장음표시 사용
431쪽
SECTIO III. Christum non esse proprae, o seruum, denor sentenim af rmat.1 6 T TAEc sum potissima capita, unde oritur di Diicultas huius controuersiae. In qua fatendum omnino est, totam quaellionem este prorsus de solo nomine uiam de re ipsa nec est, nec potest esse dissensio inter Catholicos, cum omnes fateantur naturam hummam Christi depen- duete a Deo . ut i primo audiore, non minus, quam omnes alias naturas , atque adeo esse sub
plenae Des potestate; de debere Deo obedire ratione huius potvitatis,& dependentiae .F atentur etiam ex alia parte , Christum ratione unionis hypos alicae,& diuinitatis,quam includit, habere aequalitatem cum Patre in icde , & honore, ut decet eum, qui Ein filius naturalis , & Deus ho-
N- em - m . Tota ergo controuersia est,an nomenJeruin
t uersia. in rie ore acceptum debeat significare illam solam trubiectionem.& subordinationem, an vero debeat importare talem in serioritatem,quae excludat aequalitatem in throno. & honore cum
Domino potuit enim illa vox ia hoc , vel illud significanctum, imponi Et quidem negati no potest, quin multi ea in priori s gnificatione 'surparint,sed negari etiam no potest quin alii eam .d posteriorem significationein in sensu proprio,& rigoroso limitauerint. Clim ergo tinum hoe dubium sit de rigo rosa & propria significatione illius nominis; non video, cur debeatrius fugere auctoritatem Concilii Praneosordiensis,& quod plus es in Adriani Papae,qui eam vocein in posteriori significatione v uirparunt,& docvu-runt , aliter non posse in rigore vitii pati , dum declararunt, non esse dicendu Christium seruum Dei in loquutione propria. sed ibio m in impropria. quales fuerunt loquutioncs Scripturae, de Patrum . 1 quibus aliquando appellatus est seruus. H. xc quidem auctoritas apud me tanti ponderis ci . ut propter eam secundae sententiae libentissime stib scribam. VI. Porro illam sui illa mentem Cocibi,de Adria ni dabitatino potest,si legantur Epistola Adriani, & svnodus ipsa, quae licet congregata fuerit ad tollendum errorem Elipandi,& Foelicis, qui dieebant, Chri istum hominem esse filium adoptiuum Dei. ea tamen occasione ad illam aliam quaestionem digressi sunt, an Christus homo dicendus esset in rigore se tuus Dei prout Elipanduς & Fcelix eum appellabant ZEt quidem seuerioribus verbis hanc loquutionem damnarunt, quάm illam aliam de filio adoptiuo: sic enim ait AJrianus. Adrianus in illa Epistola circa medium : Tama
uum eum ιNq. st ingrαι tams benefens liberatorem no strum non pertimescitis venenos faucesusur-υν e. Cur non veremini criιaeruli obbeelatores , Deo odibiles,illam struum nuncupare, qui et os deseruitute Diami tiberavi Cui struituti vos iterum ut te-mr;ri perfidiae thonte eo sum mittere. Porn cum esse- tu fieriti peccati .i e vos bberauιVratuito munere per adoptionis P a etiam in seriem filiorum Deι. Nun- quia non sonat de vobis vox sta Domini, dicentis Eeo honorifico Patrem meum . est vos inhorroras Hr' p. an. de Luco de Incarnat.
eum vos imuriose adoptiuum, cris cumuta,
ostenilunt, quam acriter Pontifex illum modum loquendi reprehcndat. Plures interpretationes adhiberi solent.&re- Ι 8.
sponsiones ad fugiendam vim huius Epistola: Adriani, & Concili j Franco sordiensis, quarum in eis caciain agnouit ipse P.Suare et,qui cas sigillatim reseri,& reiicit;vnam tamen, vel alteram amplectitur,tanquam probabiliorem. Prima est, Prima mirea
quod Adrianus, de Concilium loquantur solum
de seruitute orta ex peccato nam eruus te cun
dum primaevam suam significationem hanc solam seruitutem significat,quae captiuitate inducitur, NI poenalis est, ae vilis, ut inmani Augu- August. stinus lxv. de ciuitate c. s.&Isidorus lib. s. ori mu Isid xus caP.Ph. Non ergo negauit Pontifex in Christo seruitutem naturalem commvncm rebus omnibus creatis, sed illam quae est poenalis, S intro. ducta est per peccatum. Hae e interpretatio reiicitur primis,quia serui- I 9 .
tus ex peccato orta non manet in Sanctis,ut con
stat ex eadem Epistola Adriani, qui de hac seruitute loquens, dicit Vos'ν illum astruitate ti-berais,non id uobis iam Ieru ti; ergo si hane solam seruitutem negaret Ponti sex in Christo , nihil singulare Christo tribueret; eonstat aute aperte eam seruitutem de Christo negare Adrianum, quam in aliis Sanctis aperte fatetur . nam verba illa Scripturae Considera AH uum meum Iob, quod non sis et smitis in terrae dicit, ad litteram intelligi de itam ho Iob de Christi. autem non nisi allegorice, & typice posse accipi ; fatetur ergo in Iob seruitutem illa,.qualii negat in Christo; in
Iob autem non erat iuri seruitus peccati, a qua nimirum per Christum liberatus fuerat , me diante gratia iustificationis. Secundo reiicitur,quia vel Adrianus putauit, 2
seruitutem etiam naturalem, quae independenter a peccuo omnibus hominibus competit esse
veram & propriam seruitutem vel non; si dicas primum, male ergo probauit.Christum non esse dicendum seruum , ex eo quod in nouo Testamento nusquam seruus dicatur, neque etiam in Veteri, nisi in sensu tropico typico: si enim haberet aliam seruitutem propriam ; potuisset Vrique , etiam absque illa seruitute scaenali ex Peccato appellari seruus, neque opus fuisset recurrere ad tropum, & figuram in simili loquutione. Si autem dicas secundum; iam fateris id quod intendimus, scilicet propriE. S: in rigore loquendo, Christum non debere diei se tuum. nam licet habeat illam seruitutem naturalem, illa tamen per te non est proprie. SI in rigore seruitus. sed impropria,& figurata. Tertio, quia incredibile est, Elipandum, &Foelicem Christo tribuisse peccatum aliquod . propter quod seruitutem illam incurriliat, imo Oppositum ex eius confessione probat vasquedin praesenti,ι '. 8'.e. .Quod autem in illa consessione Christum appellauerit , quae captiuitas non potuit incurri, nisi ob peccatum,
ut voluit Lorca in praesenti,d . 8. num. 22.pa- Loica. rum habet momenti. nam ibi sermo est de captiuitare,qua ab hominibus captus,comprehensas, flagellat uti & assiictus suit, nec potest ullo
432쪽
:nodo intelligi de captiuitate peccati ni loquitur cic caliti uitare, qua propter nostru me diu. salutem assi uni sit: certum est autem , quod non potuit a sumere propter nostram salutem, eaptiuitatem culpae, haec enim non conduceret, sed potius impegit et rς medium trostrum. Verba Elipandi sunt haec relata apud V atqueZ infracto usi. Vbi lora eius consessio habet ut ΠιρM G. Luem Sacra Scriptiirate laitin f vfulcite horia . ι
In quibus vides , captiuitatem illam non posse intelligi de peccato, tum quia ut dixi, illam non assumpsi et ad remedium nostrum, tum etiam,
qui post illam adiungitur aliquid peius in illis
verbis, cr quod detera Hes, scilicet elle minoratu ab hominibus, quatenus habitus suit omnium abie istissimus , & iniimus: hoc autem ipsu irat Maiu. ha -dCI prius, a it pcius peccato, ut constat; ρι- ιυ ιο. e go noi Tine capitu non potuit intelligere peccatorem,sed loquitur aperte de captiuitate humana , materiali., ata Nee etiam obstant verba, quae ad idem affe-ydic runt Lorta ubi uprii, &alij, ex Epistola illius Concilii Francosordiensis, in quibus videmur illam solam seruitutem excludere a Christo,qua caruit Adamus in sua prima creatione. Sic enim
dii tu est iberfuerat condit: s an serum istiber, erit.tre Christin nou ingenum de Virgine' dcc. Et postea: se Adam feruus factum est,nis ex pec o c1 1- flus autem nori fecit peccatum. Haec,inquam. non obstant, quia ex ipso contextu constat, Patres
Concilii de singulis seruitutibus voluisse singillatim probare non esse in Christo. Scilicet. quod
