , reddit subiectium amabile, reddit participem diuinitatis; ergo tu istineat, A sanctineat perfecti iis quam gratia. Obiicies prim S , si humanitas sanctilicatur Io. ratione unionis; ergo si Verbum assum ei et na obiecti. Iν turam irrationabilem, redderet eam sari istam. Conlcquens est talium, quia natura lapidis non potest esse obiectum diuinae amicitiae; ergo per unionem ad verbiim non si forma. liter sancta humanitas alsumpta. Respondetur facilὰ negando sequelam, Res turquia natura irrationalis non est capax illi uxclicinus formalis, quamuis esset tunc sanctaal io genere sam litatis, quae inii enitur in rebus peculiariter Deo dicatis, & coniunctis; se ut die inius sancta vasa, & calices, Sc. Sicctiam Corpus Cliristi in triduo suit sinctum hoc genere sanctitatis propter inhabitantem diuinitatem; non tamen fuit sanctum,hoc cst. amicus Dei , quia non erat capax huius effectus formalis. Sicut etiam gratia habitualis,licor poneretur in lapide, non redfleret illum gratum, sed daret alium effectum formalem, ius ille et set capax,& sicut personalitas eiusdem Verbi cum natura lapidis non sacer et personam, sed suppositum. obiicie; secundo, licet omnia diuina attri- I r. buta uniatur humanitati, non communicant ei obtariis δε- suum effectum formalem ; ergolic Et sanisti- Ginda ras diuina uniatur . non ideo reddet humanitatem substantialiter sanctam. Antecedens patet, quia intes lectio diuina non reddit humanitatem intelligentem , nec volitio volentem, nec in nrensitas immensam nec omnipotentia potentem,& sic de aliis, ergo nec eriam sanctitas reddet sanctam. Haec obiectio habet instantiam in subs- D Dumstcntia. nam certum est, subsistentiam diuinam reddere humanitatem si ibsstentem , li-cce alia attributa non communicent suum c
sectum formalem; ergo sie ut hoc inuenit ut in subsistentia potest etiam contingere in sanctitate. Pro solutione ergo duo praestanda sunt , scilicet teddet e rationem discriminis inter subsistentiam , & alia praedicata; deinde eamdem rationem ad sanctitatem appli-
Aliqua ergo dicunt , ideo alia praedicata I 1 non denominare humanitatem, quia imo im-
275쪽
mediaist facta est ad relationem Verbi, non vero ad absoluta , laeo sola subsistentia denominat subsistentem, non verὁ lcientia, pol u
Rενcitur. . sed contra prim Λ, quia sanctitas etiam est praedicatum Dei absolutum, de , ut postea videbimus , humanitas lanctificatur non isolum a Peri nalitate, sed etiam 1 Deitate. Dcinde relatio Uerbi prout condistincta ab absolutis, sicut est personalitas relatiua , sic etiam in suo eonceptu est immensitas relatiua , de aeternitas, & durario relativa ; ergo sicuta lanctit xte relativa per te fit humanitas sanista , ita ab immenlitate relativa erit im
Denique haec ratio solam respondet ad quaestionem de tacto , non vero ad quaestionem de possibili. adhuc enim restat inquirundum ; sicut de facto potuit uniri subsilientia, de reddit humanitatem subsistentem , cur
etiam non potuerint uniri praedicata ab luta , de communicare sinum effectum sor- malum 1 4 . Ideo fortasse addunt aliam rationem discri r . b. I. M iminis, quod scilicet alia attributa non possuntrat ora dis communicare ldum esse istum formalem nisi imisu. uniantur humanitati , tamquam formae ad suum subiectum ; omnipotens enim v. g. est subiectum habens omnipotentiam, non potuit autem omnipotentia, vel aliud attribu tum diuinum uniri per modum formae cuinhumanitate, quia omnia illa persectὸ subsistunt, de ideo potius humanitas haberet se per modum formae respectu Dei ; sicut de facto ab humanitate quasi a forma dieitur Verbum
homo; humanitas autem non dicitur Deus vel Verbum, sed deificata ; se etiam ab omnipotentia die e tur omnipotentiam , non tamen omnipotens, quia non habet omnipotentiam, sed potius ipsa humanitas accederat omnipotentiae , de quasi haberetur ab omnipotentia. At vel 5 subsistentia, licet non uniatur per modum formae , dat humanitati esse
subsistentem ε, quia subsistere non est habete subventiam , sed potius terminari, seu pendere , ει quasi sustentari a subsistentia ; ideo potuit humanitas reddi per
unionem subsistens, non immensa, nec Omnipotens.
