장음표시 사용
291쪽
De rugitii de exitu uentositatis inuoluntariae. FAcit Avicentia capitulum de rugitu &exitii uentesitaris inuoluntariae. Causa immediata rugitus est multi . tudo uentositatis. Haec autem multiplicatur aut propter cibos uentosabiles,aut propter malitiam digestionis in mei ibi is cilicet in stomacho, intestinis. Cuius causa est, aut imium stiditas, aut paucitas caloris innati, licet forte non sit remitato in gladii,sicut in fine phthisis. Multiplic tur enim uentositas propter diminutionem caloris, siue sit diminutio inquanto,sue ingrata. Hxc autem diminutio aliquando est per essentiam,aliquando per conaturitatem a lene,aliquando es, hepate, aliquando a mirach & mesentetio, sue per simpliceni alterationem siue in stomacho, 3e intestinis communicando materiam uetos bilem.Et urimum est cum lenitate naturae. Et si est in intellinis subtilibus, tune solii tus est acinias Et si in crassis, tune solius est grauis Oropter latitudinem foraminis , & si rugitus est eum gurgulatione, tunc uentostati est admixta humiditas. Est autem secundum plurimum magis merito malitiae digestionis membrorum emerito ciborum, ge rugitus plerunq; est signum eri sis anteeedes ipsam. Exitus autem uentositatis inuoluntariae aliquando fit propter mollificationem intestini recti,&proprie e tremitatis eius. Vaniam; apud Auicennam propter molliscationem leuani, de alia re non parum est admirandum, eum ieiunum non habeat musculos qui sint instim nisi motus uoluntarii neque taliter locatum ut per ipsum uentosit te, possim ad extra exire. Credo autem textum elle corru-rium,& forte loco ieiuni debet est e meri per cuius molliscationem posset egredi uentositas inuolutarieyer superius, scut per mollificationem ani egreditur inuolutarie per ii serius, aut sorte ieiunum habet occultam colligantiam eum th: Alino recto ita ut propter eius nocumlatim molli ficetur
iectum. Cura rupitus nota est ex his quae dicta sunt superius
in curatione punctionis auentostate, qua curam huic ea p. accommoda. Cura autem exitus uent vitatis inuolumariae
ei scitur cura parat; sam ius es manifesta ex cura paralys in generali Ierimi remedia localia applieanda sint testioni alosos de ab scathri infra. Et si si ierit per nocumentum ieiuni aut meri inungatur quod est super umbilicum csi oleo
collitio ante Sc retro. De colica.
SE vendo ordinem Aui. iam de eotiea it eos est nobis
agedum. & licet quid nominis eo uid rei harum dis
si ionii. v sint sitis ex dictis manifeila, attamen ut memoriter teneantur, E secundum sellicet Oete, & differentie absiluantur. Permitto quod dolor intestinorum qui est trystis etarum sensatio est duplex, quidam existens in omnibusime rinis, quidam in es qua eorum parte circuscriptus. Primus autem duplex, quidam.n est eum motu descendens aut ascendens per reuolutiones intestinorum S uocatur tortio.
