Practica Ioannis Arculani Veronensis particularium morborum omnium, in qua partium corporis humani anatome, morbi, symptomata, causae, ac signa, atque omninò vniuersa medendi ratio, & remedia adeò apertè, & copiosè traduntur, ... Magna diligentia cum

발행: 1560년

분량: 387페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

241쪽

nianifestim, O cum tangitur sentitur cesiditas , aeger prius t ex basilica pluebetometur, est loco dolenti duo sup-nnantur isodali O ro1set eamphorae cum aqua roscisucco cito rumin trimentum uero eius non sit nisi siola hordei lim, custod latura came, uino, consutio rubaruae de melle sunt , er bibat s.ccum granatorum mu-Vrum, O rob. de fructibus frigidis . cumque caloris uehe

mentia sedat afuerit; aegro capta u. cum succo ena uiae diffluraiae bullita: domara ad bibe, dum detur.

In hac tertia parte principali superius diuisa ponit curam doloris stomachi ab agostemate & habet duas partes.In prima ponit curam doloris ab apostemate calido. Secundo ab apostemate mgsecunda ibi. Cum autem apostema. Prima iterum in duas. Nam primo eurat apostema eat nondu conuersum in duritiem. Secundo curat ipsum, pol uam induratum est,ibi.Cum autem aegritudinis. In prima parte, positis ciuibusdam senis apostematis calidi, quae sunt febris notabilis, apostema manifeste cognitum per duritiem grauitatem, dolorem notabilem,continuum,3c sutiliatae quibus sit pran persensationem caliditatis in regione stomachi tam a medico tangente quam ab aegro curat quatuor instrumentisit imo per phlebot basilicae,de qua agetur cum ordinabo curam. Secundo per epithima stomachi superponendum frigidum,ssimicum repercus, tuum, cuius desci iptio scordinetur. R.anuae ros libas ci ei tolliori I. i. sandali al.& rub.

liditas misce,& petia siue philtrum aut lana in eo infusa non multum frigida applicetur, de saltem quater in die naturali replicetur.Tertio, per diaetam,quae sit sola aqua hordei exhibita ter in die naturali aut per aqua hordei intelligamus piis nam colatam bis in die exhibitam, quae sorte temporibus nostris esset eoiniententior in quibus homines copiosius comedunt Et abstineat a carne & uino & consectionibus,quae sint de melle & omnibus calidis, bibat uinum granator u murarum,& rob de Ductibus frigidis sicut de agresta, citoni rum,de libes,& similia,& temperentur cu aqua cocta Quarto , cum uehementia ediditatis sedata fuerit per medicinassaprascriptas detur flos e siae cum succo endiuiae ditatuta, bullita,&dispuniata, cuius haec est descriptio. R. storum cassae lib. isticeiendi uiae per residentiam depurati lib. . cum Quo restatur cassia sit prastripta bulliat ad lentum ignem de Dumando donec acnuirant mediocritatem substatiae,& posuini ad libitum cum laccharo tabarret dulcorari. huius d

ss sit.J. I . uel circa.Consert educendo materias communes,

infrigidos consonans & dolorem sedans & potest exhibe-xibis in hebdomada aut quando uidebitur secundum opo

tunitatem,le exhibeatur calidia sicut est, aut cu aliqua aqua distemperatum,quae magis uideatur oportuna.

sue iamlum eo iseri tanguinis misito tred ex qua bastica tuae prudentiae est superpoliamur sand. λαὶ talis constringunt uentriculi meatus .addiat uirtuten ac prohibent humoriam fi uri custodiatur a carnea ne his toto inflamentur.

Cum autem initudinis dies elingati fuerint , o calor omini bovi erit, remanserit apostem cum duritie; ex hoc emptisro epithimetur Leus. quod Rec.' violarusiuchrum rach. a o. farum rub. drach. s. picae odoriferae, Mamborum n. baci Ayperi, schinanthi, calami aromat. Omnium, an drach. a farinae fictuu drach. xo larum chamae milia, feminis malaatisci albi, famae tard. omnium an.

drach. io constergantur omnia ex mutilaginesem Ini, deinde locus oleo de ne riden tepefacto iactus emplastretur empraedictu per ψ.boras antequam comedat . O, DInquam cibus fuerit rigestus, est Itoniachus fuerit evacuatus; leo de ridem cum timet, ut diximus , vaporetur. confessisHei marctus licis. Ree. olei de beu. lib. i. spicae, unc. s.

nium,an. laua unc.timus. omnia haec pulueri rata in praedicto oleo posita ad temper hebdomadam unam,uam ore elauso dimittantur: deinde colentur,o exprimantur facci, scopis, qua in manabaremansierint emplastris admiasceantur,optime enim erunt. In hac parte curat apostema es. de quo sepra uersum Induritiem euius duritiei causa potest esse triplex, aut inepta

resolutio,aut nimia instagidatio, aut materiae et herogenei-tas,cui accidit ut partes subtiles resoluantur aut exprimantur remanente terreo.Et curat per emplastrum & unctione.

Descriptio emplastri nota est. Declinat leuiter ad calidum, resolvit. mollincat,& consortat,& est excellens in casu.Vnctio autem est oleum de ne ridem, id est,de spica calid.& sic. consoriatiuum stomachi proprietate Se stiplici e moderatis. In quorum approximatione docet hunc ordinem seruari. Primo evaporetur stomachus cum lana suta seper peeia

ad figuram stomachi infusa in oleo praedicto debite calido bis aut ter. Postea emplastrum superponatur debite calidu& fastietur & hic fiant per ouatuor horas aut pauciores ante cibum,cibo praesenti iam uigesto bis in die naturali. D scriptio olei de spica est satis nota,credo praestantius esse ueloco olei de ben quod est quoddam granum, de quo apud Me notabiliter calidum S: siccum acciperetur oleum sectis minum sicut facit Μά-.

R. uiol. ' humore pauco Dente, di antea medicamentis sem resisito hoc e pusioni, maxime conserti

cum autem apostem in nomacho inveterauerit trochia

sii despica erunt dandi. recipiunt florum sibin thi,

Horasse, raued ceni, calami aromat.spicae omnium anti drach. .croci myrrha , anissicosti, piperis, omnium amdracb. ι .bdellii uarii,drach. 3 .manichis, drach. i. amm niaci drach. x .informentur tro . quorum unusiiuisit: po Orator. t. qurb. unus quotidie cum uino cocto detur.

emplastrum quoq; istud at, quia Recbdellil mollis, dracb.

Io. ammoniaci. drach. s sem.beben, em . apis, amborum, ana. drach. io 4'ica, masti is nigri amborum, ana. drach. s.cere rach. 3. Olci de neriden, drach. is . gumma vino

dissoluantur, deinde omnia coniungantur fiat ex eis em

plastrum.

In parte praesenti curat apostema stomachi frig.Et primo

cum trochiae spica, quorum descriptio nota est, qui calefaciunt, exiccat,confortant, demollificant, maxime cum uino

cocto dis erati & sumpti saltem per tres horas ante cibo praecedenti digesto.Secundo cum emplastro , cuius deser,ptio nota est, & est proprium in resolutione apost. & stomachi consertatione: hae tamen duae medicinae t is resoluunt quam molli ficent quapropter apostemate exissente duro, si opus fuerit magis mossificare his addo mollificati assicut adipes, medullas,mucilagines, oleum amygdalinum, sesaminii, α similia secundum exigentiam, & regimen in cibo &pota proportionantur regimini medicinali.

Reripiunt floriamJmediem lsi est resolue molliscam de stimieitate

conscinam, at tute cui latrun in inmotbra arimum ut uult Auic. stipi cum res bientibus, i modificantibus sint ne nam quas mei remissa intemperie calida, uel inita stante, ues melancholica talia sunt adatodum istilia.

Ad do larem tamen 'Omathi, O hepatis curandum medicus ualde eruditus est necessarius , qui ipsorum diligenter attendat di sitiones, nos tamen aggregationes, oesummas ad hoc conferentes iam duimus scet inquantum potuimus in hoc abbreuiauerimus sermonem. In hac quarta parte de ultima dicit, quod pro eurandis stomachi & hepatis dispositionibus sunt necessarii medici ualde eruditi & experti: nis enim ei to succuratur, ab inibtio uana deinceps erit omnis cura. qualiter ergo facient ii uenes parum doeti&inexperti Cura apostematum stoma-

242쪽

αῖοehi triplex exigit regimen. Primum debetur causae antec

dentiscundum coniuncis.tertium est commune utriq; ci rans accidentia,&ordinans regimen sex rerum .Primum regimen completur tribus intentionib.euacuatione,diuersone, Se materiae fluentis interceptione. Pro prima inretione, scilicet,euacuationesciendum est, quod sere nunciua est excusatio a filebot uel ab aliquo germe uicem phlebot. in cora apostematiim stomachi &cuiuscum; alterius natari nobilis quae generantur per uiam defluxus, liue calida sint, siue stigi .lEt multo magis confert phlebot quentris solutio aut v mitus,& proprie in apostematib. stomachi.Imo in his uomitus est aptus multo magis obesse,qprodesse. Et ventriss Iulio partim proderit,imo nocebit,nisi sit limitata & condi. tionata,ut inferius dicetur.Ad phlebot. autem & reliquum genus curativis est properandum statim ab initio: ta enim apostema n biliter creuerit cura erit cassa di uana . Ergo clim primum occurris fac phlebot .praemita clysteri lenitiuos oportuerit. Quantitas aut sanghauriendi,& electioue tiarum phlebotuum untur a uirtute, repletione, magnit dine doloris & apostemate & ipsius tempore omni b. ergo his consentientibfiat phlebot .copiose,inchoadoa uenis magis distantib.& parum post phlebotomando m is propinquas. Vbi aure haec dissentirent fiat phlebotomia parua,&ex uena bastica eiuslem lateris Sed his mediocriter consentientibus phlebotometur primo basilica lateris contrarii &haut tantur 8. sane.Et per i l .horas post aut circa nhlebbtoinetur basilica eius se lateris,hauriendo .JIang. Aut ambae sinus phlebotomentur hauriendo io J. an .uel circa. Si thretentio Lang. menstrualis aut ii mori hoidalis esset in causa, primo phlebotomentur saphenae,postea basilica eiusdem l teris .Euacuationes aut aliorum humor u fiant diebus sequ'tibus sin humorum exigentiam Cholera tu fore essiae mixto cum succo aut aqua endi uiae ut dixit Rass, aut eas, ta uel manna distemperetur cu aqua fructuuma prunorum . tam'ri orsi, uiol.& sem.endi uiae.Non aute mirobol citrin Rula nimis stiplicant & exasperant Nem cum medicinis exolu tibiis, nili in materia uenenosa aut tiariosa . Imo istae Iehietessiit leues & notabiliter instigidates.Et alii humores soluantur cum leuibus secundum ipso tu exigentiam in quibus semper misceantur stomactu consor tantia ta proprietate quam

pter miorem multitudinem sonis,cum suprascriptis pill-ueribus miscendo farinam hordeaceam,sabaria maentes, corticatas,carnes citonioriam,cortices cucurbitae, portula

