장음표시 사용
601쪽
RA I I. pii, si eouersus fuerit: in ut est apud Pau tam aeterna. Quia Deus plane docet lite Isaa 'lum,Dei dona sunt sine poenitentia, hoc opera sibi non placere,& saepe in diurnis
εst, donasse non pinitet. Dici tamen pota literis vocamur non bona,quia nimirum lant redire ratione circunstanti et ingra- non valent ad vitam aeteri am : & ideo r.Co. istitudinis, quia grauius peccat is cui re- diuus Paulus aiebat sine caritate sibi nulmissa sunt peccata, si postea iterum pec- Ium bonu opus prodes e,& se nihi l esse. cet: vel etiam ratione poenς3c culpet uni Tertium dictum, quamuis ista opera verse eonsideratet . Quare simplicitet quc fiunt in peccato non valeant ad nam
sequendo, non redeunt. ritum gratia . vel gloriet: tamen nullonio Octava dubitatio, an cum quis resur- do sunt omittenda . Quia disponunt ad git a peccato, redeant bona opera prius conuersionem e quia Dcus illa requirit in gratia facta. Huic dubitationi satis- quia per ea satisfit praeceptis: quia valet facio sequentibus dictis . ad aliorum exemplum et quia iuuant ad Primum dictum, cum certum sit ope- bona temporalia impetranda deni-ra na facta ingratia ,& mortificata que, dum haec fiunt, minus peccatur . per subsequens peccatum , aliquo pacto tedire, quod omnes satentur, credendum De satisfactione. Cap. II. est statim redire quoad praemium vitae ternae Sc essentialis gloriae. Primum, Voniam ei. qui consessionis pric ita tenent illulites scriptoles, & quidam pio est satisficturus, aliqua noti- dicunt esse communem recennia scripto ita de latisfactione, quam .n consesso mim opinionem , quorum aliqui priua- ne contineri diximus, est necessaria; ideo tim dicunt, peccatorem refugere ad ma de ea al: quid pio nostro instituto nobis intem gratiam. Deinde hoc luadere vi- dicendum sint. Ea vero quae dicenda oc-
detur, het diuinae scripturae auctoritates: currunt, unico capite quibusdam dictis Deus apud Ezechiele expresse ait, se no breuiter complectar. amplius recordaturum iniquitatum im- Ptimum dictum. satisfactio , quae est pij: at profecto recordaretur, si ei pristi- tertia pals faciamenti poenitentiae quamnus giatic gradus non restitueret ut . Rur poenitentiam vocant, quia est eius effosus, plane ait , Impietatem non nocitura elus, Est scenς pio peccatis remissis debiimpio, si conuerius fuerit : at marinae ta recompensatio. Nam, licet per sacranoceret, ni amissum bonum recuperaret. mentum p nitentia: omnis tollatur cul- so Per Ioelem promittit Deus se redditum pa, & poena quae erat aeterna fiat tempo- Rων s.' annos quos comedit locusta, brucus ti- ralis, tame Don semper tota aufertur: vnnea,&ruga; ac si dirisset, Non patiar pe de restat ubligatio ad satisfaciendum; in rite ubertatem bonorum spiritualium quem finem a sacerdote aliqua in soni- . Denique, filio prodigo, restituta suit pri- tur scena, se ii poenale opus . Quo fit,ut m a stola, ea nimirum quam amisit, ut sit actus virtutis iustitiae, impetatus ia-ateticulus gigcus planet iudicat,& V Dul inen a i renitetitia de qua habetur diuitia . tas rationes omittam , quae sane doctri. praeceptum nece statio serualidum eo lo- nam reddunt probabilem, Deus reddet co uisii tui si, ubi conscissionis sacramentit . νὴ leuique iuxta opera sua; quod non se uistitutum fuit. Ex quibus colligeres, inret, si solum redderetur praena: um ope- sacramentor tutentiς non applicati no rinim sequentium, igitur. Manent itaque bis plene meritu Christi, ut in baptismo, opera illa quae praecesse tulit in acceptio- in quo omnis tollicsqna ex Cyropolo . abito. ne diuina eum aduenit peccatum, Sc pec Secundum dictuin, consessa iis sem-cati impedimento remoto, suum sortiun per debet impone te aliquam sati, factioetur praemium. Dem. Ita statuit Concilium Tridentium . h. Secudi dictum, opera mortua id est & patet ex co muni usu omnium con- ε si oreia bona facta in peccato, nunquam sellariorum. Vnde in serrcs scrin tentem vivificabuntur, ita ut acceptemur ad vi- esse obligatum ad accestaudam aliquam
602쪽
lationabilε pinitentia; q uod ni faceret, rosita, si fiat in stam petras,remoto p e.