Quidam autem quiesces, & uocatur nomine generis dolor intestinorum,3 aliquando sunt remissi aut mediocres de tenere naturalitatum inscii militeri dentes. Si uero dolor intestinorum sit circunscriptus aut est remissus existens devenere neutralitatis, Id est punctio,de qua supra, aut eliso tis,&dicitur colica si sit in eolo & reliquis intestinis crassis cum dissicili exitu eius,quod per naturam egreditur aut est in ideo, cin: estinis gracilibus,de dicitur ileos,conuocandosmiliter dissicilem exitu eius, quod per inserius egreditur. nomen autem sumpserunt hi duo dolores ab illis duobus intestinis, eo quM in illis frequentius accidant, in duodeno n. raro accidit dolor pi opter ipsus rectituditiem, breuitatem di propinquitatem Ormeso mimachi ,3 in ieiuno raro, cum causae doloris factivae parum in eo morentur propter causas
uprascriptas. Sed in il eo sequenter propter ipsius longitudinem & plurimam circurnuolutionem. Similiter in recto latissime propter breuitatem,rectitudinem,amplitudinem, d ani propinquitatem. Et similiter in saeculo rarius auidie quam in colon propter breuitatem de amplitudinem. In e to autem frequenter propter i ingitudinem, tortuostatem,sti icturam,& quia theces durae, Ad multa phlegmata in ipsius ecllulis continemur,& propter hae ultima eausis steque i ius aecidit e ilica quam deos, saltem a caiisa intrinseca licet a causa extrinseca non frequentius. Et hi sunt species dolorum sumptae secundum diuerstatem Gigarum recipi uni. Sed secundum diue istatem doloriim in se, de diues memeausariam imprimetium sumitur hoc modo. Nam aliquis pungitiuus, aliquis grauativus, aliquis extensuus , ii quis
Causa enim interior ipsum dolorem imprimens aut est ealida aeuta de subtilis ipsorum tuens continuitatem, licet sit raro, de tue facit pungitiuum sicut humor choleri ι aut sit .sus sua bali rachitate mordens, aut sanguis corruptiis, aut uermes suis aculeis pungetes, aut uentostas in aliquo paruol co conclusa, aut ulcus nium. Sed grauati ut eausa est male ria meida, grossa, uis sa in intestinis aggregata sevi humor phlegmaticus aut salsuis congelatus, aut melancholis quae de se dolorem talem misit satis quietum. Si uero uentosetur dolorem faciunt intensuum extensuum aut perforatiuum s in aliquo loeo concludantur. Si uero moueatur ciunt tortionem causa autem extensanaortiui Se per ratibui est uentositas. Si enim multa fit oecupans magnum sphrisi non mota ,sed in illo conclusa iacit dolorem extensuum. Et iliter fit dolor extensivus a multitudine alicuius materiae extendentis. Si uero moueatur furit dolore tot suum. Si uero sit in aliquo loco paruo e uti,ficut inter duas tum
nicas intestini dolorem finiti soratiuum disterente a pungitiuo, uia uentositas & similiter humor faeiens pungitiuuest magis subtilis quam humor aut uentostas faciem per
rati in m. Dissere aut persor a tutis ab actuali, es enim actualis, cum fit panniculi aetii alis eruptio frequenter sequitur per rativum. Item quidam dolor est periodicus seques avgregationem materiae in determinato tempore sui scientem ad c lorem,quidam non periodicus. Causae eolicae quaedam sunt eorporex,qui am primitiuae. Corporeae duplices, per essentiam& per communitatem.
Sed absoluamus primo illas, quae sint per essentia in intestinis. Deinde quae sunt per Gmunitatem. Tertio primitiuas. Causae autem per essentia linit quatuoracilicet mala complexio non quilibet,sed diuersa, mri eopositio solutio continui,apostema. Primo malae complexiones immateriales. Caliditas enim per se potest facere dolorem secudo pera cidens resoluendo&exiccando necem. Item attrahe humidum ipsius ad hepar, per cuius praesentiam Dex reddebatur mollis &fluxibilis fixainem retenta est causa colicae. Item frigiditas potest acere dolorem tam persequam per accidens debilitando expulsivam tam musculor ni uentrisuam intestinorum aut oppilando poros,& tune crescit calitias per antiperistasm exiceans sinees ut statim diebam est.
