장음표시 사용
341쪽
Fundamenta, quibus P. Vasqueae motus est, risi di δει- retulimus ,& dii oluinuis ex professo i alii - seel. 3. tractantes illud diibium,an ellent plures homines caul , quo tres perlonae diuinae assumerent eandem naturam,uci una persona tres humanitates
Dissicultas praesens tota est in soluendis ar DIuxuum Γumentis Durandi in quor uiri solutione explicabitur,& confirmabitur magis fundamcntum huius communicationis idiomatum. D inretia Primum ergo Durandi landamentum est, romin.. quia ubi est maior identitas inter praedicatum,& subiectum, est maior veritas, & proprietas praedicationis: maior autem identitas cit inter Petrum,S: hominem, quam inter Deum & hominem. nam illa propositio cit in primo modo dicendi per se , haec non, cum possit Iacus manc re, quin sit homo Iogo haec proposition suest omni nix prop. ia. Respondeo prim di negati,io maiorem , quia tam proprie dicitur Petriis albus. si veru cit .d-bus,quim homo ; utium pie enim dicitur abl-que ulla hia proprietate, aut metaphora. Respondeo. lec indo negando mino Iem, quia in ligore tanta idcntitas est in vitaque proportione ; milia cnim propolitio est vera, nisi sit omnimoda identitas inter rectum praedicati,cu rectum tu lueeli,quar sola significatur per vel bum est. Hum modi autem identitas est omnino inter praedicatum , si ibicctum, quando dicitur, Ut hamalcei ratione ob liqui non conueniae ita necessario , per sepiaedicatum I ubi echo, licut in illa. Petrias est
. Secundum fundamentum Durandi est , Periis iam ma per eandem naturam est homo, pcr criam silaia n. est Petrus,Deus autem per xliam naturam c6stituitur Deuet, & per a iam homo ; ergo non est ita propria haec praedicatio.
furaturi Rcspondeo eodem modo hoc sidum proba re, quod non sint omnino similes illae duae pr. dicationes, non vero quod utraque non sit
Tertio arguit,quia quando tumo praedicat ut trium, proprie de aliquo, prae Jicatur in qui ι, cum non sit nomen denominatiuu: sed de Deo non prae indicatur ι ι quid. nam interrogati quid est Deus; no dicimus, sit Mnι; ergo non praedicatur proprie de Deo sed magis proprie dicitur, est
humani, seu, Dumavinus adiective, quam homo
substative. Ad quod magit confirmandu addit, illud , quod de aliquo subiecto praedicatur adiecti ita , no pollia dc code prς dicati substant tuo. Vnde quia Petrus dicitur proprii: homo, no potest proprie dici humanus, ted Deus dicitur
proprie humanus. siue humanatus, ut loquitur Dam. Ilc. ergo non dicitur ita proprie lio ino,ad quod probandum s. aduertit,accidentia semia per de supposito praedicari adiective in concreto , quia ipla non constituunt suppositum, sed inueniunt constitutiim , &adueniunt illi: natura vero lubstantialis completa, quia constituit suppositum proprium , non praedicatur de illo adiectiuὀ,l ed substantiue,non enim dicimus , Peι rus es hamiratus, seu ,humanus, sed homo. Quando autem natura lubstantialis inuenit suppositum constitutum independenter ab ipsa, debet in praedicatione laruare niagis regulam accidentium, quam substantiae .atque adeo natura lamnaira , quae ad uvnit suppolito diuino iam constituto magi S proprie pi .udicatur adiectitie de illo, quam Iubi antitae ,&per consequens magis proprie dicitur Deus huin
Occatione huius argumenti controueri i- 8.tur, an illa et: un latio, betis est vel, Como: f. hun .mus sit propria .& usurpanda, an velo rc
iicienda taliquam improprii. P. Val iura in praesenti probat, non polle Christum diei Deum huma. num , vel humana tum , denominative a substantia humanitatis, licet possit dici, hi uri :s, hoc est , benignus , vul etiam , si sit participi uiri ii verbo h m. ivo, sicut dicitur in- c. miatus. Ecm non polle diei hominem Dei fi
cum Middiminum, sicut nec dominicum. quodpiobat cx Concilio Franci ordienti in epistola ad Epitccii os lilpaniae ante medium, ubi dici
scd Deum hominem , & hominem Deum, ia
Deum , sed adiective etiam . cui oppotuit si ib. stantilium quoil dici debebat. scilicci, G - . on
Deinde probar ex Patribus, non poste Cliri. s. stitui dici hominem diuiniun, aut dominicum, lilia lidet aliqui ita loquuti suerit it , nemur
non a rebete , eum modum loquendi retractat lit, si ens, s e p. stea adu criti se non elle di
Tertio probat quia ille modus loquendi introductu e suit ab haereticis Alpollinaristis, ut
ut notauit Litas Cretensis, ostendit fugiendum zlia erit. cile illum modum loquendi haereticorum, per quem diuisio inter Deum . & hominem videbatur introduci. Adducit etiam Damasee- m se . num lib. I. deside, cap. 3 2. ubi dicit, Nestorium ausum sui me dicere eum. qui ex Virgine natus erad Θιο ἱρον hoc est, Dei tuna. At vos inquit
autem videtur cise Christum Deisecum , vel diuinum, seu dominiserum , aut dominicumappallare. Denique addit rationem desumptam ex Durando, quia scilicet nomina adiectiva denomitrativa delumpta ex forma substantiali ita
342쪽
ira de subiecto praei icantur, ut in ditent diuitionem unius Idbilantiae ab alia, unde , sicut Petrus non potest dici humanus, sed homo ita Deus, si ver E , de proprie dicitur homo, noli potest diei hunianus; neque e contra, homo Il. lepotest diei diuinus. aut dominicu&,cum propriE dicatur Deus,& Dominus Circa hane doctrinam P. Vasquet aliqua
Occurrunt animaduertenda. Primum est,quidquid sit de aliis praedicatis non videri ellc candem ratione nil de illo praeditato , de
ouo S. Thona. in praesciui quas. tia. ara . . ad .