Eo esset absoluedus. Quod si dicas, pqni- cato, sortiuntur suu essectum, ut alia volente posse alia ratione retnς satisfacere, lunt,quod n6 cocedunt op bus ex deum rest Odere, id solsi probate no esse nece si tione fa his; qiiod ego ob non illas rati
laria necessitate Salutis,non auteno esse nes,quas hic Cmmo, non facile credide- necessaria necessitate traecepti: quia via rim: un ista differentia n6 est oino certa;
detur absurdu satisfactione non esse sub nisi fortasIe ratione solius satis Delionis. 3 em pcepto, t sui vitae petnitetit partes. Vnde Qitinctu dictu, se mari' in ini ponen
si quis non acceptaret,& aeceptata ex ne dis pq nitet ijs debet uti prudctia, ita ut ipfligetia no ipleret, grauiter peccaret; se- qualitate, grauitate, & psonat si coditio-c si petitit Elia esset leuis, pleuib' culpis . ne hac uel illa, mam re, uel minote pet ni Tert si dictu, opus quod debet imi tentia ponat. Gravitatis, ut ,pgrauiorib ni ad satisfaeiedii. sua natura, debet esse erratis imponan grauiores pqnitetiae,&pςnale. Quonia hui' 'generis opera a pς pro leuioribus leuiores. Qualitatis, ut petiuietibus i diuinis literis requiruntur: cu nitentia si cotraria r petrato peccato; Senihil sit magis idones temediu esitra de- eo trarijs contraria curetur: unde P pe lectatione quae peipitur in peccato, qua Cato auaritiae, eleemosyna, de pro pecca-H,quod secum poena tristitiaq: affert: ut to luxuriae ieiunisi imponendii erit. Pe tantu sumatur tormeti quantia m pecca- sonet,ut ea possi adimpleret & ita seruis to fuit delectationis. Quare,cceteris pari no imponit pigrinatio, nee pauperi eleebus magis satisfiet p opus bolis pcnale, mosyna. Et quavis no sit necesse ut piniqua p non pinale,qd potest habere vim tetiae sint peccatis aequales; in no debent . ad satisfacitau per mota impetrationis. esse minis remissae, sed, ut ex Cocilio Tri Quartu dict5, opera poenalia,q ad sa- dentino dieini'. potius aliud rigoris ha-tisfaciendu imponunt', ad tria reuocanis beatιut fiat medicinae efficaces, Se fraenatur; quς sunt, ieiunium oratio, de eleemo quae .pnitate in peccatu cohibeant. V
syua: ita ut p tria bonoru tenera, animi, rum, hoc tepote no suntlpone dae graues eorporis & fortunae satisfaciamus. N illae pς nitetiae, quas olim S grauioribus mine ieiuni j intelligitur non solu absti- culpis imponebat. Poterit tame rigor petnctia a cibo, sed quodcunque opus quod ni totiet remitti: si magna sit pet nitetis e corpus affligi t,ut disciplinae, peregrina- tritio, uacontritio est pars satisfactionistiones,& similia. Nomine orationis, non si psona sit impot&,ut sunt senes : si po solum eonteplatio. sed omnia opera spiri nitens sit imperfectus,quia,uel non accetualia; ut audire se eiu suscipere sacra ine piabit, uel si acceptabit, non pet ficient et is, canere psalmos. Nomine eleemosynet denique quando esset tempus iubilaei. omnia opa misericordi . Vbi nota, quod Sextum diei si, quavis popera alias delicet quis satissaeere possit per opus roe. bita satisfacete missim', & uleo imponi. nale intersu tame, quia opus externu possint pro pqui tetia agenda: tamen uni habet quanda peipua vim ad satisfacien uerte loquedo, id fieri non deben sed aliadum,ideo tale op' priuatim imponi f. Ex ora imponenda sunt: Quia hae ratione orb. aute operib. pcipua uis ad satisfacie magis satisfit. Quare, cu coses Iarius im-du a quibus da tribui celeemosynae; qd, ponet ieiunia uel eleemosyna, intelligenan sit simplicitet velli, hoe loco examina diis erit,dc ieiunio Sc eleemosyna 'uς uire nolo. Illud tamenon omiserim,dicta P pti facieda no sunt. Quod possint imopera duob modis fieri posse: primo mo poni patet, ea eo, quod cofessari' in finedo ex deuotione,ex propria voluntate; se ab lutionis, ait qui dild boni fecerisAut eundo ex impositione iacerdotis:& licti mali sustinueris, sit in remissione pcot
utraq; modo sint satisfactoria, tamen O Septimia dictu, quis tanuis no solii pdiscrimine. Primo, quia op Lictu ex iis se, sed etia p absi satisfacere queat: tamdpositione,eum sit pars saeram cti, e teris es imponi eatis facta O,Pse, no paliu inparibus,est magis meritot tu, qua illud, solucda est, ' etia magis meritoria erit:
quod ea votivitate sit decundo,opera in ui conscissurus propter impelisionem
603쪽
Irin uentis,per alium impleri velit, Is au- tur, ne petilites adimpleat; qui ta esset intem sui pro alio bene agit, non gratiam hoc errore, Necaret, ac Pinde eius salutiquam meretur, sed solam satisfactionem consul edum est,p foemtenti et mutatione communicat. Quod autem unus pro alio idque fieri potest,extra consessionem. satisfacere pollit,est certa fide tenedum. Ad extremum circa consellionem addi Octauum dictum, satisfactio facta in derim, si contingat ut tantiens sit in unx gratia, meretur de condigno remission E opinione, & consessarius in alia super all. ymnae, siue quis pro se siue pro alio saltia quo casu, possie petiit tete absolui iuxta ei faciat. Quia ista satisfactio nititur meri- Opinione,modo probabilitate no careat. to Clitii 3. & fit ab homine ut est mebia Christi; habet igitur meritum condigni ut Christi satisfactio habuit. Potest etiam