cas, plantaginem,& similia, de parit schinam hi aut absinthii,&impinguido cum aliquo aut plurib.ex oleis sipram iptis& addendo parum aceti . Et probae intentione complenda sunt etiam repercussiua interius sumta, sicut milia citonio rum, symp.de ribes e portulaca,uiol.nentipharinus, de Pirisae granatis,de a resta. Et apud maiorem necessitate imsrigidandi & danai dolorem,syriapase papauere . Multum tamen frigida uitanda sint quantum est possibile .Copingue enim & prohibent materiae resudationem. Sed haec in principio in quo materia adhuc pauca fluit minus uerenda sunt, de proprie s suerit subtilis. Aquae autem sunt scut endiniae, solatradactucae,portulacae, plantaginis. Sed in causa sit 'repercussiua sint niptica aliqualiter ad calid .declinatia, uel misceantur calida cum frigidis sicut oleum rosaut citoniorum cum oleo mastichino,de absinthio,vel de mentina .Cum quibus addito aceto pro sexta parte poterimus epithimare si machum.Aiit ex his cum pauco aceti de cera possumus conscere unguentum, addendo etiam ad libitum puluerem rosarum, rii, manichis,& absinthii ,ciperi, calami aromatici,& milium.Sed interius conueniunt syr. de menalia cumtulep.ro Item syracet. cum absinthio longo tempore in eo infuso. Item syr. acetaeum melle ros. Aquae autem sum sicut c horis enthae, lupulorum ,& similium sineulariter aut coniunctim secundum quod uidebitur expediens. Secunda intentio huius secundi resiminis perficitur miscendo e si iiDprascriptis repercus uis in eausa eat . aliqua leuia resoluti uxuabdominantia,ut flores chamaemilae, meliloti, absinthium, schinanthum pessulas, ficus,capillos uen. sarinam foenug ci,sem Ini, parum croci,&similia taed in causa sirig. repet cussiuis conuenientibus in ea addemus resolutiva olida: stibplicitare tame aliqua participantia, sicut oleum de sipica,

ilichinum,spicam Am.aph, mast. bdellii, ammoniaei,& similia. Et emplastria Rasis, quod dicit conuenire in apostomate cum induratur est conueniens in hoc tempore, quod fit ex violis, rosis pica, mastiche,&e. Et in hoc tempore eo ueniunt oleum roL.oleum mastichinu,& de spica simul mix i i ta Et si apostema tenderet in uiam maturationis diis possunt stiplicitate moderata,quae omnia ex multoties dictis ressui. addi ali a iuuantia ad maturationem sicut mutilagines malfaciliter elici.Credo in praestantius esse ut fiat solutio cu mς, uauisti ammig .sem Ini, pinsuedinis gallinae in materia

dicinis lenientibus sicut in apostem.phlegmatico cu s. ita calida sedanari urit ei e R AHA --ν--ἰ .ris cassiae detractae cum decoctione noru chamaemilae &i ut

Idoti,& in melancholico trahatur cassia suprascripta cli decoctione sent,& epithymi cum pauco ringib. Si aut hii lusemodi liquida abhorreret,sumat pilulas at phaetinas,& sim, ilia lenia respicientia humorem euacuandum. Utiter fio aut εcoplei cum clyderim. uariandis exigentia materiae, cum

uentosis,prouocatione satig narium,menstritalis aut haemorrhoidalis,& similibus. Fluxus aut interceptio fiat ob ingendo & incrassindo materiam fluentes fuerit subtilis.Ite claudendo uias medias inter membria mittens, & stomachum cultiplicis superviis illis applicitis, qua sunt magis aut mimis frigida secundum materiae & distrata exigentia,quae autem snt huiusmodi ex sequentibus apparebit: nam repercussi de quibus statim dicetur complent hanc intentionem. Secundum regi me statim a principio exequendu praemi GL phlebotomia exigit tres intentiones repercussionem in principio. In augmento usq; ad mediu status repercussione cu resolutione & maturatiuis Tertia est resolutio pura, aut pura maturatio conneniens deinceps.Verum in materia Diigida magis solliciti sumus de resolutione & minus de repercussione Econtrario in materia calida. Et in melancholica

magis de mollificatione ὀ de reselutione. Econtra in phlegmatica .Prima completur in cauti c ida in qua de reperculsione maxime debemus esse solliciti eum epithimate Rassex sin talis aqua ros captiora, uino citon. quae medicina sui superius dotata &deciarata Illi possent addi coralli spodi' labrusca,balauniassi liniant tuam, snulla, & ex pluribus iadictis possum fieri unguenta oleo ros. myrtino citomo rum,& similibus cum cera & aceto. us apud necessit tem maioris ii trigidationis posset a vi modicum campi, ra,&possunt fieri emplastra qua potentius operantur Pr calida.Sed anatis,anseris,& histopu humidam,in materia seipta,&oesypi cerotum descriptione Philagrii apud Meluet similiter emplastrum de mesi loto reseluunt, mollificant, di maturant,ualentia magis in maleba stig. Et in materia rhlegmatica Auic laudat hoc emplastrum .R.polii, melil

mis in uino dissolutis. Polium autem de quo iupra est planta, cuius Iongitudo est circa palmum quam Plinius & Isidorus mirabilem prisdicant, solia enim eius manne cadida, meridie purpureaable occidente eaerulea aspiciuntur,caliti in secundo,sicca in tertio. Sed in materia melancholica apud Auic. ponatur in emplastris medulla ossium cerui, medulla cruris uaccini,&pinguedo gibbi camelorum ,& ex consorent laus hoc & in dubelati,est istud Br. meliloti , se nugr.

chamaemiis, baccarum lauri, althaeae, absinthii, ana. partem I amnoniaci, thuris, an aluas, tertias partis diiuoluantur, gi mae istae scilicet, ammoniacum & thus in decoctione io .ficuli cum uino de nitate,deinde coniunge cum eis reliqua:est

enim mirabile.Huic suis magis mollificate addas medulla uituli, adipes,olammatulanueli Cines insuauisti semilitii, de similium in omacum eum pinguedine gallinx,& oleoniastichino dissNutima,mollificat,ressiluit, & consertat.Et emplastru Rasis in praesenti capale Mellio, ammoniaco, M. Est optimum in materia Digida ad mollificandu Se resoluendudicet masis ad resblue v. Tua aure interest huiusmodi

medicinas famosas traditas ab avilioribus modificare secundu exigentiam.Et cum uis repercutereae caliditate aliorat perare adde ol.ros.&acet incu uero mollisi re, adipe'

medullas,&mici ines: eum uero caliditate superflue ζει

peraret

243쪽

DE SINGVLΤV.

Wrare uiolas,ol .uio .& sarinam hora.& similia. Et poteris

ex medicinis suprascriptis conficere unguenta,emplastra,de colones, linimenta,cum quibus stomachus potest sementari uarias habentes uirtutes secundum exigentiana.Sed linterius medicinae, Naesumutur in uirtute sint eorum quae e terius applicantur.Similiter debet proportionari regimen

sex rerum,praecipue in cibo & potu. malia autem debent esse repercussiua sumpta interius in materia calida & frigida, dictum est superius.Sed resolutio in apostemate phlegmatico sint sicut diagalanga, di acinamomum, & multi πω chisci sicut de theae, arbaro,de absinthio,& similes. Et Rasis intextu exhibet trochiseos despica cum uino cocto &sunt proprii. Sed in nrateria mixta ex cholera & phlegmate,dia rhodon abbatis,& aromaticum roLmagis phleg. dominante Item trochisci de ross trochisci diarii, on&similes.Sed in apostemate melancha auonia, id est, oleum migdalinum cum sacch.Item decoctio chamaemilae, x decoctio melilotidi hissopi,& quaam; decoquimus passulas cum aliquo istorum. Nam apud Auicichanaxmala bibitur propter apostemata uiscerum 'issa,& absnthiiun consert duritiebus intrins cis in emptauro positum aut bibitum,S: tua interest pim stere huiusmodi secundum exigetiam temporum & mixti nem materienim,& si uideamus apostema suppurandum esse interius, & exterius multiplicemus mollincantia supra re lutiva. Sed apostemate maturato intentio est ipsum erumpere a lesior autem eruptio,licet raro contingat,est ut uenter ex directo stomachi intumeat, & ibi rumpatur ut sanies

profluat exterius haec autem operatio melius fiet cum ras

rio stricto paulatim prosundando doneesanies exeat &fiat Dramen partium ne multitudo saniel subito effluat, de spiribtibus exhalantibus mors subsequatur.Secunda eruptio minus bona est ut rumpatur interiusinam per secessum & u initum facile purgari poterit. Et ad hau faciendam ualent motus uiolenti sicut reuolutio impetuosa super stomachum. Item uomitus,tussis sortis, & sternutatio, se medicinae interius sumptae abstergentes, mordicantes & molli Masues, Geut decisio ficuum passularum cum pauco pipere, aut cum auco coepe narcisci&orobi,aut radicis ireos& smilium

ulli torum cum suprascriptis&melle .Deterior autem omnium est ut rumpatur ad concauum uentris inserioris, tummia medicinae pro curatione ulcerum male poterunt applicari, tu cuia forte oportebit scindere tu inguinibus ubi ni teria colligetur. Poliea curetur ulcus secundum quod opqrtet mandificando & consolidando. Et in magna disserentia inter ulcera nouas incialia&antiquata.In primis enim lacon litatio sui it perficienda cum aqua albuminis iniri,cum qua potest drasaganthum, sumi arab. bolam. thus, mastix,& similia perinisceri,authuuismodi pulveres miscea tur cum aqua hordei,aut lacte, aut uino citonioru, 5: stomacho ieiuno deglutiantur,aut huiusnodi misceamur cum ii lepra ut sacchato ros. Et succus plantaginis cum bolo armeno est mirabilis,& proprie si adest diserasia ealida si uero ulcera fuerint mastis profunda & sordida aut virulenta primo indificentur Sorvida quidem cum abstergentibus notabiliter & exiceantibus sicut aqua mellis sacch. hordei aut passitarum singulariter aut coui unctim. Virulenta uero cum exiccantib. palicae abstersionis sicut aqua plantaginis, aut serrata cum melle ros aut sacch. rosDeliae consolidentur cum

hi quae flatim dicti sunt superius,aut cum aqua cali beata &saccharo ros fici quadruplo ad aquam. Quibus potest addi