4. Haec etiam ratio non satisfacit, primis, quia Auctoνῶ ,, n licet subs stentia Verbi non sit forma hum Di μ ει anitatis proprie loquendo , verὰ tamen denominat humanitatem subsistent cm. non minusquam subsistentia creata, quae est forma, in qua denominatione humanitas se habet ut Hibiectum denominatum , de subsistentia se habet ut forma denominans. Seeundo , lic Et Verbum non sit forma humanitatis, potest tanaen per te illam denominare formaliter sanctam ; & supplere in bac denominatione munus sanctitatis creatae , quae vetὰ est
forma sui subiecti ; ergo similiter poterit denominare humanitatem formaliter immensam , & supplere in hac denominatione munus nixi cntiae creatae , siquidem non magis est forma praesentia creata , quam saninitas
alii reddunt, & in primis respectit assuum intelligendi, de volendi, ratio est clara in mea sententia, quam docui latὰ in lib. de ani meet, scilicet denominaicinem istam includere sor- maliter, se essentialiter motum ab intrinscco, seu esse ab intrinseco reisectit ipsius intelligentis,& volentis; quare licut intellectio mea posita in Petro non redderet eum intelligen-rem , quia non redderet eum mouentem se
intrinseco per illam , ita multo minus intellectio diuitia potest reddere intelligentem humanitatem propter eamdem ratio
Dices intellectio illa reddit Deum formaliter intelligentem, & tamen rion procedit ab intrinseco respectu Dei ; quia intellectio essentialis non procedit, sed est ipse Deus; ergo licet non procederet ab humanitate post et eam denominare sor maliter intellia
Respondeo, intellectionem diuinam , licet
non procedat realiter a Deo, esse tamen ab intrinseco , quatenus esse ab intrinseco abstrahit ab esse per influxum, vel per identitatem i, sicut etiam Deus dicitur ens a se , non
quia procedat realiter a se ipso, sed quia non habet esse ab alio; sic etiam intellectio diuina est a Deo per identitatem ; id est, non ab alio, de hoc suis cit ad denominationem intelligentis, ut latu dixi in praedicto loco Philosophiae , at vero reipecta humanitatis iaciat romodo esset illa intellectio ab intrinseco , ut constat manifeste.
Disse ultu ergo est de aliis oraedicatis di- 1 uinis, quae non includunt vitalitatem , & de iis potest etiam dici, non posse communicari ei Nahumanitati, quia humanitas iam Prae Iupponitur substantialiter in omnibus Coinpleta, praeterquam in ratione subsistentis; quare solum potuit substantialitet uniri in ordine, ad hoc, quod sibi deficit de complemento substantiati : quod etat subsistere,& lieet humanitas secundum se etiam sit in completa in o dine ad
praesentiam localem, ad durationem, S c. hoc tamen non est in complementum substantiale , sed accidentale, & in ordine ad complementum accidentale. Cum ergo omnia diuina attributa sint lubstantialia , non pollunt supplere resipectu humanitatis id,ad quod humanitas non est incompleta substantialiter, sed solum accidcnt aliter. Haec ratio supponit doctrinam traditam supra, ubi dixi non posse intercedere veram , &physicam unionem inter extrema, nisi alterum saltem illorum supponatur incompletum ; alioquin non remitabit ex illis aliquod virum proprie , dc in rigore , quo iupposto, dicimus consequenter, non posse dati unionem inter duas subia stantias, nisi altera earum sit substantialiter incompleta, ut supponit ex communi consensu P.Suarea 2aom. Atitaphsica, dissint. 3 - sua tri.
nem una substantia ex illis , sed manebunt duae simpliciter, & absolutὰ , per consequens illa vitio neque erit accidentalis, neque substantialis. Non quidem substantixtis, quia non resultat per illam vinim per se,
276쪽
neque una substantia simpliciter & absolu-
, sed duae completae , sicut ante unionem: deinde neque est et unio accidentalis, quia I ertineret ad integritatem primae radicis it ius compositi; quare sicut unio inter materiam , Ac formam est substantialis, quia non aduenit primς radici operationum illius com-s ositi, sed potius per ipsam unionem copu-antiu materia , &sorma, ex quibus integra tur prima radix determinata aliorum, quae
sunt in eo composito , ut dixi in Metaphulea: ita vitio inter duos Angelos, v. g. non posset esse accidentalis, quia pertineret ad integritatem primae radicis, α quia sine ulla unione
non intelligit ut illud compositum habere
primam radicem tuarum operationum, quia sine illa unione non haberet illud compolitum iubstantiam vitiusque Angeli, quae utraque est prima radix sua tum operationum ergo illa vitio non magis e fiat accidenta lis quam vitio inter ' materiam Sc formam
equi. Est ergo probabili stimum, non posse
etiam diuinitiis dati veram , M physicam unionem inter duas substantias omnino com letas, & integras; ex quo fit, non rotulissumanitatem uniri cum Verbo, nisi in Ordine ad subsistendum , quia humanitas non erat substantialiter incompleta ex alio capi crgo non erat aliunde complebilis , S: viii bilis; crgo non potuit uniri in ordine ad raesentiam, vel durationem , &c. quia licetum anitas esset complebilis per praesentiam.