satellar, posse tribui Christo, Ac probat ex Diony ito ue cavst.bierarch. p. . re licit P. Vatque Edicat, iuxta aliam translationem non legi ibi ιιι Dium . sed Deum ; semper tamen manet auctoritas S. Thomae approbantis illuni modum loquendi, qui eum probat ex peculiari ulu illius vocis nisi ni s, quam solennas applicare iis etiam lubidinis, quibus conuenit cile Devin substantive. Sie enim loquendo cum ipso D codicere tolemus, Divine princeps, divine Domine. divine Impcrator I imo non temper uti. imir hac voce ad loquenda de rebus ad Deumpcrtinentibus. nam Mattem Dei non dicimus Matrem di linam, nee filios Dei adoptiuos dicimus seruos diuinos, quia nimirum haec vox videtur indieare ipsem Deitatem in periona,c ui su opite api licatur. Nec contia hoc lum verba Concili j Fraii- fordiensis , ibi enim non dicit ut Chrillum
non elle homin cindini; rvm,led despcum i, quam vocem non applicuit vlus , sicut vocem uiuinu n. Credibile autem cst, Patres Concilij coiri ultδ negasse dei cum .dc non dininum, pro-Ptcr minus periculum , quod videbant cile in hac voce , quam in illa. Damaicenus denique non dixit. Christum non elle hominem diuinum, sed non elle hominem de . cum . per quod solum excludit quod sit lio mo it aliqui haeretici volebant γ in proprio supposito Deum ferens, linc est, vel assumens Deum , vel habens eum inhabitantem in se. Non ergo intolli sunt per Dcise um. divin m. Nam Patrcti, qui negant, Christum esse hominem Dei serum,
tamen iuxta P. Vatqucet non magis pol cst dici Christus Deus humanus, quam homo diri inus; ergo per Dciferum , de homini fetum non intelligunt diuinuiri,& humanum. Secundo videtur animaduertendum, regu lam illam uniuersalem , quod nomina adiecti-ua denominatiua desupta a sorma substanciali, non dicuntur de illo subiecto, de quo dicitur substantvium, videri diisellem. Nam solemus dicere,. in1AI.ιIωι tuum . ut distinguamus illud ab aniniali bruto . quod est in equo, de tamen de animali postumus praedicare hominem substantive. nam animal in Petro est homo, sciat homo est animal Α .ur ergo similiter non posse mus dicere Chi istum Deum humamina
Ego itaque in uniuersum totum hoc ducen iura existimo ast .sum non inuin, prout se quibus homines hoc, H. illo modo t, nec licet nobis eorum
signincationes pro libito alterare. In particulari autem , ct lingillatim de illis loquutionibus, credo , dici possie Christum personam diuinam, suppositum diuinum , verbum diuinum,filium diuinum , quia haec nomina significant munus aliquod, vel habitudinem in ot-dine ad Deum: sie enim Petrus dicitur perlona humna, luppostum humanum , filius h manus , licet dicatur etiam homo quia haec significant suppositum naturae humanae, filium alicuius hominis,&c. non tamen dicitur homo humanus,quial . monon significat officium,vel habitudinem ad hominem. Potest etiam aliquomodo Christus dici homo a ui s. ut diximus, quando non est periculum erroris, vel . equivocationis , quia haec vox diuinum .non significat solam id, luod est Dei, ted etiam qirae lunt Deus, imo non usurpatur ut vidimus loquendo de omnibus iis,quar sunt Dei vi Mater diuina, filius diuinus , loquendo de filio adoptiuo, amicus diuinus, Apostolus diuinus, S ue de aliis. Videtur autem hoc vocabulum simileelle in hoc huic vociIubsilanti tu, quae quidem iuxta suam etymologiam deberet fgnificare id . quod est substantiae: & tamen non tribuimus hoc praedicatum accidentibus, quae suntentia substantiae; non enim dicimuς albedinem esse qualitatem lubstantialem , nec et stam cognitio lubstantiae dicitur cognitio lubstantialis ; c contra vero tribuimus illud praedicatum adiectivum ipsmet Iubstantiae . nam dc natura liti m. ina,quae est proprie lubstantia, lielmus cile naturam lubstantialem , & hominem est e
compositum substantiale,& se de aliis; simili
liter ergo adiectivum , tribui tot et iis, quae vere s uiri Deas. nam licet non dicatur Deus d: ruinus . sicut nec dicitur uitatis ; dicitur tamen Deus, ens diurnum, Irimit cumna,&c. quia haec praedicata1ῖbi Iantiale, reale. diuinum videntur esse transcendentalia , atque adeo non excludere identitatem substantialem, de estentialem cum subiecto, cui tribuuntur. Unde sicut non omne ens iubstanti. te potest dici ens substantiae . nam homo est substantialis. & non est ens substantiae ; sic lic)t Christus dieitur homo diuinus,non poterit dici homo Dei, quia haec locutio videtur exiscludere identitatem, vel saltem unitatem suppositi in Christo. Dices, solemus aliquando dicere,loquendo de ratione animalis contracta per differentiam
homitiis,.tnim ti hominis contrahitur fer rationale
ergo eodem modo p 1seimus dicere in Christo
homo Dei. seu homo Verbi diuini.
Respondeo negando consequentiam ; ratio vero dii criminis videtur esse quod an al, licti non distinguatur ab homine, ex modo tamen significandi importatur, ut pars hominis;
illud autem, quod est pars, vel significatur admodum partis, potest dici illius,cuius est pars;
ideo enim dicit ut perlona Dei, persona hominis, se de aliis autem ex modo significandi, fgnificatur ut totum, de non Ut pars, ideo non coniueuit dies,homo Dei, homo Christi. Sicut neque etiam dicimus. Petri,ioqucndo de ratione hominis contracta ad Petrili,quia licet in rigore sit etiam pars metaphysica,c m- ponens cum differentia numerica P ciri; Logici
343쪽
tamen non eurantes de differentia indiuiduali dicunt speeiem praedicari de inferioribus,ut aliquod totum ; genus vero praedicari ut pa
tem .quare non mirum, si iuxta haec loquuntur de animali Ut parte hominis,& dicunt, animal hominu. non vero dicunt ,homo Petri, quia non
loquuntur de homine ut de parte, sed ut de toto copleto. Vnde nec in Christo poterimus
dicere, homo Dra,propter eandem rationem.
Hinc insero primo , minus posse dici de Christo. quod sit Dein ho=mnis; tum quia Dein
minus significatur ad mo Au partis; tum etiam propter aliam rationem differentiae . nam am-m I hominu dicitur utcunque, quia cum significetur per modum partis. est etiam de se indifferens , ut sit hominis, vel equi; quare per illud homini, designatur, de quasi nominatur,
ut dignoscatur ab animali equi. Deus autem neque consueuit significari ut pars, neq: etiam per illud additam e tum hominu determinatur, ut dignoscatur ab alio Deo; clim enim no possit este alius Deus, non oportet addere illud signum ad determinandum hunc Deum. Ex nc utro ergo capite admittitur illa loquutio,
um ex utroque admittatur utcunq; illa alia, animal hominu.uta autem homo Petri Meque ex
hoe seeundo capite solet usurpari. quia sicut homo non solet significari ut pars, ita nec solet signifieari eum illa indisserentia , ut d
monstretur per additionem alterius compartis , licet in aliquo sensu posset id aliquando
admitti. Adde,illam vocem Deiubeminis .ex comuni hominum acceptione reddituram alium sensum, scilicet elle Deum illius hominis sie ut es h Deus noster, Je nos sumus subditi 3c creat ut aeipsiuς. hoc enim senat Deus dissiculus. E contra vero, si Christus diceretur Dri, vel Do-
uini. ex eadem acceptione comuni hominum
fgnificaret solum, quod esset subditus , vel seruus, aut amicus Dei; se ut alii, qui in sacris litteris dicuntur homines Dei, atque adeo per illas voces non bene significatur unio hyposta. tica humanitatis eum persona diuina. I. Insero secundo propter calde rationes non usurpari proprie illas loquutiones de Christo, se quod sit Deus humanus etiam homo dominicus quia licet praedicatum illud diuinum soleat applieari subiecto,qu ,3 dicitur Deus, haec tamen praedicata humanus domisticus, non solent
applicati homini, vel domino. nam dominicum est quod solum est domini; Christus aute non est solum homo domini, sed dominus. Posset quidem Christus dici dominicus, quatenus est Verbum Domini, Pilius Domini imago Domi. ni scilicet Dei Patris, qui etiam est Dominus; atque adeo dici poterit Verbum dominicum, Filius dominicus, imago dominica; illud tamen praedieatum applicatum huic subiecto homo, videtur reddere alium sensum eo quod nomehomo non sgnifieat ordinem Verbi, Fiiij, aut imaginis. Je ideo praedicariim dominicus habet etiam aliam signifieationem. illud autem eraedicatu humanus. solet applicati iis soldm subire iis,quae sunt hominis . nam licEt dicatur Lerii or humnus , ut distinguatur a legistatore diuino: ibi tamen illud subiectum leginior apprehenditur in primis ut genus ad omnes le-P.Dan.de Lugo de Incarnat.