ad maiore eosolidatione thus, mastix, bolus armenus, draga

panthum,& similia Et his medicinalibus utendit stomaclio ieiuno. Licet et cibaria debet medicinis proportionari. de tempore mundificationis dentur ptisana hordeacea, Ni sthotai,cicerum,& orobi,fabarum & similia Et potus sit ut, num album,& cum acua hordei sacchari, aut passularu,tempore consesidationis kist,riai,panicii, milii, lentium, prima aqua abiecta,& similium, potus sit uinum nigrum stipticum, aqua serrata. Si uero ulcus fiterit putridum mundincetur, primo si stantia putrida. de si ollactu est exterius possumus applicare cum stuesto unguentum ceraseos, aut Aegyptiacu usq; ad remotione subst itiae comiptae.Si uero oris oum sit interius laudat Auic aueram ricra,non tanquassilisera n sed uelut abstersuum & mundificatiuu. Ideo in pau'ca quantitate 'bet administrari eum aqua hordei, aut me,lis, aut sacchari.Nec ad mundificandum substantiam eorrinpta debemus per os exhibere corrosita sed selum nitidiscativa domestica. Secundo substatia deperdita restauretur cudragaganto,gummi Arabico, thure, mastiche,corallis, dio S similibus,exhibitis cum aqua saccharata, hordei, se rata,vino nigro stiplico,&similibus.Ultimo sigillentur cum notabiliter exiccantibus,sicut cornu cerui usto, lapide hinmatitis toto cum aqua plantaginis,bal austiis,& smilib. exhibitis eum aqua serrata,& possunt cui illep,aut saccharo ros. dul orari. Et conglutinatiua post mundificationem iuuane cooperiendo menturiam,& defendendo ne ab aliis cibis, aue humorinnas laedatur. Lac autem complet multa ex his intentionibus abstergendo,& proprie cum melle,aut saccharo p- mixtum,& est optimum consolidativum,& proprie eati Mium, aut permixtum cum pulveribus erisolidantibus,de quibbus supra,& eum hoc est remotiuum malae complexionis calidae proprie acetosum Et ad has intentiones ualet symp. &iulep,& rob, sicut de agrest ais e citoniis,de piris, & smiles. Item mel .roin possunt misceri cum mundificatibus,& se, stantiam deperditam regenerantibus, & cicatri antibus f eundum exigentiam .Et si ulcus sit in meri huiusnodi in quibbus sermo praecessi misceamur cum his, quae habent tardare descensum medicinarum per meri, & sint mixta cum inuistantibus facientibus ipsa adnaerere super sciet meri, ut per moram 5 meliorem applicationem melius imprimant, praeterea exhibeantur in forma elem ii,& consectionis solidi, sicut diad rapaganthum, S similia,&paulatim deglutiantur, in descensu longam mora contrahant. modii ulcus corrosuum suerit,nihil est praestantiusquam succus plataginis eum bolo arm Et si adst fluxus sanguinis eum his miseeatur lapisi, malitis lotus,trochisci de charise, de terra sigil. resimilia .Et si fuerit necessarium soluere uentrem, luatur culeuibus,sicut manna,cassia,mirobalanis,& similibus. Curentur autem accidentia secundum ipsorum exigentiam. Soli tio quidem uentris cum trochiscis de spodio, cum sem. ac ae,& rob,stiplicis,& aqua lauic, id est, hordei torrefacti. vomitus aut curetur sicut dictum suit in cap. proprio, diaeta autem proportionetur intctionibus regiminis particularis,

ut dentur mundificantia, incarnantia, aut carne generatia, Sesgillantia secundum exigentiam intentionis perficiendae. Desinetuitu. Cap. 8 .

deleriptiue est motus diuersus copositus, sicut spasmus constrictiuus cum tensione dilatativa exisses in ore si

machi,aut toto corpore eius,aut meri, ex quo aggregaturad

seipsum cum 'asimo fugiens a nocente si fuerit nocens, aut praeparariis admotum fortis expulsionis sequentis ipsems, cui accidit ei qui vult,& assimilatur alicui modorum motus tussis,quae est in pulmone & uelamine ad expellendu humorem, aut si non sit nocens,imo si secundum semita super fiuiseratis siccitatis mouesis adsimilitudine aliqua sicut spasmus, di natura moueat ad dilatationem & no onediat illud,& sue currat ei a icitur primo motus diuersu sti motibus naturalibus.Compositus scilicet ex constrictione & dilatatione in quo est contractio & tensio dilatatoria. Sicut spasnus commictilius,cum tensone dilatativa, id est,sicut spasmus in fieri in quo est contractio & tensio dilatativa, non aute in spasimo facto,quia singultus non est uere spasinus,cnm neque meri, neq; stomachus sint membra lacertosa.Est autem spasnus passio membri lacertosi, ut superius declaratum fuit in cap. de spatao. In ore stomachi uel meri, uel in toto eorpore stomachi,cum aliquando selum os stomachi, aliquado meri cuore stomachi,aliquado totus stomachus singultei licet principaliter singultus,& tremor ori stomachi laquam parti sensibilissimae approprietur. Ex quo aggregatur ad seipsum cuspasno,id est,cum contractione, fugiensi nocente si fuerit nocens,aut praeparatus ad motum mitis expulsonis sequentis imi macilicet spasnum, id est,contractionem.Sicut accidit ei qui uult,id est, in motu uoluntario sicut in proiiciem do lapidem. Et assimilatur alicui modorum motus tussisa non uoluntariae.Quae scilicet tussis,est in pulmone & uel mine,id est, diaphragmate, ad expellendum humore, si adsit in stomacho humor expellendus, aut ad expellendum aliud,

Ioaticulani V , si adse

244쪽

IO. ARCU. IN IT ALMAN.

s adstaliud laesurum,quod non sit humores t superflua si

citas in stomacho cotrahens, sicut spasmus de inanitione. Et natura moueat ad dilatationem &no obediat illud , scilicet Ucitas.Et succurat ei, ulmis nanque dilatat sed siccitas eo trahit de constrinmissit se in singiuis de inanitione si ut duo motus opposti, scilicet dilatatio fastia uirtute, de constrictio a siccitate facta,& etiam a uirtute sentiente nocivuprimo se dilatat,ut deinde impetuosius constringendo molius nocivum excutiat. Pro cuius definitionis declarati ne,notandum primo quod in expulsione duo reperiunt motus. Vnus est pura contractioicut in expulsione cibi dig sti a stomacho per pyloron,contrahendo enim se expellit ipsum ad intestina. Alius est impulsio quaeda ouando posteractionem,uel simul cum ea est etiam impulsio membri, utilianu expellente lapidem manus mouetur ad sequendu motum lapidis per certum spatium. In se tu erin est ut e

cvae istorum motuum oris stonuchi meta, uel totius corporis stomachi contractivus & impulsuus,ideo dixit compositus.Secundo notandum quod Psimilat singultum tussi,&cum sternutatio assimiletur tussi, ut si rius ostensum fuit, s uitur quod singultus etiam assimilatur sternutationi. Usimilatio autem est in hoc, quia in tussi primus motus est dilatatio pulmonis, diaphragniatis, & pectoris ut pulmo impleatur aere, ut adiuuet pulmonem ad expellendum, postea est constrictio pulmonis, pectoris,&diaphragmatis cumam pulsione ad superiora, ut limul cum adiutorio aeris subleuantis humor expellatur.Et hi duo motus sunt in cerebro stere nutante. Primo dilatatio cerebri ut aere impleatur.Seeundo codrictio eum impulsone aeris de humiditatis expellenda sicut in singultu uomitu,& subuersionei sunt isti duo ni tus. Primo Datatio oris stomachi,meri,uel totius stoma chi, si quidem ad recipiendum aliquid in adiutorium , sicut in tussi oe sternutatione sed ad impetuosius attrahendum cuimpulsione, sicut utilentes proiicere lapidem,retrahunt manum posterius ut impetuosius moueatur ad proiiciendum. Seeundo est motus contractionis stoniachi cum impulso ne

ad expellendum. Sed contra sequitiirdi itionem istam uomitui &subuersoria competere. Dicitur quod licet in motibus iam dictis multum similentur singultui. Est tamedisserentia in hoe,quia motus iam dicti precipue posterior, scilicet contractio cum impulsione sunt in singultu cum vibbratione, sed in uomitu Ze subuersone ,sine vibratione.Notandum tertio, quod motus contractionis membri est propter duas causas. Vna ut fugiat, licet post fugam aut lapi do expellat, sicut manus ab igne combusta iugit se retratas, licet postea se concutiat ad expellendum. Secunda ut non fugiat sed ut fortius expellat ut uolens sortiter I pidem proiicere, manum retrahit smul cum lapide, ut impetu, lius manum extendat ad proiiciendum lapidem. Et hae duae causae contractionis membri sunt immazinabiles in cerebro laborante epilepsia, aut sternutatione, & in pulmone tussi

te, & stomacho singultante, cum non a re nocente, praeter

modum laeduntur,& stimulentur,intentio contractionis est ad fugam nocitivi, unde potest esse quod huiusmodi membra primo se contrahant antequam dilatemur, & sorte in illa contractione absciue potenti dilatatione expellent noci-uum . Si uero a te Iaedente parum stimulemur possibile est ut contrahantur non ad iii am, sed ad expellentam rem lidentem, sed in hoc casu prius se dilatant antequam contrahant,ut deinde impetuosius se attrahendo nocivum extabunt naxime hoc fiet cum id nocitiuum eum disticultate e pelletur dicet enim huiusmodi membra in his operationib. non utantur distulis,diriguntur tamen ut placuit Auer. Ab

intelligentia non errante.

Notandum quarto pro declaratione praedictae diffinitimnis &diciorum Aule. in proenti eapitulo disserentiam esse

inter rem laedentem &rem nocentem . Res enim laedens est parum i dens,& non multum deiiciens uirtutem, ita ut uirtus stimulata remaneat tantae potentiae ut possit facere sim sultum,& duos motus ad ipsus integrationem concurrem tesSed res nocens est intensae isdem,& ita uirtute deiicies, ut non possit facere hos duos motus singultus integrantes, di lacit tremore,id est motum tremulum oris stomachi. Si

eut etia res parum latas cor iacit pulsum cordis in quo cor mouetur motu constrictim a dilatat uo sortibus ad expur

sonem noctui. Et res nocens facit tremorem eordis, in quo

cor debilitatum no potest moueri motibus sortibus, sed tremit faciendo motus paruos de inordinatos. ae res nocens s ulterius aiseatur, inducit socopina & tandem mortem. Et licet eausae singultus possint esse multae sortes emper i men sunt minores,& minus laedent ex in eadem specie mos ,& eum maiori fortitudine uirtutis quam causae tremoris stomachi.Ideo videmus singultim de inanitione mortalem,&similiter alios singultus cum quibus xῆer ducitur ad mortem descere,& remanere motum tremulum. Item etiam in

corde prius deficere pulsum quam tremorem. Norat si tremorem oris stomachi Deventer fieri in ipse dum est siccum sensibilissimum de debile .Et simile de tremore cordis existimandu est Aiacan in hoc cap.al uando his terminis laeduci nocens,utitur ut synonimis taui quado uidetur appropriare nocens causis facientibus singultum replendo, aut stim

lando, sed laedens magis siccitati & causis facientibus sim tum inaesendo ed de his non est habenda cura

illus est leuior motus, quin minant Quinto civi sis ultus est leuior motu imuis inus pro

preretu iri inta quia lΞdis tauri non potens facere uom,

tum facit stipultum,quae postea aut faciet uomitum.Item quia in s ultu secim dum plurimum solum mouetur os si machised in uomitii os & sundus.Singultus est duplex N

portionatus ad materiam,& no proportionatus Et proportionatus ad materiam duplex, quidam de repletione, quida de inanitione sicut de spasmodi m fuit,&est aphoris 3 p. sexti particuli.iniati quam non sit omnino smiliter iudicandum de spasno & singultu. Potest enim siquis spasmus esse solum de repletione, aliquis solum de inanitione, aliquis

selum non proportionatus ad materiam. Ouorum Primi e

sa ita diata ei tua st sola materia replens, se niti Matacitas, terni mia uirtus stimulata contrahens .sedaia ossi nem singultum necetiario concurrit uimis, cum si compositus ex duobus motibus dilatatione &constrictione mi non possunt eausari neque a siceitate sola, neque a materia res te sin sed necessarium est unicuique istorum cogere uirtutem. Verum a uirtute sola possint ambo motus perfici, n6

concurrente aliqua alia causa, tramitam causa immediata.