vel durationem accidentalem ὲ non tamen
per substantialein , quia non erat in compicta substantialiter ex defectu praesentiae, vel durationis, &c. I9. Dices, ergo nec potuit humanitas sancti Euasio. ficari substantialiter a verbo. Probatur sequela , quia humanitas non erat incompleta
substantialiter , sed solum accidentaliter in
ordine ad sanctitatem creatam, cuius erat cλ-
pax ; scut non erat in completa substantialiter , sed accidentaliter in ordine ad praesentiam creatam ergo sicut non potuit reddi immensa lubstantialiter , ita nee sancta substantialiter. Excluditur. Respondeo negando sequelam. Ratio discriminis est, quod humanitatem esse sanctam per Verbum nihil aliud est . quam uniri cum Verbo, quia ei se sanctum est habere in se aliquid diuinum, seu participare diuinitatem, ut crinitat ex definitione sanctitatis; idem autem sor mali illi me , est uniri cum Uetbo , &habere in se diuinitatem, seu vere, S: physice participare esse diuinum ti ergo eo ipso, quod possit uniri, ut subsistat in Uerbo, potest sanctificari si ibstantialiter per unionem cum Uerbo ; neque enim potest uniri ut stibsistat,& non sanctificari, sicut nec potest non deificari, quia haec omnia sunt idem, Si per consequens in complementum substantiale humanitatis , quod sussicit ad subsistendum in Verbo, susticit ut deificetur, &sanctificet ut substantialiter, cum hoc imbibatur in conceptu subsistendi in Uetbo. At vero haecvnio non suffcit, ut reddatur immensa per Verbum, quia esse imineusam non est so-
lum habere in se deitatem immensam , seu ipsam immensitatem ; sicut licet humanitas habeat in se existentiam Dei , non tamen existit sormaliter per illam existentiam, quia nimirum existere per existentiam Dei, non est habere ureumque existentiam Dei in se, sed habere illam per unionem sufficientem ad existendum ; quare licet humanitas habeat existentiam Dei in se, non existit per illam, quia unio requisita ad existendum est identitas existentiae cum essentia , ut suppono ex Metaphysica . & quia humanitas iupponitur completa essentia in sua quid-ditate , non est capax accipiendi complementum essentiale, & quidditatiuum ab ali- qtio distincto, ideo non potest existere per existentiani Dei, quam in se habet ; sic etiam per unionem cum Verbo habet in se im-niensitatem Dei . non tamen est immensa,
sed quasi iminensitata ut ita dicam sicut
non est Deus, sed deificata , quia ipsa humanitas non est capax illius essectus sor- malis immensae lubstantialiter , quia solum supponitur substantialiter incompleta in ordine ad subsistendum. Mad ea, quae includuntur in hoc conceptu , includitur autem
in conceptu subsistendi per subiistentiam Verbi . habere in se aliquid diuinum, quod
formatissime est sanctificari non vero includitur in hoc conceptu esse immensam, sed habere an se immensitatem Dei , non est autem idem habere in se immensi a-tem , & elle immensum , sed est idem habere in se diuinitatem , & esse san
Sed contra obiicies terti δ, quia persona- Io. litas Verbi in sua entitate etiam prout con- Oblactis imdistinguitur virtualiter ab essentia diuina tria. non minus est immensitas relatiua , quam
sanctitas; sed id co iacit humanitatem , non solum subs stentem, sed sanctam , quia inuenit illam ineompletam substantialiter inordine ad subsistendum, S per consequens
in ordine ad ea , quae inesuauntur in subsistentia ; ergo propter eamdem rationem redis det illam formaliter immensam , eum imis mensitas etiam relativa includatur in subsistentia Verbi non minus quam sanctitas re
Respondetur , IicEt humanitas proe ter 2 I. suum incomplementum possit uniri cum iubia myotastarnsistentia Vcrdi, &cum omnibus eius perfectionibus: non tamen posse accipere ab illa
quo stibet effectus sol males , sed illos solum in ordine ad quos supponit substantialiter incompleta. nam sciat non accipit ab
illa effectum formalem existendi, lices uniatur cum existentia relativa Verbi, quia nimirum humanitas non erat incompleta in ordine ad existendum , sic non accipiet ab immensitate relativa esse praesentem , quia
non erat substantialiter incompleta in ordine ad praesentiam; debemus ergo considerare ad quos essectus sormales sit in com pleta substantialiter humanitas , ut illos de non alios dicamus posse accipere a personalitate Uerbi. in primis certum.est, humanitatem
277쪽
16o De mysterio Incarnationis.
nitatem esse incompletam substantialiter inordine ad subsistendum; ideo a personalitate Verbi potest reddi sormaliter subsistens. Non potest autem reddi sor malit et subsistens ; quin acet piat etiam effectus sormales, qui includuntur in cone eptu subsistentis, ut Hibilitentis, sicut non potest reddi formaliter album aliquod sudiectum , niti redda.