gissatores,atque adeo ut pars. Unde sicut diei
tur ammia hominis, seu animal num. tuum . quod
eontrahitur per differentiam hominis . si e diis.citur Legislator humanus etiam ut condistinguatur ab aliis legislatoribus no humanis, sicut dicebamus animal dici vel ho--nu.vr c5distinguatur,& dignoscatur ab animali equino, vel 4eonino. Deus autem ex neutro capite potest dici humanus .vt supra notauimus non posse dici Deum propter eas
Haee dicta sunt occasione illius argumenti Durandi. Ad quod responderi po est in primisntgando , posse Christum diei proprie Deum '
humanum , vel humana tum , u humanat- stadiectivum ab humanitate,& non participium a Verbo humanor . prout sumitur humanar apud Damascenum. Deinde regula illa uniuersalis, quod ea praedicata, quae dicuntur adiective, non pomni eidem subiecto applicari substantiuὸ est salsa. Nain dicitur persona humana , & suppositum humanum, cum tamen persona,& suppostum dicatur propri8 homo. Item idem Verbum dicitur diuinum,& Deus. Denique rario, qua id probabat, eo quod ea, quae stipponunt iam constitutum suppositum. eique actueniunt, non pollunt praealeari, nisi adiectiuὸ atque adeδ humanitas, quae aduenit supposito Verbi iam constituto, solum poterit dici adiectiuE; haec ,inquam ratio in accidentibus vera est, non in iis praedicatis substantialibus, quae licet adueniant supposito constituto. non tamen adueniunt accidentaliter, t ed tu stantialiter, faciεdo cum illo unum ens per se.
nam eo ipso possunt,& debent proprie praedi- eari substantialiter, seu lubstantiue de supposito. ut significetur constitutio entis per se, 6e substantialis ex illo supposto, de tali naturare nil tintis. An vero homo praedicet ar inquid
de Deo, S: qualis sit illa praedicatio, dicemus
Possent etiam oblici verba Cyrilli lib. contra OMemo in 7 eod. relata in V. Synodo radatione s. ubi de risto ala, Neque enim eras homo simpliciter M'rin pecie humana , qua es ex Deo Parre Dein
Respondeo tamen, ibi non negari quod sit absolutE homo de sine abdito, sed quod sit ho
mo putus , ita ut simpliciter opponatur mixto, non autem ad secuniam quia, quasi dicat, Christus non erat homo simplex,&solus, sed homo Deus. Nune testant duo dubia .Primum est,an ha- 'ma dicatur uni uoce de Christo, de xliis homi--
nibus 3 Ratio dubitandi sumitur ex dictis quia homo in recto dicit suppositum; sed suppositum
Chiisti de supposita alio tu hontinum non conueniunt uni uocε, cam illud sit increatu, Ze diauinu; hqc vero creata,&humana. ereo Christiunon dicitur homo univoce eu aliis hominibus. Nee effugies dissicultatem, dicendo, posse dati praedicata comunia uni voca Deo,& creaturis, imo ens Sc substantiam diei vesu E de illis; quia quidquid sit de hoc,eertum est, non
dari praedicatum uni vocum specificum Deo,de Creaturis; quare ratio communis suppositi, licet esset uni voca illis,non tamen praearetur
eadem ratio specillea de illis, cum lappositum
344쪽
diurnum.&hian annm differant plusquam genete: si ergo quando praedicatur liorno, praecli catur suppositum , non praedi eatur homo de Chrisῆo,& aliis hominibus, ut species infima, sed ut praedicatum generieum. vel pluiquam sene rictim, licet sit uni vocum. Accedit alia rat . quia homo de Deo non praedicatur essentialiter aed accidet aliter, comillud praedicatum possit couenire,& n n Con uentro Deo; de aliis vero hominibus praedicatur et sentialiter, ergo non praedicatur univc- eodem modo de illis. Nt,rii in ales ergo & alij, quos refert suarea
in praesenti e . 6.ara. I. in comment. dicunt,non
pridieari uni voce. Scotus a. .q. l. dicit, prae- cicatum quidum csic uni uocurri, sed non prae terri uni uoce quia non eodem modo con lenit Deo. & aliiς hominibus. Suarer il idicit,
negari non possie. quis d sit quid uni uoeum; id
enim constat ex symbolo Athairasi ubi Christus dicitur perfecteus Deus est ρο sectus homo, dc ex Conciliis ae Patribus passim. In hoc puncto videtur distingit endium. Possumus enim comparare hoc praedicatum homo ad hune hominem Iesum, Si ad alios homines; vel possiimus e 5 parare illud aὰ Deum,& quaerere an uni uocὰ pi aedicetur de Deo, & nobis Quando ergo homo praed: carur de hoe homine Iesia, est terminuς uniuoeus ad illlam δύad alios ii omines; Se quidem univcicus no vni inuocatione generis, vel rationis superioris, sed univcieatione speciei infimae, sicut respectu aliorum hominum. Hoe probant fundamenra ulla ex Cone illis & Patribus quaeia re P.Sua ret; non enim esset Christus eon substantialis nobis . nisi esset eiusdem speciei nobis eun , neque esset propriia homo nam ho no non est nomen generis sed speciei; ergo u est homo, partieipuit illam speciem humanam. Ratio autem est, quia ille . qui est homo est entialiter est homo, saltem quando significatur iis nominibus, quibus sigilificatur ut homo, qualia sunt Dius, his homo. L similia, ergo quando hemo praedicatur de Iesu,praedicatur essentialiter, no autem praedicatur ut genus; ergo ut praedicatum specificum , &per consequens ciuidem rationis uni uocae,& specificae cum caeteris hominibus. Hinc vltei ius fit,in iis praedicationibus non solii ira hominem eta terminum univocum, sed uni uocὲ praedicari de hoc homine & aliis. Naeesse terminum uni vocum non est aliud ,qiram praedicari univoce de sitis inserioribus, prae
dicari uni eZ est praedicati de illis retinendo eandem significationem; idem enim significa-
Uus ex parte praedicati eum dicimus, homo est animasi & cum dicimus, eamu est animia 1 homo autem eὰm dicitur de Icta. & eum dicitur de caeterit hominibus habet eandem significationem ex parte praedicati , ergo praedicatur ve Crminus uni uocus,& viai uoce de illiς. Haec autem eodem modo locum habentiquando dicimus, clai ius est homo. nam licὰt Christus si quiseet suppositum diluinum cum duplici natiira.ties e diuina de humana; adhuc est. Christum este est enitaliter hoci ine, 1 e uni ira qui est Deus . 8 homo , necesse cst, I eilentialiter homo, licet noαM QMo ; ergo eum h a praedicatur de
Christo , praedicatur ut aliquid essentiale . dejecincum , ac per consequens univocE,& ut aliquid uni uocu Christo & caeteris hominibus. Restat ut respondeamus ad rationem dubi-ladi supra indicatam,quae maxime videtur Vris gere contra hanc conelii sionem , ex eo quod
homo dieit in recto suppositum ; ergo dicere, christus vel Iesius est homo,est dicere, Christus s
stum autem Christi non est eiusdem speei eicu supposito Petri, ergo homo dictus de Christo & de Petro non affert praedicatum eiu iadem speciei infimae. Huie discultati respondenssum est ex iis, quae notauimus supra i ubi diximus, has voces hamo. Deus Sc similes, licet significent in recto stippositum . de in obliquo
naturam fgnificare tamen raliter naturam,ut
omne signum determinans determinet potius naturam qtram suppositum; quare dicere, hic homo, non est dicere, hoc suppositum natura humana sed potius, si positum huius natura humana ex quo fit, qu bd tria supposita haberia eandem naturam diuinam , non sint tres dij. sed unus Jeidem De ut, quia hie Deus non dete
minat sappositum, sed dicit suppositum huiuν
naturae diuinae. Vnde arguere possumus ad nostrum ea sum. Si enim uti iras numerica na-
rurae diuinae saeit . quod plura supposita illiu
sint v nux numero Deus, non obstante multiplicitate numerica si is postorum; ergo similiter unitas specifica naturae humanae facier,
quod Christia; & alij homines sint unus homo
in specie, non obstante multiplicitate specifica luppostorum : ratio enim est eadem virobique quis a scilicet illud. h,e numero .vel his indecie no determinat suppositum, sed naturam hominis,quae si est eadem numero . erit id e numero homo in pluribus suppositis: si autem est eadem in specie, erit eiusdem speciei homo in suppositis etiam diuersis in specie. Non est ergo eadem praedicatio , si dicas,cbrasas est homo .aut si dicas. Christus est ali sodsuppositum habens naturam humanam. nam in priori suppositum, licet importetur in recto, ita tamen impcirratur in consuso, de implicite, ut signum fleterminans ea dat portas super naturam . nam bis homo valet suppositum huiuι natura humaue: at Vcro in posteriori quia suppostlim explicatur,licet sub disiunctione, rccipit tamen signum determinans ita vi duo supposita cum eadem natura humana. licet sint issem homo, non snt tam ide aliquod suppositum habens naturam humnam. Vnde sicut suppo- Dum non est praealcatum uni vocum specis-
eum de Christo,& de aliis hominibus; sie neq;
mam, eris univocum specificum de Christo, Mde nobis. Si eut neque hoc praedicatum, ammia, est specificum respectu Petri,& Buee-
Dices, in coneretis accidentalibus signum appositum non determinat formam sed Lbiectum, nam hoc asstim non est subiectum huius albedinis. sed hoc subiectii in alicuius albedinis; quale unum stibiectum eum dupli et albe dine est idem album, A e contra duo subiecta cum eadem albedine sunt duo alba, de tamen hoc
345쪽
hoe album, de illu8 xlbum, sunt eiusdem speciei infimae .lle Et subiecta differant specie ; cr-go quod hic homo, & ille homo cum suppositis specie diuersis sint eiusdem speciei, no Ortiatur ex eo quod fgnum appositum determinet Iaaturam,& non suppositum.