Et sic potest esse aliquis singultus solum non proportionatus ad materiam sed nullus potest esse solum de inanitione, neque aliquis solum de repletione. causae nugultus quaedam sunt per essentiam, quaedam per communitatem quaedam primitive.Per essentiam sicut mala complexio fiens siue materia calida siue frigida. ues sicca. calida mordicando frigida per contrarietatem.Item per c5 strictionem & eorrugationem quam facit in ore stomachi. Sicca autem si non fuerit confirmata quolibet humectante curatur.Confirmata disseile sed secundum plurimum est ea

materia aut calida pungente,aut frigida grauante,aut more

dicante si fuerit phlegma acetosum, aut corrugante & con stringentes fuerit prae a ponticum,aut melancholia quae

etiam exiccando iuuat la singultiam Bothor quoque & u ra in ore stomachi quandoque sunt in causassit quandM; fiagultias cause simi reliquae uomitus, quae remanserunt in ore

stomachi imbibitae uel adhaerentes, ideo in sinsultus sequitur uomitum, et aliquando antecedit eum materia sit pauca,

aut parum stimulans, de non siis ficit ad uomitum quae postea auri facit uomitum.Item uentostas existens in ore uom chi est aliquando in causa,aut extendendo, aut sita acuitate stimulando,siue sit in stomacho genita ex humoribus, aut cibis uentosabilibus, siue aliunde ad stomachum derivata.Per communitatem uero a toto sicut in febrib. calefacitao, aut exiccando, aut uapores uel humores acutos ori stomachi communicando quod maxime accidit in principiis paro cis morum materia petente interiora.Item in cribo. in quibus materia, uel uapores ori stomachi communicant. Aut per conmnunitatem a cerebro sicut in percussionibus capitis dein phrenesi in quibus per neruos reuersuos compatitur os stomachi,de est mortale secundum plurimum.Aut petr communitatem ab hepate sicut in apostaei iis,& proprie concari comunicando,aut qualitate solam sicut caliditate, aut sice talem de est deterius,aut cholera per ieiuniit, aut nocumen tum solum per neruu colligautem stomachum eum hepate.

245쪽

n quomodocunque sat lite communitas, oportet apostema esse magnum propter distantiam oris stomachi a concavo hepatis. Et ce hoc loquitur aphorismus i 6septimae part seculae.In phte no ne hepatis singultus malum.Aut per communitatem ab intestinis dum laborant vermibus, alit apostematib. aut matera b.cuiuscunq; generis uelut in choli ea,&ileos, ut aptior. t o secunde particulae. In ileos uomitus & sinultus malum Item per communitatem amatrice in retemtioire men omni,partu,abortu & similib. Item a uesica, renib. Si aliis membris oris stomachi communicare pote tibus. Causiae uero primitiuae sunt, sicut aer frigidus.Item res comestae ledentes acuitate,scut res acetosae,snapis,diapi pereon, helleborus, Se cibus corruptus ad qualitatem acutam. Item cibi uentosabiles , aut multitudine sua aggravantes. Item fames longa os stomachi exiccando, & iiaecunq; ρος sunt os stomachi praeter modu exiecare , sicut euacuationes

seper fui &similia.Signa. Differt singultus a tremore oris stomachi quia in singultu adsunt duo motus integrantes, scilicet dilatatio de constrictio fortes & intestri, sed in trem

rediminuti, est enim motus tremulus ora stomacho,&est cummiori uirtutis debilitate. Quod autem fit de repl tu ne cognoscitur per grauitatem stomachi, extensione,u

mitii subuersone,Ne similibus,& quia subito, id est, in paruo

te I te accidit Ze excrescit, & praecesseriant causae reple res stomachum primitivi, aut eorporeae, iuuatur fame, &reliquis inanientibus, nocetur contrariis. Sed qui est de Minitione paulatim accidit & excrescit,3d piscessierunt eau inanientes, sicut febres acutae, euacuationes sortes fame in hamo tempore. Iuuatur ab humectantibus tam qualitatiue quam substantifice nocetur a contrariis. Sed non pro po natus ad materiam eognoscitur, quia nullae tales cauis inanientes,aut replentes praecesserunt. Sed causae tant

modo stimulantes, & istae secundum plurimum sunt primitiuae, aut ladentes os stomachi per communitatem non trans mittendo humores, aut mala complexio in ore stomachi simne materia,ulcus, aut thor . Sed ne consi irgat error . Nota quod aliquando in febribus acutis fle euaeuationibus h mores acuti commoti fluentes ad os stomachi causant si Eulti Hiiem medici propter causas praecedentes eredui es e de inanitione eum ut de repletione, aut sorte non proportionare ad materiam, sed de hoc eertificamur prouocando uomitum, si enim uomitiis stomachum mundificat, sedat sinsultum non est de inanitione. Si uero non sedatur, imo ascitur est de inanitione. Similiter si toleravitastis sedat,est laresetione econtra de inanitione. Sed qui fit peressemtiam coenescitur, quia est continuus aut eum pauca interpolatione ed mala eomplexio sne materia de cum materia cognoscitur per signati perius posta in eapale uomitu. Simi iter ulcera inor,&apostema ex dictis in eap. se apost nutibus, de ulceribus stomachi, de quia sint tus sequens Dposterna uomitu non sedatur. Sed uentoruas cognoscitur extensione absque grauitate,& quia eructatio ex carminam tibus uentositatem facile sedatur. Sed qui fit per communi-

ratem alicuius membri, aut communitate totius cognoscit, quia non est continuus ' prscesserunt nocumenta totius, aut membri comminicam is cum quorum augmento auget didrere mento minuitur. Causae autem primitiuae cognωseuntur ex earum priscessione cum similitudine esse una. Prognostica. Primum.Singultus malum protenditur, Sesecundum plurimum mortem in multis eamus.In apostemate hepatis, ileos,uulnere,aut apostemate cerebri. Secunda est aptior.trigesim quartae parti uiae,uerificatus per Aui. in uomitu&singultu oculi rubet malum,nam singultus nocessans in uomitu,nee post uomitum,& oculorum rubedo ii

tabilis si nificant apostema in stomacho,aut in radice nerui uenientis ex cerebro ad Ipsum, aut in cerebro ipse, de sequbtur ambo scilicet apostem a cerebri, Se apost a stomachi, rubedo oculi per communitatem nerui uenientis a earebro ad stomachum. Sed distinguitur inter utrunque per accideria apostematum cerebri,&accidentia apostematis stomachi Tertium est Aule. in libro signorum mortis uelocis qui fuit Hip. Dicitur suod quando accidit singultus uehemens habenti apostem in latere dextro, aegritia nes a natura, id est, a coruuetudine prae magnitudine sua, uel quia sit Ingultus habens sistam eontractionem propter sugam rei noeemtis absq; causa cognita, quia causi huiusmodi singultus disieulter cognoscitur, licet caula triplex reddita sit seperius. egreditur anima ex singultis ante ortum solis,id est, citissi. me, significatur enim apostema magnum hepatis communiscans nocumentum non solum ori si machi ined cordi. Quae tum Qui eum singultu habet punctionem, uomitum , de eiserer, id est, spasmum εἴ destructionem rationis moritur,stabcet ualde cito. Sipnificatur enim nocumentum esse tantum in stomacho, quod etiam maximum cerebro communita.

Quintum.Singultus de iii anitione qui humectantibus non Deile sedatur mortalis pixcipue si spataus ipsi coniuncti s uerit. Significat enim siccitatem fixam. Sextum. Reliqui singultus,qui neq; inanitionem neque apostema sequuntur secundum plurimum Subres,&e.

ualde temperati adhibitionem superuenerit: aqua tcalida in qua ominum, O mentina, O menrbastra, O parum thuris bullierini multoties in potu est sumenda, o agro ut Armiat est praecipiendum, ese uenter i vaporandus, O te unandum est ei. cum autem per multos dies a comestione abstinuerit: iubendum eri balneum saepe ingredi. deinde paucii cibis desiccantibus tamen est alendus , sicut sunt cui De O mutagenatb cum feminibus,mpuri uim parem in potu tribuendum. Et si hoc non suffecerit trochisci isti duηdi sunt qui dicuntur de thure. oc.thuris dracb. s. enula drach.f. mentiactri fol. rutae siccae amborum ana.dra . item sesimbri, drach. a.in omentur trochisci ex

eis pondere auria. ex Τα&uumu in te cum apoeternate mini tribuatur. Diuidiciar praesens eap. in tres partes .Primo curat singit tum a uentositate Secundo de inanitione. rtio dicit in eura singultus conuenire sternutatione 3 anhelitus retenti

ne .secunda ibi. d si singultus. tertia in fine cap.ibi. Simgultui proptere e prima parte dieit. Cu singultus supe uenerit post eomestionem, ei bi erasit,id est, propter sua substantiam et assam di mellis digestionis,sicut sine sabae, east nex, caro bufali ,3dsmilia,s post potum uini ualde teperaticu aqua, quia debilitando digestiuam est eausa uentositatis.&uos supplete quaecunq; possunt multiplicare uentositate, scut eibi habentes humidusuperfluu uentosabile sicut he bae 8: similia Et sieut humores phlegmatici,aut melancholiaci in stomacho eongesti,aut ad ipsim derivati qui sunt apti

uentosari. In his enim casibus post eductione cibi,aut humoris uentosabiliscuabstinetia,eu euacuationibus oportunis detur aqua huiusmodi calida .R. mini, rnet hae, scilicet hortulanae domesticae,calidae Sesccae, mentitastri, scilicet siluestris,adhuc calidioris &siccioris, licet mentita Romana ha-hen, solia longiora,& latiora sit adhue magis calida, afi. . . thuris 3. I .quae omnia sicca bulliant in tribus lib.aquae adesi simplioes medietatis&eoletur, de qua accipiat stomacho

ieiuno.' 3.& bonum est ut secum misceantur. 3. L. di acnmni, aut diagalangae,aut patu sic.& sumatur debite calida timbus, aut quatuor dieb.de tardetur cibus perquatuor horas, aut quinq; ac post eius sumptione dormiat ad libitu eonsere enim somnus Se maxime stomacho ieiuno, haec enim tria, fames, somnus, S exercitium optimetaserunt ad resblutio

ne uentostatis .Et uenter uaporandus est cum carminatibus

uentositate,sicut sacculis,mmentis huiusmodi ,& hie de hei P multos dies a ei bo abstinere, id est, paru eomedere, postea balnesi ingredi, stu sim aut balneu a Bi & potentia est Maleut thermae quae praeter uirtute sulphuream qua oes participant, sunt Et participantes uiri te ferrea,aut sinuli stomachi consertativa.Cibi autem mi sint calefacientes deficeam tes,pauci in quantitate icut catagiς et mu enat id est,cibi facti ex earnibus streis in sartagine e dici cu seminibus,lei licet anis, freniculi,& similibus,& aliquibus arrimatibus inter quae praesunt istimum est, gesan ,γbistrat parum uim uinosi puri,aut mediocris potentiae, nam multum Gitificat inaestionem. His autem non siisti eientibus ad euram detur huiusnodi trochisci. thuris.3. .enula.3.3 mentitastria