tur etiam sormaliter coloratum. Cum ergo
omne lubfistens ut subsistens perficiatur Iiubsistentia qua subsistit; humanitas non potest esse in completa ad effectum formalem iubsistendi, quin possit etiam reddi perfecta a iubsistentia, qua iubiistit; humanitas non potest esse in completa ad effectum sormalem
iubsistendi, quin possit etiam reddi persecta a iubiistentia , a qua reddatur subsistens. Itaque sicut potest reddi lubsistens a subsistentia Verbi, potest etiam ab ea reddi perfecta , Λ amabilis. nam quaelibet sublinentia hoc habet, ut sicut reddit naturam formaliter subsistentem , sic etiam eam reddat persectan & per consequens amabilem ratione illius persectionis superadditae. Hune ergo esse tum formalem , ad quem humanitas de se erat substantialiter incompleta , non potuit accipere a perlb-nilitate Verbi solum secundum rarione incommunem , genericam , ut ita dicam :sed δebuit accipere talem in particulari rnam scut non potuit reddi subsistens in eo m-muni , sed taliter subsiliens per talem stib- sistentiam , ita non potuit perfici in communi , sed talitςr perfici tali, tantaque perfectione subsistentiae , & sicut propter in-eomplementum ad subsistentiam potuit accipere talem subsistentiam druinam; sic propter incomplementum ad persectionem lubsistentiae potuit perfici substantia litet tali, tantini te perfectione. At qualis fuit hae e perfecti 3 diuina utique , & per consequens reddita fuit substantialiter persectior & amabilior humanitas per illam subsistentiam , quam reddi posset per gratiam habitualem, atque aded magis sancta , quia esse sinctam, est esse talem , quae amari possit a Deo ratione tuae pulchritudinis in ordine ad hαreditatem vitae aeternae et cum ergo humanitas
vi subsistens subsistentia Verbi magis perficiatur , ac decoretur, Ac per conseqclens magis reddatur amabilis a Deo, quam per gratiam habitualem consequens eit quod ma-Eis ordinetur ad gloriam , fle beatitudinem supernaturalem , & per consequens magis sanctificetur. Constat ers iam, cur non ac ceperit humanitas a perlonalitate Verbi immensa esse praesentem ,& acceperit esse sanctam 3 quia nimirum humanitas secundum se erat ineompleta substantialiter ad effectum scit malem subsistens & per consequens ad hoe quod est perfici , di reddi
amabilem a persectione sublistentiae, qui e sectus formalis transcendit conceptum stabsistenti; . sicut bonitas transcendit concertum albi, calidi ,& aliolum effectuum sor-
Urgebis ; lapi si uniretur hypostati-eὸ Verbo . haberet in se naturasi diuianam , dc tamen non esset sanctus ex desectu eapacitatis subiecti ; ergo sanctificari substantialiter non est sol sim habere in se naturam diuinam , sed habere eam cum capacitate ad sanctificatio
Respondeo , nos loqui iuxta sabiectim materiam, in qua sermo cst de natura humana, de rationalit, de qua verissim uni est, eo ipti quod aliqua natura rationalis participet in se naturam diuinam , est e sanctam , quia eo ipso est obiectum diuinae amicitiae, de est digna magna veneratione, de adoratione propter illam coniunctionem cum deitate , in quo consistit sanctitas naturae rationalis, licet in lapide ob incapacitatem subiecti non daretur illud genus sanetitatis, sed aliud diuersum, ut supr1 diximus. Obiicies quarto , Verbum posset terminare accidens separatum ab omni subiecto . licet accidens seeundum se sit 1 olum accidentaliter incompletum in ordine ad aliquem terminum accidentalem , quem fortasse exigit in statu separationis , quem terminum posset supplere lubsistentia Verbi , ita ut per illam accidens effet per se sine subiecto ; ergo licet humanitas si solum accidentaliter incompleta in ordine ad praetentiam localem , potest tamen uniri cum immenstate Dei in ordine
ad illum essectum sormalcm praesentis tali iratio Respondeo , quidquid sit de antecedenti negando conlequentiam. Nam in primo calii illa unio est et quidem accidentalis, ctim ordinaretur ad complendum accidens, cuius incomplementum non ellet substantiale , sed lotum accidentale : at v is in secundu casu unio neque esset substantialis. neque accidentalis ; non quidem substanties is , quia non resultaret unum ens per se , ut id pra vidimus , cum non resulta. ret una suo stantia , sed duae integraei, ne iaque etiam esset unio accidentalis, quia per tin ret ad conceptum primae radicis existentis in illo composito , ut supra probatum est.
