장음표시 사용
611쪽
id antiqui se iptores testatur .Quod .uue nino imparati aci tanta m ga accederent sint ex elusi est inam sensi ex uerbis pracepti ecclesiastici , quod solum obligat
eos a ad rationis usu peruenerui. Quod
conuenienter praetermittatii ripatet. quia
est euidens perieulum irreuerennc sacramenti; cum pueri non iacile degluti te nec apte sumere possint : adde et a quod non possunt discernere inter e testem de communem panem. Quod autem paruit Ius sit idoneus ad fructum pereipiendia, s hoc sacramentu sumeret, patet; quia vere manducaret, de sacra me si habet efficaciam de iure diuino, etiam in paruulo, cum aetas solum requiratur de iure humano. Et licet non manducaret spii itua- Iiter actu; maducaret tame habitualiter per fidem de earitatem quam habet Tertiit dictu adulti via ronis carentes non sunt obligati ad hoc sacramentu sum Edui ex prccepto ecclesiastico. Na eccles astica ordinatio, usum ionis re urit. Anaute aliqua lo ametibus liceat comuni
ne mini lirare, postea priuatim docebo. Quartum, dictum praeceptum eccle- fasticum obligat omnes fideles utriusq; sexus post usum rationis.Ita expresse dein. finitur in capite Omnis , de poenitent ijsCAT & te mission. Obligat autem semel in anses uo, tempote paschatis: contra quam lege μη ν non faciunt illi, qui ob aliquod impedimentum communicate non pollunt, ut
excommunicati suspensi , interdicti &qui nequeunt absolui: vel ob aliquod aliud occultum de iustum impedimen tum, non communicant. In quo casu limis ea b Wr ecclesiae censu tam ferendo alia' quid mererentur, modo per eos non stet Pituatim uero illud dixerim, pilus pii ros assiienciendos Sc admutedos este ad coi isellione,qua ad colon ad qua ad an . Dii decimu & duodecitnu. uniuerse Io- Ati. quendo, ut nonnulli docent, admitti pC. g. s. terunt, prout deuotio in eis elucescet . Pala. 4. Sextu dictu anni tepus ex determina Ly. q. . tione ecclesit,est passena resurrectionis, Hoc at tepus P declaratu suit ab Ellacis nio Quarto, ut Sylvester resert incipit a Ver. Eu
die iovis , uel rara palmaru, dc ex tendit'
ad octauu die post Pascha , In quibusda is .
tame locis .ut restit Nauarrus, consuetuis
dola praescripta habet, ut huic piscepto satisfiat, comunicando in quocunque die Cap. x I. Quadragesimi. Cetterii, ut lex ipsa eccle nu. ΑΙ-siastica docet, proprius sacerdos ob ali
quam rationabilem caussam comm
nionem protrahere potest. Septimi a dictu, qui tempore paschatiscit debuelit de potuerit colone sumere,&no fecerit, is temper remanet obligatus ad satisfaciedum ecclesiastico praecepto. Non me fugit quosda uiros doctos cotrariu lustinere: uelit nobis cu ali js Q docuimus probabilius videtur, dc satis bene a Nauarro cofirmacque sulere poteris. Huic opinioni lauet determinatio Coci- Ses r 3 .li j TildEtini, dicentis omnes de singulos
fideles, teneri singulis annis, salicui paschate, unde par esse uidetur ratio cu pigcepto coses sonis, q, semel in anno obli ga t: igicq no est coleatus in Paschate so S I. Eue
pM remanet cum Obligatione coicandi. 3.
Octauit dictu, extra hoc ter pascha- Palud. iis, ut ibet fidelis obligat' est ad Euchari- d. y. r. st a sumeda i ifirmitate,cu e A babile re
riculta mortis, v tcp' dicis mortis articu
quin absolutionem obtineant. si quis iniuste ellet exc6icatus si siue seido lus de ride sub pina peccati mortal:s, si in Nais tibiis munione suscipere posset, ei liceret. vacat,& nullu eipedimetia legitimii. iit sicli.,.. t 'tepore tenedu sit uideamus.' ' Quinctu dictu . tempus ratione aetatis, est pon usum rationis: quando aute post rationis usum respectu huius , uel illius personet obliget,relinquitur albiuio Co fessari j, de tori qui pueri curam habent,
ut parentum, de dominorum: qui cum lepus accessimit instiuere deberent pueros, qualia aetas patitur,le necesssitas i equirit, circa huius sacrameti sumptio , ne omelset periculta vomit',a quo peccato excusare ca et san' paullo ante colone sup sis. set ut an quattuor, uel octo dies. Hoc dictu primu cofirmari pi rpetua Ecclesiae Can da
cosuetudine; u multi canones dem 6stiat θι 26. q. Se confirmat. Et Innocetius libro quarto 6. de ossicio Missae, capite quadragesim Ca. Vir.
secundo, ait neces lario esse sumendum αγ. q. I. agiali ut a devastate Angelo liberemur, Sc
612쪽
eelebrando agno paschali. Vndelaetamem tum hoe in extremo vitae sumptu appel- i lati solet viaticum. Nonum dictum,communicare in artieulo mortis videtur esse de iure humano. Prinasii, quia si esset de iure diuino, si eri rationes non statuerent, ut quibusdapersonis non ministraretur hoc saetame,. q. 3 e. turi in extrema uita,ut re vera statuunt:
fruis' ob quam legem ei qui salso accusasset
27. g. I. episcopum,ut Damasus decreuit, & illis qui se sacris virginibus sociat. viaticu defaeculo transituris negatur, ni digne eos poenituerit. Secundo idem firmares excosuetudine,quae multis in locis viget, lhabet, ut damnatis ad mortem non ministretur Eucharistia: uet consuetudo omnino estet te probanda , si esset obligatio. de iure diuino. Sed longe melius esset si Τ .uἡ iuxta sacros canones eis ministraretur, ut in Concilio Maguntino est decretum.