nec fuit se tuus peccati, nec hominum, nec Angelorum,n ec denique ipsius Dei. Probat autem, non fuisse seruum peccati,quia ncc Adam creatus suit seruus peccati, sed liber; ergo Christus, qui ex Virgine Matre natus fuit , cooperante Spiritu sancto non fuit seruus peccati; unde post verba citata non inserunt; ergo istus non essisuiu sed eum limitatione: Christus autem non secit peccatum. irio feram non est peccati, si magis liberato σ redemptor eorum, ut i uisunt se cati .Postea veris pro se limittur de aliis semii tutibus . . Uforte sono ni hominis elim sui se .licitis. adlides quod Heu Propheta . Deus iumellam tuum Ke ida, ire am tuam filio Regi, ' Se. Et hocsiphor Fr tur, quam exemplis indigeat euoceri, quodsit Dominus omnIum .non abcirtius m. Aune Auge-Iorum eu reuum vestras dicere,qui ι die tam est. Uinu ; eum paulo Onus ab A getis I ue minora tus est propter mortalismeni carnis tontro Per con-Htienti Denique probant,nec Patris seruum appellandum hi ς verbis, LMd diei is
Mene Vnde apparet, priora illa verba non suisse de omni genere serii itum. sed de seruitute peccatio quam piobaiuli non suisse in Christo .cx co quod nec sinit et in Adamo,quah- do conditus fuit. Propter haec P. Suare Z, licet prius illam so- 2 3 iam intcrprctationem ac, hibit criti postea tam ci eius imbecillitatem agnoscens,voluit alia supcl- addita plenius dicto Concilio,& Adriano satisfacere; ilicet dicendo, ab illi non suisse ab . Iute negatam seruitutem Chiisti. sed soliun in sensu. in quo illi haeretici cum appellibam scrutam,qui quoniam Nestoriani erant, diuidet, .uit Christum hominem, & Dcum in Christo, non solum secundum naturam, sed etiam secundum .suppositu ni,atque adco Christum hominem ponebant nurum scrvum S filium adoptiuum I
cet Verbum ponerent Dominum merum, Sc sa lium Dei naturalem, quem sensum solum dam . n.uc voluerunt Pontis cx, ct Synodus, ut ex Variis locis deduc cre, conatur Suareae, cuiu, explicationem sequuntur Lorca, & alij recentior S. Lotta.
Haec etiam iii ter pretatio dissicilis est. Primo, quia non est credibile, Foetice iri, & Elipandum Reiuisis, iste Nestorianos omnino, seu voluille ponere dii is personas in Christo licet hoc ipsum cx corum allertione sequeretur, & ideo Pontifex, &Synodus eos ad Nestorianismum luis argumen iis deducere conabantur 'ito inagis ostenditur, cos a Nestorio abhorruille , alioquin non est cibonus arguendi modus contra ipsos velle ex eorum doctrina deducere Nestori, errorem, ut bene δotat Vasquc E infra disp. 89.n. 3 s. ubi hoc ipium apertc probat π.38. ex verbis ex prcssis iiDDux Elipandi . qui de Christolle loquitur: cuius gl/ri. si Audum d urnitatem stipent cesessa ,
hoc non elie crudi in te, quod si Eliparillus suillet Nestorianus , ausus suillet sollicitato Carolum Magnum Catindicissimum Princis em , ut conuocato Concilio suam sententiam de Christi adoptione examinari, & approbari saceret; quis enim hoc de errore iam Lepe damnato ab uni. uersa Ecclesia praesu:neret 3 Item quia Patres illius Concilii loquuntur de illa doctrina Elipandi tanquam de dogmate novo,& inaudito:quod quidem de Ndstori j errore non dicercnt. Et qui-gem si cum Nestorio erraret, debercnt uti cisdem argumentis contra ipsium, quae com r. i Nc-storium in Ephesina Synodo addiusta sucrunt, quod tamen non Decrunt, sed adduxerunt ali. adiuersa ad impugnandam adoptionem de seruitutem Christi. Denique ex verbi ς Alcuiui, S . Beati, ae Heterii hoc ipsum maniscstu du .lu Cit Reatu . alto cap. S. Nee obstat eam haeresim ab Historici Si Heterius. quali errorem Nestorianum referri ; satemur enim im nlicite talem suis e quia ad adoptionem sustinendam cogeb intur diuidere pcrsonas in Christo; non tamen volebant illas diuidere. Aliquando etiam insinuabant in Christo ducis filios, unum naturalem, alium adopthium : hoc tamen faciebant, quia existimabant, politi hoc
stare cum vilitate pcrson e , ut constat clarc ex
verbis Eli pandi ius r.i adductis ubi postquam asseruit, chic unam, S eandem persona in Dei, Shominis, statim immediate subiungit, quia πιπ iρσιδι m. qui natus es de Vis tine. visibilia O inui tua condidii Fid per illum, qui non es adoptaone Da
433쪽
9Mge e. neque gratit sed natura. 2 per istum Dei
sonae voluisse eo ς coniungere, quod effet unus,& alius filius, quia nimirum existimabant, haec nomina ad naturas pertinere, Si nim ad supposita, in quo errabant, ad quem errorem ut refellerent Patres in illo Concilio,recurrebant ad viii tatem personae,quani aduersatij profitebantur, Scinde adoptionem impugnabant. Unde Synodus
in illa Epistola, ad Episcopos Hispaniae longε
post medium his verbis concludit : Lemunitin persiona quae es Di Dei sitis V Vinis, adoptio- nu restit amuraam. Si ergo Deus verus es , qui de Virgine natus est,quomodo tunc potest adoptiuus esse, et eis uus.Ex iis ergo, quae aduersarii fatebamur, volebant couincere, falsum est e,quod addebant.
Alia leuiora affert,ct: soluit Vasque gan ilia disp.
2.6. Secundo principaliter reiicitur illa interpre-Mjestur δε- tatio,quia si sollim damnatum est in Elipando, & Fael iee, quod dicerent, illum hominem est epurum seruum,& suppositum distine um a Deo, frustra laborasset Aariamis probando, nunquam in nouo Testamento Christum appellatum seruum, imo nec in veteri, nisi sub tropo,& allegorice: sic enim non negauit Ponti sex cime seruum, sed esse purum serini iri, melius respondisset id, quod verum erat, appellatum scilicet futile se
uum, quia reuera erat seruus,sicut erat mortalis,
re homo licet non esset merus seruus, sicut nec purus homo,aut solum ortalis. Constat ergo, intentum Pontificis, S Patrum non fuisse negare solam seruitutem illam cum disti rustione vip-- positi, sed omnem vera,& propriam seruitutem. . Tertio reiicitur,quia Aarianus,& Patres C5R ῆι,-ν eilii eodem prorsus modo loquuntur de filiatio-ν ni . ne adoptiua,& deseruitute , eodemque modo reiiciunt illam loquutionem, Viri ius est si tu, se ut illain Christus est Ilus adoptiuisi, ut constat ex omnibus locis . in quibus utriusque propositionis simul, vel singularum seorsim meminerunt. At vero quod attinet ad adoptionem, non solum reprobarunt adoptionem illam, quae diuideret persona, in Christo, & in sensu Nestoriano, ted adoptionem simpliciter, neque enim audebunt concedere auctores contrari j, Cliristum essu simplieiter, & ab soliue filium adoptiuum sed illam propositionem dicunt esse omn no negandam, prout satetur SuareZ infra E P. 49 se'. 3. concia re neganda etiam erit simpliciter illa.Christus est seruus,cum Adrianus,& Patres Concilii aeque absolute utramque reii -
Manet itaque semper cum magno pondere desumptum ex Adriano Papa, Scsia ditum ex Concilio Francosordiensi , quod quide est adeo Adriano. is esticax, ut rus haec non videretur post e esse iamCpuelliosta- in quaestione .nisi tot esset arguincia, qtax reddat inred 'si . et editu, quod Poti sex,& Patres Concilii des ni re voluerint sensum illum quem intendimus. Potissima autem ratio dubitandi desumi tu rex seu critate, qua Elipandus, 3 Faelix coercentur, & reprehenduntur, qua sane non viderentur digni, si solum peccassent in modo linia, quendi, praesertim adeo verisimili, δ: visitato
passim apud Patres antiquos, quos ignorare non poterant Adriamis, S alii Patres.Vnde Suarce in praesenti H . . feci. i. I. I num vero, dicit, non comendati, sed detrahi potius auctoritati Adriani,S: Concilii, si dicamus volui si e damnare loquutioncm illam in eo sensu, in quo ab innumeris Parribus asseritur, nullo vel ex Scripturis lacris, vel ex aliis principiis fidei adducto fundamento. Scit reuera ipse suareet,de alii illius sententiae Assectae non satis consulunt auctoritati Pontificis,&Concilii cuius causam agere videri volunt ; nam praeterquam quod verba absoluta, dc uniuersalia ad sensit in omnino alienum detorquent 1, fateri deinde debent, B: tandem sarentur, rationes ab Adriano adductas, dc argumenta, quibus utitur, non fuisse satis ad rem mecconuincere intentum;squidein Adrianus,ut vidimus, arguit ex eo,qu3d in nouo Testamento, Christus semper appellatur Dominus, nunquam vero seruus , nec in veteri testamento nisi tropice,& improprie: quod sine argumentu vel probat, nunquam dici posse proprie seruum, Vel certe non probat, etiam intentum Pontis eis. Melius ergo auctoritati Pontificis consulunt, zy.