Obiicies quinto Angelus, vel homo non est naturaliter incompletus in ordine ad gratiam habitualem : nam de se non. magis exigit gratiam . quam immensitatem Dei,& tainen diuinitus potest uniri cum gratia; ergo lic Et humanitas non si ex natura sua substantialiter incompicta in ordine ad praesentiam lubstantialem , poterit tamen diuinitus uniri cum illa. nam ad possibilitatem unionis de potentia abloluta non videt Ur necessarium . quod aliquod extremum nabeat in complera lentum naturale, seu complebilitatem naturalem , sed sufficit incomplementum , seu complebilitas obedientialis, qualis est in Angelo in ordine ad fratiam , & qualis videtur etiam possc esse iii humanitate in ordine ad praesentiam substantialcm
278쪽
Rus On deo negando consequetitiai N. Ratio veto discriminis oritur ex ditierio incomplemento, quod requiritur tain ad vitionc subi alitialem, quam ad accidentalem: ad hanc cnim iussicit carentia illius persectioiiis in iubiecto. nam licet subiectam non exigat illam naturalitvr, non tamen excludit illam, nec manet integrum in Ordine ad illam, sed potius quasi exhibendo tuam indigentiam, & imperfectionem, licet non existat positive tantam persectionem, ostendit tamen quali piomptitudinem ad illam accipiendam, ii dabitur, quod pollumus appellare incomplementum obedientiale, seu per modum non re pugnantiae sundatum semper in indigentia subiecti tale est in complemetitum Angeli, vel hominis in ordine ad gratiam habitualem,vel visionem beatam, quas persectiones, licet ob earum
cxcellentiam non exigant, non tamen excludunt
illas, imbostendunt 1eparatos ad illas recipiendas, si supra ipserum exigentiam dati fuerint. At vero Vna lubstantia, completa nullum prorsus incomplementum habet in ordine ad aliam substantiam, hanc enim non solum non exigit naturaliter, sed etiam positive excludit,& pctit non uniri cum illa. nam omnis substantia est ens per se, ut constat ex eius distinitione: elle autem ens per se, est petere existere per se, S: seorsim ab omni alia rubstantia; imo ad hoc petit modum positiuum subsistenti. e,ut per illinia positive terminetur, & quasi muro, aut vallo muniatur, &circumdetur,ne possit ab alia subitantia per pliysicam unionem attingi. Et quidem per lubiis entiam certum est, non impediti iubstantiam ab unione cuin accidentibus,quia quantumcumque natura substantialis subli stat, potest recipere plura , & plura accidentia ; non ergo luctur sic per subsilentiam contra accidentia, ut ita dicam,led soluin eontra alias substantias, quibus positive vult negare copiam sui ipsius,& quarum consortium, & communionem politiuo illo subs- stentiae muro vitare intendit. Est itaque substantia Angeli in se omnino integra, non in ordineal accidentia, quibus vel potitiue ostium aperit,
re quae positiue allicit, & petit, si naturalia sint,
vel certe ostium non claudit, nec iis aditum negat, si sint seper naturalia; sed est omnino intera ,-clausa in ordine ad alias substantias, quius positive seras opponit, S aditum negat: Vnde in ordine ad illis nullum protius liabet in
Qubd si petas, unge oriatur haec talis, ac tanta substantiae completae repugnantia ad consortium alterius substantiae, cum alioquintam sa-cilis lit,ix beneuola in reeipiendis accidentibus Ratio videtur fundari in ipsa lubstantiae nobilitate, abstantia enim est prima radix caeterorum, ut suppono ex Metaphysica, atque adeb quasi Prineeps totius similiae ; quare licui non resispuat aluentum accidentium , quae omnia veniunt quali famuli ad perficieiidam subitantiam;
respuit tamen , & impedit consolitum alterius substantiae, cum qua Oimricat diuidurc principatum ex hoc enim non parum incommodi sib-otitetur priori substantiae. Ponamus,verbi gratia, quod lignum vniretur cum natura lapidis, singulae naturae conarentur conseruare suum tem I elameritum, quare singulae paterentur ex con-:ortio alterius. Pone iterum, Angelum uniri eum is de In mat.
natura lapidis , iam lapis cogeretur esse intratuum locum: Angelus etiam non polici Penetrari ; sicut nunc potest, sed aggravaretur a lapide sibi unito. Denique ii unus Angulus uniretur alteri Angelo,tunc etiam Angelus minus pCtens raperetur a pincntiori, & se tactur quo ipse non vellet, Angelus iterum nobilior non pollet a te expellere illum alium comitem, Se icitem intimum suarum actioniam. Ex quibus omnibus constat,in maius commodum lubstantiae cedere, quod ipsa sit ens per se,& ita integrum ut sit unica radix prima caeterorum, quae uini in illo supposito. Cum ergo subflatilia secundum se semper habeat hanc integritatem , de lioc conielementum, consequens est, ut adueniente qualibet alia substantia, semper quaelibet maneret in se completa, de integra, atque adeo iam non fi Iet Una ex utraque,sed manerendiduae ; ubi enim sunt duo completa, non fit proprie unum, ve
Ex dictis in seto, non potuisse utiam de potentia absoluta humanitatem uniri substantialiter Ulauis. Verbo, de non sanctificati, quia implicat contradictionem uniri, & non habere in se participatam naturam, in quo formaliter consiliit conceptus lanctificationis substantialis. Quomodo autem repugnet diuinitus omne peccatum ex vivnionis, insta suo loco disputabitur. Nunc restant aliquae graues disti cultates,quae ex hac tab- stantiali sanctitate oriuntur; scilicut an prouenit inraliter ab ipsa unione, an a persorialitate, an vero a natura diuina 3 item an humanitas reddatur sancta infinite, an finite, an phytice, vel morali terr Se denique ad quid sucrit Decollaria gratia habitualis in Christo, siquidem eius humanitas aliunde supponitur excellentiori modo lancta di de quibus in sequentibus lectionibus dictum crit.