unus tuitus pro alio iusto satisfacere per CI fideles ut frequeter pectata sibi gramodum impetrationis, ut si oret Deum, O uia vulnera infigui; ita nequetet ad xt Plus porta et remittat, quam nostra ore medicam tu fessionis c6fiigerent, ni-Ia mereantur. hil esset necesse ut Due de utilitatibus, cimitum dictum, qui in peccato moria ex crebra cofissione perei piutur aliquidli facit impositam poenitentiam, non sa- scriberetur: de quibus breuiter agendotis facit pro debita poena. Doctrina est huius praecepti explicationem conclu-winmunis , quam confirmares. ex toto dam. Ex multis ergo utilitatibus quax quinquage limooctauo capite Isaiae, ubi neques Pereat cosessio, bc sui prccipuet. I e qui si ci tractat i & explicari videtur: Prima ,ead cosessione couenienter aevbi populus conquerebatur, quod Deus cedit, si si in peccatosius temistione c&non acceptasset i et uitar eui Deus respon sequic: si viro sit iustus, gratit augmetsi det. se non elegisse tale ieiunium, quod mere tu ex parte boni operis, tu ex ope cum peccato fit. Adde etiam Conei lium re operato hoc est ex ui sacra meti. Viidemidentinum quod plane docet satisfa- u quater in mense c6fitetur, quater gra Oionem pro poena temporali, inniti sa- tia auget,&si sequetius,ad hue grati et cutisfactioni Christi, cui non potest inniti multi magis augebit.Quatu at vel mini- sitis factio eius qui non est in Christo,cu mus gratit grad' valeat,a nemine in haeiusmodi est peccator.Satisfacit tame prae vita ex plicari ros Ie leue tu est: illud prompto ecclesiae & sacerdotis scenitentia certo habeat eligibilius esse habere mini imponentis. ' i um gratit, a per tota uita uniuersi orbis Decimum dictium quonia nemo scit pollidereiperiss : cui quamque gratia quantum sbi satisfaciendum sit,& po, i beata uita des pnatu essentiale perpetuo nitentiae non semper,vel potius raro sint duraturu .Quare, a sepi' cofitec plus grasum eientes ad soluendam ditatam petnae tiet sibi colligit; no sec' ae pauper, si 'pi' ideo euradam est ut per alia opera & per eleemosylia petesso, maiore stipem cogit. . indulgentias satisfaciamus. Vnde ilamo Secuda, iemissi' pqnς teporalis soluε- putet, se pro suis peccatis plene satius det i purgatorio:& iane si sis a Gibitatem cisse , cum impositam poenitentiam per- P nai u pursator ij animaduerterer,is , soluerit:ae proinde bene erit,ut cum ali- 1ecto sua danaret negligetia. Pad hoc sa nid mali ratimur, si illud ad satis fac en cra metu frequeri' tio accederet. Hoc. n. dum applieuerimus, dicendo, Hoc pati certiae, nulla i hoc mudo siti uis grauic velim pro meo: si peccatoisi remissione. sima pςna a cludele stimo tyrano inflicta Vnde insidictum, unus Consessarius ςquare posse minima petua, si in purgat potest ccmutare&imminuere pinu ctia rio anima pati c. Si Rea ingressus ciuitatε ab alio in ivncta attonabili caussa existε omnib' ei uibus sibi multu debetib' pollite. Vnde penitena nimis loga,rt cotrahi, eertcse omne debitu dimissuiu i js qui ab et nimis rigorosa remitti.Caussa rationa ipso,du ibi manebit, chiropraphu pet
bilis ad hoc faciata hic cesti ec, si ume, iti. de post discessum se vel leui usq; ad De utilitatibus qua exstequenti conses.sione capiuntur. Cv. Ig.
604쪽
re Inimii denaris sine ulla remissione Q fitetur: qui du diu I peceato manet. signibi satisfiat: prosecto ora statim accurret ficat se parui facere Desi, cuius iram non eum quantum in ut Rex sit mansurus metuutidu quotidie eu offendui.&pluris ignorent. Simile tactiam fecit Deus iam sacere holam quem non patiuntur sibi esbiseum, qui ei multum pro c5nussis pee- se instia sunt. Sexta, qui 'pe confitetur secatis debemus, si ad consessionem acces- currus vivit:quia,ut saepe peccat, ita lipe mus. Quaeratur itaque Deus dum in- in gratia redit, dc minus est expolitus peueniri potent 3c invocetur dum .ppe est. riculo recediat eum retrato mortali ex Tertia, 'ex hae Dequentia inimici ui- hae uita,ex qua fit trasitus ad mori E trare debilitantur, dum homo per eouscc na,vt omittam, qd qui semel in anno insonem sua peccata recogitat, detestatur, fiten minore, Necatoru parte infitene. de non peccando propositum facit,occa- Septima,qui essessione sequetat mulsiones peceandi reserat, & maiorem gra to melius sua ςonscientiam scrutatur,s tiam, per quam eam spiritui subijcitur, que ipsum agnoscit,quam qui raro: lima accipit,& a rebus mundanis animum re lectis ae ille, qui stpe luas sordes in si mucicat. Quare.ut araneus diuitum cubicu culo eonspicit. Vt. n. in panno mundo sala, quς sipe purgantur vitat, quod in eis cilius et leuis macula cernitur, ita & in suam telam ei conficere non Ileeat, de si eon scietia ii e6sessionem mundata leui si faciat, timet ne proijciatur, de ipse pedi- sima peccata videtur:& illud pauimentiabus conteratur: Ita diabolus eum suas ar melius intuemur,qd minur puluere su
res frequenti eosessione dissipari de seu rit respersum.Octava, frequens eo sessio caput calcari videt,eos fugit , qui crebra liberat hominem a graui fastidio Sctimo