qui eius definitionem,ut sonat,accipiui,5 .reueia se ma irentur; quo modo autem non fuerit praeceps aut contraria Patribus restat nobis explicandum.
Vt dicam igitur id, quod de hac definitione verisimilius censeo; existimo, rem ipsam a Pontifice tradita prudenter, Si verissimὸ suisse, nee aliquid contra communem Sanctorum Patrum sensum, sed omnia cum debito pondere, & sundamento dicta. Unum quidem fatebor ingenu de hoc non in Epistola Adriini, sed in Patribu illius Concilii Franeo ordiensis, de quibus negare non possum, non habuisse satis perspecta Omnia, quae ad circumstantias aliquas historiae
pertinebant hoc tamen non attingebat punctum qii aestionis, sed erant extra illam. Sic enim
cum Elipandus, de Faelix salso allegaret pro sua
sententia Eugenium . Ildeson sum, S Iulianum Toletanos Episcopos de Patres Concilii in Epistola sua colum 4. respolident, ideo ipsos traditos esse a Deo in manus infidelium, quia nimirum ex prauis parentibus praui filij processerui; dicunt, illorum nomina Dei Ecelesiae uniuersali ignota rem asisse; quod sane nopotuit dici nisi ex nimia ignorantia rerum His-anicarum, S auctorum,quorum scripta manius omnium terebantur. Clim Eusenius, de Il- de sensus serὸ i so annis; Iulianus vero centum cum maxima sanctitatis, Sc doctrinae gloria prae- cecissent . ipsorumque omnium nomina in Eesesiasticis tabulis ahnua celebritate colantur, ut constat ex Romano Martyrologici , fide
dissicile fuisset adhibita exigua Latrem diligentia vel nomina clarissimorum issorum Patrum agnoscere,vel falsitatem allegationis inuenire. cum in Missalibus Gothicis antiquissimis nunquam illae orationes inueniantur,quae ab eis pro sua sententia afferebantur , nec auctores illarum Missarum fuerint ipsi , sed S.Isidorus, ut
omnibus constat. Inuehuntur etiam obiici cointra eos ἔ qui tres naturas , seu substantias in una Christi persona esse dicebant .contra quem mDdu. loquendi disputant late in Epistola illa ad Episcopos Ilispaniae , δc latius in libello sacro
434쪽
syllabo, qui habetur simul cu ilio Cocilio Cum tamen illum modum loque ii, qui primum in Iuliano Episcopo Toletano displicuerat, Postea visis Sanctorum Patrum testimoniis pro illo ad addire is, approbasser iam pride,& laudati et Romanus Pontifex , ut ex communi Historicorum consensu constat, quos resert Vasqueet supra quam approbationem ignorarunt
fortasse Patres in illa Synodo Franco fordienti,&auctores illius libelli sacro syllabi. Has tamen labe culas quaecumque illae sint,non inuenies, ut Aixi, in Epistola Adriani Papae, qui ad liaec non digreditur, sed totus cst in puncto . dc quo cratcontrouersia,declarando,& confirmarido.
tam Cnconstat, plures patres antiquos Christo tribuisset Explieandum nune breuiter est &in primis certu est, Patres, etiam, qui magis ex pro fesso rem tractauerat, reprobasses militer, & re-Τkeodotei ppellatione in Christo. Nam impii
n. is Theodoretus in impassumione 6.anathematis mi Conciti3 Alaxandrini, licet Nestorianustuc tu poris esset, atque adeo seruitutem Christi videretur omnino propugnaturus ; illam tamen omnino respuit, dicens humanitatem quidem fuisse formam serui in ipsa assumptione)post unione Attintinc vero non habere locum nome seruitutis. Atha
nasus etiam oratione ι .contra Arianos, clarissime
seruitutem Christi negat, cuius verba paulo in- Dimise. serius adducemus. Damascenus item, qui aeurae iis rem examinauit ili 3 deside c. 2 I. I9. Constanter reiecit serui appellatione. Cuius sententiam sequuti sunt Clithouaeus in Comme- Nicetas. mentario illius Capituti xi .& Nicetas lib. The Duri cap. 33. numero s. Denique fauet modus Cone Me --Coneiiij Alexandrini in epistola ad A torium, cuius verba etiam inserius resc-
T. sim is Deinde testimonia Patrum . quae afferuntur P imm i pro seruitute Christi, postlimus in duas classes dui idere. clasis , . . Prima est aliquorum,qui sane non dixerunt
abs tute Christum esse seruum, sed polle dici,
Vel appellari seruum, quare Mon tam seruit ut ipsam, quam serui appellationem,& vocabulun probarunt: quod quidem nec nos negamus. nec Adrianus reprobauit, ii οδ apertὰ eoncessit, illam appellationem in Scriptura,s Patribus reperiri, H ς tam en per tropum,& absque rigore intulit gendam. Hoe modo loqui videtur Hieronymus in illa verba Isaiae a i Eue si ruus meus,&c. ubi sic
Cri ille . qui cum informa D. esset, humilia misi formam frui accipiens. ha&tu inventus P homo.& Cyrillus ad Euotium , sinquit
dicat seruum eum appellari Propter vocem Sanctorum Prophetaeum , nul o mori ostendi decet,cognouerum ruim ρον reueLDum eis Spiritum Savhium,
quodi σθῆ ex Patre feret homo. Nee refert quod statim subdit, Erat qi idon,infeliber tanquam
sitiess neque sit tamen mensis m exι uitionis Fιι me fatia fuciebat contemptibilem . Confugurarus no-ks . seruiiuus iugosi bitus. quibus verbis loqui videtur non de sola appellatione, sed descruitute ipsa: exterum ibi apcrte loquitur, non ramde seruitute radicati,qtiam de operibus serit ilibus, sen de exercitio seruitutis ; adbibet enini statim in exemplum actiones aliquas, quas cer- tu est, non habuisse ortum in Christo ex debito struitutis, ut soluere tributa Principibus, & 4 b i .ha alia eiusmodi. lta Athanasius Fran .contra Araa-
nos. Ol. io. ubi sicaat. Merito igitur quia nos serui, cum talis effectus erat quales nos eramussiruus aB-
peltatus. Et in cadem oratione sol. 4. Quatenus in confesso est, or O hominem e satium, nihil δέ
criminis attulerit. Auestruusoluesilius ominis ap- 'Ietur. Omnes enim sinus modι vocula in ratione humanitatis bene, di froprie competunt, igique omnia non subsumiam verbi, sed hominem eum Disse demonstrant Nec mouere nos debent verba illa, bene , oestrostrae,quia non est sensus , seruitutem propriam esse in Christo, sed sine culpa, aut re- reprehensione in usu vocabuli, posse illas voces ad Christum applicari, ut infra probabitur cxipso contextu. Quod enim attinet ad veram,& propriam seriti tutem, idem Athanasius saepe
explicuit , eam Christo non competere: nam iue.utem oratione uesia sic ait. Fiera enim hoministra prium est , verum non simplicuer eum hominem se- cit. τι omniam dominaretur omne que Grammesertilisearet, hominem fecit. Nam qnam uixineciens se t acceperat Verbum, quod in forma Deirabsistebat I non tamen assumptio ιlia carnis , Verbum smniem, aut manciflium reddidit, quod natura re mDominus erat sed potius inde omnium hominum liberias confitia est. In quibus verbis dici non potest, quod loquatur solum in sensu formali, dencset, Verbum secundum diuinitatem factum esse seruum: statim enim subiungit, idem Verbum , quod negauit carnis assumptione factum sutile seruum, eadem carnis assumptione iactu esse Dominum,& Christum Sic enim prosequitur: Vcrbum autem naturaliter Dominus, ρ
piam homo nasum est, per firmam Frui Dominus cx Christus omnium factumes; hoc est , ut omnes sociis ret spiritu. factum est. Et clarius postea
ea tem oratio bl. I . explicans illa verba Pro uerb. 8. Dominus creavit me. Probat, illa intelligi de filio se eundum humanam naturam, ex eo
quod Deum Dominum appellat: νι qui cum flius sit, Deum habeat Patrem , cuius sese est propria soboles tamen per id temus Detim . non mirem βιum , sed Dominum araestat, non stii