246쪽

liorum rutae siccaeam 3. x.folior nemen id est,serpini. 3. 3. , uiscatiuassuerint subtiles imbist, minuiseataeue iseliel formentur trochisci pondere aur. I .Ex quib.unus in dic cla lant ipsos a membri superscie, & resipietant per uirtutes terhibeatur cum aporemate, id est, decoctione cymim,h6 om tias & quartas, tam stomachum quam humores peccantes , nia ealida sunt, &sicea uentositatem earminantia.Et per illa imo membra mittentia quorum descriptiones possunt pat intellinit electaria esida famosa, sicut diacuminum, diag-la' te ex suprascriptis. Secunda intentio est evacuatio materiae nudi atrionpipereon,diaolibanum,electa rium de bacci, uu peccantis tam uomitu quam secessu etiam re iterata se eumri,& smilia, & gallophili apud Auicen. appropriantur λ' dum op rtunitatem.Tertia intentio est diuessio eum cIis ribus, ligaturis ex tremorum &i brum lotionibus. Item balneis diuertentibus materias ad cutem eas per poros cutis resoluentibus siue sint balnea a ea, siue aerea, item uentosis. Et apud Au .in singultu intiquato ponantur uel tota super stomachum fine scarificatione, & super dorsis ci . . ea. 13. sponditem ubi incipitos stomachi. Et post uentosas

QVὸd si singultus post eb.acciderit, fuerit Pie ct meo ponantur rubificantia ad attrahendum materias ad cutim.In

Vt dormiat est praei endunt nam Gnima auget ea lorem iraturale ruvlium inclitari. Et iram,ia 4 lagum aliqui ligandust puluinaretum praecipue a natis pluma navin uirtutem digestitiam rea t.

tribulatio, aut nautea, ara sitis, aut in ore siccitas, agraealida aegro multoties tribuendi erit , non tamen repente,

sed paulatim. is , si sietatus non fuerit: aqua hordei cum o Ira deam'Idalis dulcibus detur spondites quoque colli, O dors ex oleo tepido inu nantur,.sticentur, O mum iugo iiij cum ivlv, succo granati in potu tribuatur.

In parte ista curat singultum de inanitione. Et quae dicit nota sunt, tribulatio, id est coturbatio ge anxietas stomachi.

relut uel de stomacho statim descendere . nes-ciem Smindinea erit: .&dotii invi rantur 3 qum immeri. ει - β.machi imiori uincia. io te Centur in parte posteriora, quam Materiori.

Singultui praeterea, stertrutationi eonfert retinere

anhelitum. In hae parte dicit, qtiod sterii utatio eonfert in singultii, quia comit conquassando totum corpus, & stomachia, remouet materia ab ore stomachi iuxta aphoris i 3 sextae particulae .A simitu habito sternutatio superueniens soluit aegritudinem.Et ex eodem sundamento tussis, & omnes sortes motus conserunt Sed retentio anhelitus confert, quia conde instaminato inflammantur partes circunstantes, unde fruentostatis & humorum resolutio .Propterea haec intelligutiat de sngultu pendente a materia, uel uentostate. Cura singultus a mala complexione sne materia patet ex saepe dictis si perius ola enim alteratione cum contrariis interius&extelius applicitis indipet,quae t 'en stomachum consortent, tam proprietate quam stiplicitate moderata. Si tamen siccitas sequens hinnuli consumptionem propter febres Muras,aut euacuationes faceret singultum de inani tione duae exiguntur intentiones. Prima eit remotio, aut ledatio cauis exiccantis quod oportet. Secunda est, immemtio totius corporis, sed maxime stomachi qualitatilia, aut substantifica cum interius & exterius applicitis. Quae duae intentiones iuxta pose complendae sunt simul, scut tu aqua hordei excorticati,cui sumptis uiol .posset addi , de parum uini granatorum dulcium, aut murorum, aut uini citoni ortim, Si fluxus uentris esset in eausa,non existente febre putrida, lac est sublime,& stante fluxu posset est ari. Et detur aqua carnis,& rura carnium resumptiua alterata, semiadu quod

quo casu inueni uescatoria conuenire super eisiem locis aptlicita, nec minus etiam conserunt si ponantur super mem-ris mittentibus,haec tamen sunt de illis quae debent postponi. Et in hac intentione ualent diuretica & aperientia portaselleum,scut eum seminibus maioribus,decisione radicu. asparagi,apit. Item aqua lupulorum, hordei excorticati, e pillorum uenaei cura,&smilium,quae secundum materierudiue istatem sint diuersificanda. Quarta intentio est excusso materiae ab ore stomachi,aut diuersio materiae praeter uomitum & secessum, de quibus supra. Conueniunt motus lin filia seut uociferatio alterius, aut elamor propitus,&ira timor, gaudium, tristitia,sperso aquae frigidae improuisae, couerso animi sortis ad aliquid audiendum, aut contemplandum,commotio corporis magna,currendo,saltando, equitado,tussis, stermitatio, retetio anhelitus,& similia. Hae enim aut interiam ab ore stomachi excutiunt, aut corpus inflat mando reseluunt, aut animam diuertunt, ut non percipiat

tristem oris stomachi sensationem Tt ex hoc genere sunt dolores, secundum aliam partem corporis, iuxta aphorismi secunes particulae.Quicunque dolentes dee. minta est o tuso sensus oris stomachi, maxime exequenda materia exγstente acuta sita acuitate pungens, & stimulans, & in stonincto acuti senses,quae intentio aliqn eopletur cum humidis maxime unctuosis, ut butyro brodiis pinguibus. Vel fiat elaciaria longiore mora in ore stomachi eritrahentia, ut Brdia-drasaeam hi tigidi. i .butyri recetis sine salete. papaueris

albi subesten, intubaruanaa. 1 .misce,&si haec no susiscerim misceantur eum his narcotica, sicut semen hyoscyami albi , camphora,semen lactucae utilago lii,&smilia .Et possunt huiusinodi eum saccharo uita .incorporata. Et apud maiorem necesiitatem detur parum requiei,aut philomi, de huiusnodi optata sine aliquo liquore exhibeantur, ut diutur

niorem moram contrahant in ore stomκhi, aut exterius amplicentur aliqua optata in ore stomachi. Haec autem optara , sue interius, liue exterius caute applicentur, ne noctimenta cordi communicetur, neque posterius circa tr. Oo illam applicentur ne membrorum inferiorum sensus, aut motus

impediatur. Sexta intenti est stomachi consortatio simiueorrigendo malam complexionem in stomacho derelictam post humoris euacuationem. Septima est correctio accidemtium perficienda secundum exigentiam. Ad has tamen inten

a tiones sent trochisci huiusnacidi .se .costi, oci, rosarum receoportet & bibat uinum non antiquum aliqualiter dulce mul lium,masti e spicae ana aur. .atari auri x aloes, opii ana auritae permixtionis cum aqua hordei, re taliaeetur in aqua dulci tepida, Si stomachus epithimetur cum oleo rosato, cito

morum,& similibus, & cibetur saeri parum pro uice, de multum dormiat. Et si opus est uentris lenitione, fiat clytare cum lacte, aut aqua liniaei,& oleo uiolato. Et si maiori imfrigidatione opus sit addatur succus cucurbitae. Et apud Rasm ungantur spondites colli& dorsi eum oleo, sed proprie

uiolaceo, & detur mucilago, psili cum lesep, di sicco gra;

nati, & oleum amradalarum dulcium est optimum secunduomnem modum administrationis caumate iurii existente magno.Si uero tapultus pendeat ab humoribus imbibitis Garantibus, se inuiseatis ciue in stomacho congestis, siue aliunde trans siis octo exiguntur intentiones. Prima est digestio secundum humoris exigentia, debent enim digestiua esse quantum ad qualitates primas contraria distrata membri mittentis stomachi & humoris. quantum

ad secundas inc suaci fuerint vis os subtili aura, si crassi in

r. conficiamur cnm succo psilii, & bibatur ex eis medietas aur. psilium enim & opium stupefaciunt, spica eo ortat &re tuit, assaru inclinat humiditates ad partes urinae,educo eas per uias illa aloes inclinat illas ad uiam Decisin extrahit eas per eam, costus,& crocus maturant& consertantealefacientes. propter hoc ergo sunt trochisci isti e serentes ualde singultui uehementi & sit eisoni animae, & sunt

me experta.

Octaua & ultima intentio est debitum regimen sex renim

quod tendat in contrarium distra . Aer ergo in disserata rigida de humida declinet ad calidum & siccum,in calida de se ut frigidum de humidum,& sit boni odotis Similiter diaeta in calida & sicuit frigida & humida cum aliquali stiplicitate utatur itaque portulicis, cucur tactucis, spinachiis, e bula, raginea, lite, acetosa, sarre,panici milio, rotaliis, Se similibus. Sed condiantur cum agresta, uino granatorum aut citoniorum,cum puluere coria urostium andalora,

247쪽

gelat inadimonea,nivitea comeniunt, & e medat carnes laudabiles , smiliter alteratas,bibat aquam si consuetus sit,aut eam bene toleret,si uero non, bibat uinum paritissimum optime limphatum.Sed in caula frigida,& hidimida diaeta declinet adealidum&siccum, unde utatur carparibus, eniculo, petroselino, serpillo. iii re cieerum , &milium, e condiatur cum aromatibus,sicut pipere, citrammmo, Planga, ii .croco, gari omitis,& similibus,&sit uinuantiquum uinosum purum,tamen partia quantitate, & similiter reliquum regimen ordinetur in contrarium dilerase Cura autem apostematum bothor,& ulcerum patet ex ditas in cap. genti. Et similiter patet ex cap. praecedenti cura simultus a in rate. Si uero singultus sit per communitatem totouiel a membris particularibus cura patet ex his quae dicta sum statim superius in cura malae complexionis cum ma teria siue in stomacho congesta, siue aliunde derivata precipua enim intentio est habenda ad membra communicantia

ut super tua eorum euacuentur, 3e mala complexio oppilitio, caetera nocumenta corrigantur, & tandem eosortentur.