m.ibur per unionem hypo, faticam, an per A Muram diuisum,vel
D Iximus, Christi humanitatem sanctificari 27. iubstantialiter, sequitur videre,quae sit sor--μη ma huius I anctificationis;uia autem sunt, de quibus potest dubitari, scilicet diuinitas, peilbnalibras Verbi, de ipsa vitio hypostatica, quae est emitas Inodalis cicata,ut suppono cx i. Prima S uinta ali- sententia Uirmat humanitatem sanctificari sor- quor m.
maliter per diuinitatem solam , ita VatqueZ allii . vaetqueti l .c. . Alij dicunt,sanctificari sola perionalitate sermaliter, quae sola, & non diuinitas immediate physice unitur humanitati: ita Lorca D praesim Lorea. tu dis, min. 36. quem sequuntur aliqui recciri torcs , qui pro liae adducere conantur P. StiareZ; Suarra.
sed immerit Λ, quia licet ipsc disi urat. Is siet. s. dicat . personalitatem sanctificare formaliter, nusquain tamen negat diuinitatem sanctificare. Denique alii dicunt , unionem etiam hypostaticam formaliter sanctificare ; ita quidam re
Dico prim1: unio hypostatica scrinaliter non 18.
sanctificat is quia, sed lotum τρ quo, seu ut vi a P imum media, qua communicatur sanctitas. Hanc pri
279쪽
161 De mysterio Incarnationis.
bat P UaZqueZ supra 3 o. . 3. ex eo quod livmo et set tarma sanctificatis, non pollet dari unio Verbi cum natura irrationali, quae est incat ax sanctitatis,quia ubi ic pugnat effectus
is, repugnat forma inluaerens. Haec tamen ratio non citcsticis, quia peribi litas Uerbi serinaliter reddit personam cum humanitate,dc non redderet perlonam cum natura irrationali, sed iurpolitum ; & tamen non repugnat, quod allumerat naturam irrationalem ita dici postra, non quamlibet unionem hypostaticam lanctificate sotin aliter,sed solam unionem cum natura rationali, quae quidem unio differt specie ratione luit ei mini ab illa alia unione Veibi cum natura irrationali. Melius ergo probatur eo cluso exemplo uni nis,qua gratia liabitualis unitur antinae,quae qaidem unio, lieci sit supernaturalis, ἐκ asserat le- cum sanctitatem,non tamen ut forma, sed vivia,
de viaio sanctitatis ; gratia enim sola est, quae lanctificat ut quod , unici vero sanctificat ut via , communicatio sanctitatis: ita Ie habet vitio hypostatica in suo gen re. Dices,vulo hypostatica naagis, & cxcellentius perficit humanitatem , quam gratiae liabitualis; item essentialiter expellit peccatum actuale, &habituale, exigit habitus lupernaturales,dcc. ergo magis sanctilicat vitio hypostatica, quam gratia habitualis ; ergo unio ipla de te est lanctitas formalis. Respondent aliqui, unionem eo ipso, qudd sit unio, non polle eite lanctitatem, quia
unici est caulatita s: omnis autem causalitas non habet conceptum suae causae ; neque enim unici caloris est calor, nee vitio qualitatis est qualita ;ergo nec unio lavinitatis potest elle lanctitas. Sed contra , quia licet unici non participet conceptum arcimuiri forinae unitae, participat tamen aliquando conceptus geneticos; nam unio sormae est serma, & vitio socinae lupernaturalis est forma supernaturalis. ergo licet unio sanctitatis increatae non sit sanistitas increata I poterit tamen esse sanctitas creata, qui est alius conceptus diuersus. Respondeo ergo ad cibiectionem , unionem hypostaticam non esse formalem sanctitatem,
quia vere sit persectior in sua uncita C,quam gratia habitualis, gratia tamen habitualis in suo genere habet sotin alit et diuini Zare lubiectum , seu constituere illud subiectum particeps entitatis diuinae, quia ipsa gratia est natura diuina per imitationem , de participationem , ide, que constituit filium, non natu ia, lud gratia, dc adoptione, seu imitatione , sicut reddit iubieetum Deum, non proprie, sed imitatiue: unici autem hypostatica, lieet lit via ad diuinietadum subicctum,qua tenuς illud coniungit cum diuiuitate,non tamen est ipsa, quae formaliter diuinietat, quia ipsa nee sor maliter, nec imitatiue est entitas diuina, lea coniunctio realis eum vera divunitate; de licet si melior coniunctio realis cum diuinitate, quam ipsa formalis diuinitas imitativa, qualis est gratia; caeterum illa coniunctio non est diuinitas, nee aliquid diuinum formalitet; ideo neque ipsa sor- maliter sanctificat, quia sanctificare formaliter, est reddere formaliter subiectiura particeps erititatis diuinae:& hine etiam est, habitus stipernaturales non Qxigi,vel dimanare formaliter ab unio-ntavc 3 Prim Iadieci sed a diuinitate, vel perlona litate, quae sunt entitatiue, de scirinal ter entita
diuina, & exigui habitus proportionatos ad operationes Ordinis diuini Neque etiam obstat,uni nem hypostaticam es lentialiter repugnare cum peccato, quia ctiam actio, qua producitur, vel conteruatur illa unio, repugnat ellentialiter cum