Item trigiditas impressa in sphicteri scutaeeidit sederitibus in terra aut super lapidibus unde constringitur is hieterisci expellutur Deces sursum & retinetur urina, & propter hoc multiplicatur colica in regionibus frigidis, Se temporibus frigidis & stantibus uentis frigidis. Tertio eomplexio mala
sera tam persequam per accidens est in causa, siue sit secistas postilia, siue ut per consumptionem humidi faeientis ii colubricas,licet una ab altera raro absoluatur. Mala autem complexio humida immaterialis per se non ficit dolorem , sed bene per accidens obtundendo calorem innatum eu sise
uit,unde debilitata expulsua & digestiua fiet aggregatio superfluitatum quae erunt causa colicae mala autem eoin Iderio cum materia cuiuscunq; generis potest esse causa emicae licet secudum plurimum fit materia frigida, Se propriaphlegmatica, haec enim ad intellitia aliquando derivaturcia capite A: a stomacho &ab aliis membrissed pluri imam da ipsa in ipsis cogeritur propter icimilitatem siti complexio nis de digestiuae suae dnilitatem, humores autem alii n6 congeruntur in intestinis dicet ad ipsa derivetur. Et choli ta es,
quando est parox malis secudum aggregationem materiae in determinato tempore sui scietis ad causandum dolorem, siue illa mater a congerati se siue aliunde derium1r,&licet haemals complexiones possunt ficere colicam absolutε sine oppilatione,seeundum plurimum tarnen e iungitur oppi
292쪽
it mulum eo quod compositio per se debetur organicis, non rem simplicibus quibus per se debetur sensitio tactus, licet nerui edeon plexio per se primo debetiar simpli ib.
imitas autem utrisu; secundum Galetarum,& per conseqtiens utraq; est per se inibumentum sensationis tactivae couenientis,stulicet bona complexio,& unitas. ergo dispositiones his contrariae cilicet mala complexio de solutio continui et ut per se causae tristis seruationis quae est dolor, mala aute compositio solum per accidens. Eisi inflatur argumento Aueri quia neq; continuitas, neq; contiguitas siue compostio est instrumentum animae ad bene sentiendum, ergo nec discomtinuitas nec tri coni tio siue nuta contiguitas erit per se ea a tristis sensationis. Dicitur negado antecedens,qu tum ad continuitates licet quantum ad contiguitatem si uer heum illa non sit natura Dinplicium sicut est continuitas.
Oppilatio fit autem a multis causis. Aliquando ab apostem te intestinorum,quod secudum plurimum est calidum, fiat per uiam defluxus. Si uero per uiam paulatim factae conge, ilionis est stillidum. Aliqua o autem si is humore & proprie erasso uiscoso phlegi natico,& hoe frequeteria quo et
tiatur uetitositas fortis penetias, aut inter tunicas intestin xum, aut conclusa in aliqua concauitate intestinoru quae linpedit exitum enesti mis de bu rum , sicut etiam impedit lutionem. Tertio aliquando uentiatas oppilat conto medo intestinum, scut se aliquando contorquetur a percussione, saltu .casu & offensione super uentrem & uiscera , umde ruptis ligamentis intemnum contorquetur.
latio fit a vermibus con obatis. mimo,a faece sicca assiliatente de appellatur colica a stetibus, de hae quim dicum
tur oppilationes eoartatoriae,de Dex etiam potest facere colicam extendendo aut mordicando per aliquam qualitatem in ea existentem, qui eolica a Dece multoties accidit. Fit aute oppilatio intestini attemiatoria a duabus causis una qua-do ipsem non motum a loco sito eoprimitur ab aliquo mem o uicino tumente. Secunda quando intestinum propter aperturam aut rupturam didimi caderet in butiam testiculo mim, aut quando in alia parte rumpetur siphach de caderetanter sphach de mirach. Causae autem exiccationis taeis plurimae sunt. Primo ei hi seri actu sicut legumina sine brodio. Item assata de frixa, smiliter tabi sicei potentia in quibus sunt pulueres exiccatiui ut aromata. Secundo quia sex longam cotrahit moram in intestinis sicut contingit in occupatis circa res gerendo, qui sui obliuiscuntur. Tertio propter debilitatem muscul rum uentris Se intestinorum seut in utentibus multo coitude insopidatis de debilibus ex aegritudinibus. Quarto propter apostemata de mollificationes in musculis uetris. Quinto propter potum narcoticorum uirtutes debilitantium aut propter alias causassensim intestinorum obtundentes Se
xo Hopter paucitatem inlisionis cholerae stimulantis expul- suam. Istae tame praeter primam sum caulet exierationis fimcum,quia sentem, lota morae ipsus in intestinis. Septin propter hepar demeserescas humiditates ipsius suis adiar alientes. Oe o propter multum sudorem, humiditates
enim trahuntur ad circunferentiam. Nono propter exercitia fortia Decem exiteantia insensibiliter resoluendo. D
cum propter raritatem corporis a complexione calida. Iis enim Aefit ab aere calefaciente,&facile resoluitur de consequenter Dex exiccatur, licet etiam raritas multa sola possit esse causa exiccationis fixeum, quam raritatem Auic.