Si uero singultus pendeat a causis primitivis, ut puta abae re laedente a sita calid aut Rigida e tur in aere contrario dispositioni impressi,&diserasa in stomacho impressaeum eo

trariis alteretur, ipsem confortando de ptaseruando ne humores fluant ad stomachum.Et s sit a cibo corrupto, cuia patet ex diciis in eaprie debilitate digestionis, & si pendeat a

cibo acuto, aut medicina acuta mordicante os stomachi, primo uomitii aut secessit educatur,de eius acuitas frangatur clisimptione aquae tepidae,aut aquae hordei in notabili quanti,tate stilicet usque ad. r. lib.uel duas. Et si fuerit necessitas maioris abstersionis,adiuntur in decoctione passuis transnarinae parmae,nigrae,uel huiusnodi aquae misceantur eum serum Metoso,aut Oximelle sinplici.Etsi pro eductione horum

ciborum ,& medicinarum acutarum necnon humorum ad stomachum defluxorum esset opus aliquo lentine, detur eassa,& manna cum decoctione prunorum, tantarinorum, se

stenae smilium lenientium,& lubricantium. Secudo corrigatur distrata stomachi, de consortetur cum interius simplis uicut cum in tua citoniorum ,r de granatis aut decit ni is, & serum de citoniis , quibus aliquid sympi acet. addi

potis ad incidendum de s emendumai quid imbibitum &inuis tum in stomacho remansiti et . Et exterius applicitis, scut eum oleo rosato,de citoniis de similibus.Et prohibeantur humores a fiuxu,tum quietando eos ibinno & quiete, tua uertendoscundum exigentiam,&corrigantur accidentia,& ordinetur debitum regimen in contrarium distrata. Si uero singultus pendeat a cibo cresso, uentesabili , auth ,ente humiditatem si perfluam, aut a potu uini multuml phati, alit erassi, multum similiter uentosibili. eura lasticienter dicta est in expositione textus circa principium capituli. De appetitus hesione. Cap. APpςxitus qui est de*derium animium cibi, aut potus sequens tristem imisitionem oris stomaehiesiduplex.Alter cibi, de dicitur fames,quae desomnie est appetitus ealidi dciaci Alter potus,& dicitur stis.& est appetitus frigidi & humidi. Vterque laeditiir triplici

ter Ablite quando omnino nihil appetitur , diminute dupliciter, per in onem 5e remissionem .Per remissionem qui dem cum minus appetitur quam sit necessarium pro nutristione eorporis,de humectatione Aut quando aliqua appetatur,aliqua non, ex his quae secundum naturam debent appetisue cibalia,sue potabilia. Per intesionem uero quando magis appetitur quam possit digera aut quam sit expediens promitritione & corporis humectatione. Et huiusmodi appeti tus quando est ad cibum dicitur appetitus eminus.Sed qua do ad potum dicitur sitis si per sua . Et ex hoe genere est a petitus intolerstilis:sunt enim quidam qui dum famem nomiabiliter patiuntur incurrunt syncopim, cholera repente adosi machi,aut spiritibus pater modum resolutis Oncurrunt dolorem stomachi canitis:& ista sunt corpora cholerica aut sicca tantum, acuti sensis, habentia potox latos &humidum facile resolubile . Et quaedam horum sunt corpora exuberantis camis, habentia multum de calido de hi do ,

sed hes diu ibum subtila eum latitudine potoriam, di omnis seius ealor innatus est sortis ualde, aut plurimus' ualde dobilis no potest famem tolerare. Ilalimus aut est fames membroriam cum satietate stomachi.Sed appetitus corruptus,est appetitus quorundam quae non debent appeti ab aliquo itindiuiduo de specie humana nati iraliter disposito. Nunc uero sequendo Oidinem Auic. Primo agetur de diminutione de ablatione famis.Secundo de corruptione eius. Tertio de appetitu canino,&de intolerabili. rario de bulimo. a uinto de siti. Causa dini inutionis &ablationis famis potest esse omne genus malae complexionis in ore stomachi sue mat ria cum superfluit, caliditas quidem i quacunque causa pendeat, siue corporea, siue primitiva rarefaciendo raritate orposita corrugationi.Secundo attrahendo humores ad os stomachi, qui replendo famem deiiciunt. Tertio quia non sinit os stomachi pati frigiditatem sequetem naturale nare lutionem,&aduentum melancholiae ad famem excitandam:frigiditas uero licet non excedens multum, excitat appetitum,quapropter inueni situr Septentrionales ex uentis,& Hyems ex temporibus uehementiores ad

excitandum appetitum,& qui iter peragit in niue uehememtiores est appetitus valde.Attamen cum superfuit est magis

inter caeteras qualitates destruens appetitum, mortificando

duas uirtutes, scilicet sensibilem 3e attractivam, sed hoc est raro alumiditas uero & siccitas iunt in hae re paucae impreς sonis, magis adsitim minutam & excitandam faeietes qua ad famem .humores quoque cuiuscunque generis cum superfluunt in ore stomachi famem auserunt aut minuunt ded calidi magis,econtrario sitim excitantes, frigidi uero licet sitim minuant, Se interdum saniem excitent dum simi pauci de n5 multi praeter naturales, de proprie phlegma parum acre, scmelancholia pontica,attamen cum sit perfiliunt in praeternaturalitate aut multitudine auferunt, deminuunt nauseani, sebuersonem,aut uomitum excitantes.Similiter ulcera, b

thor,&apostemata in stomacho famem impediunt, sitim si calida fuerint excitantia. Diminutio quoque & ablatio sensis oris stomachi , siue sequatur aliquam ex causis si prascriptis per essentiam in ore stomachi, siue per communitatem

a cerebro,aut tertio pari, aut sexto neruorum cerebri sitim Se famem simul aufert, aut minuit, per communitatem uero

aut a toto, sicut in Abribus in quibus caliditas ori stomachi

communicata, praeter modum calefacit,& exiccat, stim aidi gens, famem minuens,aut auferens propter causas superius

dictas,& aliquando repletio humorum qualitate aut quantatare peccantium in uenis finit ipsas fugere ab amaetione de potius laborare ad expulsonem, quo modo in *ncopali hin morosa delicitur appetitus,& in multis aliis laborantibus non selum febri frid aliis generibus: itudinum. Vidimum mulierem laborantem euxu uentris nihil comedisse .

neque bibisse per octo dies nisi aquam Ligidam, quae tamensi ruixit.Similiter Teutonicum quendam febrientem nihil comediise in. x .diebus cum omnia penitus abhorreret,

sed solum bibisse uinum.quod euenit, quia eorum uena li motibus septinuis praeter modum erant replet q.Et hoc modo quandoque deficit appetitus praegnantium, & in quibus

menstrua retinentur, quomodo etiam urs per totam live

abstinent a cibo. Aliquando descit appetitus propter debilitatem attractivae membrorum icut in hecticis&aliis nismultum debilibus, in quibus membrorum uirtus attractiva descit, non quidem ob desectum resblutionis, sed propter attractivae impotentiam .Et aliquando deficit propter pauestatem resolutionis, sicut in frigidis ualde complexionaliteri

aut aerative, quomodo serpentes, ranae, &caetera animalia

debilis caloris in hyeme stant sine cibo,quia calor eorum is

pitur&minuitur,ita ut quasi sola respiratione constent nutricationem quas nullam faciat, per communitatem uero a membris particularibus, scut catarrhus a capite destea

dens, si figatur in ore stomachi,aut in viscetur 5: adhaereat deiicit appetitum, de quandoque iacit appetere contraria , scilicet incidentia,& similliantia si fuerit crassus & iustosis.

Item per communitatem a neruis uenientibus ad dandum

sensim & motum ori stomaehi, scilicet sexto pari, tolliturdes erium cum non percipiat juccionem. neque melancholia impressionem. Item percommunitatem atriene cu me

248쪽

Sed friguae si ales pinis,pillulis stomatichis,de hieras,pliei,myrobolanis,hebulis eo itis qui suscitant appetitum, sed melancholica cum pol modio, storeade,epit humo, sena, di asena, esectario hameest, pillulis indis &respὶeiant tam

membrum mittens quam recipiens. Caueantur tamen iuxta Desse sortia exoluentia,debilitant enim stomachum & mem a nobiliariliquando euacuamus cu uomiti uis de est promptior euacuatio& magis sestina quam uentris solutio, est- Eantur ergo uomitiua quae uideantur magis opportuna.Sed

ce his ample in eap.de uomitu dictum est, & maxime fiat uomitus in his qui inclinati sunt ad uomitum & facile uomunt,

imo etiam excitatio uomitus cum digitis impositis consertexcitando uirtutem quamuis non uomant,& mirabiliter c, fert uomitus ei, ius appetitus prostratus est in dulcibus &ivi Giosis,&appetit acetosa & acuta. Appetit enim contraria dispositioni tuae praeternaturali , est itaque uerisimile deminionem appetitus sui pendere ab humore crasso& uis

se , &tae prima intentio etiam eompletur cum diuersi ne quae fiat tam a membro mittente quam recipiente. Eligantur ergo modi diueritat mapis opportuni siue fiant sine euacuationes t ligaturae frictiones,uentosationes , lotiones, eo similes, siue fiant eum euacuatione, sicut elysteria , prouincatio sudoris urinae & huiusmodi. Si uero nocumentum arperinis pendeat ab mstematibus , thor aut ulceribus in Momacho curentur neut dimini est in capite proprio. Si uoxo pendeat adminiitione aut ablatione sensus oris stomachi xtimuleatur causa diminutionis aut ablationis, sue suerit alida vitudo cerebri siue aegritia do neruoruscut paralysis. t denissitherius in propriis capitulis sufficienter dimmest,sue suerit mala complexio in ore stomachi aut humor in taus in eius superficie,&de eorum eura statim dimim

est. Si uero fuerit per communitatem a toto sicut in febr binas moralibus curentur digerendo & euacuando secum cum quod expedit. Et qualitas stomacho impressa alteretur cum Girariis. Si uero humores stomacho communicati sunt acuentur uomitu aut secessu , deinde tueatur stomachus , e consortetur ne recipiat eum propriis moderata stipites-τ te participantibus,appetitum excitantibus, de si pendeat as . hecti eis curentur ipsae, &dispositio stomacho impressa cum si ridis,humidi stomachum consor tantibus , & nectica senectutis cum humidis& calidis aut temperatis inact

uis, & cum Dictione & balneo perfecta & secunda digesti

me ut nutrimentum ad membra attrahatur. Et si fuerit intinio refello aut ea chimia sicut in scabie & lepra, phlebotometur aut evacuetur secundum quod oportet & membrax ilia & propria naturalia rectificentur &consortentur 3e in syncopali humorosa in qua est repletio humorum crudo. rum obstruentur praecepta Avicennae prima quarti capite proptio. Et frictiones sortes de diuturnae in ea conserunt de an omnibus in quibus est necessarium superfluitate resoluore,& nutrimentum ad membra trahere , aut calorem sopitu excitare. Et si fuerit per communitatem a cerebro scut in catarrho praemittatur eura catharti .Et si quid ad stomachum defluxerit educatur uomitu aut secessu,&postea stomachus consortetur eius distrasam alterando. Et si fuerit per comminitatem a splene superfluam transmittente melancitolia digeratur, evacuetur&diuertatur ad intestina cisseribus

Molutiuis exhibitis.& si fuerit desectus melachosiae in ore stomachi consortetur splen, eriatur uena quς est inter splenem & stomachum eum decoctione epithymi, polypodii, lupulorum,capilli ueneris scolopendriae, corticum radicum capparis & similium bibita,vel cum uesica saciendo fome tationes &fiant sticationes in loco litatus illius uent,& aliquando uomitus prouocetur proprie cum his in quibus sit virtus ellebori & eappares, & trochisti de eapparius sunt ad propositum hoc.&s fuerit per communitatem ab hepatescut in fluxibus euretur secundum quod dicetur in sequentibus,& similiter oppilationes & a emata,postea hepar &stomachus consertetur.Et similiter si fuerit per communit tem a corde curentur aestitudines cordis Leut dictum fuit sepe ius,in pereommunitatem ab intestinis scut in cholicadi vermibus & a matrice,& a quocunque membro sibi eo municante,curetur primo dispositiones membri communicatas, deinde stomachus rectificetur, uerum quia in pre snante,menstrua non Possunt prouocaes,attendatur dispostioni stomaehi,secundum quod est possibile , hoe tamen s prius dictum est in capaee uomitu quantum est opportuitu.