peccato, de tamen illa actio non sanctificat forinaliter, sed est via ad lanctitatem; sic etiam vitio expellit peccatum, non ve serina lanctificans,sed ut via in excellentiori senere sanctitatis. Dieo ieeundh, perlonalitas Verbi sanctificat 3I. rmaliter humanitatem, etiam prout virtualiter condistinguitur a natura diuina. IIaec videtur communis apud antiquos Theologos, qui passim dicunt, humanitatem sanctificari, ire dignificari ex perlona Verbi poei aedignitate ; ita Ioquitur
Christo esset in esse posta ale; de infra
appcllat eam gna in et pesonalem. Recci liores vestrb clarius tradunt lianc conclusionein. Valentan valenti dicens,gratiam vitionis nihil esse praeter lubsisteritiam Verbi; SuareΣ ubi su- Suaret. yra, Lorca, & alij recentioreS. Lo: ea. Probatur, quia perionalitas, etiam prout con- v. distincta a natura diuina est entitas diuina; ergo ut sic constituit humanitatem participem emit iis diuinae vere, & realiter; ergo ut sic socinaliter diuini eat huinanitatem,& reddit cam consortem diuinarum persectionum; ergo sicut gratia habitualis lanctificat sor militer, quia est quaedam diuinitas participata, seu imitativa a sortiori personalitas, quae formaliter, de vere diuinietat humanitatem, sufficit ad eam sormaliter lanctificandum melius, quam gratia habitualis;3c confirmatur, quia si per impossibile ibIa personalitas Verbi uniretur, adhuc humanitas ellet impeccabilis ratione luppo1 rei, sicut nunc est; ergo haberet aliquid estentialiter repugnans peccato; crgo aliquid, per quod sanctificaretur. Dices, perionalitas Verbi habet infinitam di- 3 3. gnitatem, de persectionem prout includit ipsam E sis.
Sed contra, quia ipsa personalitas, prout vir- Pracladio . tualiter distincta a natura, est infinite per cha, S uenerabilis supremo cultu latriae, propicr excellentiam,quaera in se habet, ut suppono ex materia de Trinitate, nam licet ex diuinitate,& perionalitate resultet maior perfectio, & excellentia quasi extensue ; caeterum ipsa personalitas, prout condistinauitur a natura diuina, est aeque persecta intensiue,aeque excellens, aeque venciabilis,scue totus Deus; ae licet illa persectio, & excellentia personalitatis sumatur ex ordine, quem habet ad diuinita em, & in hoc sensu dici post et accipere aliquo modo suam persectionem a diuinitate ; caetcriim cum hic ordo ad diuinitatem sit ipsam, & quidditas personalitatis: imo te vera non sit ordo ad diuinitatem, sed exigentia pers chii simae identitatis cum illa; hinc est,totam hanc persectionem, & excellentiam elle de quidditatiuo conceptu personalitatis , prout condisti istae a natura diuina, & per consequens peli 'nalitatem habere in se formaliter excellentiam,& persectionem suffieientem ad fgnificandum operationes omnes Christi. Obiicies prim b, illud.quod formaliter cincti- 34. scar, est quod formaliter constituit in ratione fi- Οι ,ἐλ. m.
li, Dei, seu quod formaliter facit subiectum elIc m particci'.
280쪽
particeps niturae Aiuinae , ideo habitualis gratia est sono a ianctificans , quia formaliter conitituit filium adoptiuum, quia cit diu ma iratura perparticipati Oilem: sed perlonalitas non est natura dilutis ullo modo prout intelligitur condistii cta a natura ; ergo perlonalitas, prout sic condistincta non sanctificat formaliter ; quia nec ipsa ut si e reddit filium formalitcr. Solis turi Respondeo in primis personalitatem Verbi,ut condistinguitur a natura, elle quissilitati u. filiationem, M. denominare filium Dei illud lupp situm, quod solum est capax talis denominationis , natura enim humana neque est pater, nec
filia.sed solum suppositum, ut docuit Sahomas infra 3 ic. Quare sicut gratia habitualis inhaereas humanitati sanctineat formalitet humanitatem Petri, licet humanitas Petri non
sit filius Dei adoptiuus, sed Petrus, se a suppo
tum: ita perlonalitas Verbi vilita immediate humanitati potest socinaliter sanctificare humanistatem Christi, lices humanitas non sit filia Dei, sed Christus,seu ille homo,& suppositum Deinde negari potes ,omnem formam sanctificantem debere reddere formaliter filium : nam gratia habitualis sancti fieat sol maliter Christium, de tamen non reddit eum so aliter filium adoptiuum, nec na urgem: item,si Pater aeternus astumeret naturam humanam , ille homo esset sanctus substantialiter, & tamen non est et filius Dei,ut videbimus instat dispW. 3 I . Requiritur et
go ad canctificationem, quod forma illa det ius ad beatitudinem supernaturalem ; & si placet,qubdeonstituat etiam haeredem: non tamen quod constituat filium,sed solum qudd constituat partieipem entitatis diuinae ; per hoc enim habebit ius ad haereditatem, non ut filius, ted ut haeres,qui abstrahit a filio.& non filio etiam in humanis. Personalitas autem lices non lit formaliter natura, est tamen is aliter entitas diuina,
euius participatio tribuit ius ad beatitudinem, scut participatio naturae diuinae. A n verb Christus etiam ut homo, seu prout includit humanitatem & personalitatem Uerbi, iit filius Dei, videbimus aedis M. I.