quin Par erat , erat Verbum ex Patre , τι
Deum Patrem suum Vpellitaret . 3d -- ρυ- ρrium est silio erga Patrem. Caeterum ita cum iEAum ad opus Patris absiluendum . ct specum uertit accepisset , conumens fuerat , ut Patrem suum Dominum vocaret. Et .postea subiadit verba illa superius adducta. Ageri . igitur , quia uor Ierui . &c. Vt clarissime constat, Athanasium appellationem solam serui, non veram, & propriam seruitutem Christo tribit ille, cum hanc toties , & adeo clarc
435쪽
Ad eandem classem pertinete videtur , quod dixit Cyrillus Alexandrinus δι ι οσ. suis Irim rate ame medium. his vcrbis: Aia ne quo doctus est homo uno ct informas risi diemuse dicitur Proinde
ne sario ι mel endum einante a emum in carne,
nou in strui forma fuisse I erbi ni, quia ex Deo ap parare, edin dominaraone naturali , ct in propriis
Ibi limita duus , ιu quibus manere non ma mfecit strapter charitatem tir nos . appetatusque essemus.
Vbi non dixit, simpliciter esse seruum, sed informa serui venisse, de appellatum esse seruum: quod autem solum sit termo de appellatione, colligi potest, tum quia eodem modo dicit, Verbum non mansisse in sublimitatibus . in quibus antea erat, quod sane , in rigore li quendo , est salsum, nec potest intelligi , nisi quantum ad apparentiam visibilem in ordine ad homines; tum etiam, quia paula inserius explicat, hanc eandem seruitutem abolitam fuisse gloria diuinitatis . QVnLim autem sinquit secundum naturam es Deus. cr Dominus; Permittit,stosfensam, O ignobilitatem erustatis ex sentia glomae viciam aboleri. Et inserius eam vocat, non seruitutem, sed ser iuris moiam, diccns , dispensatiom secun- o carnem ad breue tempus permisisse seruitutun Odum, Postea vero ad claritatem naturalis domini;
rediisse. biodus autem seruitutis non est propria seruitus, sed exercitium S apparentia te ruitutis. Eodem modo loqui videtur Nazianaetius oratioue ys. quae est prima de filio, circa finem. Ti. inquit ) mihι contra suas ingratituri vis tua
voces enumera , has videlicet, Deus meus, ct Deus vestre, masor . creauit fecit. sandii cauit. seruum
striam , si ita lubet) es obedientem adiunge . δ . ubi solum admittit noin eo serui, & hoc ipsum quas solum permisiue . Ambrosus etiama illis verbis: non igitu praeiudicat quod fulus lim dieitur cui uon ρυιudicat, quod seruus legitur. Et in eodem sensu explicari possit int alia simili, testimonia,quae apud antiquos Patres in
Secunda classis est eorum Patrum , quia ab solute concessierunt in Christo seruitutem ; ex his aliqui non tam loquuntur de seruitute ra- dieali, seu debito seruitutis, quἱm de seruitute in actu secundo; seu de seruitio, & obsequio seu actionibus seruilibuς a Christo praestitis. Sic enim loquitur Cyrillus supra adductus lib. ad Εκoptium , ubi dicens Chi istum sui me confisturatum nobis, seruitutis iueo subditum, adhibet exempla in eo,quod soluc bat tributa, & subdebatur legibus immanis, quae actiones, ut Constat, non oriebantur ex seruitute radicali& de bito sed e tant seruitia solum in actu secun Jo. Sic etiam explicat hanc seruitute Chrysostomus 3. iu irrisulam ad Hebri in illa verba . hoc enim ejeci: Vbi sic ait: Ne putes. etim sursum stare,ct minique tim υι .csendit, quia dissensatio itis res ijLis. Seut en an seruus D ctus est , pc enim Pontifex, or minister. Dasicut ferau; D: us naustraui. sie O minister factus , non mav sit mi iser. nois enim ministri sedere , si ista-νe. Ubi seruitutem intelligit suisse oscium, non debitum naturae . alioquin nunquam potuisset set uitutem abiicere. Al 1 non dicunt, eum suisse seruum in concreto, sed accepi nse sormam se tui l. iuxta illud Pauli ad Phili p.
secun , formamserus accirens , id est,n P.Dan.de Lugo de Incarnal. rutam ccx se conditionis smillis. Sic videtur explicare Christi set uitutem Cyrillus Aleia Cyrillus. xandrinus in expositione Symboli Nicaeni circa medium , his verbis : Accepti amem μγmam Ierui ut libera , nou seruus ex sens ad Itberraris re- 1gloriam. Denique alii etiam in concreto eum
dicunt factum fuisse seruum sed hi omnes intelligendi sunt de seruituto non omnino propria ,&rigo rosa, sed minus propria, ut explicuit Adrianus Papa in illa Epistola, quae interpretatio necessatio amplectenda est ab iis etiam aduersariis , qui fatentur, Christum non debere dici seruum simpliciter . sed cum addito explicante sensum formalem , scilicet in
quautum homo , vel ratione natura humane , aut sua ter,
alio simili,prout ipse P. Suar ea videtur admittere , dicta disputatione quadragesima quartastelione prima , Parum postmedium. g. Et confirmatur, aedeclarastir , ct sies. h. g. N Aminus tamen
Ρatres enim saepe absque ullo addito dicunt, Christum fuisse seruum , quare ab omnibus debeat explieari. Caeterum , quia aliqui ex Patribus non solum dicunt, Christum suisse seruum, sed pro priὰ appellari seruum, ut Athanasius supra adductus , qui dixit , omnes ista vocula, s scilicet seruus , & aliae voces similes 2 in rationem huma- August. nitatis bene , proprie Pompe tint, de Augustinuς sermone 78. Sed seruum eundem euidentifsime confitemur. Et Chrysostomus sermone 7. in id ad Phelipevs. r. bomiam serui accipiens. Vbi ait Hur in forma Dei perfectus est Deus, trai informaserui, perfectus esseruus. Ideo notandum est , vocabulum frui duplieem habere significationem , & utramque , iuxta communem usum sed non utramque aeque rigorosam. Ali quando enim seruus suinitur latius ad signiscandum solum eum , qui in dubito, siue conditionis , vel creationis, siue emptionis , siue captiuitatis debet opera , S: obsequia altori Aliquando magis stricte. Sc propcie addit inserilaritatem talem , quae excludat artitialitatem cum Domino. Qitrado ergo Patreς sine agentes cum haereticis. siue docendo populuin, intendebat solum declarare debitum subiectionis, quod habet Christi humanitas erga Deum ratione creationis , utebantur absque periculo appellatione serui ad illud significan dum. iniando autem volebant in parciculari adstruere aequalitatem illius hominis Christicum Patre,& negare in aequalitatem, negabant. -& reiiciebant nomenserui,quod in stricta signi scatione videtur illa inaequalitatem importare. Nec est nouum qucid Patres, S: Concilia aduersus diuersas haereses agentes nunc Vsur- 3 pent. & assi ment aliquod nomen , nunc vero idem reiiciant , & damnent. Sic enim contingit de facto in explicandis vocibus nostri liberi arbitrii ; nam qui contra Pelagium lo- qmbamur ; eum intenti essent ad negandam potenriam , quam illi haeretici concedebant nostro liber δε arbitrio , quod volebant habere potenti .im moralem ad se uandam totam legem, & aJ superandam quamlibet grauem tentationem absque auxilio gratiae. Patres inquam J Q contra iasgabant simplieiter arbitrium nostriam absque gratiae auxilio habere vires , & potentiam retisten-
436쪽
di tentationi gra in , vel obser trandi totam legem Dei , quia nimirum nonune potenta intelligebant id, quod haeretici concedebant, scilicet potentiam moralem , & quae limine potentiae simpliciter solet communiter intelligi. Sie in Concilio Arausicano II. in aliis contra Pelagium negatur passim potentia libero arbitrio absque gratia ad eiusmodi opera.