Respondeo, hoc album, & illud album esse eiusdem speciei quia subiectum immediatum albedinis semper est eiusdem speciei, scilicet
materia prima,vel quantitas atque ad ea effectuς formalis semper est eiusdem speciei : incocretis autem quorum subiectum est diuersum in specie conereta etiam differunt specie, in rigore physico loquendo, unde gratia habitualis in Angelo, & in homine facit gratu specie diuersium, quia cum concretum includat essentialitet subiectum, & unionem, oportet, concretum esse speete diuersum, quoties subiectum &vnio differunt specie prout disserui in Angelo Si in homine. Dicuntur tamen duo illa concreta esse eiusdem speciei lato modo, scilicet pro formali .atq; etiam secundum considerationem illius scientiae, quae agit de illis concretis: sic animal,& planta dieuntur eme in eadem specie praedicabilis, scilicet secundum considerationem logicam,& binarius Angelorum de hominum in eadem specie Arithmetica,licet physice differant specie Maior est dissi euitas in ieeundo sensu dubij, quando scilicet homo praedicatur de Deo , an
ut praedicatum viriuocum respectu Dei, S: Petri P. Suare Edisti ara .r .in sine dubιν quarti . d cci .esse praedicationem uni vocam. P. Vasique Enegat, Esse uni vocum cum Gabriele in 3.d.7. q. D. Ira .dub. .
Et quidem in hoc puncto non potest esse
quae stio de te. Nam si per praedicatum univo cu intelligatur omne illud,quod ex parte prκ- dicati retinet eandem significationem, quando applicat ut huic vel illi subiecto; homo erit praedicatum univocum Deo.& nobis, quia innac praedicatione, Deus est homo, 3e in illa, trus est homo, si Domο retinet omnino eandemsgnificationem. Si vel δ praedicatu univo cum debeat vitta hoc conuenire eisentialiter lubiectis, quibus dicitur esse viriuocum, prout Uidetur exigi ab Aristotele in pratilicamentu c P.
de et uiuoeu, dicente per nomen univocu fgnificari rationem substantiae eandem,hoc est,eia sentiam communem omnibus uni uocis; tunc homst non erit praedic itum uni vocum Deo
nobis. quia lic Et nobis conueniat essentialiter, non tamen Deo , ut infra videbimus ; sed erit praedicatum nobis essentiale, Deo accidentale, quasi denominatiuum; neque enim Aristoteles omnia praedicata communia voluit esse viai uoca cum posuerit leorsim alia,quae appellauit denominativa. Qua ratione album, licet dicatur uni uocὸ de hoc S: illo albo, no tamen dicitur uni uocE , sed denominatiuὸ de Petro.& pariete materialiter acceptis, quibus non competit ellcntialiter.
R ivlus ex iis, qui dicunt, illud esse praedica. tum uni uocu Deo & nobis,aliqui negant,praedicari uniuoeὰ, ut Scotus supra allegatus ; in quo est etiam contio uersia de nomine: nam si per hoc quod est praedicari uni uoce, intelligamus solum , quod idem praedicatum ex parte Ioan .de Lugs de Inciarnari
praedicati retinens eandem signis atione praedicetur de inferioribus, non potest homo ellepraedicatum uni vocum,quin etiam prς dicetur uni uocc. Si vero intelligatur quod non solii ni praedicetur idem . sed eodem omnino modo,n5 pr edicabitur homo uni uoce de Deo, & nobis, cum de nobis praedicetur essentiali ret, non autem de Deo, ut videbimus quare dici posset, praedicari quide uni uoce, hoc est, eodem modo ex parte praedicati, no vniuocE,ieu eodem
modo ex parte ipsius praedicationis, quia licet praedicatum sit idem, quod tribuit tir Deo, &Petrostrae dicatio non erit eadem, sed diuersa, ut in serius declarabitur. Secundum dubium esse potest, Vtrum in 16. hac propositione, De re est homo, illud subiectii DΛLMm se Deus supponat indefinite pro supposito indeia cun om. terminato Dei , an vero determinatu pro sola periona Uerbi 3
P. Suarea in praesenti in eammem .dlati art. I. sua ter Ohb. 7. de Trinis .c .n. . dicit, supponere dc
terminatὰ pro sola persona Ue ibi. quia si supponeret indefinit P. evindem sensum haberet. de eode modo supponeret in hac propolitione negat tua, De u non est homo, atq; adeo haec etiapropositio negati ira esset vera, quia praedicatu homo vepE negatur de aliqao supposito , pro quo subiectu lupponit, icilicet de Patre,quod sui scit ad veritatem propositionis indefinitae ergo fatendum est , in illa propositione subiectum mur non supponere indefinite, sed determinat δ pro persona Verbi, cui illud prx- dieatum potest competere. t Iaec tamen ratio videtur posse retorqueri, αγ ut eadem probet id quod fugere intendit, scilicet quod sit vera illa propontio, Dein nou est homo. Si enim in hac propositione, est homo, si De in supponit determinate pro pcrsona Verbi, eo quod praedicatum homo , quod ibia Ermatur, eonueniat de tacto Verbo diuino, ergo ob eadem rationem in hac propositione, Dduc non est hὐmo, si De. debet iupponere determinate pro persona Patris, & Spiritus sancti,eo quisit praedicatum. quod ibi negatur de Deo, scilicet hdimo. de facto no competit Patri,& Spiritui lanisto ; cur enim maiorem vim habebit praedicatum a Trinatiuum . Ut limitet, de determinet suppositionem subivii id illud so. tum cui conuenire potest , quam habeat praedicatum negatilium ut limitet, & determinet
suppositionem subiecti ad illud solum,de quo
tale praedicatum vero negatur erit ergo vera illa negat ilia, Dem non es homo, quia Dem ibistipponet determinat E pro persona Patris, de Spiritus sancti,quibus couenit no else homine. Rersus,licet diremus, quod in propositione
assirmativa, Deiri est homo, si Deus ex intentionc loquentis trahatur, & limitetur ad supponendum pro illa solum persona, quae est homo de
facto; non tamen apparet quomodo in Propositione negativa. IJein non est homo, si Deus ex eadem in tetione loquentis trahatur, εe dete
minetur ad supponendum pro illa solum persona quae de facto est homo ; tunc enim sensus intentus Uoquente esset hic : sano . tum indaevmum,quod de facto est homo non es homo, quo quidem nihil magis ridiculum esset , aut magis alienum ab intentione loquetis, qui potita, Ss a vult
346쪽
Qui loqui de subiecto, quod nou sit fle secto
homo, ut constat. Fatedum ergo videtur,quod