λ . Decimum dictum, praeceptum eccle- I. fasticum de eommunione semel in amno sumetula obligat sub graui culpa. Ita omnes communiter docent scriptores, ac fideles sentiunt; dc ex ipsa poena quae in L. lege apponitur plane colligitur, eum sit grauis, phibitio nimit si ab ingressu eccletiae, de priuatio e esiasticae sepulturae.
A qua sumin A Eucharisia, ct cui
Ircaministrum sacramenti Euchaia ristiae duo nobis explicanda proposumus: primum,quis sit legitimus minister: deinde quado minister peccet in huius saeta menti administratione, ratione' eorum quibus illud ministiat: & quod
Primum dictum, huius sacramenti lerrimus M proprius minister est saceros curatus habens iurisdictionem non impeditam in eum quem communicat, uel alius sacerdos qua a curato, vel ab habente iurisdonem facultare expressa, vel tacitam administiandi heat: quod intelli redii est, et extra ips praecepti in articulo mortis. Quare,qui non subditu micat, de qui a no suo colonem aecipit peccat: Religiosus veto qui alios cci linon solum
peccat, sed etiam est, excommunicatus excommunicatione Papali latae latae. ιSecundum dictum, quamuis olim diaeoni, ut ex Iustino martyre colligimus, utraque simin administrauerint: tame postea hie usus sublatus suit,sc non administrabant, nisi in absentia sacerdotis: ii mo factum est etiam, ut nec in absentia.
extra casum neces litatis. Tertiuin dictiti . diaconus in necet Iitate, et sine licentia,pe administrare hoe sacramentum, necessitas. n. secum licentiam affert; immo ob eandem necessitatem, etiam praesente sacerdote liceret, si sacerdos ex odio vel negligetitia, communicare nollet.
Quartum dictum ,religiosi Mendieantes,ex priuilegio habent, ut pollini ministrare colonem in suis ecclesijs, de alij et eorum Privilegijs utuntur,ut Patres a locietate Iesu. Ita eis concessim fuit a Leone X. Excepto tamen solo die Paschatisr uam exceptionem Nauarrus intelligite sola cotone ouae fit in die Paschatis, sue fiat ad satisfaciendum praecepto, siuen o. quare tali die quis'. coicare det i sua parochia nisi licet iam heat a suo curato. Quinctum dictum,quamuis legamu laicos aliqua lo eoicasse, praesertim seipsos; tamen dicendu est laicu no posse esse ministru huius sacrameli, etiam in necessitate: quia hoc sacrametsi non est de n
cessitate salutis, in articulo mortis, sicuta nec sacra unctio. Et in canone. Peruenit
dicitur esse hortibile & detestabile quod
latet hoc sacramentu ministrent. Adde e-tta comui te usum totius ecclesiae, cu nulli bi talis uigeat consuetudo.
Sextii dictum sacerdos posset esse sibi
minaster huius sacramenti extra Missam ut in tempore pestis vel in alia necellit te. Ita exiit imauit Sotus, Caietanus in verbo, Minister comunionis ,& Armilla in verbo communio. Sed iam eos casus numeremus in quibus sacerdos hoc so
eramentum adini instrando peccat.
Primus, si ministret Eucharistiam sub utraque specie, in locis,in quibus non est dispensa tu a Pontifice. Hoe.n. prohibituest in Concilio Constati lien, , sub poe
Secundus,si ministret infautibus ante K x x sum
613쪽
II. pii, si eouet sus fuerit:.& ut est apud Paulum, Dei dona sunt sine poenitentia, hoc G.donasse non pς nitet. Dici tamen ponsunt redire ratione circunstanti et ingratitudinis, quia grauius peccat is cui remissa sunt peccata, si postea iterum peccet : vel etiam ratione poetic de culph uniuerse considerat et . Quare simpliciter
sequendo, non redeunt. Octava dubitatio, an cum quis resur
tam aeterna. Quia Deus plane docet lite Isa. r. opera sibi non placere,& saepe in diuinis
literis vocamur non bona,quia nimirum non valent ad vitam aetertiam : & ideo I. Co. II
diuus Paulus aiebat sine caritate sibi rustum bonii opus prodesse,& se nihi l esse.
Tertium dictum, qua nauis ista operaquc fiunt in peccato non valeant ad meritum gratiae, vel gloriet: tamen nullo ni odo sunt omittenda . Quia disponunt ad
git a peccato, redeant bona opera prius conuersionem : quia Ucus illa requirit: in gratia facta. Huic dubitationi satis- quia per ea sati sui praeceptis: quia valet faeio sequentibus dictis. Primum dictum, cum certum sit opera ita ficta ingratia, Sc morti ficata per subsequens peccatum , aliquo pacto redire, quod omnes satentur, credendum est statim redire quoad praemium vitae sternae & essentialis gloriae. Primum, ita tenent illullies seriptores, & quidam ad aliorum exemplum et quia iuuant ad bona temporalia impetrandat& denique , dum haec fiunt, minus peccatur . De satisfactione. Cap. II. LVoniam ei. qui consessionis prie pio est satisfacturiis, aliqua noti-Cas
Alma. dicunt esse communem recentiu scripto ita de satisfactione, quam .n consessi Maior. iam opinionem , quorum aliqui priua- ne contineri diximus, est necessaria; ideo Nau. tim dicunt, peccatorem resurgere ad ma de ea aliquid pio nostro instituto nobis iam. Deinde hoc suade te vi- dicendum suit. Ea vero quae dicenda oc-x ech. 33.