consessione conscientiam purgant, re,quo assiciutur qui raro cofitentur, esi Quarta, frequens consessio impedit eonfi: endi ipsaduenit unde fit. vicoses. ne peccata diu haereant, de altius radices sionem in dies protrahat, ae et interdum agant in animaae qua si in habitum con omittat,aut negligenter, de impiacte e uertantur: quo fit, ut qui raro eonfiatur, fiteantur; dc u magis periculolum est in dissicile, etiam post consessionem a peo ipso mortis articula has dissicultates sencato abstineant, vi experientia docet. Vn tiunt,dum et a morbo cruciatur,ab immide facilius mundatur olla, quς quotidie nente morte perter tur,dc a malo dimolauatur,quam ea tui diu sordes adhaeso. De vexatur. λtqui saepe cofitetur, quasi runt: de coma illa facilius explicatur, de graui onere leuatus, expeditus, de laetus caput illud magis nitidum conserua inred indu constienti et pace sentit, dc eortur,quod frequenter pectitur .fEt sane, dis laetitiam percipit. Nona, qui per se qui raro eonfitentur, ita sese peccatis i m quentem confessionem se insidia pristat. plieant, ut nee etiam a viris doctis expli Deo de Angelis placedatq; ita eoru er cari queant. Quare, sicuti frequenter lu- tia ae beneuolentiam sibi conelliat uotta bucula munda induimur, &mesae mar uero,qui illota Sc impura eoscientia incepastane mutamus. nee sordibus marem dit,u eo civibusq; taelestibae ingratus: nsi
Icere linimus,ira saepe animam per reses sec' ae ille si illota facie, manibus'. sput
nem mundare de candida veste indue eis atq; sordidis uestib' i hesum mudoisi 1e deberemus. cospectu,vel ad lauta na ueniret Et ut
Quincta, ex frequenti eonfessione fit, ingratu esset pareti si videtet filiu stadan ut plura bona opera fiant in gratia, quae te veste maximi pul: ira etlesti Patri dia dicuntur viva, viquet fiunt in precato ap splicet,eu videt aiam ad sui similitudinEpellantur mortua: dc ira illa non perest, errata . sanguineq; Filii sui aliqn lota pres quis post peccatum per consessionem ramisit no utor u sordib. comaculata. D resurgat, hiῖc vero maxime, quia quod cima, dc vlt.ut alias multas omitta, P erenuq ita habuit vitam, in uitam reuocati bra cosessionε magist magis: mes nostra
non pi: dc lice utilitas est sane maxima, illumina cnon selu interne p Spsis sancticiano animaduerteta ijs qui raro eo afflatus,hiceque gratit, sed et peolesta ij
605쪽
admonitiones saluberrimaque eonsilia. accide ob. totus inqtia Christus eum me Quare ut valetudinario . & imbecillis pore, aguine. una cum ala Sc diuinitate.
naturi h omini freques Medi ei in sentia Tertia,eisse totum sub utraq; si , α sub M. PILEccosiliu sui utilia, cu ab eo quos emos vi altera tin. hoc est, sub specieb. panis d. vi in infra re, & quos sumere debeat doceat unita ni totum Christum, corpus nimirum,S
homini in spuali uita parum firmo,& ob guinem,& alam cum diuinitate; de toture a totum si equentiam debilitato, ma sub una titi spe, vini, Se panis, idq; vi linxime prodest, si a spirituali medio saepe sus consectationis. Sed peteres, si Chriade sua uiuendi ratione eonsiliu rapiat Et stus est totus sub specieb. panis, de torus hae sunt q de hoe pcepto dixisse uolui. sub speciebus vim, quare aiei solet, stes
D ΛΩ Q ΥΠΩ Ι Δ mili, si diis vocaret famulum suum nore
cruntur nonnulla noranda, ad repti radum qώid sit Eucί risia. cap. I. T ab ecelesia uno eodemque loco de eonsessione, & esimunione data sunt praecepta, ita conuenter ter simul ea plicantii ritu utiti sit veluti ingressus ad alterursquidem, nemo psit digne ad metam Domini accedere,qui per cosestionis iudiciust non probauerit. Actutus igitur de praecepto comunionis. priore loco icipsa explicabo, ut 'ua rone quod de ea das pceptu seruari debeat, melius intelligati ad τ pstadu, noli ulla priore locoadnotabo. Primum igitur notadum est, de saei C; r meto Eiichar. siue colonis has ueritatessest, c. praeeipue a fidelibus tenendas esse;quar si a. prima est hic. Hoc sacra metu eonfici pconsecrationem,& post coseeremone sub speciebus panis & vini. Loesie amplius ealdi substatias sed couersas esse in cor γ' Be seu nune Chiisti, q i ad in ita sui Vasara, fluidui panis de vini sobstatia ibi man
llei. Solae itaq; stes te manet, facta tras nautatione subciantiae, in cuius locu succedit caro & saguis Christi , in vel si cibudi pollitaeculia, i ub vias speciebus eoi ineri vere,corpus & sanguine Chrilli ita ut non sint metu sighu: cotineri, inqua, rea- Iiter,i O solum quia p fide ibi esse appre- heditur, ta ut Christus no solum uictio,
sed et sub s Abus esse dicatur, de quidem subflati alii ei. lioe est o modum substati audet d. vici,cum cibus sius rati ita. αuin aduen it, non solam ipse adest. sed et
eius vestimeta,cum vestitus veniat.Tue,
si quis ex duo peteret, quo hie adsit P
trus eum uestib. eum solunt Petrum umcauerit, profecto rnderet, se solum Petta uocasse, sed quia erat uestitias, ideo una cum ipso, eius quo'. uesti meta aeeessi iast. Eadem tone intelligendurn est, sub speciebus panis ex ui uel uorum eonsecrata. nis,cum G, hoc est corpus meum, adesse . Christi corpus: Se qm cum corpore cor iunctus est sanguis,& aia,atq; diuinitas, ideo ista ola& toturu Christum pereon
comitantiam sub eisdem esse speeieb. Similiter sub spξbus vini ex vi eonsecrationis est sanguis sed quia sanguis est eum
etus,ideo sub eisdein Lint ista oia. Quando ergo dicitor, sub speciebus panis esuempus, Se sub specieb. vini sanguine, im telligitur ea vi significationis vel boi λ
δc consecrationis, heet rotae concomitan
tiet, sub altera speeie sit totus Christus. Quarta, post cosectatione accidetia illa' ientanet, n6 adhaerere corpori Christi, ovi pilus ad haerebat substatiae panis &iiiiii,sed ea istete ise. Quare cu ies illς creati sint veluti famuli Dei,ad adii et u & sentia Christumue si uerus Deus, adiurgui,& insecos nutu. tincta, ChristumitosoLim existet e sub spebus, dum consecra caut et administratur sacra metu, sed Ma . 4 ct i adiu, udra panis de vini spei serua. I. Co. 1 bunttit. In hoc. v.disssiri hoe laetam erum Coc. Ni.