significatio illius subiecit Deus non varietur, sed maneat eum sua surpositione indebntia, quam ex se habet. Quo a sit aliquando S.Thomas iii simiat, si Deus in illa propositione sup-IMnere pro persona aliqua determinate intel-iςitur non de suppositione completa, sed de suppositione partiali scit de velificatione propositionis; sicut solent dicere aliqui logici in Dac 'opositione . homa currit, currente solo Petro , s bo no supponere pro Petro, hoc est, ver incari de uolo Petro , lieEt ex se significet omnes lio milies Aisiunctim. Sic dicitur si Dὰ, supp in ere pro solo Filio,quando dicitur, Deus 6i . hoc est velifieari de solo Filio. licet vox Deis significet omnes personas indefini-te,ut bene & late explicae P.Vasque a Laom. in
QHomodo autem propositio illa , Dem none I homo. sit sal a explicuimus supra se .ses 3. ex eo scilicet quod illi vox Deus, licit determinet hac na nrain Riuinam singularem, sed tantun ratione supposti sapit naturam termini comunis; quare sicut haec propositio in-
Aefinita, homo no coπtraxit peccatum
sella in com mi aeeeptione quia, licet Christus illud non eontraxerit, senius tamen illius negationis additae tetmino communi videtur et se viri uir salis; se haec propositio, Deus non est ratione communitatis quam participat si Deus in ratione suppositi, videtur sacere eum negatione supposita sensum uniuersalem iuxta comunem hominum aeceptionem, hoc est, non contineri sub ratione eommuni suppostiiraturae diuinae aliquod supposituin , quod si homo. Retinet ergo eamdem significationem, seu luppositionem si Deus in utraque propositione,affirmante scilicet,& negante, quia, ut bene notauit Ualquer ure euato, suppositio termini. si in rigote sumatur. eadem est quod ad praesens attinet, ac significatio. nam supponere est substitui pro eo ceptu obiectivo, Ac formal qtiare licet ver incetur solum latione unius
personae Filii, qui est homo, supponit tame pro
omnibus in confuso,i in communi ita ut lenissus sit . I tib hac ratione communi continetur
suppositum qiiod sit homo, qui sensus quia in
propositione negativa falio negatur, ideo ipsa est falsa. Je a stirmativa est vera. Ex dictis insertur prim ὁ . non solum Deum posse praeest eari de homine, de ficimine de Deo, scd omnia etiam praedicara, quae Verbo diuino competunt. posse diei de homine,& omnia praedicata, quae de hi mine dicuntur, posse dici
de Verbo Ei uirus. Sic dicimus. Deum mortua, pali uiri. resurrexisse, ascendiise ad c l. s,&t. Item de homine Alcimus, esse unigenitum Pa tris suisse ante Abraham, creatria coelu,'ter
ram , spirare cum Patre Spiritum cauetum, de alia, quae ex Scriptura, Patribus, δe Conciliis probant late Suar eZ in praesenti seel. 4.& vas iuret in praesenti di .cue e. s. Aducrte ta-ιnen,ca praedicata debere esse talia ut non in . uoluant aliquam imperfectione prooriam sup- pomi creati. ratione cuius non possint dici de
Si se dici non potest putus homo, de alia ciusmodi de quibus postea specialitor age dum est; illa autem praedicata, quae de Deo dicuntur ratione aliarum personarum,ut esse ingenitum , este genitorem , misisse Filium, dee. Sicut non dicuntur de verbo, sie nec di cuturde hoc homine, quia communicatio haec id io-matum sundatur, ut dixi, in unitate suppositi; qurire illa solum praediaatac si municantur,qus possunt affirmari de supposito verbi, ii omnia, quae possunt affirmari de Deo in cOcreto. Infero secundo propter eamdem rationem 3 I. posse tribui Christo praedicara inter se cotra- I i. s. ria,ut si dicas,Christus est mortalis, 3 immor talis Passibilis,& impassibilis.quae & similia tribui tolem in Conciliis, de Patribus, ut probat Vasqueet dicio c. s 33.vhi bene notauit erro. V rem interpretis, qui pro verbis illis Damasce-
Quae verba habent alium sensum omnino sal Ium : nam licet possimus dicere , his homo ei Eim LM, non possumus tamen dicere, mo nou est PQ ibitu, vel non est posm, quia negatio facit sensum uniuersalem,de propositionem contradictoriam, quales non sunt illae
pessibilis.or impassibilis utraq; significat aliquid positiuum, ex quo sequatur quide negatio alterius, non tamen negatio uniuersalis in
toto supposito , sed negatio tu eadem natura, ratione cuius eompetit illud praedicatum. Insero tertiis, communicationem hic posse 3x- quidem fieri in concreto, Dei est no, Dein
patitur, homo eri meis, homo eii mortalis; non tamen in abstracto; e .umii. is est humanitas,DfI inpatiis tir, humanitas eis Deitas, hum.inisas est immoria is ; imo uterque terminus debet else in concreto, de neuter in abstracto,unde etia sunt sellae, Dras u homo. Humani in est Dem. Probatur ex Concilio Calaedones aes.s .in conses. Cone. Cal- fidei ubi damnatur,qui dicit, Deitate et Te passi. cςd ne . bilem,& cx Damalceno 3. de Me c. 26. negan- Dari asceae. rem, diuinitatem carne passam . quo etiam modo loquitur Nieetas lib. 3. TD Dura cap. s. n - Nicetas. gans, dici unquam posse, divinitas est homo, vel humanitas est Dem.
Ratio autem ex dictis est, quia ad stetitatem enunciationis requiritur identitas praedicati eum subiecto ; unde illa praedicatio est vera, homo est Dem, quia rectum subiecti, praedi- cati est realiter idem, scilicet idem suppositum Verbi; in illa Uero propo fitione ; humanitaι ei Deu. ω, subiectum non est idem realiter cum praedicato,scut neq: in illa. humanisi es Dem;
non ergo possisnt esse realiter verae.
Dices .ex hoc ipso probari, quod illa saltem 3 3.
st vera, Deitaι est homo, quia homo dicit in tecto suppositum Verbi quod est idem realiter cum Deitate ergo in illa propositione rectum subiecti est idem realiter cum recto praedicati. Confirmari autem potest, quia propter hanc rationem vera est illa propositio in sentii reali, Dratas ei T Fil , qui x idem sunt realiter subiectum de rectum praedicati; ergo erit etia vera, Deir.M est homo. propter eamdem rationem, Jc
quia quidquid praedicatur de Filio Dei, potest 'diei de homine propter communicatione idio- anat im; et eo si potest dici Filim Dei est Deit. ι,
poterit cita chei,hie homo ess eisas, dc per conuertenuam dicetur, Diatus es hic homo.