quae dicenda i detur, he diuinae scripturae auctoritates: currunt. unico capite qua busdam dictis breuiter complectar. Ptimum dictum. satisfactio, quae est tertia pals sacramenti poenitentiae quam poenitentiam vocant, quia est eius effectus, Est poenς pio peccatis remis Iis debita recompensatio. Nam, licet per sacra- mentum p nitentiae omnis tollatur eui. Iosra, ct poena quae erat aeterna fiat temporalis, tame non semper tota aufertur: vnnea,&tuga; aesi dixisset, Non Ptiarpe de restat ubligatio ad satisfaciendum; in itire ubertatem bono tum spiritualium quem finem a sacerdote aliqua imponitur scaena, seu i cenale opus . Quo fit,ut
sit actus virtutis iusta Nae, impetati is tamen a poenitetitia de qua habetur diuit in e praeceptum necessario seruandum eo lo-
T itastitutu, ubi conscisionis faciamenui Vnieuique iuxta operae sua; quod non fie institutum sim . Ex quibus coIligetes,m .ret, si lotum redderetur praena: um ope- lacramentor tutentiς Mou al)plicat o ob crum sequelitium, igitur. Matient itaque bis plene meritu Christi,ut in baptis ino. inia ι in quo omnis tollic sqna ex Ne oram . Ioa. io Secundum dictum, consessarius semper debet imponere aliquam satisfactionem. Ita statuit Concilium Tradenti vir; s.
de patet ex communi usu omnium coli. s. rsenariorum. Vnde inferres scenitentem /esse obligatum ad accestaudam aliquam Pol. 6 IHeb. 6.iorem gratiam
detur, hi diuinae scripturae auctoritates Deus apud Erechiele expresse ait, se noamplius recordaturum iniquitatum impij: at prosecto recordaretur, si ei priuiniis giat te gradus non restitueretiat. Rursus, plane ait, Impietatem non nocitura impio, si conuersus fuerit: at maxime noceret, ni amissum bonum recuperaret.
Per Ioelem promittit Deus se reddit uiuannos quos comedit locusta, b lucus ti Denique,filio prodigo,restituta suit prima stola, ea nimirum quam ami sit, ut aniculus grςcus planet iudicat,& ut ultas rationes omittam , qtiae liane doctii. nam reddunt probabilem, Deus reddet opera illa quae praecesset tint in acceptio. ne diuina cum aduenit peccatum, & pectati impedimento remoto, suum sortiunetur praemium.
Secudun dictum, opera mortua id estoreia bona facta in peccato, nunquam viviscabuntur, ita ut acceptemur ad vi
614쪽
tationabilε ppilientia; quod ni faceret, rosita, si fiat in stam praeau, temoto precisi esset absoluedus. Quod s dicas, pqni- cato, sortiuntur suu essiectum, ut alia volente posse alia ratione retnet satisfacere, lunt,quod ii6 eocedunt op bus ex de i test sidere, id solsi probare no esse nece si tione factis; quod ego ob non ullas rati
titia necessitate Salutis, non auteno esse nes, quas hic C mitto, non facile ci edide- necessaria necessitate oraecepti: quia vi- rm uia ista d Terentia iaci est iano certa;
detur absurdu fatisfactione non es Iesub nisi ita Ie ratione solius satis sectionis. CρηM. 3 em pceplo, i sutritae pςnireti et partes. Vnde Quin die 36seuhi' in imponeti Wic'.
. Tertiu dictu, opus quod debet imp tentia sonat. Gravitatis, ut ,pgrauiorib ni ad satisfaeiedii,siua natura ,debet esse erratis imponancgrauiores petiti tetiae, Scpςnale. Quonia hui generis opera a pς pro leuioribus leuiores. Qualitatis, ut et nitetibus i diuinis literis requirunturi. cu nitentia sit cotraria ppetrato peccato; de Gnihil sit magis idoneu tem edita esstra de- cotrarijs contraria cui eiur: unde P pe Mat. ii lectatione quae peipitur in peccato. qua Cato auarita eleemosyna,& pro pecca-H,qtiod secum poena tristitiaq: asserte ut in luxuriae ieiuniit imponenda erit. Pe tantu sumatur tormeti quantu in pecca- son .utea possit adimpleret & ita seruis
to fuit delectationis. Quare,ccxteris pari no imponec pigrinatio, nec pauperi eleebus magis satisfiet p opus bonu pqnale, mosyna. Et qua uis no sit necesse ut petniqua p non pinale, qd potest habere vim tetiae sint peccatis aequales; in no debent. ad satisfacies urer mota impetrationis. esse minis remissae, sed, ut ex Cocilio Tti Q Hrtu dictu, opera poenalia, j ad sa- dentino diei in . potius ali id rigoris ha-tisfaciendu imponunc, ad tria reuocan. beatιtit sint medicinae esticaees,, fraenatur; quet sunt,ieiunium oratio, & eleemo quae initate in peccatu cohibeant. v syua: ita ut p tria bono tu genera, animi, rum,noc tepotensi sunt i taedae graues