ocumentum autem appetitus a causis primitivis euratur remouendo causas primitiuas & nocumentum stomacho ii petitus.Secunda intentio scilicet consoletatio oris stomachi& totius appetitus excitatio,perficitur octo modis infra scriptis quae perficiunt causas concurrentes ad ueram fame, quae causae sunt membrorum inanitio, ipse rum attractio a uenis, uenarum ab hetate, hepatis mediantibus meserescis ab

intestinis et stomacho , oris stomachi inanitio, melancholiae a splene ad os stomachi derivatio, tristis sensatio in ore si machi. ad quae sequitur, fames siue cibi de*derium. Si ergo membro non inaniantur sorte propter pororum oppilati nem aut debilitatem caloris res bluentis & consequenter Gbra non attrahant a uenis nee uenae ab hepate , nec hepar stomaeh fiat motiones membrorum etiam iteratae si oportuerit & proprie post somnum , & iam persem prima & s eunda digestione quado scilicet est tempus distribuendi sui

guinem id membra,adhoe etiam conserunt balnea aerea de aqua dulcis de omnia que consertant quatuor digestiones. Secundus modus est procurare ut chilus cito penetret ad hepar,& adhoc ualentqiiaecunque remouent oppilationes Sesunt subtilis substantiae facile penetrantis sicut uinum uetus subtile,diacalamentum,mithridatum, thetiaea in ea a stigida, sed in calida triasandali, dia rhodon abbatis post quae m-batur parum uini limphati . Tertius modus eu prouocare ut cerebrum sit bene dispositum& mundum a super fluitat Dbus cum spirituum tem-ramento & multitudine, in summa uigorare uirtutem animalem ad quem modum causa existente frigida ualet theriaca,mithridatum,uinum uetus Aia- miscum, diambra,diaplitis arcoticonrinpiber conditumi caerit conditum. Consectio anacardina in causa multum frigida,Item acorusconditus, diacori & omnia quae consoriae

neruos Se neruola. Et ex his aliquid potest teneri in ore Q, lambendo de utiatur Sed in ea uia calida tulis & Laech. roia quib. aliquid viam ei aut simile posset permisceri. Uncti tres quoque applicitae parti posteriori capitis in collo usque ada 3 sponditem uigorando nermum descendentem ad os stomaehi,de ipsum os ad hoe eonserunt. artus modus est attrahere melancholicam ad os stomaehi si defecerit, quae attraetio qualiter debeat procurari dictum est superius, &si hoc fieri non posset dentur aliqua uicem eius supplentia, quae excitent illam uirtutem sopitam, scut in eaura frigida,illium , piper album.nigrum enim misnus est ustiuum nisi materia esset nimis frigida, aing.eappa- res,oliuae conditae, pisces saliti, almuri, quod fit hoc modo. Aeeipiantur tarime hordei partes duae talis pars una misceatur simi,& fiant fugaciae siue panias depressus & ponantur ici

sumo, usquequo comburantur paulatim intus & extra, postea frangantur, quaelibet in tres aut quatuor partes depostae primo in uase vitreo it enim ponamur in sumo usque mane & istud est almuridicet sm & alii modi aloe possumus uti

permiscendo eum aceto aut aliis modis,qui gustui mis placeantulaec tamen ealida non proprie supplent uicem melancholiae nisi quodam modo generali eum melancholia fit hi-gida remica sed in causa calida acetum, inesta, acetostas citri,citran est,timones, uinum granatorum, berberis & similiain ex nis possint fieri symp.&possisntfieri condita Dcut marinata, aliquando facimus sapores addendo sacch rum & meliaut passulas & aromata ad libitum. Et quando eum his ponimus exi cantia sicut nuces, de similia. Ista enim pontica supelent uicem melancholiae,iniri idando Se stiplicando,& uillos longos umendo quibus mestori fit attractio quintus modus est ter abstersone humoris inuiseri in ore stomachi,insuperficie oris stomachi, ad quod conferunt emo eoetet aut cruda cum aceto, & aromatibus conditet, Se cui Ilacet datur oleum.Item mimet simplex,aut scilliticum, Scyristus, de quaecunque abstergunt & incidunt. Sed in eausa calici,aqua decoctionis hordei,& passulariam cum lacte, s minum eo minium trigidorum .Item ualeat exiccantia hu

249쪽

23 tintilitatis stomachi , & proprie quando est subtilis, sicut panis bis coctus,& sursuraceus stomacho ieiuno.Et ad hanc intentionem laudat Auic. sauich hordei ablutam, eum aqua &aceto .Fit autem sauich hordei,accipiendo hordeum nouum antequam plena maturitate induretur,de ponit in uast aeneo uel terreo vitreato,& est melius,& super ignem leuiter tot-xest einde fricetur & uentiletur,donec totus cortex rece dat , quo cocto utuntur ad placitum, & in hoc easu laudatur uomitus cumoxi melle S balnea bibita,quae deponunt phlegma ex stomacho. Item exercitium stomacho ieiuno & longa abstinentia. Sextus modus est cum odoriseris aegr' placentibus,sicut citonia, pira,poma,limones,ara ii, tri, persea,pipiones assati,& cum uino citoniorum, & gariophilisconditi. Et odor panis nouiter extracti de fumo, & in sit, mi ingenient in saciendo cibos odoriseros saporosos,aegro placentes, & uideat alios comedere res diuerserum modorum . Septimus modus perficitur per ea, quae a proprietate confortant.Inter quae a nihium obtinet principatiim suscitans appetitum momium. Secundo mentha, rob, & syriapus eius Robmenthae apud Auicen. Terantur granata, acetosa cum corticibus suis, &de succo eorum accipiantur partes duae, succi mentinae nars una , mellis aut sacch. pars una , siue

quantum susticit, ad faciendum gustui placidum, & est singi

lare .sed praeparandum ad ignem facilitate, ut fiat bona cor missio,cuius dosis in ieiuno sit cocleariu unum,deinde thus,miuix,gallia muscata,xiloaloes,calamus aromaticus, licitidis pastinace, schinanthum sed in causa calles,citonia cruda cocta coia ta Item succus eorum, diaci tonitem , SI apud

Melae consectio de citoniis facta cum succo citoniorum &ualet sitie speciebus in causa calida. Sed cum speciebus quasibi ponit ualet in causatagida. Et quandoque potus aquaestigidae,in quantitate quae non mortinc et calorem in ratum, rectificat appetitum,& proprie in consuetis .Medicamen Dprium in conualescentibus ex febribus.Recipe rosarii draclimas decem sumach drachmas duas,cardambini drachmam. a uiant ex eis trochisci. xalracbsacit enim appetitum se

dat sitim. Octauus modus est permiscere plura ex istis sic, dum diuersas intentiones, ita tamen ut o nantur causae siue lapsui qui fuerit in ore stomachi de no imum compleatur huii odi per simpla,imo quandoque per exterius applicita sicut somenta, unctiones, cerata,& emplastra, quae opponuntur lapsui,& sint excitantia appetitum, Se non solum ponatur in ore stomachi , imo super toto stomacho , Sr ex pro priis est ut coquatur citonium in uino nigro stiplico cu pauco aceti,postea addatur panis biscoctus siue affatus Z succus menthe,piper longum, mastix, schinanthus,thus & similia Mpotest neri calidum aut frigidum, secundum exigentiam lapius. Aliquando etiam recti Lamus gustum linguae,cum collutionibus,& his quae masticantiar, sicut cum uino optimo odorifero aegro placenti. Aliquando cum aceto aut ori melle. Aliquatis facimus ipsos masticare pessulas,nuces,auellanas, pineas praeparatas, ca, aliquando panem δε postea miniscatum expuere ut humores limositates in lingua inuise

remoueantur.Pro tertia intentione,scilicet correctio a cidentium sunt tria,quae aliquando sequuntur ad nocumentuappetitus scilicet diminutio aut curruptio digestionisaee cuius curatione sermo praecessitatem macresa o , cui subvonitruriando cibos facilis digestionis de eius curatione se Ino praecessit.Item macrefactio, cui subuenitur , dad' cibos

milis digestionis,ciis penetrationis,& millis nutribilitatis

bus in secunda intentione susscienter dictum est, & obseruetur canones conuenientes in cibatione ,scilicet ut non comedat, nisi praecedente cibi di stione celebrata.Vnde sit notabilis a stantia inter unam et bationem & alteram,imo prohibeatur cibus spatio longo, Se proprie in mala complexionestigida materiali phlegmatica,ut materia illa resoluatur, aut aliter expcratur, ut per longam abstinetiam sequatur sames, scut etiam aliquando mno longe tempore prohibito, postea sequitur somnus sortis, quo concello fit in ipso prose

datio.Et inter caetera non multiplicetur potus, Mut communiter faciunt, qui non possum comedere. Caeterae res non naturales taliter ordinentur ut non sint contrariae cause deiicienti aptetitum. De corruptione appetitus. Cap. 7.

AP tixus corruptus est appetitus rerum diue sarum

a consuetis humans speciei .Et est duplex quidam minus corruptus,sicut qui declinat ad acet osuri & ac tum, & appetunt aliquando tacem aceti , aliquando ealcem &similia..idm magis eorruptus decliuis ad exsecatum,ualde secum, sicut est lutum siccum, carbones , & toste uaserum, stipsum & similia. Et quandoque est decliuis ad aliqua incoicera speciei humanae,licet consueta aliis speciebus, quae omnia eueniunt propter humores in stomacho existentes affectos mala qualitate manifesta,uel occulta , diue sa a consueta, iaciente ipses appetere cibos aliorum anim lium ,& quandoque res nulli animali consuetas, uidi enim uandam comedentem carnes crudas, quandam melicam &pestam. Et quandoque, ut supra appetunt res nulli speciei

consuetas.