606쪽
steris, ex factis coeli.&ex sanctis patrib. distinius: du dicut Eucharistia esse cibia, portari,offerri, ' node actione, sed de re permanente intelligeda sunt. Ex qua votitate haee alia sequi choe saera metu esse veneradu Scadoradu,du sp Es se sibiles pseuerat; cu toto illo tepore ibi sit Christus, modo ia explicato. Qiaare,nsi panem, sed verum Dei filium hominem factum subsistet ebus illis existentem adoramus. Secudu notadu, in hoc sacrameto, b c omnia spectari pollunt, eius confectio, sue cosecratio ipsa: eiusἹe administratio' fit p sacerdote: suptio cj se tenet ea parte recipiEtis: species sensibiles.& Christuqui sub illis eo tineri de quib' quaeri pi, ruidua horu habeat ratione sacra meti,tque sacra me. ii ipsum. Potest at aliquid dici saera metu tribus modis: primo input sacram eiu dicit sola ratione signi rei sacrς. se dinit sumic Psigno rei sacrae Sactificatis homine: terno F prae di stricte, o signo φ re sacra significat,& ipsa laesitate essest quo modo sola nostrς leg sproprijssime sacramenta dicuntur. Tcrdiu noladii, Eucharistia uatijs m dis cosiderari pii uxta varios fines a ter quos instituta fuit: primo ut est sacratici si christiant religionis, ut supra docuimus , cu de Missa egimus t secudo, ut est sacra- metu,& eib' ad reficienda anima spiti tuali pabulo, ut in utra grat. ς conseruetur,&auseat: tertio, ut est quodda pignus amoris diu mi erga nos: quarto, ut est memoria summi benefici j. passionis nimirum Domini et sua morte nos redemit. Quatuor itaque in hoc uenerabili s acram et to simul continetur & coniunguntur,ut fit passion s memoriale,amoris argumentum, spiti tualiscibus, di velum sicillic ude quo quidam Propheta pridixit, fore,
ut in uniuerso mundo osserretur. Atque
lite adnotasse uolui; ex quibus facile intelligi poterit, quidi iam sit sacra metu Eueharistic,quod sequeti capite explanabo. Ωiti P Eucharissia. Cap. 2.
VT breuiter pspieueque ud sit sacra-
metu Eucliaristic doceamus q dice metu Eucharidas quibus dictu, rei sti ingemur,
Piimu dictit, si saeram εisi, viiii ierie scimatur, ut dieit solii rei saetς signu. Eucha tistit eonsecratio sacramentum dici poterit: Nam saeta illa actio designat eorpus Chris i m est res quida sacra : q tii cos
eratio, cii non sanctificet. no est proprie sacra metum, ac proinde in ea no eo si stetratio huius sacra meti,*, ut adnotauim , non in actione sed in re pmanete sistit. Secundum dictum Eucharistiae administratio, nullo modo diceda est sacra m εrum. Quonia per administratione nihil sacrum significatur, nee at sid proxime sanctificas, sicuti pablutione& administiat. baptismi & eo seisionis: Sc is qui sacramdiu distribuit, sacra metu nociscit. Tertium dictum. qua uis Eucharistiae sumptio dici possit sacra metum; prout sacra metum dicit signum rei Ducti fieatis: in no est sacramentit Pyrie sumptum, ut est signum efficienter sanctificas. Quod sumptio diei possit sacran .etum modo dicto, patet; ila illa externa maducatio, ii terna resectione a fit p gratia, significati
Quod at no sit Pprie sacra trietum, pr batur: quonia sumptio no est caussa intemς maducationis; cum interna reiectio, non sit sumetis actio, sed Dei. neque. n. sacra- meta sit ut suscipietium actiones: nec suscipies, ulla vel ba prosert, sine quib' nullum sit saeiamctum. Sumptio itaque est veluti coditio sine qua nobis Lumum alim civ iro applicaret Quare consecratio ad sacra metum cofic: cdum pertinet,&sumptio ad usum, usus at rei.& eiusde essectio,iisi e res ipsa. Quattum dictum, is It speetes panis &unia no hent plena saeta meti ratione Qm eucharistia e vere ci Iolcob pdalis, panis viti vera earo de vel ' sapuis X pi, at solis specie b. h c noc6ueni ut uuis ilia significet; igic. Adde et q, hoe sacramen id excellitori alia ea maxime lo--,φ c ado tione latrie dignu, ut ad n
tam, at seli spes panis 3c uim no sunt tali adoratione dignoisic no cotinet plena hui' faciam eii rationem. Quin tu dictu, cori & sanguis Christi linci illo ordine ad species sensi cs non habent ratione
sacramenti. Qnoniam sa4amentum liecessario includit aliquod signa quod si bsensum cadas, at cori' α laguis Clu isti
607쪽
nullia sensu percipiuntur: ipsa igiti ir per non res illa quae baee significat. t se so la sine ordine ad species sacramenti Nonsi dictu, in unica taurum specie,
rationem habere non poterunt. non habetur tota de integra ratro iactasi 1 Sextum dictum, eucharistia, ut est sa- cij, sed in utraque simul. Patet hoc dictu tramentum, hoe est, ut dicit signum sen. ex iis quae supra de caerificio agentes do sibile & rem sacram quae vim habet san cuimus: neque cin sola panis tricies I Oifieandi hominem, necessatio includit, pr sentat plene Chrisu morti tu,nisi sub species ipsas sensibiles, & corpus, sangui altera specie,conspiciatur sanguis, ut ef- altera specie, cc nspiciatur sanguis,nemque Christi. Hoe dictuna remanet fusus de a corpore separatus. Nec sola vii 'robatum ex superioribus: quia nihil a-iud eorum , quae in hoc sacramento in is
Mentiantur, plenam sacramenti rationem
habere potest, ut est demonstratum, sequitur profecto,ut his duob' simul sumis piis conueniat. Constat itaque Euchari ni a duabus rebus, quae in omni lacram to reperiuntur, speciebus externis , dc re in iubili, hoe est corpore de sanguine Christi. in eo tamen Qtera sacramenta
superat, quod loco virtutis diuinae sensibili signo eoniunctae terquam alia socramenta vim effieiendi habent, in hoe est ipse Christus permaneter, qui est ipsa dei potentia de virtus. Septimum dictum, huius saeramenti ratio magis conuenit speciebus ut Chria sum continent, qua Christo, ut sub speciebus cotinetur. Etenim, dum de aliouo sacramento loquimur, no dicimus illudni species replesentat Christ si inaniolatum,cum non solus sanguis sit victima. utraque igitur requiritur species ad rationem saetifici j, & saera metiti, ut est commemoratiuum passionis Chi sti . . Decimum dictum, Eucharistia ut est amoris pignus, in qua uis specie conseris uari potest. Quoisa rat: orae pgnoris habet, pro ut nobis Christu praesentem e hibet rat hoc sit in quacunque specie: igitur, ad hane ratione termeda sat erit species altera ; sicuti etia ad ration E adolationis:ac proinde ecclesia unam speciem spectanda inde adorandam proponit.