eorporis, de fortunae satisfaciamus. N illae pς nitellae, quas olim S grauioribus mine ieiunij intelligitur non solu absti- culpis imponebat. Poterit tau e rigor petnetia a cibo, sed quodcunque opus quod ni icti et remitti: si magna sit pini tetis c corpus affligit,ut disciplinae, peregrina. tritio.Aa contritio est pars fatisfactionistiones,& similia. Nomine orationis, non si psona sit impot&,ut simi senes : si rc solum eontepilatio. sed omnia opera spiri nitens sit imperfectus,quia,uel non accetualia; ut audire saetii, suscipere sacra me piabit, uel si acceptabit, non perficient et talea nere psalmos. Nomine eleemosynet denique quando esset tempus iubilaei. omnia opa misericordi . Vbi nota, quod Sex tum diciti, quavis p opera alias de Iieet quis satissaeere possit per opus sce. bita satisfacere possim , & ideo imponi ale in te vim; rame, quia opus externu possint pro pqui tetia agendar tamen uni habet quanda peipua vim ad sati viciei uerse loqueta, id fieri non debet; sed aliadum, ideo tale op' priuatim imponis Ex opa imponenda sunt: Quia hac rationeoni. aute operib. pcipua uis ad satisfacie magis satisfit. Qitare, cu co&ssarius ii du a quibus da tribui eleemosynae; qd, ponet ieiunia, uel eleemosyna, intelligenan sit simpliciter vel si, hoe loco examina diis erit,de ieiu tuo dc eleemosyna 'ii et uire nolo. Illud tame non omiserim,dicta poepti ficteda no sunt. Quod possint imopera duob modis fieri posse: primo mo poni patet, ex eo, quod cosessari' in fine Calari do ex deu'tione,ex propria voluntate; se absolutionis, ait quidsid boni feceris, ut inrisam eundo ex impositione sacerdotis:& lieet mali sustinueris,lit in remissione ptata. tis . utraq; modo sint satisfactoria, tamen eu Septimu isti tu, quis pcnites no solii pdiscrimine. Primo, quia op factu ex imis se, sed etia pabu satis sacere queat: tamdpositione,eum sit pars sacramcti, e teris cu imponis satisfa ctio, P se, no palisi in .. paribus,est magis meri riu, qua illud, solueda est, ' etia magis meritoria erat:
quod ea voluuinte fit. Secundo,operam ni mutisi uius propiti imperfectionem
615쪽
r nitenti , per alium impleti velit, Is autem qui pro alio bene agit, non gratiam quam meretur, sed solam latisfactionem communicat. Quod autem unus pro alio satis facere possit,est certa fide teiledum. Octauum dictum, satisfactio facta ingratia, meretur de condigno remissioneymnae, siue quis pro se siue pro alio satisfacia r. Quia ista fatisfactio nititur merito Clarist . & fit ab homine ut est mebra Chi isti . habet igitur meritum condigni ut Christi satisfactio habuit. Potest etiam unus ivllus pro alio iusto satis facere per modum impetrationis, ut si oret Deum, ut Plus poenet remittat, quam nostra ope
Nouum dictum,qui in peccato mortali facit impositam poenitentiam, non min facit pro debita poena. Doctrina est
communis , quam confirmares . ex toto
quinqtiane limooctauo capite Isaiae, ubi hete quis io tractari & explicari videtur: ubi populus conquerebatur, quod Deus non acceptasset ieiuniar eui Deus respondet. se non elegisse tale ieiunitim, quod eum peccato fit. Adde etiam Conei lium Tridentinum quod plane docet satistactionem pro poena temporali, inniti satisfactioni Christi, cui non potest innitis uis factio eius.qui non est in Christo, cuiusmodi est peccator.Satisfacit tame praetcepto ecclesiae & sacerdotis poenitentia
. Decimum dictum quonia nemo scit quantum sibi satisfaciendum sit, & pc nitentiae non semper,vel potius rato sint suffetentes ad soluendam dcbitam p naideo radam est ut per alia opera & perindulgentias satisfaciamus. Vnde ilhma, putet, se pio suis peccatis plene sati sc-cisse , cum impositam pCem .entIan persolueriti ac proinde bene ei mut cum aliquid mali patimur, si illud ad satissae endum applieueramus, dicendo, Hoc pati
velim pro meoi se peccatoria remissione. Vnde e insidictum, unus ii sella Irus potest essmutare di imminuere penituita ab alio in iuncta,rationabili caussa exist εte. Vnde penitet a nimis toga, Pt coualii, te nimis rigorosa remitti. Caussa rationabilis ad hoc facitau hic cesti ec, si time tur, ne pςnites adimplea qui ta esset Iahoc errore, ecaret, ae litae eius saluti coiisul edum est,p scenitentit mutatione idque fieri potest .extra confessionem. Ad extremum circa consessionem addiderim, si contingat ut pcnitens sit in una opinione,& consessarius in alia super allquo casu, posse pςm tete absolui iuxta ei opinione,modo probabilitate no careat. De utilitatibus qua ex frequenti confise sisne capiuntur. Cv. 18.
SI fideles ut frequetet preeado sibi gra
uia vulnera infligui;ita nequetet ad medicam eiu cofessionis coiugerent, nihil esset necesse ut Due de uti uiatibus, uex crebra cofessione perei piutur aliquid scriberetur: de quibus breuiter agendo huius praecepit explicationem concludam . Ex multis ergo utilitatibus quas freques Pereat cosessio, bς sui prςcipuc. Prima, et ad costilione c5uenienter aeeedit, si fit in pecca io, eius remistione c&sequi ci si ut m sit iustus, gratit augmeia
meret tu ex parte boni operis,tu ex op
re operato boe est exui sacram eii Vndeu quater in mense cofitetur, quater gratia auget,& si si eq uetius,adhuc gratiς cum ulli magis augebit .Quatu at vel minimus gratit grad' valeat a nemine in hae
vita ex plicari posse tene tu est: illud pro certo habeas eligibilius esse habere miniu u grati p. a per tota uiti uniuersi orbis postidereiperiss : cu J quamque gratiai beata uita de spmiuessentiale perpetuo duraturu .Quare, a *pi' cofites, plus gratic sibi colligit; no sec' ae pauper, si 'pi'
eleemos una peredo, maiore stipem cogita .
p natu pursator ij animaduerteret,is Τ- iecto sita danaret negligetia. q, ad hoc sacra metu nequeti' uo accederet. Hoc . n.