mellat fistulosam, eo quod eum ipsi sint pori lati sicut sordimina fistulae, loquitur enim metaphore. Undecimo propter Dissiam moram in balneo aqueo aut aereo trahente humiditates ad ei reunserentiam Sc simile fit in aere aestiuo calido , etiam non existente corporis raritate. Decimesecundo, ab
arte, ut uitrariis, filuis, eoquis desinitibus. Decimotertio, multitudine cholere effusae ad intestina inueniente faecem diram de paucam de exiccationi paratam. Hoc autem raris cme , na e tera stimulando expellit in intestinis contenta. Decimoquarto ab inanitione ut in ieiunantibus de euacu ris de comi sescentibus. Decimo uinto, a descensii matricis cum comprimit intestim, aut in ipsus repletione, sicut cum est praegnans Se exiecat diu ret nendo stetem. Circa quod notandum, quod aliquando retinet sicces de urinam eum comprimit intestina inferiora di collum uesicae,aliquando probi t retentionem Mecum de urinae sicut cum comprimit intestim superiora desundum uescae. Decimosexto ab haemorrhoidibus,ragadii ulceribus de apostematibus sphicteris, aut colli uescae uel matricis, nam per ista quandoque fora retinetur, de retenta exiccatur. Tertio principaliter solutio continui est causa colicae, tum quia per se facit dol
rem,tum quia natura terretur in emissione saecum per loca ulcerata,unde retentae sunt causa colicae . Causae autem sol tae continuitatis est humor acutus uel multus,uentostas, uermes,lapis in intestinis generatus. Item causae extrinsecaeci
reliqua. Quarto principaliter apost. causant colicam, sunt enim per se causa doloris tam per milam complexionem jsolutionem continui, usant etiam colicam per accidis ompilando, quae si sint facta per uiam defluxus sent secundu plurimum calida, si uero per uiam paulatim fata congestionisseeundum plurimum trigida. Colica autem per communistatem est a multis membris. Primo a stomacho aggregante interdum phlegma aut melancholiam aut alium humore qui aliquando uentosatur. Interdum aggregante uent statem ex ed is , ut supra in capi nilo de innatione stomacra, quae tamen non faceret dolorem in stomacho propter amplitudinem eius. Et quia descendit ad inferiora,&quia stomachus est intra membra calida, nee etiam in gracilibus ei et dolorem, quia sunt ealidiora neq; retinetur in eis, notienim habentisces siccas oppilantes: sed descendens ad ii testina crassa intensum faciet dolorem, quia sent frigidiora remota a membris calidis facile oppilabilia propter pristi tiam secum Se multas reuolutiones. Et sent spissa non rara sicut gracilia a quibus uentostas facile resolui potest. Similiter per communitatem ab hepate generante uentostatem de expellente ad intestina,ut supra in tympanite, iuxta apho. II. quartae particulae. Quibuscunq; torsiones,&c.8: smiliter hepar expellit humores,quandoq; ad intestina, qui sint causa colica,imo intestina recipi ut superfluitates j toto eorpore mediante hepate. Item pereommunitatem a splene cum melancholia eritia ad intestina uentosatur. Aut etiam uentostas a splene communicatur intestinis aut splen tumefactus coarctat intestina. Item per communitatem a spiritu a. Iidnis ut cum ab ulceribus pectoris de pulmonis suiles mittitur ad intestina per uenam chilis mediante liepate aut cer bro sicut in catarrhis. Item per communitatem a renibus sicut cum apost emantur Se coarctant intestina de proprie rensiaster qui contangitur a colon similiter cum patiuntur ID pidem communicariir uocumentum intestinis, retinetur superfluitates, de fit eoisca, propterea difficile est distinguere dolorem colicum a renati cum ambo