E contra vero , quando agitur contra Lurberum , Caluinum, & alios negantes vires omnes
liberi arbitrii , de reducentes totum ad solam gratiam, Patres, condemnant eos, qui dicunt, liberum arbitrium non habere potentiam sine adiurorio gratiae, nisi ad peccandum. Haec enim erat 18.propositio Michaelis Baii, quam repro-C ED . bant Pius V.&Gregorius XII l in Bulla contra xiii. ipsum, liberum arburaum sine adiutoris grMia nounis ad peccandum varet quae tamen propositio videtur eadem , quam docet Concilium Arausicanum, can. 12. ne foem habere de suo, visi men- λωιm , ct peccatum. Caeterii m. sensus emon-
Cibe. Atau . gediuersus, quia Patres Concilii Araulicani loquebantur contra Pelagium ponentem in arbitrio potentiam etiam moralem , huius au tem potentiae carentiam appellabant Patres ι- Potentiam , quia notus erat ex subiecta materia
sensus, in quo loquebantur, licet non esset omnino strictus, &rigorosus, sed latus ; nam loquendo in toto rigore , qui potentiam physicam habet, non deberet dici carere proclus potentia, licet non haberet moralem: Unde Au Audiae gustinus lib. de correptione , cap. I b. dixit amissam fuisse quodammodo per peccatuml, sertatem non peccandi r non dixit simpliciter, sed quodammodo ; saepe tamen solebant Patre coe Mileti appellare impotentiam : vniae in Concilio Mileuitino can. s. dicitur et Placuit, ut quicumque dixerit , ideo nobis gratiam sust sicationis dari, ut quod facere per liberam iubemur amburium , facilius pes us implere per gratiam, tanquam etsigratia non daretur , non quidem sario, sed tamen possemus etiam sine illa diuina ιmplere mandara , anathema sit . quia nimirum loquebantur de impotentia opposita potentiae, quam sine gratia concedebat Pelagius , quae erat potentia moralis , & cuius carentia appellabatur communiter impotentia , licet non insensu omnino rigoroso. Quando vero loquen- quendum est in rigore contra Lutherum , & licis, qui tollunt omnem prorsus potentiam,& libertatem ; tunc dicitur. liberum arbitrium habere potentiam etiam in sine gratia, de damnantur propositiones contrariae r in quo sortasse sensu reprobamur in supradi ista Bulla aliae dux propositiones Baii scilicet 29. quae erat haec: Pelagiarius est error disere,quod liberum arbitrium valet ad vitam pectauum vitandum. & 3Ο.
quae erat haec: Non tam fures hi sint, latrones,
gant. sed quicunque aiatinde , qu. per Christum in viam i litiae , hoe est , ad aliquam tu sit ε ean cendι ρηse dicunt . aut tentasioni ulli sine gratiae psis adiutorio resistere hominem posse,
sic ut in eo nouincitat , aut ab ea DPeretur. Et
do Trid. denique in eodem sensu Trident. sessione 6.can. f. ta quis libertim hominis arbitrium posi ει Peccatum amissum . aut eatinHMm esse dixerit, flec anathema sit. Vides , quomodo diuersimode eisdem vocabulis utuntur Patres. quando contra diuersas haereses loquuntur nempe
aliquando largius , quia largior ille sensus satis constat tunc absque ullo periculo : aliquando vero in toto rigore , & stricte , quia nimirum aduersarii ex rigo rosa usurpatione illius vocabuli inserunt errorem. Ia enim Patres dixerant contra Pelagium , arbitrium nosti uiri non habere vires , vel potentimn ad resistendum tentationi, vel seruandum mandatum absque gratia Dei, accipiendo scilicet nomen potcntiae in sensu latiori . qui tunc satis intelligebitur ; postea Lutherus, Salii usurpare voluerant eundem modum loquendi in toto rigore, atque ideo eundem modum loquendi merito damnarunt alii Pontilices, de Patres , quia scilicet iam in toto rigore proprietate usurpabatur.
Sic ergo verisimile est , accidisse circa vocabulum serui, quod facile usurparunt Patres β' antiqui dii putantes contra Arium, Apollinarem , & alios , contra quos solum volebant ostendere subiectionem illam , quae propria erat humanitati Christi erga Deum , quam subiectionem significabantser nomen 1 ut laris gilis acceptum , quem sentum ilitelligi ex subiecta materia absque ullo periculo satis con , stabat. Quando vero idem vocabulum in toto rigore voluerunt usurpare Foelix , Sc Elipandus, & ex eo probare , Christum esse etiam filium Dei adoptiuum, tunc merito Adrianus,& Patres iciecerunt illum modum loquendi, de declararunt , loquutiones priores non fuisse
lecundum totum rigorem vocabuli Porrδ nomen serm apud antiquos non fuisse in toto rigore Usurpatum , quando Christo Domino tribuc batur , colligitur primo ex Adriano Papa id declarante : deinde ex eo , qu3d frequenter addebant aliquid , quod mitigaret rigorem , nempe seruum secundum appellationem , vel ratione olscii , & obsequii , ut supra vidimus. Denique quia in Epistola Concilii Alexandrini ad Nestorium , quaere- Cone Alex. fertur in Concilio Ephesino , &est Io. inter Epistolas Cyrilli , postquam reprobatur ille modus loquendi, quod Christus sit Deus, aut Dominus sui ipsius 1, adduntur haec verba. Appellat quirim Patrem.Deum suum , lieri Des Verbum Deus sit,ct ex paterna substantia genitum:
non gnoramus tamen , cum hoc ipse, quὐd Deus
est , hominem quoque factum esse , proindeque se
cundum legem humana natura congruentem Deo
siliet lum esse. Interran ut sui inius , vel Deus, vel Dominus sit, id fieri nulla ratione potest. Vbi vides, eauid postea noluisse Patres concedere, Christum esse seruum Patris , sed illi subiectum, & Patrem esse Deum Christi , non tamen dixerunt, esse Christi Dominum ; quia licet utrumque in Verbo respectu Christi negassent , scilicet esse Deum , aut Dominum Christi ; non tamen concelserunt utrumque Patri respectu Christi, sed alterum, scilicet cue
Deutn Christi, non vero dixerunt Dominum, quia viderunt .maius cilia periculum in voce serui, de Domini, eo quod hae in toto rigore ac copiae
Nec obstant loca supra adducta inquibiis Pa- 37 tres videntur voluisse accipere nomen serui
437쪽
si . Omni pro satietate quana crassi ui Christo tribtre- barit. Nam Athat litis illa oratione conti a Aria nos qirando dixi lias voculae, ferat. M om. N . bcnc, de proprii in ratione tu manitati; compete C. non ueri in cauit , accipi illax voces institi rigor . nam cum illis adiunxit alias i cilicet Spo
s,e Ritruem , de quihus Omnibus dixit bene, cu proprie imbui Chri lio .cu tame iit certu Sponia si & PMru Plem,non nisi figurate 5 allegorice Cluillo applicati; tici ergo exclusi rropst, scd virium. O,pabilem loquutionem,quando dixit, tristum bene . S pros': te seruum appellari. In quo etiam sensu Augustinus dixit. Jeruam eun
. seruus est euidentissi nise prontemur . cum seruum cile, sicut eu Sponitim , ac lapidem etiam angularem poli et cui lentissime connicri. Denique Chrysostomus ibi ait ductius dicens, in sorma ierui perfectimi esse seruum, non loquiturde 1eruo sol n. aliter, sed materialiter, ut ita dicam,s olum enim vult probare Cluistum habui ias e vcram animam rationalem. Necessismum s in
m non sii cepisse .utim sm . siforma Dei perfectus Deus es cst fori Atyersei per ecfus seruus. hoc est, habet pet cham, integi atri naturam . rati ne cuius appellatur setuus. Vnde vide v iam , quatiam crito Adrianu et Papa dixerit , eius molli loquutionem apud Scripturam . & Patres non sutile sine tropo, S figura aliqua ustirpatam, cum ij qui magis proprie illain Usurpare Vi
dentur, adhuc sensum figuratum non excluserint.