Causa huiusnodi est, uia stomachus praeternaturaliter di

ctabilium,sciat haedus labens,& gallina assata.Et prohibe

tur ei somniis , di cibetur cum conualescit,pane infuse in ubno,& ssumat sorbitionem uelocis nutrimenti. Pro quarta intentione regimen sex rerum declinet in contrarium causae deiicientis appetitum & fit excitas appetitum omnibus modis possibilibus Me quibus si pra, uitetur itaque multum pin guia & oleaginea rancida,&quacunque malo odore,aut sapore , aut alia mala qualitate participantia , & proprie xv displicentia,& uitetur crocus,&elig tur quae sunt boni

odoris saporis,& proprie placentia, & h ntia tam qualitates nuta estas,quam occultas ad hoc conuenienter equishositus appetit contraria dispositioni praeternaturali stomacno impresset ut ipsam fugent & eoi rumpant , crasso autem&uiscoso opponuntur sustiliantia& incidentia. Sed humis ditati superfluae lubricae opponuntur exiccantia. Quod auteappetunt maῖis carbones , aut gipsum, quam panem ustulatum, qui est siccus & notabiliter exiccans , species humanae consuetus,aut quod non appetant inditarenter omnia extincantia aequalis incensionis potentiq sibi cognita squaliter non prouenit nisi ex quadam proprietate cur me inter una contrarium,& non alterum .Hic autem appetitus, licet posest accidere indiuiduis ciet humanae,utriusque sexus pro pter multiplices uarias, & inconsuetas humorum corrupi rum dispositiones in stomachis ipsorum repertis,ex cibis cirotibus corruptis, nec non ex causs corporeis accidere potentibus,frequentius tamen accidit praegnantibus in secundo aut tertio mei se, propter retentionem menstruoriim, Misorum corruptorum stomacho communicationem In primo nanque mense retenta sunt pauca, 3d non admodum corrupta,sed supra tertium plurima eorum cedunt in nutrimeatum foetus foetu iam magnificato, quare non ita superiluut, ut stomacho communa centur,imo apud Auic. hic appetitus coruptusilus accidit in eis quam imus destructio. Sis latis nota sunt&humor corrumpens appetitu co gnoscitiar ex odore,calore sapore,eructuatione de similib . Prognostica. Primum, hic appetitus apud Aui c. nominatur periculum,quia potest esse signum, Se causapericulosam aegrituditium,& nominatur discrimen,idest,disseretia,distiuguitur enim per ipsit in praegnans a non prUnante.Securi hic appetitus secudum plurimum curatur,nis sit a principiis generationis contractas.Aliquando tamen est cura dii scilia

quae non nisi loneo tempore perficitur. Cura huius est quatuor res praecedentes in cura prostrationis appetitus .Prima remouet causam Secunda os stoniachi, imo totum stomachum rectificat. Tertia curat accide tia. ta ordinat regimena ro prima intentione euacu di sunt humores corrupti uomitu,aut secessi.Vomitus tamε

est promptior uia si nauseauerit, & sit ficilis ad uomitu, qui serficiendus est cum uomiti uis, de quibus saepe dictum est .

tem cum solutionibus intematis ex sitis minoratiuis, diget stiuis de eradicatiuisDigestiua autem opponantur humori currupto,iam secundum qualitates primas quam secunda' secundum plurimum enim humores huiusni Mi sunt frigidi, propterea digestiua debent esse calida, ac frequenter sunt

cram,&uasi .dc tunc digestiua debent esse incideno subtiliantia

250쪽

DE APPETITU CANINO.

subtiliantia sicut omel scilicet eompositum &scillitieum ,&quandoque sunt subtiles, fluxibiles , &digerentia debent

esse exiccantia, absque incisione & subtiliatione, sicut mel rosatum. Et appetitus corruptus indicat. qualia debent esse diagerentia , debent enim esse conformia appetitui stomachi, cum ipse appetat contraria dispositioni, praeternaturali sex. Solutiva autem snt propria , contra humorem peccantem. Et poli podium est proprium in appetitu luti & in praegnantibus. Et hierapicra obtinet principatum tam in humoribus crassis quam se ilibus inuiscatis, aut imbibitis, cuius dosis est unc. i. pitulae etiam sicut alephang. 8e stomaticliae S: et clarium de seris, descriptione Me est propriu & concedi. t praegnanti f.Et mirobes .consortant stomaehum, dosis eius est circa drach.& aqua mellis pluribus diebus exhibita quantitas. s J. aut plurium ciamtZ mundisi istomachude intestina a superfluitatibus in eis contentis, similiter aqua thermarum bibita sicut aqua Poretae. Debent etiam humeres diuerti sicut dictum suit in capitulo piscedenti. Et de bonis auxiliis in curatione eius est ut accipiatur res quae appetitiir sicut lutum S: misceatur cu quibusdam uomiti uisaicut sint pinguedines rancidae, oleaginea. Et quaedam a proprie rare uomitum prouocantia sicut succ.raphani, aut drach. i .ellebori aut pulueris, in liquore in quo est res quae appetiturdis lura infundantur taliter ut evomat, sic enim deiicietur aut auferetur appetitus ille , & hoc modo facimus abhorrore uinum illos , qui libenter bibunt , & inebriantur multum infundendo elle riim in uino taliter ut evomant. Secunda intentio perficitur eum corrigentibus diserasiam stomachidi ipsum consortantibus, ex quibus est aromat eum rosum des iptione Gabrielis.Item diacinnamomum,& aliquet tribpherae , sunt ad haim intentionem amygdalae amarae, uinum ponticum coctum usque ad medietatem, de quo bibatur in

nune per hebdomam unam .' 3Tt ruta est mirabilis uiua

menti. Item meos, cyminum, & mastix commixta manicetur.'. belliri tum,embli .ana. 3.3. nucis tandemq apud Aeseaest terra granosa sicut cicer.Θ. I anastix.3. 8. cardam mi maioris,ameos ringana. I. pat electarium cum meste,

di detur ad quantitatem nucis ante cibum &post. Pro ter tia intentione scilicet,correctione accidentium, portet aliquando curare digestionem corruptam quae aliquando sequitur ad hune appetatum corruptum, uapropter oportet eu

cuare huiusmodi cibos malos,quae ad his appetuntur. Et socundo si assiimpti fuerint statim ipses educere uomitu,aut iecessu aut utroque modo.Et tertio digestionem corruptam si acciderit curate secundum doctrinam datam in capitiuo pret dente. Regimen sex rerum declinet in contrarium diser sae Cauendum est ab aere coma pro Cibi conuenientes sunt pulli columbarum assati,farina amyli in iure carnium laudabilium eum sale condita, sectio salibrum, uinum Ponticum. Et apud Aui. in secunda melila uti ameos est ualde mirabile dismiliter amygamaris isticis, passulis, chri melis, cis ne is, & inter omnes herbas ruta est praestantissima,& inter omnes s cies, piper,ringiber,de reliquum regimen si comtrarium distrasiae, de humori corrupto,&procuret summorere ut bona fiat digestio. De appetitu canino. CV. 38.

APpexitu caninus, licet apud quosdam sub appetitu

corrupto reponatur, eum non conueniat alicui indi-ui tuo de specie humana naturaliter disposito,imo uidetur tranicendere naturam humanam.& sequi naturam canum uel luporum a quibus nomen sumpsit, unde apud istos non est inconuenies eundem appetitum laedi corruptaedi diminute per intensonem. Attamen iuxta diis nitionem petitus corrupti superius per me datam conformem menti λuie non est appetitus caninus sub corrupto appetitu ponendus, imo sub appetitu diminuto laesi, per intensionem nisi serte appetitus corruptus modum transcenderet in appete dotes disconuenientes speciei humanae, post quarum iumptionem non satiatur , tunc enim idem esset appetitus canibnus& corruptus,licet secundum distinctas rationes. Eu aitem appetitus caninus appetitus intensus de pluris quam possi digeri &post eius sumptionem non satiatur. Hic appellatus est duplex, quidam qui sequitur causti quasi naturales aut neutrales sicut appetitus multum uigilantium & eorum qu inmem multo tempore perpessi sum Se superflue se exercitatium Se balneatorum sue in balneis olidis resoluentibus Gue in aquis trig.calorem intrinsecum per antiperistam seditiscantibus & iter agentium her nives quas .Item conualescentium a longis aegritudinibus quae arefecerunt corpus. Item euacuationem a natura uel ab arte, Se ex hoc genere

est appetitus sequens caliditatem fortem in ore stomachi, Gue sit innata intrinseca siue extrinseca ab aere, quae caliditas hi debilitans nee inflammans, sed faciens id quod facit

sectio uenarum meseraicarum attrahendo in uirtute hep

tis ad quem sequitur frigiditas propter resolutionen hum di substantinet,& ex hoe genere est caliditas existens in totus sit naturalis & notabiliter resoluens . Si uero ista caliditas esset praeternaturalis causans famem praeter modum reseluedo tutae appetitus esset praeternaturalis sub hoc praternaturali reponitur iste qui sequit tir debilitatem contemiuat cibi propter quem corpus non nutritur, Z sub hoc praeterna turali reponitur qui sequitur catacilium descedentem ad si machinn, qui non imbibitur in ore stomachi, neque etiam replet stomachum sed selinia in frigidat fritiditate excitante samem, des catarrhus iste esset poticus uel acetosus adhuc magis excitaret famem. Et sub hoc appetitu praeternaturali cω

prelieisitur ille qui sequitur suetionem humiditatis cibalisa uerinibus aut quando stimulando faciunt ipsis descend

re ut exeat sicut in Ilenteria. apropter corpus non nutri tur,unde necessarium est sequi famem,praecipue si non ascendant ad stomachum turbantes de pungentes os stomachi, ita

ut prouocent nauseam. Hi autem uermes aliquando corrumpunt appetitum sua mala qualitate potius occulta quam manifesti, suapropter secundum diuersos ipsorum effectus de applicationes aliquando minuunt, imo destruunt appetitum aliquando augent,aliquando corrumpunt appetitum Tt sub hoc genere comprehenditur se uens phletaa acetosum in

stomacho congestum,aut aliunde derivatum, aut melanesi

liam acrem, aut ponticam a spis ne ad os stomachi derivata, licet sorte hie appetitus ius modum excederet sub naturali. aut quas naturali eomprehendi posset,ducunt enim hi humores frequenter ad apoetitum caninum .Primo,quia deponuiuiscositatem ab ore uomachi cuius pro entia impeditur arpetitus.Secundo,quia corrugant os stomachi quae corrugatio suscitat appetitum aertio,quia inspissant,uniunt de fori ificant uillos longitudinales quibus stattractio, frigus quoq; intensum aeris corripando & in issando uilios longitudinales potest esse causa huius appetitus,sicut accidit iter ag tibvsper aquas de per nives dicet fortificado calorem intrinsecum perant iter istam hoc possit accidere sicut ab initio dictum fuit. Et in summa filiae causae fuerint naturales & quas naturales,faciunt appetitum caninum naturalem aut quasi natiualem. Si uero multum praeternaturales faciunt ipsium aegrituditialem,licet hic appetitus & omnes eausae eius non absoluantur ab aliqua praeternaturalitate. Et ex his maniω

sis sunt species Se cause appetitus canini. Signa.Appetitus caninus cognoscitur,quia est intensus Et si homo eum sequatur, est necestarium iuxta Rascibum egredi indigestum per superius aut inferius, plus enim iuxta descriptionem se rius datam appetitur quam eossit digeri . us' autem primitiuaescilicet uigilie, exercitium t alneatio, frigiditas aeris, aut superflua eius caliditas resoluens longa fames de similes

cognoscuntur, uia cum adsunt aut praecesserunt, secundum plurimum sequitur hic an etitus caninus . Et quia no adsunt

aliae eaul, a quibus ponunt pendere. Causae autem per communitatem a toto sicut in covalescetibus ex longis aegritudinibus resolutis & arefactis. Et ficut in habentibus cal

rem fortem naturalem aut praeternaturalem praeter modum

resoluentem,& sicut in euacuatione superflua a natura uesarie cognoscuntur. Primo,expraecessione illarum aegritudinum de corporis arefactione.Secundo ex caliditate forti tactu pereepta cum colore rubaut tendente in citrinum,& robore corporis,si caliditas illa fuerit naturalis, si uero fuerit praeteriratur.erit mordacior debita cum debilitate corporis de impet sectione operationum. Signa tamen cfmplexionis posta sunt secunda primi, ad quae recurre.Tertio uero eas recessione euacuationum is tantarum aut artificialium in t culus&omnibus causis printer

SEARCH

MENU NAVIGATION