347쪽
Respondeo propositionem , Deita esthema esse in rigore fallam , sicut S: illam, est Deilo. Pro quo aduerte,aliquas esse propo sitiones in quibus ex modo enunci,ndi fit sensus sor malis., & ideo non sufficit identicus ad
earum veritatem. Tales sunt illae. Migre nit, Deiras si irat. nam licet Deitas sit idem realiter cum Patre generante , de cum spiratore spirante, in illis tame propositionibus verbum adiectivagenerat. vel pirat. significans actione,
habet vim faciendi sensum formalem , & pethoe differt a verbo substantivo est, quod iuxta
communem acceptionem usurpari solet insensu identico, ut notat Suareae lib. Me Trina. .F. ta . . o IO. Hinc ergo fit, hanc propositi nem similiter e Te falsam, Deit u termin v na uinram humauam licet Deitas si realiter idem cum supposito Verbi terminante naturam humanam; illud tamen verbum propicr eamdem rationem facit sensum formalem,& n:3n identicum. Similiter illa propositio, Deit.:ι est leneram , deberet simpliciter negari.quia licet ponatur verbum est quod posset
si nineare identitatem realem Deitatis cum supposito generante ; ibi tamen non videtur sacere eum sensum, nec accipi si eenerimi,qitali substantiue, sed potius verbaliter,& ut merum participium ; atque ad eb perinde est e, ac si di-ccrer , Deitas'emri. Vnde eodem modo illa propositio , Deu.ti est terminans naturam human ran. debet simpliciter negari propicr eandem rationem. Postet quidem concedi haec , Doui est seres situm terminans naturam hum.1π.im . in qua verbum est. videtur retinere seniunt identicum , non tamen debet conecdi haec, De uas
Τ homo . in qua verbum est, non facit senium mere identicu in , sed partim formale eo quod explicat exercitium terminaudi naturam Eumanam, lilod tribuit Deitati, cum non expli-eet aliquid aliud, ctii illud formaeliter tribuat. Hinc autem constat diserimen inter hanc propositionein , & illam aliam est siliisι, quae quidem est vera in sensu identico , quem facerc potest.eoqiuod totum quod est in filio, identificariit realiter cum Deitate, tuam identitatem omnimo am significamuς pec illud , verbum is. At vero in hac Propositione. Deitas est homo , non potest signiticari talis identitas, quia Deitas non est totum quod in eludit ho-uio, unde remanet significandum exercitium
terminationis quod praedicatum ut diximus trahit propositionem ad sensuiti sormalem, in
quo non potest esse vera, ut constat. Vnde ad ultimam instantiam o eo , quod
quidquid dieitur de filio Dei, debeat diei de
homine. dicendum est, eam regulam in prς senti non habere locum. eo quod varietur sensus propositionis ex identico in formalcm, quae variatio impedit illationem huius syllogismi expolitorii, filius Dei es hic homo , Fibio Dei est Deitas. μιιο est hic homo, sicut propter cudem de istum non concludit ille alius syllogismus
similis: De vinest Pater. Pater enerat Filium,ergo Deitas generat quo etiam maior propositio habet sensum identicum; eonclusio vero liabet senuina Di malem. Posset ergo propter communicationem idiomatum concludi,
Filius Gi es Deirin ; ergo hic homo est identice,
reister est De uin et e mrint. Nunc autem sensum no reddunt communiter illa verba, Deita os hic homo, ncque illa, hic homo es Deit in , quae per conuersionem reddunt evindem sensum scirmalem. Oportet autem in eiulnio dilocutionibus attendere non ad id, quod verba in rigore possent fortasse significare, Ed ad id, quoa in communi Theologorum acccption C,& usurpatione significant, ut aduertunt The logi. Insertur quarto,communicationem idioma tum fieri posse iii sensu specificatiuo , non in
ti omini sundetur solum in unitate supposti
terminantis utramque naturatri , conszqucns
est..t sicut idem lae album dieitur dulce, non dulce in qirantum album ; sic idem Deus dieatur homo . non tamen in quanta im Deus. An
vero in ali lim lensu dici posset Cluistuc inquantum homo eise Deus vel Filius Dei, dicemus rosea sere. 6. Nunc adscrte , esse ali illa praedicata, quae Aduerae δε tribuunt ut Christo non solum ut homo estu edet iam reduplicatiue, quatenus est homo Deus, seu Deuc homo : talia sunt est e medi itorem, mereri & satisfacere de condigno pro peccatis nostri .este caput Ecclesiae, similia quae directu tribuuntur humanitati, non diui aitati &ideo possumus simpliciter dicere , m retur u ch ,mo, satisfacit ut nomo, non tamen dicimuI, meretur ut Deus, fatis iacit ut Deus. Caeterum quia diuinita concurrit etiam clignificando illas operationes, sicut gratia habitualis concur- .rit dando valorem operibus hominis iusti. hinc est, quod sicut dicitur homo mereri de condigno, ut homo gratus, licet no dicatur ipsa gratia mereri ; si e possit dici Christus mereri, &satisfacere ut homo Deus, licet Deitas ipsa
Insertur quinto , licet praedicata concreta sumpta ab humanitate dicantur de Deo adic- 1nii.
ctive, seu denominatiue, Deus hvman. tus in- ω. trnatus , praedicata tam cri concreta sumpta a
diuinitate non dici adiective, & denominat ille de homine ut h=m, Dei teaius, Se similia. Ratio differenti et est, quia suppositum diuinum Chii.
sti, supponit iam constitutum ante aduenltim humanitatis, atque adeo a sorma aduenienti potest denominari adiectiuE : at vero non in
telligitur illud suppostum constitutum in eme hominis ante aduentum diuinitatis, ideo nons otest diei Dei ficatus,sed Deus. De quo tamenatius postea dicendum erit.
Contra dicta obiici posset, quod de Christo 38. dicitur aliquod praedicatuin, quod non potest Giecti . dici de Verbo diuino; nam de Christo dicimus,
esse compositum , non tamen dicimus,f erbum diuinum est compositum. Ad hoc tamen diximus Seluitare. late supra di p. io. ubi explicuimus, quomodo illa propositio, est compositus vera sit in sensu reduplicatiuo , hoc est, Christus secundum omnia quae includit in recto accepta, quaecum non re Ruplicentur eodem modo in illa propositione , Verbum est compositum . non mirum , si haec secunda sit salsa. nam subiectum non est idem utriusque propositionis.
348쪽
Alia etiam sunt praedicata,' non commvescantur, de quibus in quibus species is ratio est. An vero dici etiam ossit , Christus est utraque natura diuina&umana diximus
sECTIO II. males sint hae praericaIiones , Deus est homo, o homo est Deus. DVo potissimum quaeruntur de his propositionibus. Primum,an sint praedicationes per se, vel per accidens Secundum est, an sine in materia necessaria, vel remota, vel contingenti3 Quod attinet ad primum , supponimus ex
rasse tres modos die endi per se, & alium existendi per se, quem posuit tertio loco. Primus modus solet appellari per se in praLeando, de conuenit iis praedicatis,qua dicuntur essentialiter de lubiecto, ut definitio, vel pars definitionis de suo definito, ut animal de homine , vel etiam substantia, corpus, vivens de homine, quia haee omnia sunt partes implicitae definitionis hominis. Haec vero non est in primo modo dicendi per se est raraon.rse, quia rationale non est de conceptu animalis; haee vero, homo albiu es homo is aliquibus reiicitura, alij tamen eam probabili4s admittunt, quia praedicatum est de conceptu subiecti, licet non de conceptu singularum partium subiem. Secundus modus appellatur pers inherendi, de competit iis praedicatis, quae lunt propria subiecto ex scilicet, quae dicuntur de subiectis necessarid quidem, sed non et sentialiter,atque ad eis habent connexionem necessariam cum sit biecto , vel cum aliquo incluto in subiecto. ut si dicas, homo est quamin , quia praedicatum
habet necessariam connexionem cum ratione corporis inclusa tanquatri genere remoto in illo subiecto homo. Ratio aut cm est, quia praedicatum dici de subiecto per se , est quod subiectam per se, seu ratione sui habeat tale praedicatum: hoc autem est idem ac dicere, quod vel totum subiectum , vel aliquid iubiecti asterat essentialiter,uel saltem necessario illud praediae 2tum ; ergo ea omnia, &sola dicuntur per sede subie isto, quae conueniunt ei essentialiter, vel saltem ut proprietates necessarid conse
Tettius modus dieitur per se exisseniuratione substantia dicitur esse ens per se , quia non est in alio tanquam in subiecto. Quartus denique modus dicitur per se in ea: sincti, qua ratione esse eius solent praedicati per se de causis illis. quibuς r tione sui conuenit causare talem non per accides. Sic dicitur per se L aior ad cat,ignis cale acis secus vero euhaνoedus ad steat. aqua ea acit ; haes ni in sunt praedicationes per accidens. His suppositis, quae latius in Logica examin ntur quaeritur circa i .us propositiones, Deus es homo,de homo est Deus, an sint praedicationes
Caietanus Fetrariensis,& alii quos affert Vata quer in praesenti Est ut . 63. cap. I. quibus fauet S.Thomas in praesensi hic. ara, I. I. in .