communi t in retentione saecum. Dedisserentia tamen intereas statim agetur. Item fit colica per communitatem amatrice& uesica eum aposternantur. Item fit colica per communitatem a toto Geut in febribus, in contigit Ferrariae de anno. 1 η'. sere o mne qui infirmabantur incurrebant cholicam aut fluxuuentris. non erat nis,quia humores maligni multi crassi,& secundum plurimum adusti pellebantur iis uenis d intestina. Et se lidrossi eram deuenter multum stipticus faciebant colicam .li uero bis subtiles de multi de uenter natura fit xibilis faciebant fluxum uentris, multoties dysent mam, sicut mihi eodem anno eontigit. Imo dicit Avicemna, quod quandoque accidunt colica de tueos , sed frequentius ileos secundum semitam accidentiae mitudinum pestilentialium Se transeunt de regione in regionem,S: de homine ad hominem ex quo concluditur fias aegritudines esse piandoque contNiosas de pendere ab influxibus super eo lembus taliter dispqnentibus. Et multa extranea Auic. su diti quae prosequi esset inutile.Et quandoque accidit e lica habentibus tetanum, quare deficiunt ab expellendo h mores de sinces ab intestinis seperioribus, sicut deficiunt a retinendo quod est in inferioribus. Et quandoque deficiunt ab expellendo tam a superioribus quam ab inferioribus . in summa ergo colica cum fiat a tot causis , frequentius tamen contingit a phlegmate, uentositate de duritie saecum. Caune autem primitiva colicae sint uinum plurimae com
293쪽
mixtionis & proprie mustum. Item olera & proprie cucur bita. Melones mioque & an mariae & fructus omnes remes habentes humiditatem supersuam uentosabilem, sicut poma uua & similia, Item selictas stirici dipontici, sicut pira , rariar.citonia, sorba,mespila,castaneae. Item legumina & pro prie recentia.Item milium & ritum &extera uentrem stringentia de proprie cum post huiusmodi bibitur aqua. Item
coitus & retentio uentositatis uolentis Uredi. Item ad mlus Distoris stomacho intestinis sicut si homo praeter consuetu finem expositus fuerit uento & aeti stipido aut stet
rit in aqua higida, aut sederit super lapide
Avicennam ex eis quae praeparant intestina interiora ad coli eam est comestio ouorum assorum durorum. Item pirorum di citoniorum Item sauichmilii,& tiri & smilia. Item retelio egestionis uolentis epressi. Item aer oestilens & uentus septentrionalis 3c sumptio ueneni, casus luper uentrem per cus ioeontundens aut scindens. Hie notanda sunt aliqua. Primum quod secundum plurimum ex materia colicae sibile sit humor siue Dex aut alia materia impletur primo monoculum,deinde peruenit ad alia,nee est propter hoc necessarium secundum plurimum prius dolere monoculum quam alia, trun enim propter amplitudinem suam quaelibet repletio dolorem in ipso nisi modum excedat aut sit intensae malitiae aut acuitatis. Secundum, quod non accidit sanitas integra nisi complete euacuetur monoculum cum semper suggerat materiam aliis. rtium, de quand 'ue materia colica uenit desuper, de quando sit clystere , scilicet carminatiuum aut apponitur aliquod evaporatiuum ampliatur mat
ria di dilatatur, &sie imior duplicatur, Ac propterea in hiscasbus clysteria ex oleo & similibus lenientibus sunt conuenientiora neque carminantia conmeniunt nis materia paucificata. Quartum febris est iuuatiua in omnibus doloribus colicae, cuius causa est uentostas erasia aut phlegma, aut malitia complexionis stigidae ,&est ex rebus uelociter . nantibus uentosam. Quintum colica multoties permut turia paralysm &sanatur peream, materia enim dilatata petit nucham aut aliquos nemos aliquibus membris particularibus deseruientes,&similiter aliquando permutatur adiuncturas, quae permutationes aliquando accidunt νr pter medicos inepte operantes, qui ut sedent dolorem faciunt balnea siue semicupia nondum materia minorata,&adhibent alias medicinas colliquantes, esset enim minus malum ut stupefacerent. Primum uidi in Datre domini epiustopi Veronensis, qui post paralysm uniuersalem mortuus est sequenti die. Secundum in potestate Leniati qui longo