3 obiicies secundb, personalitas Verbi prout
condistinguitur virtualiter a natura diuina, non eun . sanctificat sotmaliter ipsum Ueibuin; ergo prout se non poterit salictilicare sarmaliter naturam
humanam Christi. Probatur consequentia, quia illud, quod in se non est lanctitas, non potest sanctificate humanitatem; sed perlonalitas secundum se non est sanctitas : alioquin ipsum Verbum sanctificaretur per illam ; ergo non potest formaliter sanctificare humanitatem. Ante cedens verb probatur. quia ab illo salicti fieatursor maliter Uerbum, a quo habet formaliter primam radicem suae beatitudinis. nam sicut in nobis sola gratia habitualis, de non alij habitus infusi,nec etiam lumen gloriae, sanctincant sermaliter,quia nimirum solus habitus gratiae est prima radix visionis, & beatitudinis aeternae: sic Deus dieitur sanctus a sola sua natura diuina, quae est litima radix beatitudinis diuinae de impeteab Nitatis ; ergo a relationibus, vel aliis attributis posterioribus non sanctificantur proprie pers
6. Respondeo, propter hoe argumentum mihi Pio ruituri latui diu satis probabile esse, qubd in Deo non
dentur proprie tres suactitates relativae, sed vita ellentialis, communis de abioluta. Scio, aliquos velle singulas perlonas diuinas nanctis eari formaliter , tuis perionalitatibus, atque adeo, sicut singulae perlonalitates in suo conceptu dicunt perfectionem relativam ; sic etiam singulos dicere lanctitatem relativam. Ego tamcn licet admittam tres pcrsectioneS relativas, non tamen concederem tres linctitates, sicut nec tres beatitudines, aut tres impeccabiliratcs relativas, haec enim omnia sum ab loluta, nec multiplicantur in relationibus: de lanctitate autem id altero propter rationem supra positam, quia nimirum fianctitas non est quaelioci persectio, sed illa, quae pet fieit lubiectum in ordine ad beatitudinem supernaturalem per modum primae radicis: nam ex hoc capite excluditur lumen gloriae a rati ne sormae ianctificantis, quia non ordinat lectum ad beatitudiatem aeternam per modum
eesso antecedenti, ncgando primam conse3uen
tiam . nam lices personalitas non possit elle ipsi Verbo prima radix beatitudinis, hane enim habet Verbum per ipsam estentiam diuinam : potest tamen illa eadem pei sonalitas unita naturae humanae elle illa prima radix beatitudinis supernaturalis ; quia ita perficit naturam humanam, S: ita illam reddit puleliram, decoram , 5 am bilem, ut ratione illius communicetur etiam illi a Deo haereditas aeternae beatitudinis: & licet hanc beatitudinem aecipiat humanitas intuitu etiam naturae diuinae sibi communicatae, ut postea videbimus uion tamen repugnat,quba hoc cliain fiat intuitu personalitatis sibi immediate unitae:
non enim minus perficitur, aut minus aniabilis redditur ab ea perlonalitate sibi immediat c unita, quam a Deitate unita mediate; ergo non misenus accipiet beatitndine intuitu unius persectionis, quam alterius: nec minus crit prima radix Vna, quam altera. nain illa est prima radix, intuitu cuius perfectionis de pulchritudinis communieatur beatitudo: haec autem non minus communicatur intuitu persectionis, de pulchritudinis,quam humanitas accipit a per sonalitate diuina, de quidem sistendo in ipla: nam ipsa peri nalitas est amabilis propter te piam, atque adeo reddit humanitate amabilem propter illam persectionem, sistendo in ipsa, de amabilem tali,tantoque amore,qui sufficiat ad communicandam ei beatitudinem aeternam. ergo merito petibia alitas dieetur perficere humanitatem in ordine ad beatitudinem per modu primae radicis illa enim est prima radix in hoc genere,cuius intuitu sistendo in ipsa communicatur beatitudo : de hoc habet perib nalitas, ut vidimus. Bene ergo stat quo fersonalitas sit sancti aς respectu humanitatis, ieet eadem non sit sanctitas formalis, qua lanctificetur Deus, ut Deus, cadem enim serma
potest esse sanctitas respectu unius subiecti; de
non respectu alterius propter diuersam capacit rem, vel incapacitatem lubiecti ; prout contingit in praesenti. nam personalitas potest humanitati esse prima rasix in ordine ad beatitudinem, de ideo respectu illius comparatur ut sanctitas: respecta autem ipsius Dei non cram paratur ut sanctitas, quia non potest Deo et se prima radix suae beatitudinis, ut constat.