eelisi e, nulla i hoc in udo ut uuis graui csima pςna a cludelessimo ty tauo instricta quare posse minima petua, g in purgat rio anima pati c. Si Rex ingressiis civitatε omni b eivibus sibi multu debetib' pollientcse omne debitu dimissuiu ijs qui ab ipso,du ibi manebit, chiropraphu pet iei. de post dii cesium se velle ut usq; a
616쪽
in iam 5 denariu sine ulla remissione λ fitetur: qui du diu I peceato manet. signi
hi satisfiat: profecto oes statim ac iret ficat se parui facere Deu, cuius iram non eum quantum in urbe Rex sit malisurus metulat,du quotidie eu offenduti&pluris ignorent. Simile pactum fecit Deus iam facere holena,quem non patiuntur sibi esbiseum,qui ei multum pro comissis pec- se insensu in . Sexta,qui 'pe confitetur secatis debemus, si ad consessionem accesi curius vivit:quia, ut saepe Peccat, ita sepeserimus. Quaeratur itaque Deus dum in- in gratia redit, dc minus est exposim peueniri potest: & inuocetur dum appe est. riculo recede si eum remato mortali ex Tertia, ex hae Dequentia inimici ui- hae uita ex qua fit trasitus ad mortE terres debilitantur, dum homo per consen na,vt omittam, qd qui semel in anno eis sonem sua peccata recogitat, detestatur, si tene, minore, peccator u parte etatene. de non peccando propoli tum facit,occa- Septina a,qui essessione sequetat mulsiones petrandi reserat, & maiorem gra to melius sua sonscientiam scilitatur. tiam, perquam caro spiritui subijcitur, que ipsum agnoscit,quam qui raro: non accipit, de a rebus mundanis animum re lectis ae ille, qui stpe suas sindes in si,
uocat. Quare, ut araneus diuitum cubicu culo conspicit. Vt. n. in panno mundo sala, quς sippe purgantur vitat, quod in eis cilius Etleuis macula cernitur, ita & in suam telam ei eonficere non liceat, & si eon scieti a P eo sessionem mundata leui si saeiat, timet ne proijesatur, de ipse pedia sima peccata videtur:& illud pauimendibus conteratur: Ita diabolus eum suas ar melius intuemur,qd minus puluere su
tes frequenti eosessione dissipari de suu rit respersum.Octava, frequens eosellio caput ealcari videt,eos fugit , qui erebra liberat hominem a fraui fastidio Sotimo
consessione conscientiam purgant, re,quo afficili tur qui raro cofitentur, caQuarta, frequens consessio impedit confitendi in aduenit. unde fit, ut ses. nepeccata diu hameant, & altius radices sionem in dies protrahat, ac et interdum agant in animaae quasi in habitum con omittat, aut negligenter,& imnsectec uertantur: quo fit, ut qui Iam eonfitetur, meant un& q, magis periculolum est. in difficile, etiam post consessionem a peo ipso mortis articulo has difficultates sencato abstineant,ut experientia docet. Vn tiunt,dum et a morbo eruciaturab immide facilius mundatur olla , quς quotidie nente morte perterretur,& a malo dimolauatur,quam ea mi diu sordes adhaes, ne vexatur. Atqui saepe cofitetur, quasi
runt:& eoma illa Deilius explieatur, de graui onere leuatus , expeditus, de laetus caput illud magis nitidum conserua- inred indu conscientiet pace sentit,& cottur,quod frequenter pectitur .fEt sane, dis laetitiam pereipit. Nona, qui per se qui raro confitentur, ita sese peccatis i m quentein confessionem se msidia pristat. plieant,ut nee etiam a viris doctis expli Deo & Angelis placedatq; ira eoru er cari queant. Quare, sicuti nequenter lu- tia ae beneuolentiam cbi eonei liat: cotta bucula munda induimur, &mesarmar uero,qui illota de impura eoscientia incells saepeni utamus. nec sordibus marem dit, ut eo ciuibusq; taelestibae ingratus: nolle sinimus,lta saepe animam per coses sec' ae ille o illota facie, manibusq; sput
nem mundate & candida vene indue tis aul; fordidis uestib' i hesum mudoisi 1e deberemus. cospectu,vel ad Iauta e na ueniret. Et ut
Quincta,ex frequenti eonsessione fit, ingratu esset paret ill videret filiu scedan ut plura bona opera fiant in gratia, quae te veste maximi purita eclesti Patri di- dicuntur vim,ut quς fiunt in precato ap splicet,es vide talam ad sui similitudinEpellantur mortua: de ira illa non perest, errata . sanguineq; Filii sui aliqn lota pres quis post peccatum per eon semonem ramisi nostroru lordib. coma lala. D resurgat, hςc vero maxime, quia quod cima,& vlt .ut alias multas omitta. p cte qua habuit vitam, in uitam reuocati bi a cosessione magist magi se' mes nostra
non pi: de hςc utilitas est sane maxima. illumina cnon solii interne i3 Spsis sanctici Quo animaduerteda ab ijs qui raro eo asilatus, luceque gratit, sed et it cosessarii
617쪽
admonitionet saluberrimaque eonsilia.' Quare ut valetudinario , de imbecillis naturς homini freques Medi ei lit sentia dccosiliu sui utilia, cu ab eo quos emos citare, Se quos sumere debeat doceatur; ita homini in spuali uita parum firmo,& ob peccatorum sequentiam debilitato, maxime prodest, si a spirituali medio saepe
de sua uiuendi ratione eonsiliu capiat. Et
hae sunt q de hoe pcepto dixisse uolui. Secundae tartis finis.