Undecimum dictu, in qualibet specie
conseruatur tota essentia & rario saer menti. Primum hoc probates ex com
ni consensu fidelisi, qui dum panem sumunt, se sacramentia sumpsiste putant.
non parte sacra meti. Deinde auctoritate
esse vim illam agentem & operantem , Concili j Tridetini dicentis, sub una spe. sed potius esse signia illius virtutis: qua- cie no solu to: si Christum suma, sed etia
re,cum Christus in hoe sacramento contentus sit virtus ipsa, Eucharistia dicetur species sensibilis, ut rem sanctificantem' designat. Ideo Conei liu Tridentinii de hoc Saera meto loquendo dixit esse Symbolum externum de visibilem sol main , inuisibilis gratiae: at e lle visibilem forma magis conuenit speciebus, quam cor DChristit igitur. Uctamina dictu, ratio neri est Sepignori 3,atque cς testis alimenti magis c uenit corpori & sanguini Christi ut est vetusaera meai Postremo,quia in vitaque specie reperiuntur illa duo, que in quolibet sacramento es la dicuntur, sanctificat io, &: significatio,quae duplex est;
altera resectionis spiritualis , de qua diactum est. Cato mea vere est cibus: alteraunionis fideliti inter se, iuxta illud Pa li. Vnus panis,& unum corpus multi si mus, et de uno Pane participani'. Quod utraque species resectionem aliqua sinipliciter signa ficet, Sc eandem es sciat , est manifestum: neque enim in spirituali re Sesar. cap. s. Ioas. c.
sub speciebus,quani imis speciebus ut il- sectione di stinguitur cibus de potus: v Ia continent. Na quod attinet ad ratio. de unum & i Jem Dei vel tam & sapienne sacri sic: j, id quod pricipii eos citur, tia potus & eibus in diuinis litetis dicia ut in expli tione primi praecepti docui- tur: Quod etiam utraque unione popu-,n sunt speetes, sed eorpus Chri- loru designet, patet quia patiis ιsti. Similiteti, pignus quod nobis reli granis,& v: usi ex multis uuis c6fici c. Et
sex multis ctum svit, est idem Christus: cuius eoi
pus est noster cibus, de sanguis potus ,
cu totus Chrisi' sit sub utraq; specie, in inaque sacramenti reperieccausalitas.
608쪽
Meeimsi dictu, eum diit speetes si- di frequentia ad ijelemus.
mul sumsitur,no duo, sed unu sui sacra. Vt autem quod proposuimus plane ex mentu: si vero diuersis sumeretur tepori. plicetur, nota, duobus modis alique, pocbus, suo essent sacra meta. Unde G sacer se communicare: primo recum ipsum sados utranq; speciem sumit, cla una desi- cramentum suscipit: secundo voto , cum gnat refectione unicuq; producunt esto sumendi desiderium habet. Ruisus tri- Can is clu, unicu est saera metu: sicuti unica est bus modis dieitur aliquis communicare: est decscςna, quae ex uarijs eonficitur sereulis primo sacra inentaliter tantum, ut cuin se.d. 2.&Mnicus baptismus in quo tres inter- quis sumit saeramentum, sed sacramenti cedunt lotiones; te duet particuli huius effectum non recipit: Secundo, spiti tuali sacramenti una communio. Quo sit, ter tantum, ut cum quis existens in gra- Cau. ut
ut quod sacerdos sub chiplici signo ad tia ex caritatis affectu cupit se uni iecu quis da integritatem sacrificii sumit, Laicus sub Christo per hoc saeramentum, quod ta- Ud. . Ino tantum sumat; sicuti, si uni daretur men actu ob aliquam caussam non susciidem cibus in una lanee, & alteri in dua- pit. tertio elim quis utroque modo combus. Ex quibus eoiligeres,duas species, no munieat. sumendo sacramentum,& pa tam esse duas partes essentiales unius sa- ticipando effectum. Quod si quis prosacramenti, quam integrales, si externum nus sumeret sacram hollia m. tanquam spectetur signum: quia si res ipsa conside communem panem, sumeret sacram et ' retur, eum nulli parti desint ea quae ad n tum, sed non lacramentaliter. Rursus spicramentum peltinent, utraque per se di- ritualiter tribus modis manducatur, pricetur sacramentum; cum in spirituali re- mo in figura, ut in agno paschali, & insectione,ut diximus, cibi Ze potus ratio manna: Secundo in voto implicito,ut in non distinguatur, sed eadem res ei bus & susceptione baptimii, & aliorum saeta-
potus dicitur: ideo Dominus dixit, qui mentorsi, qui ad hoc reseriintur, tertio inmaducat hune panem,uiuet in aeternum. voto explicito ut diximus. His ita notatis
Decimum tertium dictum. Euchati- quid de re proposita tentas sit statuam'. stiae sacra metum hune in modum deseri Primum dictum, sacrς communionisbi retest, Euchalistia est species sen fibiles suinptio est de iure diuino, hoc dixerim