Alij negant esse per se, Bona uentura, sco-tus Durandus,Gabriel Ioannes Maior,Bastalis, Lichetus, Almainus, Paludanus, de Marsilius, quos refert,& sequitur idem VasoueZ c. a. quae lententia loquendo de re ipsa videtur verior, quia illae propositiones nec sunt in primo m do dicendi per se, cdm praedicatum non si deessentia subiecti, nec etiam in secundo, cum non habeat connexionem necessariam eum subiecto: alii autem duo modi non sunt ad propositum, quia tertius non pertinet ad praedicationem, sed ad existentiam per se , quatenus omnis substantia existit per se;quartus denique pertinet ad operationes in his vero propositionibus non praedicatur operatio de sua causa, sed duplex natura de eodem supposito in ccin Creto ; non ergo comprehenduntur in rcgulix
dicendi per se positis au Aristotele.
Respondet Caiet. in praesenti art. I .praedicatum, nempe esse homine,conuenire necessario
subiecto huius propositionis, nempe Deo, non absolutὰ , sed ut in ea supponit . quia nimirum eum dicitur, est homo. Deus supponit pro persona filii determinate , non utcunque, sed prout subest duabus naturis, sub qua consideratione non conuenit ei per accidens, sed per se, quod sit homo.
Hoc tamen clarε impugnatur quia ea ratione nulla prorsus ellet Propositio contingens, sed omnes ement necessariae, quando enim dicis , homo es albus , si homo supponeret pro tali homine determinato , prout habente albedinem , cui sub ea consideratione non competit contingenter albedo. Esset item ridiculus sensus propositionis, o dira est serὶ identicus, se ilicet homo assus est albus, Deus homo est homo, Sce.
Non ergo significatur , ibi ex parte subiecti
Deus ut habens naturam humanam, sed Deus
secundum se; imis nee persona fili j determi te,sed nersona diuina vagὸ, lic/t veri neetur ratione totius personae filii, ut sup.diximus Dei. I.' Alia effugia Caietani videri possunt apud. VasqueΣ-. qui ea bene impugnat, ne frustra repetamus quae ab ipso clarὶ explicatur. Seeundo probatur ex Durando , quia propositio per se est vera in sensu reduplicativo,
addita particula in piatmion vel secundum quod, ut si dicas, homo est rationalis, vel risbim,verum erit dicere , homo in quansum homo est rationalis,
vel M; quia iuxta Aristotelem idem est praedicatum per se . & secundum quod ipsum; nam praedicationem esse per se ut diximus, est, quod subiecto per se,& non per aliud, hoc est,
ratione sui competat tale praedicatum: si autem competit subiecto ratione sui, verum erit dicere, quod conuenit ipsi quatenus tale est. At vero illa propositio, Deus est homo, non erit Uera in Ientu reduplicativo, Deus inquantum DeuIs est homo; er o non est praedicatio per se. Die et aliquis, hanc regulam via eri saliam. nam hae e propositio : videtur esse per se , hic Deus generat , est enim in materia necessaria, alioquin posset eme falsa.& cotradictoria posset est e vera stic Deui nouaenerat,dc tamen in sensu redu
349쪽
6. redi illo tuo esset salsa , bis Deus in hic 'I--.rram si haee est vera,ergo filius etiam generat,quia ea,quae conueniunt Deo veDeo, conueniunt omnibus diuinis personis; emo non est uniuersalit et verrum,quia propo-stiones perse addita reduplieatione adhuc ma
Responderi potest primo, illam propositi
nem, hic Deus Imrerat, in rigore loquendo non esse per se iuxta regulas Aristotelis, quia imiratur modum praedicationis inferioris de superiore,quatenus suppositu diuinum videtur esse aliquid commune ad suppositum Patris; nequc ex noc sequitur eontraclictoria insus posse esse
Veram:nam haec etiam proposit:o, animalestrat nais,non est per se, ut concedunt omnes, &tamen eius contradictoria, scilicet nitidum animat straIunale .non potest esse vera. Ex eo igitur , quδd iit, non sit per se, solii in arguitur, quod eius subeontraria possit ei se vera, icilicet
aliquod animal non est rationale , seu eadem pra-Positio addita negatione post subiectum hoc
modo, ammal non est rationese ; accipiendo animal non uniuersaliter,sed particulariter vagE. Sic ergo ex eo quod illa non1it per sea D Deus generat non sequitur contradictoriam posse esse veram , sed quὁd eius sub contraria possit esse vera. Caeterum quia diximus supra saeraceae illam vocem Deus. quando ponitur inae finite, addita negatione reddere senium uniuerIalem, iuxta communem loquendi modum, non possumus dicere ne Deus ningene .ria hoc esset dicere non contineri sub ea ratione communi suppositi hyliis iratur e diuinae aliquod luppositum generanς, quae propositio non esset iub- contraria, sed contradictoria illius, 1i. - . verru ; quare sub contraria eret sin tum huius
Huiua natura nor generat . quae cisci vera, licui
illa , amnis Hiquod nou est rationale. Similitet propter eandem rationem non tequitur, illam prmositionem addita negatione post lubiecturos e cile veram, hi. Deus nong erat quia propter illam acceptionem quasi communem termini redderet lentum uniuerlatu, quem diximus, atque ideo debet ita addi negatio, vitainen retineatur senius particularis vagus,1 cilicet πο*um huisti ura nongenemat,qui scia-sus verus est. Secundo reli, deri potest ex S.Thoma rg. 39.art. s. - 2. illam esse propositione per te,
quia generatio, seu paternitas est quasi propria passio connexionem nec citaria habens cum hac natura diuina . ad quod non requiritur, quod omne suppositu habens illam naturam sit etiapater vel generans sed iusticit, quod hie Deus semper habeat illam paternitatem, lieet non in quocunque supposito Consequenter vero c5- ceditur vadem propositio eum particula reduplicante, prout P. asqucEin 1aom. in Istari .iu commenta ius an A. concedit illam propositioncm , Deus tuq mum Deus. v ct Iecunaum quoa Deus es Pater; timc autem negandum est filio competere omnia praedicata, quae tribuuntur Deci in quantum Deo.
Ad similem fete modu explicari potest ratio
illa , qua ex Scoto utitur Vasquet in praesentid.as.68.ari. 6 ad probandum intentum ex eo.
quod quidquid praedicat ut per te de aliquo,
cq uenit etiam per se cuicunque sub illo co tento: esse vivem hominem non conuelut cui- . . libet,qui dicitur Deus; ergo homo non conuerinis Deo per se. Contra quam rationem posset fieri similis obiectio , quia Deo videtur con uenire per se esse trinum, Si tamen Pater,licti Deus, non est trinas; ergo illa regula non est uniuersaliter vera. Responderi tamen potest, illam regula esse Uetam,quando non variatur suppositio, prout variatur in illo exemplo,quia in illa propositione. Devi est trinus. si Deus licet ex parte naturae habeat suppositionem sngula iem, ex parte ta- men luppoliti videtur habere suppolitionem collectivam , seu simplicem , atque adeδ non potest praedieatum conuenire singulis, ut edmdidis homo non e species non licet arguere, ergo Petrus est species. Si e licEt omnibus personis diuinis collective conueniat per te esse tres, non debet hoc praedicatum conuenire sngulis: regula autem illa locum habet in praedicatis quae compctunt per se subiecto lupponenti per suppositionem personalem, seu gistributivam, in qiso sensu videtur eiic uniuersaliter vera. His tamc adhuc potest obiici,quia licet pro- Α'bent de illa propolitione, Deus est homo , non Oblactio.