eruntur nonnulla notanda, ad Oxplicadum qui u Eucέ risia. cap. I. T ab ecelesia uno eodemque loco de eonsessione, & eo munione data sunt praecepta, ita
conuenienter simul explicantur; cu unu sit veluti ingressus ad alterit:
fquidem, nemo pol digne ad metam Domini accedere. lui per cosessionis iudicissise non probauerit. Actu ius igitur de Iraecepto comunionis. priore loco I E ipsa explicabo, ut qua rone quod de ea dae peeptu seruari debeat, melius intelligari adu, pstadu, nulla priore loco adnotabo. Primum igitur notadum est,de iaci Cy r met Elie har. siue colonis has ueritates
I fix c. praeeipue a fidelibus tenendas esse,quata 3- prima est hcc. Hoc sacra rneiu eonfici pconsecrationem,&post cosecratione sub speciebus panis & vini, Loesse amplius eat si substatias, sed couersas esse in corp'εc seu pili ne Clitisti, q iadm ibi sui si a saxa,'uadia panis de vini substatia ibi mansiliit. Solae itaq; si es remanet, lacta tias
mutatione sub tantiae, in cuius locu su
cedit eam & saguis Christi, in verit cibuR potui iecuda, sub illis speciebus eoirneri ver corpus de sanguine Christi: ita ut non sint metu sigilsi: cotineri,inqua, iealiter,ii 5 solum quia pfide ibi e se appre- heditur .ita iit Christus no solum in cfo, sed et si sibi is esse dicatur, de quidem subitariatii et thoe est pmodum subsati videici ut G. cum Miso suas saltibus ia
accidetib. totus inqua Christus eum edepore, aguine, una cum ala se diuinitate. Tertia,esse totum sub utraq; si E. Se sub Co. altera tin. hoc est, sub specieb. panis δέ vi in infrani torum Christum, corpus nimirum, Lunem,& aiam eum diuinitate; de tota una titi spe, vini, & panis, idq; vi ipsius eoii sectationis. Sed peteres, si Christus est totus sub specieb. panis, de totus sub speciebus vini, quare dici solet, spes panis continere corpus, Se spes vini iam guinem l Ad si petitionem indeo hoe Gmili, si diu vocaret famulum suum nore Petrum. dicendo, Huc ad sis Petre, cu P trus aduenit, non solam ipse adest. sed et
eius vestimeta, cum vestitus veniat. Tuc,
si quis ex duo petet et, quo hie adsit P
trus eum uestib. eum tum Petrum umcauerit, prosecto rnderet, se solum Petra uocasse, sed quia erat uestitus, ideo una eum ipso,eius quoci. uesti meta accessisse. Eadem clane intelligendumest,sub speciebus panis ex ui uel rum eonsectationis,cum O. hoc est eorpus meum,adesse . Christi eorpus: de qm cum corpore cor
iunctus est sanguis,& aia atq; diuinitas, ideo ista ola&totum Christum perconcomitantiam sub eisdem esse specieb. Similiter sub spebus vini ex vi eonisera tionis est sanguis: sed quia sanguis est eum
eorpore & anima Se diurnatate coniunctus,ideo sub eisdein sent ista ola. Quando ergo dicitur, sub speciebus panis es :empus,& sub specieb. vini sanguine, intestigatur ex vi significationis vel boi λ
& consecrationis, licet rotae cCncomitan
ti , sub altera speeie sit totus Christus.
Quarta, post cosceratione accidetia illi ' Iemanet, no adhaerere cors oti christi. . ut prius ad hae iebat substatiae panis & uini,sed ea ,stete ise. Quare cu ies illet creati sint veluti famuli Dei daductu de P. sentia Christi, rest uerus Deus, adiurgiit,de in se coiistunt. Qitincta, Christumiisi sollina existere sub spebus, dum consecra caut et administratur saera metu, scd etiadiu, udiu panis & vini spes serua. I. Co. 1. mut. ln hoetu .diff.rthoe laetan tium CD. Ni. ab alijs, alia, erepti giati a baptismus, Otr. 5.6 eosistit i iolo usu,& Iipsa lotione: at vero Iren. υ ΑEucha. sirit i re P ucte,ut ex diuin:1 ι. 34.
618쪽
steris, ex sacris coeli.&er sanctis patrib. Plimsi dictii,si saeranaeisi, uniuerse scidistimis; du ditat Eucharistia esse eibu, matur,ut dicit sotu rei saetς signu. Eucha' portari,offerri, ' node actione,sed de re risti consecratio sacramentum dici pote permanente intelligeda sunt. Ex qua ve- rit: Nam saeta illa actio designat eorpus ritate haee alia sequi choe saera mei u esse Christi m est res quoa sacra : q in coi venet adu de adoradu,du spEs sesibiles pse eratio,csi non sanctificet, no est propriuueta .cu toto illo tepore ibi sit Christus, sacra metum, ae proinde in ea no eo sistet modo ia explicato. Quare,no panem, sed ratio huius sacramEli,qa, ut adnotauin . , velum Dei filium hominem factum sub non in actioite sed in repmaiiete colistit. sistet ebus illis existentem adoramus. Seeundum dictum Eucharistiae admi Secudu notadu, in hoc sacrameto, lige nistratio, nullo modo diceda est sacra me omnia spectari possunt, eius consectio, tum. Quonia per administratione nihil sue cosecratio ipsa: eiuste administratio sacrum signifieatur, nee al: ad proxime' fit p sacerdote. suptio ' se tenet ex par- sanctificac seu ti p ablutione & adminite recipietis: species sensibiles.& Christu stiat. baptismi & cofessionis: & is qui laqui suo illis itine se de quib' quaeri pi, cra metu distribuit, sacrametsi noctricit. quid ita horu habeat ratione sacrameli, Tertium dictum. quavis Eucharistiae sitque sacra metu ipsum. Potest at aliquid sumptio dici possit sacra metum; prout indici Lera metu tribus modis: primo , ut eram e tum dicit signum rei Ductificatis: sacta irrem dicit sola tatione signi rei sa- tii no est saeramentu ipytie sumptuna, vecrς. secsi sinit si misi sigilo rei sacrae fa est fgnum efficienter sanctificas. Quod Oiscatis homine: tertio δprie δ: stricte sumptio dici possiti sacra metum modo di, o signo φ re sacra significat,& ipsa a cto, patet; ila illa externa maducatio, ii Hesitate esse it quo modo sola nostret leg s terna resecitdne i fit p gratia, signa sicat.