panis di vini corpus de sanguinem Chri . contra quosdam qui existimarunt esse soni signifieantes, &realiter continentes. lum de iure humano. Primum patet ex Iea. c. Cuius definitionis set etia.&si ex superio ipso Domino dicente, Nisi manducaueriribus patet,eam tamen breuiter expona. tis carnem Filii hominis.& biberitis eius
Dicit ut species sensibiles, ut designetur sanguinem,non habebitis vitam in vobis Ioa. s. qualitas odor sapor,& color, q sunt aeci ubi dat expressum praeceptum de ipsa sadentia sensibilia . ac habent rationem si- ptione, quod re vel voto implendii erit, gni sacri. Dicitur, eorpus & sanguinem sicuti praecepisi de baptismo de quo idem Luciu. Christi signifieantes : quia istae species Dominus Dixit. Nisi quis renatus su sunt si na qilaedam: quorum vi , Cor--rit δε aqua & Spiritu facto. Rursus,qua pus, altero sanguis Christi significatur. do hoe sacramentu instituit, plane pr c laici ut realiter eontinentes, quia non pisi indicauit, Cum dixit, Hoe Dei te insunt mera signa. sed rem significatam meam comemoratione; Facite, est verba
realiter continent. praecepti,quod no solum ad consecrati
Explicata sacramenti communionis Deinde, Eucharama est finis omnium sanatura, sequitur, ut de ipso prccepto, cramentorum: igitur, ut de aliis est diu ec de eius circunstanti js, hoc est de sitime num praeceptum,ita & deliae. Denique. tibus, de tempore, quo sumi debet. Se de si de cibo corporali sumendo est natura mnistro a quo sumendum est, dieamus, lepraeceptum; cur de spirituali, non erit
quibus aliquid de suctibus di de sumem Praeceptum diuinum
609쪽
Secundum dictum, de Euc balistia su- diuino communieare debent.qui siet ita
menda datur praeceptum humanum ratione limitationis, quoad particulares circumstantiast quod pro nostro tempore, habet ut in cap. omnis utriusque sexus,de Pquat.& remis. quod qua ratione intelligendum sit, postea explanabo. Dixi, pro nostro tempore, quia olim diuinum praeceptum alia ratione suit detei minatum a praecepto humano, ut infra docebo. n. Co Tettium dictum, nunquam fuit de iupati m. re diuino, neque de necessitate salutis c. Basilia. municare sub utraque specie; de ita adimTradiis, plent praeceptum,qui sub una tantum tam uitieantι Doctrina est cella fide tenenda, quam latis sine probarem, si hoc esset mei instinui, breuiter igitur eonfirmabo. Primo ex ipsius Domini docti ina&Ω-Ioan. s. eto. Nam eum lioe praeceptum dedit, semel, iterum, Sc tertium dixit, eos habit ros vitam, qui eius panem manducabunt Lus.1 . de discipulos euntes in Emaus solo pane communicauit,ut aliqui patres in quibus Augustinus, Theophylactus, Hierony-rans mus,& alij ad notarunt: vel certe, exemplo id sieri posse demonstrauit. Deinde, quia licet al iquando pro fidelium uoluntate, de cosuetudine laici sub utraque specie communicauerint; tamen semper sub unica tantum isecie communica te limisse,ae etiam hdeles semper hoc seruasse eertissimum est, Nam antiquitus, eum no, liceret libere sequentare ecclesiam, fide. les domum Eucliaristiam serebant, qua Tert A. suo tempore sumerent, panem nimirum. x. adu- Rursus solebant communica te infantes, σν r. quibus solum vinum in os infundebatur; ut ex Cypriano,& alijs discimus. Item incium celebrant, ut supra docuimus. Quartum ductum, non est damnandus titus Ecclesiae. quod Laicos sub una tam
tum specie panis ad communionε admittan penes quam est potestas mutandi ritii uoad modum sumendi sub hac, vel illa pecie. Quod ecclesia dictam potestatem
habeat, patet quia modus sumendi ii Oxst de iure diuino: qiure,cum possit nouas leges condere, pro temporum opportunitate, potet it huc ritum mutare,ui ct in alijs sacramentis secit. Quod non si reprehendenda, probatur. Primo quia si ministraret sub specie vini, saepenumero contingeret sanguinis effusio, in senibus pueris Ze infirmis ministratur. Secundo quia niserament una deserendum est ad infit mon& saepe ad loea temota,ut patet in villis: sanguis aut e non comode fertur. Tertio. propter adseruatione: quia vinii,in modica quantitate , & diu conseruari non potest.Quarto ob inopia,quia multa loca uino carent: dc ita cum illis Iopulis. aut esset dispensandu, ut una latum specie coicarent,aut a c6ione abstinere deberent .