esse 'Ge,propter eas ratiqnes,non tamen probant de illa alia,hic homo est mus , qudd non si e per se , inio iuxta easdem regulas videtur esse per se, quia lubiectum, nempe-includit non solum naturam humanam , sed etiam suppositum; hule autem supposito per te competit ella Deus; ergo hic homo per se est Deus. Respondeo, argumentum concludere , si solvisua. Deus praedicaretur de hoe supposito determinato naturae humnae. dicendo, - η πομηm . :humanitatu est Deus illa enim esset per te; secus vero est, quando praedicatur Deus de hoc homine, quia tunc non determiratur hoc suppositum diuinum , sed ponitur ex parte subiecti suppositum vagum, S: indeterminatum huius humanitatis , cui simposito eo modo accepto non competit necessario esse Deum nee apparet aliqua necessaria connexio praedicati cum
illo subiecto. Vnde in hoc non placet limitatio Durandi, 48. de Paludant,qui dicunt .si nomen homo, dc Deus Dat Mid. accipiantur pro suppositis. illas esse tropolitiones per se. Neque etiam placet dii crimen, quod assert va ueE- ,3 n. t 1. π i 3. ubi V 'M ait, si nomen homo significat et direct suppositum de in obliquo naturam quod tamen ipse existimat salsum tune illam propositionem, homo se Deus, adhuc non elia fer se .quia adhuc , , homo significaret vage suppontum habens humanitatem, secus vero iudieandum de illa propositione, hic homo est Deus. his homo fiearet determinat ε hoc suppositum habens humanitatem , cui supposito per se eonuenite illi Deum. Sed ex supradictis reiicitiit illud discrimen. nam hic homo non determinat ut diruximusὶ hoc suppositim, sed hae humanitate
alioquin non essent idem numero homo tria supposita diuina habentia eandem humanitas. rem, quod constat esse salsum idicendum ergo est illam etiam propositione, hic homo est Deur, non esse per se, propter eandem rationem, quia supposito habenti hane humanitatem sub iis terminis significato non conuenit necessatio e sis Deum. .
350쪽
3 st De mysterio Incarnationis
Dixi tamen,propositiones illas, Dein est homo.& homa est Deus, non esse .per se loquendo, de re ipsa. quia in aliquo alio sensu , & attendendo magis ad modum praedieationis,possent dici perse . quatenus imitantur modum praedi- eandi,quem habent propositiones prese. Nam sicut hae e praedicatio, Deus est iens,re ipsa est substantialis. & quidntativa, lices secundum
modum sit in quale. 8c more accidentalium per praedieatum Giectivum t sic e contra , illa, Deus est homo vel iam est Dein Ie Et re ipsa non sit essentialis , se eundum modum tamen vide tur esse in quid, quia praedicatum significatur non adiectiuε, sed substantiaE, eo modo, quo significavi solent, quae praedicantur in quia .dcin hoe sensu conciliari possunt auehores prim*sententiae cum auctoribus secundae; nam de re ipsa non videtur posse esse controuersia. Hi ne autem ecilligi potest iam iacile responis sio ad se eundum dubium propositum de ma-s . teria harum propositionum. Et quidem certum est , non esse in materia omnino remota , quiali e t naturaliter n5 possint illa duo extrema, Delu.dc hama,eoniungi,atque ideo possent dici esse in materia remota naturaliter; possunt tamen coniungi saltem de potentia absoluta, quod sufficit ut non sint in materia omnino
An vetδ sint in materia necessaria, vel eo tingenti Aliqui dicunt,partim esse in materia necessaria, quatenus sunt praedicationes su stantiales , S: non accidentales I partim Verbetiam in materia contingenti,quatenus possent
esse faliae,quod videtur proprium cotingentis. sed consequenter aci supradicta fatendum est re ipsa illas propositiones esse in materiae ontingenti, elim eontingere potuisset Deum non eue hominem, neque hominem,aut hunc etiam hominem esse Deum;aliud enim suppositum eum h ae humanitate esset idem non nomo , ut supri diximus. Caeterstm in modo loquendi propter vitandam aequivocatiotiem
non debent simplieitri dici propositiones ac
eidentales, quia leueta non praedicatur acci.
dens physicum, sed substantia unde poterunt diei ae eident xles logicὸ, non physic E : sicut
etiam, tum dicimus, materiam csse animatam, praedicatio est substantialis,& tamen est in materia eontingenti, quia praedicatum, lic Et non si accidens physicum , est tamen accidens Io gicum,quatenus contingere potest, quod ma-ιeria non sit animata. De aliis autem praedicationibus per alia nomina non est eadem ratio. v. E. Christin est
Iesus est Dein . Emanuel es Deus. Christus homo Iesus es homo. Enisnuel est homo. Aliqui negant etiam , esse per se bas propositones, quia licEt ex parte subiecti ponatur nomen significans Deum , & hominem , cui complexo conuenit per se praedieatum hominis, vel Deli
aliunde Heficiunt 1 praedicatione per se. in qua ipsum subiectum debet esse unum per se, hoc
.cuius partes coniungantur per te , qualitet non coniunguntur Deus,& homo. Ita Seotus,
Bassoli1,-Paludan. apud Vasque et ubι supra H e tam eo ratio nimiu probat. Primβ quia prob ret , nullam praedicationem accidentis tum de suis esse pos t. cam discimus, hoe album est ealoratum dioe dulce est scpi- n,quia reuera ex parte subiecti non ponitur sola albedo,aut dulcedo, sed coeretum ex subiecto,& albedine vel dulcedine, quae duo noreoniunguntur per se, sed contingenter, ut c5 stat. Fatendum ergo est,eam conditionem noreaigi ad praedicationem per se, sed sufficere, si
praedicatum cc eniat per se subiecto, quodcunque hoc sit. Secundδ,quia quando die is, subiectum debere esse unum ens per se. vel intelligis,quod subiectum non debeat esse ens per accidens,& quidem in hoe sensu subiectum haru propositionum est ens per se.nim Christuq non est aliquod ens per accidens, sed unum ens per se, scilicet unum suppositum substantiale cum
duabus naturis substahtialibus , quae coniunguntur in eadem persona , ac per consequens non uniun rur aceidentaliter. . Vel intelligis, subiectum debere esse ita ens per se , Ut partes ipsius coniungantur inter se, no contingenter, sed necesi ario;& in hoc sensu, neque haec propositio,homo est animal, erit per se, quia subiectum habet duas partes, nempe C rpus, A ani
mam rationalem , quae non coniunguntur ne
cessaria, sed eontingenter inter se I ergo haec coniunctio necessaria, per se inter partes subiecti non requiritur ad praedicationem per se, sed quod praedicatum coniungatur nec eua tio eum subiecto toto per modum totius. Die endum ergo est,illas propositiones, νi-fliu est Deus. r, Ius est homo, esse per se, quia tauris . significat personam subsistentem eum duplici natura, diuina, & humana; cui per se
conuenit esse Deum , Se esse hominem : quod idem dicendum videtur de illis , Emanuel est Dein, Emanuel est hamo, propter eandem rationem , quia Emanuel significat Deum nobiseum habitantem in forma hominis. Illae autem ἡeonuerso non essent per se , Deus es Christin, homo est Christio . Dein est Enumuri, homo est Lmaniret quia hae esse possent falsae,ut constat.
Maius est mihi dubium de illa Dyrus Dein,
quam P. UasqueE-n I s. eadem ratione
dicit esse per se quia Iesm significat duas naturas,diit inam & humanam, in eodem supposito. quod probari potest ex eo, quia Iesus idem est, ac Saluator, non potuit autem esse Saluator ille lio mo. nisi esset simul Deus. Hoc tamen dissicultate non caret, quia alia est ratio imponendi nomen , aliud vero est id, ad quod fgnificandum nomen imponitur. Sic vocabulum interpretamur gratiam: impositum tamen fuit ad nominandum, Se signifieandum illum determinatum hominem: sicut remem est ac supplantator, si e dictus, quia
plantam fratris manu tenebat: nomen tamen
ipsum sinnificabat solum illum hominem: unde idem homo omnino esset, etiam si planta fratris non tenuisset,& lie t non fuisset tune sortasse vocatus Iacob; esset tamen omnino idem , ad quem significandum impositum scit illud nomen. Sic ergo nomen Ie .lic Et impositu fuerit Saluatori propter ossicia saluancliquod habiturus erat iuxta verba Angeli, se enim s uum faciet populum suam. dcc. fuit tamen unpositu in ad siqnificandum illum determinatum hominem; suit enim inino sitium eo modo, quo homines imponere solent nomina suis filiis, quae s