propriis lime saeramenta dicuntur . Quod at no sit Pprie sacrarietum, proba Tcit tu notadu,Eucharist ia Dalijs m turi quom a sumptio no est eaussa intemς dis cosiderari pi iuxta varios fines Spter maducationis; cum interna re rectio, non quos instituta fuit: primo ut est sici inctu si sunt Elis amo, sed Dei. neqtie. n.lacra- christians religionis, ut supra docuimus, meta sit ut suscipietium actiones: nec sucu de Missa egimus: secudo,ut est sacra- seipies, ulla veita proseri, sine quib' milmetu,& cib' ad reficienda anima si iii tua luna fit sacram ctum. Sumptio itaque estii pabillo,ut in uita grat: eouseruetur,& veluti coditio sine qua nosis diuiniura a- augeari tertio, ut est quodda pignus amo limem no applicare f. Qitare consecratioris diuini erga nos: quatio, ut est me naω ad sacra metum cOfic:cdum pertinetria summi beneficit. passionis nimi tum sumptio ad usum usus at rei & eiusta es Domini q sua morte nos redemit. Qua- sectio,no e res ipsa. Quartum dictum, is tuor itaque in hoc uenerabili sacra metu let species panis S unii no hent plena sato simul continetur & coniuoguntur,ut era meti ratione. Qineucharistiae vere clfit passion s memoriale,amoris argumen burualis, panis vlu',vera earn & vei' satum, spiritualiscibus, di verum sacrifica, suis X pi,at solis speeieb. h e nocouem ut de quo quidam Piopheta pridixit, fore, guis ilia significetii g. c. Adde et si, hoe sa' ut in uniuerso mundo offerretur. Atque Gament xcellitora alia ea maxime o
h e adnotasse uolui: ex quibus facile in- ne,v c adO'tione latrie dignsi, iit ad n telligi potetit, quidnam ut sacramcisi Eu taui,at solς spes panis & uim no sunt ta- charistac quod sequeti capite explanabo. li adoratione digia',ig:c no cotinet plena - hui' saeta meti ratiotiem. Quin tu dictu,
Suidsit Eucharistia. Cap. L eoti di sanguis Chtisti finς ullo ordine
ad species sens biles non ba ait rationeVT breuiter spicueque od si saera- sacramenti. Qiaoniam la Mamentum liemetu Eucharistiς doceamus q dice cessario includit aliquius signusuod si bda sunt quibusda dictu , posuissemus, sensun catac, at cori dc laguis Clu
619쪽
nullo sensu perripiuntur: ipsa igitur per non res illa ', quae baee signifieata se sola sine oldine ad species sacramenti Notis dictu, in unica tantum specie,
rationem liabere non poterunt. non habetur tota de integra ratio laetasi
Sextum dictum, eucharistia, ut est Δ- cij, sed in vitaque simul. Patet hoc dictiteramentum, hoe est, ut dicit signum sen- ex iis quae supra de caerificio agentes dos bile & rem sacram quae vim habet san cuimus: neque in sola panis triciest Oifieandi hominem, necessario includit, pr sentat plene Cliti su mortitu,nisi sub species ipsas sensibiles, & corpus, sangui altera specie,conspiciatur sanguis, ut ef-nemque Christi. Hoedictum remanet fusus & a corpore sepalatus. Nee sola vi probatum ex superioribus: quia nihil a- ni species replesentat Chiistii immola
liud eorum , quae in lioe sacramento in
semuntur, plenam sacramenti rationem
habere potest, ut est demonstratum, sequitur prosecto,ut his duob' simul sum.
rtis conueniat. Constat itaque Eucharistia duabus rebus,quae in omni sacram, to reperiuntur, speciebus externis, & reinui libui, hoe est corpore & sanguine
Christi. in eo tamen ectera saetamenta
superat, quod loco virtutis diuinae sensibili signo coniunctae ter quam alia sacram cola vi messiciendi habent, in hoe est ipse Christus permaneter, qui est ipsa dei potentia Sc virtus. Septimum dictum, huius sacramenti ratio magis conuenit speciebus ut Christum continent, qua Chri sto, ut sub speciebus cotinetur. Etenim, dum de aliquo sacramento loquimur, no dicimus illud esse vim illam agentem & Operati tem , sed potius esse s gnu illius virtutis: quare, cum Christus in hoc sacramento contentus sit virtus ipsa, Eucharistia diceturisecies sensibilis, ut rem sanctificati tem' cesignat. Ideo Conei lisi Tridentinii de hoc Sacra meto loquendo dixit esse Symbolum externum & visibilem formam , inuisibilis gratiae: at esse visibilem formamaais conuenit speciebus, quam cor.
xi Ctitistit igitur. Octauum dictu, ratio saetas ' de pi- utraque species resectionem aliqua simgnoris atquec testis alimenti Hagis cm pliciter signa ficet,& eandem es sciat, est uenit corpori tisanguini Christi ut est manifestum: neque enim in spirituali te sub speciebus, quan ipsi peciebus ut il- sectione distinguitur cibus de potus: unista continent. Na quod attinet ad ratio. de unum S: idem Dei vel bum de sapienne saeti sic: j, id quod pricipue og ttur, tia potus & eibus in diuinis litetis dici- ut in explicatione primi praecepti docui- tui : Quod etiam vitaque unione pom
tum,cum non solus sanguis sit xictima Vtraque igitur requiritur species ad rationem saetificij, de caera metiti, ut est commemoratiuum passionis Chiisti . . Decimum dictum, Eucharistia ut est amoris pignus, in qua uis speeie conseris uari potest. Qu9n a ratione pgnoris habet, pro ut nobis Christu praesentem e hibet: at hoe fit in quacunque specie: igitur, ad hane ratione leti Leda sat erit species altera; sicuti etia ad ratione adolationis rae proinde ecclesia unam speciem spectandam& adorandam proponit. Undecimum dictu, in qualibet seecie
conseiuatur tota essentia de ratio saer menti. Primum hoc probares ex com
ni consensu fideliu, qui dum panem sumunt, se sacramentu sumpsisse putant.