Restat explieandum , quid sit illuit , quod in
I. ui ενι- suo coc ptu importat seruitus .i atione cuius no
menserui in toto rigore Christo ii ta ibititur. Et aliis omnibus o in istis, dicendu e t nihil aliud eise nisi negationem ae iii alitatis cum Domino, seu , quod non sit ex debito aequali Domino in sede,& in honore quam serui proprietatem indicauit Christus Luce ir. ubi ad c primendam omnim arrogantiae , aut praesemiptionis umbram discipulis dixit. τ habens
tara , , ct Abel 3 qirasi diceret , eo ipso , quod seruus est, non debetur ci recumbere cuin domino simul quantumcunque lalsus redeat ex la- bore diuino. Hinc otium habuit , ut si seruam dominus in uxorem accipiat . eo ipso si it libera, eo quod ratione coniungi j debeat lLibere aequalitatem honoris, illa lami cum viro,cui debito aequalitatis repugnat status se uitutis, quod licet de iure communi dubium csi ct legislatores Hispani explesse declarar ut lete I. M. I t. partua . Porro maior est eo iunctio intcr humani naturam . & diuinam in Christo , quam intcrvirum, dc uxorem; ira aior item aequalitas honoris, non cum sit duplex , sed unica adolatIo, A Icu rentia qua adoratur totus Christuς ipio ad utramque naturam , qui ideo etiam ut ilicitur sedere ad dexteram Patris, quia Patriς honorem humana Ctiam natura participat , ut cx Damal cno , de aliis Patribus probat Vasqueet
in praesenti. 8 .c. 8. n. 4 3.
Hanc rationem rei j ciendi propriam seruitu-
terna Cluilio indic.irunt Adrianuς. &alii Pa trus Coiicili j Fanco sordiensis , dum idcirccidicunt Cluilium hominem non e sic propriei cruti in quia nimii una eadem persona gi simul Deus, be homo: quas dicerent. ille homo cum sit simul Deus, debet adolari. de coli cultu ili- uino; non tigo potest cise se ciuis cui aequalis sedeς, 57 honor debetur cum Deo. Sic arguant Patres illi in Epistola ad Episcopos Hi nania: circa medium ex illis vcrbis Pauli aA Hebr. 3. Amphoras exum orae iste prae ADUe iubi nasb:itu e L modo sincquisit .vnphoruglorias e Mus Pul-Aso pes, vel exseruo adoptauus qtiasi dicant, seruus non habet ius ad gloriam . & honorem Dcimini habendum . sed semper debet irranere inferior ; crgo si Christus suit se tuus, non habuit ampliorem gloriam ,& honorem saltem in specie quam Moyses, S alii servi Dei.
Rurius fol. ex eadem uni rate Personae idem concludunt. Si ergo Deria verita est . qua de
ster seruum,et et adoptiuum: si eum Propheta ser
quibus inciscax apparet , scilicet ex eo, quodpi opter identitarem personae Christus nJnpH- tela, et se sertius sui ipimet; unde fit,neque ei Te seruum Patris, Quia cum Pater , de nitiis non sint duo Domini. sed unii; Dominus de habeant yni cuni dominium nemo potest esse scilius Patris, qui non sit tertiuς filii. H.ec, inquam ratio tur minus cssicax quia aduertati j diculit, reipsa Christum ut hominem tale seruum sui ipsi I, ut Iae uet et scuteli ierim; Patri c. & spiritus Sancti in modo tamen loquendi proptet periculum
errorisca .iudain e Ile magis illam loquutionem,
histas ut seruus sitit, au.un illum aliam, Ch Mi est seruus Patris, quia in priori esset periesitam male cliqua phiendi personaς , quod iidn in post ciuoti. Sed reuera di ursus Damast x
quendi , sed ex re ipsa , quia re Chortis tui ipsi iis sciuus csse nequit.; nain sinius debet elle alterius personae ierinus, ubi enim .idem perlona . non potest elie carentia ae qualitatis in se de , de honore . quae calciatia requiritur ad piolutam seruitutem. Si urgo Christus non est reuera serimς verbi nec cliam potest elle scpuus Patris. nam attributum Do
mini non est propi iiim personς Patris, ted com
438쪽
444 De mysterio Incarnationis.
mune omnibus diuinis Personis. Quare merito subiungit serui appellationem,non proprietatem fuisse in Christo. Ex quo inquit , per ρi
fra causserui formam Hyperit, ac serum nobi eum vocatus fit. Et tandem concludit, seruitutem propriaem distinguere personas in Christo , ii autem inquit quι seruum eum dicunt , vuum Christum D inir Nestorsu , tu duos
sECTIO V. VDum saltem cum reduplicitiione iistias Hra serum. η i. dictis insertur decisio illius dubii, anc possit si item Christus dici in rigore , &cum omni proportione seruus, non simpliciter , sed cum addito, & reduplicatione , my' , Nam Pater Suare E in praetenti , secitoneseennini, dieit, cum ea re duplicatio- ne post e,& debete dici Christum seruum. At vero Pater Vatque E SO.- .pro bat late ex Adriano , ex Concilio , ω aliis,quae ponderat , non minus fuisse reprobatam ab Adriatio. & Patribus eam loquutionem , imo
illam suisse ab Elipando, & Foelice V surpatam. Moia -- Ego breuiter existimo primo , Adrianum , 5 - Synodum egisse de absoluta quaestione sibi
proposita, an Christus in rigore esset adoptiuus, & sexuus non verd de illa loqfrutione redvplieatiua in eo sensui quo a recentioribus usurpatur. Pro quo aduerte, id, quod su--- te pri notaui H putatione 2 3. ρὐtione 6. Proposi- m. tiones eiusmodi re duplicativas aliquando habere vim explicandi rationem, propter quam praedicatum conuenit subiecto : ut cum dico.
homo 1 uatenus homo est risibilis . hoc est , ideo est risibilix, qui 1 est homo i aliquando etiam habere vim explicandi immediatum subiectum illius praedicati, ut eum dico , Christus inquantum homo fuit sagellatus , hoc est, palliones, & ictus, conueniunt soli humanitati, lieti, non conueniant illi per se, sed per accidens.