Quincto, quia inuentiatur multi, si uina
absortent. Sexto,ad extirpandos eliores qui hae in re extiterunt, cum aliqui una tamii specie,esse necessaria, nimiru pane,
alij v tranque, alij denique sub una specie esse solu corpus,& sub alia solum sanguine putauerint. Denique,couentes fuit. vehae in parte aliquid amplius sacerdoti cocederetur. Ex quibus colligei es,qua coue irretet ecclesia sub una tam specie colone poeperit: tu ob rationes allatas: tu obppetii si usu apud Ora priuitis: tu denique Poenam clericorum,statutum erat, usino ob fidelium cocordiam in re grauissima. re lateo sub una tantum specie commmuraret. Denique in die Parascet eolini cmmunicabant,& tamen sub una tantu specie, m eo die non fiat satane tu, ob honorem saerifieij a Christo tali die oblati. Postremo uti aque species,utkst probatu,
contineti vegraim sacramentum : igitur
satis est ibb una tantum specie communicare. Ex quibus colligeres, tres fuisse tivus communicandi: unum sub specie panis tant-m, alterum sub specie vim tantuuitium sub utraque, quo modo de iure Quinctu dictu, ex qua l. bet specie tam
fruet' sumitur, qua tu est necessarium ad salute: explico, siue quis una latum speei εhac, vel illa, siue utraque sumat, sem P cosequetur eum Lucium que fideles in hoe sacra meto triant, gratia nimirum, P quaaia conseruatur di augetur in spirituali vita. Ita determinatum est in Concilio
Tridentino. de patet ex ijsquet supra diximus; quia quaelibet pars habet quidquid ad uerum persectumque sacramentum requiritui: at in omni sacramento datur oram;
610쪽
panem promisit vitam, profecto paniscam praestabit. Sextum dictum, no capitur minor fru' ctus ex una tantum specie,quam ex dii bus:& ita quidquid ex duabus percipitur ex una etiam capitur. Haec doctrina non est ira certa, sicuti ea quam quincto dicto statuimus: sed tamen videtur omnino retinenda .Primo, quia ita communis habet Theologorum opinio, diui Bonauetur , Ricardi, Gabrielis. Caietant, Rosensis . Clictouei, Decani Lovaniensis, Alphon si a Castro, oti,& aliorum Deinde hoc insinuare videtur Cocilium Tridentinum, dum ait sub utraq; specie sumi Christum sente omnium gratiarum: ergo sub qualibet specie omnis tribuitur gratia: virtus enim huius saeta menti est ipse Christus, vel cato & sanguis eius. Septimum dictum , etia si sub utraque specie plus fructus perciperetur,qua lubuna tantum, adhuc non expediret,ut omnes sub utraque communicarent. Qima, eligibilius est, ut aliqui aliquo.bono non Mecessario careat, quam ut cum maximo periculo irreuerentis huius sacramenti, omnes sub utraque communicent. cum praesertim sint in statu salutis,& nulla necessitas cogat sciati,quamuis Eucharistia' infantibus prodesse possit tamen ob dicta caussam, melius est ut eis non detur. Α.
de , quod ea gratia quae potest recipi sub traque specie, potest haberi per unam, si
quis saepius communicet. . Octauum dictum. qui cum possit boe. r Dei amentum re ipsa sumere. solum umto susciperet,& spiritualiter communica. ret, is non satisfaceret piscero diu mo, ves ecclesiast leo: secus dicendum esset, si aliquo pacto impeduetur.Quonia utrunq; e praeceptum tam diuiniim, quam humanum datur de sumptione reali: eigo si quis no sit impeditus, re ipsa coicare det. ii Nonum dictura , per solam colone sa-. eramentale satis fit prccepto Ecclesiastico ut patet in eo qui solum sacramentaliterre sumit, sine fructu scilicet. De hoc sumet . di modo intelligitur illud Apostoli, Qui . manducat Se bibit indigne, iudicium sibi imanducat: quomodo is manducate dici
tur, qui cum e selantis peceati mortalis ad sacram mensam accedit. Vnde timsunt audiendi illi qui dicut peccatores nώmanducare,ob eam caussam, quod Christus recedat a sacramento cum a peccat. re sumitur,qiiod est salsum. Quo loco ad notauerim,esi qui sacramentaliter do spiri maliter communicat, tum ex opere operato,tum ex Opere operantis gratiam a quirere . eum vero qui tantum spiritualia ter communicat, tum ex deuotione.
2ui θ' quando γ sub quo peccato oblia
OVod attinet ad eos et Eucharistia ex
pr cepto diuino, vel humano sumere tenes ae et quoad ips i quo sum eda risid senti edu sit, seque tib' dictis doeebo.
Primu dictu, pueri ante Usu Ionis expeepto diuino lio sui obligati ad sumenda
Eucharistia,& ita sine ea talute consequi positit. Est haec doctrina certa fide teneda ua primo eois eos sus de usus toti ' coimat Ecclesit. Deinde, ga Diu Paul culos de hui' sacri suptione, testriti suseipiete ipbatione: qua paruuli adhibete n5 possur: erit igie hie ei b' adultorii, no paruulotii. Nec obstat,uerba Christi dicetis. 3Nisi maducaueris earne filii hois,&e. ga hielo telligi d suptimi voto itine co m. Ist .a re sumere no possin: sicuti et itelligitur loc a pcepto baptismi, Nisi sis tena &e. Alias. n. nec adulti salualce sine Eucharistia re suscepta, cti sumi iisi pol, u, Esaliae ut patet de baptismo,cua' susceptioi uoto sussicit,ni re humi pollit que si resistipit Eucharistia voto suscipere dr. Nequeεodu mo e necessaria paruulis colo,sicuti & baptism': ae,pinde pueri baptizaceta cu Christ' is uult pceptu d baptismo,
uniuerse Itertia Psona dixit, nisi sis: at cudedit pceptu de suo pane sumendo, cu adultis in secunda pellona loquutus e dicendo, Nisi mandii caueritis.
Sed ira dictum, licet olim fuerit aliquis usus da di Eucharista paruulis, in aliqui male negat; in pcepto ecclesiastico exesuduc, idq; couenieter factu e : q, si os eis ministraret, fructum peiciferent. Quod suetit aliquis usus, patet ex dictis, α