non parte sacra meti. Deinde auctoritate
Concilij Tridetini dicentis, sub una spoete no solu toria Christum sumi, sed etiave tu saera meai Postremo, quia in utraque specie reperiuntur illa duo, que in quolibet facramento esse dicuntur, sanctifidat io,& l significatio,quae duplex est; altera resectioins spiritualis, de qua diactum est. Caro mea vere est cibus: alteraunionis fideliu inter se, iuxta illud Pauli, unus panis, Ad unum corpus multi si
, si de uno Pane parti ei pani'. Quod
mus, tam lunt speetes, sed eorpus Chiisti. Similiteti, pignus quod nobis relictum fuit, est idem Christus: cuius cor pus est noster cibus, de sanguis potus, loru designet, patet quia panis ex multis granis,& vitis ex multis uuis c6fici Et cu totus Chrisi' si sub virao; specie, in uuaque sacramenti repetiet causalitas.
620쪽
mul sumsitur,no duo, sed vitii sui sacramentu: si vero d mersis sumeretur teporibus, tuo essent sacra meta. Undecii sacerdos utranq; speciem sumit, ua una desi- sinat refectione uni qi producunt em esu, unicu est saeta metu: sicuti unica est cςna, quae ex uarijs eonficitur sereulis otianicus baptismiis in quo tres in te cedunt lotiones; Sc duet particulo huius sacramenti una eommunio. Quo fit,
ut quod sacerdos sub liplici signo ad integritatem sacrifici j sumit, Laicus sub
Ino tantum sumat'; sicuti, si uni daretur idem ei bus in una lance, de alteri in duabus. Ex quibus eoiligeres,duas ipecies, noram esse duas partes essentiales unius sacramenti, quam integrales, si ex ternum spectet ut signum: quia si res ipsa eonside' retur, eum nulli parti desint ea quae ad faciamentum peltinent, utraque per se dicetur sacra inentum; eum in spirituali resectione, ut diximus, cibi de potus ratio non dii inguatur, sed eadem res cibus Sepotus dicitur: ideo Dominus dixit, qui maducat hune panem,uiuet in aeternum. Decimum tertium dictum. Euchati. stiae sacra mecum hune in modum describi potest, Euchalistia est species seli fibiles panis & vini eorpus de sanguinem Chri .sti signifieantes, de realiter continentes. Cuius definitionis se etia, A si ex superioribus patet,eam tamen breuiter expona.
Diei tui species selisibiles , ut designetiirruiritas odor sapor,& color, q sunt accientia sensibilia, ad habent rationem signi sieri. Dicitur, corpus de sanguinem. Christi Ditificantes : quia istae species sunt ligna quaedam e quorum v pus, altero sanguis Christi significatur.
Diei: ut realiter eontinentes, quia non
sunt mera signa. sed rem significatam
De communionis praceno. . Cap. 3. Explicata sacramenti communionis natura, sequitur, ut de ipso prNepto, de de eius ei reunstanti js, hoe est de sumetibus, de tempore, quo sumi debeti & deministro a quo sumendum est, dicimus,
quibus aliquid dc suctibus & de sumem
di nequentia adi jeῖemus. Vt autem quod proposuimus plane explicetur, nota,duobus modis alique, posse communicare: primo recum ipsum saeram tum suscipit: secundo voto , eum sumendi desiderium habet. Rursus tribus modis dicitur aliquis communicare: primo sacra inent aliter tantum, ut inquis laniit sacramentum, sed sacramenti essemim non recipit: Secundo, spuitualiter tantum, victi in quis existens in gratia ex caritatis affectu cupit se uni tecuChristo per hoc sacramentum, quod tamen actu ob aliquam ea us Iam non suseipit. tertio, eum quis utroque modo communieat. sumendo sacramentum,& pa
ticipalido effectu in . Quod si quis prosanus sumeret sacram hostiam , tanquam communem panem, sumeret sacram et tum, sed non l cramentaliter. Rursus spiritualiter tribus modis manducatur, primo in figura, ut in agno paschali, & in manna: Secundo in voto implicito, ut in suseeptione baptismi, & aliorum saetamentoria, qtiς ad hoc referuntur,tertio in voto explicito ut diximus. His ita notatis
quid de re proposita tentati sit statuam . Primum dictum, sacri communionis sumptio est de iure diuino, hoc dixerinteontra quosdam qui existimarunt esse solum de iure humano. Primum patet ex ipso Domino dicente, Nisi manducaueritis carnem Filii hominis.& biberitis eius sanguinem, non habebitis vitam in vobis ubi dat expressum praereptum de ipsa suptione, quod re vel voto implenda erit, seu ti praecepi si de baptismo de quo idem Dominus Dixit, Nisi quis renatus sue 'it δε aqua de Spiritu salto. Rursus,qua . do hoe saera metitu instituit, plane pr ceptu indicauit, Cum dixit, Hoe Dei te in
meam comemoratione; Facite, est veit,si praecepta,quod nosolum ad consecrati nem, sed etiam ad sumptionem refertur; idcirco ipse suis discibu is ministrauit. Deinde, Eucharistia est finis omni lim sacramentorum: igitur, ut de aliis est diu num praeceptum,ita Se de hile. Denique. si de cibo corporali sumendo est natur te praeceptum; cur de spirituali, non erit praeceptum diuinum