In utroque tamen casu Praedicatum vonuenit
simpliciter , & absolute subiecto. nam homo simpliciter est risibilis , & Christus simplicit et suit flaselixtus; ponitur ver δ particula in
σου. utum ad designandam rationem , ob quam nomo dicitur ritibilis, vel stibicctum immediatum verberatum , ratione cuius totus Christus dieitur verberatus. Aliquando verδ particula reduplicariua ponitue ad designandam partem aliquam, cui, quidem se eundum se uinptae, tribui potest illud praedicatum simplicitor , non vero toti subiecto , nisi solum dicundum quid: ut cum dico , homo , secundiam
tes , es .ilbiis. Nam homo simpliciter,& absolu-rcnon est inuit ortalis, nee Atlii ops i impliciter potest diei albuc, sed immortalitas conuenit soli animae,ε: G,edo solis dentibus. 4 i. Hoc stipposito dico . Elipandum & Foelicem, qu3ndo dicebant, Christum secundum humani atem, vel secundum carnem esse seruum , este adoptii uim , loq sutos suisse in primo sensu , scilicet volendo designare ra ionem , ob quam Christo simpliciter tribuuntur haec praedicata, vel partem subiecti, cui immediate conueniant, & a qua deriventur ad 4 totum Christum, cui etiam simpliciter, dia absolute tribuebant illa praedicata sicut alia,
quae conueniunt humanitati, ut constat ex illa consessione Elipandi, ubi eodem modo dicit, de Christo esse seruum , sicut elsu flagellatum , crucifixum , mortuum, sepultum, &c. quae omnia certum est, dici de Christo simpliciter, & absolutὸ. Quare particulae illae re- duplicantes, quando addebantur , solii in erant ad designandam rationem , vel partem vi ubiecti, ob quam praedicatum dicebatur sim plieitet de Christo. Vnde sere testimonia om-uia Scripturae, & Patrum, quibus Adrianus,& Synodus utantur contra Elipandum , dc Foelicem , solum loquuntur de Christo per modum totius, cui simplieiter . & absolute negant seruitutem , vel adoptionem , quae ruidem testimonia inepte afferrentur contraios , si ipsi non vellent Christo tribuere illa prae licata simpliciter, de absolutὰ : atque adeo isemper coneludunt contra ipsos, Christum non esse dicendum a nobis seruum, vel adoptiuum , sed Dominum , & filium naturalem Dei. Quia nimirum Elipandus, & Foelix, volebant, illa praedicata esse , sicut haec,
mortalu , passius. natus &c. quae quidem con
ueniunt Christo simpliciter ratione solius naturie humanae: Adrianus verb,& Patres Concilii volebant, ea praedicata non posse ratione etiam humanitatis dici de Christo simpliciter, sicut dicuntur alia r de in hoc sensu certum mihi est , reduplicatiuas praedicationes fuisse reprobatas non minus, quam abs lut aes, imo nec potuisse reprobari absolutis sine his reduplicativis, quia si Christus non est struus, consequens est , hoc praedicatum non competere illi simplicitet ratione humanitatis , nec ab humanitate in totum Christum derivari.
At vero Pater Suarc E, & alii recentiores O . faciunt reduplicationem in secundo sensu; satentur enim hoc praedicatum non posse Christo tribui simplicitet , & sne addito ; quare debent fateri . Christo tribui solum secundum quid, ut de AEthiope dicitur esse album , scilicet semper secundum quid , & cum il- 'lo addito, secundum dentes , se etiam possiedici , Christus est seruus secundinn humanitiatem,
designando humanitatem , cui soli competat illud praedicatum , a qua tam cri non derivetur in Christum sinpliciter . sicut nec immortalitas animae derivatur in totum liominem, ita ut sicut possumus dicere , homo est i mortalis quoad .inimam : sic possimus dicere, homo est immortalis. Hic autem sensus non est reprobatuς, aut damnatus ab Adriano, & Synodo, nec contra ipsum quidquam probant argumenta P. Vasque Σ , quae assere contra sensum reduplicativum.quae omnia, si quid probant. tum probant contra re duplicationes prioris Feneris, contra quaς etiam loquitur Iodocus Cli-ctouaeus in cap. iEud 2 i. Dam sceni, quem pro se Clictouςua. citat Vasque
439쪽
An vero hae etiam reduplicationes in sensu posteriori, licet ab Adriano, S: Synodo non sust iii clamnatae, irat tamen reiiciendae vi salsae,an
vetapossint admitti. . Existimo' secundo , eas in illo etiam sensu esse salsas. quia inprimis probari poteli ad homi ncm, aduersus P. Suared, qui insta di putat. 49 sic t. s. licet neget, damnatam esse illam propositionem, Christus in quantum homo est illiin
Iara adoptiuus ; saretur tamen illam esse sau am. Non apparet autem , cur non debuerit idem dicere de hac , Christus in quantum homo est seruus. nam Adriantis , & Synodus eodem omnino modo de seruitute, &de adoptione semper loquuntur ; quare si propter rationes ibi adductas consequenter videtur neganda ad ptio cuin reduplicatione , idem videtur dicendum de seruitute. N1:ri si partieula illa tu
quantum redaelicat supra solam naturam human in ita ut sensus sit, natura humana secundum se eonsiderata non habet ius ad aequalitatem honoris , sed merum debitum se tutendi , atque adeo ut sic eli serva ; si hune , inquam, reddat sensum , idem deberet dici de adoptione. nam simili molita in illa propositione, Clari ita; ατ qu fretum homo est filius a optiuus, illa particula iv qu intum posset reduplicare supra solam naturam humanam, ut seuius sit, natura humana secundum se non habet coniuniactionem verae.& naturalis filiationis,atque adeo sollim habet ius ex adoptione. Si ver 3 partieula inquantum non reduplicat solam naturam
humanam secundum se, sed simul eum unione F ypostatica, atque ideo sit salsum, quod Cliti stiis ut homo sit filius adoptiuus; idem diei debet
in ordine adseruitutem, quia considerando humanitatem , prout habentem unionem non fundat, sed potius exeludit citam seruitutem; quare idem Leendum videtur de utraque propositione. Ratio autem desumitur ex natura rigorosae
seruitutis suprὶ explicata ; nam sicut propria adoptio inuoluit extranaetatem idcirco Christut non potest dici adoptiuus, quia significaret ut carentia filiationis naturalis ; sic feruituς propria inuoluit , ut supri vidimus, earentiam iuris ad aequalem honorem , & cultum, de idcirco non potest Christus dici proprie se tuus,quia significaretur ipsi non deberi aequalem cultum ,& honorem cum Deo. Hae e autem ratio probat consequenter , non posscdici adoptiuum , vel seruum, etiam cum illa re- duplicatione . nam reduplicatio potest veri fi- eate sensum praeci suum , non vero negativum realem e ut si dicas, esse hominem sordidum macula originali , est peceasse in Adamo , &non esse condonatum illud peceatum a Deo per in susionem gratiae , vel alio modo; ergo puer post Baptiimum consideratus praecise , in quantum habet naturam acceptam ab Adamo , adhuc est sordidus ; non valet haec consequentia: esset quidem Verum, quoa quatenus praecis E consideratur habens naturam ab Adaiamo. non intelligitur mundus , item quod ut sienon est mundus, non tamen,qubd ut se est sordidus.quia esse sordidum, non est praescindere a munditie , sed earentia reali illius; puer aurem quatenus consideratur praecisὰ cum natura
aecepra ab Adamo, praescindit quidem adliue
a munditie; non tamen dicit carentiain realeine illius. Sic ergo dicimus , seri ritutem imioluere,
non quidem praecisionem , sed carentiam realem aequalitatis debitae incultu , & honore.&quidem licet Christus consideratus praeelse ut homo non sundet illud debitum , non tamen exeludit, aut negat illud , sed praescindita, sua
re consideratu praecise Ut homo nec intelligitur ut seruus, nec ut Dominus. sed ut indinerens ad utrumque , de ab utroque praescinde iis . Ex eo ergo , quo a seruus inuoluat realiter illam carentiam,consequitur, Christum non posse diei seruum etiam reduplicatiue ut homo est,
quia reduplicatio non velificat carentiam realem, sed praecisionem, quae non sufficit ad denominationem serui.
Dices lie et Christus non possit diei absolu- ης.
te pura creatura posset tamen cum reduplicatione diei , Christus quoad naturam humanam est pura creatura ergo si liter pos- set diei, Christus quoad naturam humanam est seruus iram eadem videt ut esse ratio de utroque praedicat . Responderi pollet sortasse. negando antece- Re Maturidens, quia lipura noni solum videt ut significare eatentiam inelusionis, sed etiam carentiam coniunctionis ; unde de vino mixto aquae ; sortasse non posset dici, illas etiam partes vini, prout condistinguntur a partibus aquae admixtae , elia vinum purum , quia purum videtur significare , quod illae partes prout sic
eondistinctae non solum non includunt aquam, sed quod nee suit coniumstae . de mixtae cum
aqua, sic etiam pura creatura videtur negare coniunctionem eum creatore.
Caeterum , quidquid sit de hoc . dato an- . recedenti , negatur consequentia, ratio au-
tem differenti in detani potest ex diuersitate utriusque praedicati, aliqua enim sunt praedicata , quae soldm videntur importare ne is gationem , 8e haec videntur posse tribui uni parti reduplicatiuὸ sumptae se prout condistinguitur ah alia. Sic dicimus materiam . prout condistinguitur a serma, esse incompletam, partialem, inanimem, &c. quia hae omnes sunt negationes complementi totaliς . de vitae quae consequuntur ad distinctionem mate rix forma, dc manent semper in materia, etiam quando est unita formae. Alia vero sunt praedicata , quae videntur importare aliquid positiuum , vel quasi positiuum sandatum non lin qualibet negatione . sed in negatione plena de aliunde proueniente. Tale est illud praedicatum sordidi , quod dicebamus competere puero non solum ex peccato in Adamo commisso , sed etiam.ex care
tia gratiae a Deo infusae , quia 'didum vidς-tur inuolu4re odibilitatem positus ain .sandi tam non in solo peccato praeteritis,iea etiam in eo, qtiod non ut infusa gratia huic puero ad delendam maculam, sic dicendum videtur de
praedicat isserui,&Mapitur,quaevidentiIrimportare relationes positi uas fundatas non in sola natura humana, vel gratia habituali; sed inex- . rentia etiam aequalitatis debitae , vel filiationis naturalis Quamuis ergo praedicatum illud mari Π , dicatur pertinere ad priorem classem,
440쪽
446 De mysterio Incarnationis.
eo quod videatur importare meram negationem creatoris , quκ negatio semper manet intrinseca, in humanitate prout condistincta a Vetbo , etiam quando est unita Verbo , de praedicatis tamen serui, rao uiui aliter dicendum est, eoqubdsint rc lationes quaedam positivae stadatae in carentia uniuertali aequalitatis, vel filiationis naturalis,ut dictum est. Quate huiusmodi praedicata non manent in humalutate etiam ipsa Vcrbo unita, quod indicasse videntur Patres Concilii Froneosordiensis in N, Ma ad Episcopos Hi*am , post medium, in illis verbis, in Dei sitio,
Oftio Viromis adoptionis toltu iniuriam. Et deseruitute Damascenus illo eq. 2 I . scye citato, dum ait : Si emtibus quisusdam costitationibus, hoeest, jubtilibus mentis imaginarιonibus Id, quod misium est, ab eo, quod ιηι reatum est, seiunxeris , fine seiruilis ordinis esset caro , nisi Deot rebo copulata esset. At cum semel ei persenatiteret uita D, quonam ram Pa is Di seruilem elassem redigetur ' In quibus verbis non soli'im negare idetur struitutem in persona Christi , sed etiam in cius carne , ex eo, quod licet ex se haberet, quod requiritur ad illam denomina ionem; illud tamen non si icit , nisi adsit to- alis negatio iuris ad aequalitatem in sede, de
honore , quae neῖatio cum tollatur per copulationem cum V cibo, tollitur consequenter fundamentum seruitutis propriae .
Dissoluuntur argumenta contra nogram sententiam. REstat nunc breuiter restisndere ad nndaia
menta contrariae sententiae , quae afferri solent ad probandam seruitutem in Christo. Et quidem non attinet ad loca veteris testa iamenti habemus claram responsione ex Adria- .no Papa dicente , illa omnia intelligi in sensu sugurato, & aliquo modo allegorico : testi. monia vero ex Testamento nouo adduximus supra, & respondimus 18 illa omnia in particulari. Adduximus etiam, & explicuimus loca Sanctorum Patrum, quae contrari et sententiae fauere videntur.Restat una,vel altera ratio breuiter dissoluenda. Arguunt itaque priori, quia in Christo est
totum sundamentum relationis Nerui respectu Dei , haec enim relatio landatur in essentiali dependentia, εe sub ordinatione, quam creatu ra nabet ad Deum, hoc enim est esse sub potestate, & dominio Dei', ut possit illa uti pro libito,& arbitrio suo, in qua potestate vidctutconsistere adaequale ratio dominii. Respondetur ex dictis, duplex esse domi-l mium ; alterum est, quod sundat obligationem obediendi, de exercendi opera seruilia ad nutu Domini;&hoe quidem oritur ex eisentiali dependentia,& sub ordinatione ereaturae ad Deu, S: hoe dominium habet Deus in humanitatem Christi, sicut de in omnia alia. atque adeo humanitas Christi debet obedientiam Deo, sicut alii homines . es Angeli. Alterum dominium est, quod sundat etiam stat tim seruilem, de hoc non oritur praecisὸ ex illa dependen. tia , de sub ordinatione pisciuiali , sed exi git praeterea negationem illam debitae aequa litati in cultu , de honore , cum qu. aequalitate debita non habetur dominatio pro . pria, S stricta serui, ut dioerna est. Sed contra arguunt secundis, quia rotatio. 48. . serui est positiva ; non ergo pol cst fundari in Autim Manegatione, sed in sola ratione positiva, quae tota datur in Christo , sicut in aliis. Respondetur primo, relationes aliqua, pos se fundati in negat tuo : nam relatio aequalitatis inter duo quanta , non solum sim latur in eo , quod utrumque habeat qu. antitatem
palmarem , quod quidem est aliquid positiuum , sed etiam in eo , quod neutrum habeat plus quantitatis . nam manente toto
post tuo quod nunc est, si adderetur in altero extremo plus quantitatis , non essent amplius aequalia illa duo quanta, Crgo nimc aequa.
litas fundatur in positivo, quod habent, de in negatione positivi, quod non habcnt, S quoil si haberet alterum in illis, ciliant amplias aequalia, Idem dici potest de relatione in qualitatis, quae quidem fundatur in quatuor gradibus io tensonis, quos habet hoc calidum v. s. Se in duobus, quos habet aliud calidum, Z: stinui in carentia tertii , Se quarti gradus, quos si ha beret etiam illud calidum, iam non est et relatio inaequalitatis, quod idem in aliis multis rela tionibus inucilies ; quid ergo mirum, si relatio serui sun detur etiam non in sola d cpendentia positiva, sed simul in illa carentia supra expli
Secundo responderi potest, hanc relationem so . non esse modum physicum superadditum, sed
denominationem resultantem ex tanda monto,& termino quare scut sundamentum est id, quod dependet effentialiter ab alio, & cui non debetur aequalitas honoris, de cultus, se ipsa dominatio serui tesultans non erit adaequa te positiva, sed partim etiam ne eat tua, qua parte scilieet includit intrinsecu illam carentiam. Nee obstat Cytillus tibiis quarto diasi rora de P, - Cyi illus. mrate columna sexta probans , Verbum none me creaturam , nec Iroductum ex nihilo ex eo, quod Dominus sit, Δ columna olfasa ex eo quod omnis creatura debeat seruilem ceris uicem submittere. Hoe sin quam non obstat. quia illud argumentum esticax est, iuxta subiectam materiam, agebatur enim de piria creatura , qualem Adriani ponebant Vcrbum, ex
Dices, illa potestas Dei circa humanitatem Christi, de qua potest pro libito disponere, est aliqua species dominii. nam Dominus est ,1 qui potest absque , alterius iniuria de re aliqua disponere , ergo in aliquo proprio sensu humanitas Christi est sub dominio Dei; ergo in codem sensu Christus est seruus
Dei. nam Domino , ut Domino correspondet seruus.
Respondetur inprimis non omni dominio eorrespondere seruit, sed soli dominio in natura intellectualine. nam domus, landus, dec. licet sint sub dominio hominis, n sunt mancipia,