tempore artetica laborauit, hae enim illico secura sunt balnei administrationem. Sextum de multoties permutatur phlegmatica Sc Nubnea ad dolorem dors, quia materiae subtiliatae per ealiciata. iem dolorosam. Et per medicinas iliacae quae communiter subtiliantur facile fluunt ad dorsum cui dolori optime comsert phlebotomia, est enim communis euacuatio de eo maxime , quia ibi est uena chilis quae suggerens materias dorminanitur per phlebotomiam. Septimum similiter permutatur ad melancholiam & epilepsiam, quae sunt ualde nuta.Et quandoque ad hydropisim corrumpendo complexionem hepatis . octauum, quando cholica inuenit dolores artices xum non apparent tribus de causis, quoniam dolor sertior scilicet eolicae impedit debiliorem hue deni erat, de quia materiae conuertuntur ad latus doloris sortis , uilicet ad imtestina, S quoniam dolor, abstinentia & uigiliae,reseluunt
Nonum, de quando prolongatur retentio Recis & infla
uenter propter fortem extensonem Recum retentariam imterficitae quosda uidi in quibus intestina rumpunturae Dex rediens replet concauitatem uentris de fiunt sicut hydr pici ,& laetent odore stercorum, de quoslam uidi qui post retentione so euacilicet ad sextu die postea incurrui fluxum uetris, Secu lieteria moriunt in tribus diebus quia flartia
extensionem di malam complexionem impressam uimis di stiva& retentiva intestinorum ablatae sunt. Decimum multoties colica succedit ad fluxum uentris eum quo eua
euatae sunt materiae subtiles de remanserunt crassae susti ut colicae. Undecimum de multoties cura colicae remouet sinu, tum,quia materia graditur ad hitestina . lam ponenda sunt signa colicae. Et primo communia. Signa ergo initii colice sunt, quia parum de Aece egreditur demutatur paroxysmus, idest constretudo egerendi, non enim egerit horis ini consuetis, minuitur appetitus imo qua maufertur propter magnam communitatem stomachi e si intestinis praecipue abhorret dulcia & unctuosa. Haee enim sunt
smilia phlegmati, sed magis appetit cilia, Mura deaeet osticontrariantur enim materiae phlematicae quae indiget cal lactione, incisone, subtiliatione,uomachus enim praeter naturaliter dispositiis appetit contraria, sicut naturaliter di stus appetit similia stando techniappetit tame inuam trispidam, propter sitim magnam ex eo umptione humidi Hridi in ore iacti, quae eonsemptio fit a uaporib se eum reumarum calidis Se siccis, de fit sitis propter alias causas statim dicendas. debilitatur digestio pro ter magnam
compassionem stomachi, Se propter uapores eorruptos petentes stomachum, sentit dolorem in o propter uicinio talem, intestina enim alligantur dorso, de dolorem in crinribus propter no mentum communieatum neruis ad ervira desectantibus, de quia propter dolorem reuocarire lor ad uiscera. Signa autem augmenti eolio sunt lanificatio doloris de uenter stringitur, ita ut non possit epedi uentostas, uno lactterdum non possunt emetume. Si alii quando fit f spumctio de dolor perserativus,di a balis, maxime quando uel tositas continetur inter tunicas intemnorum, sed quando materiae continentur in concatis intestinorum est dolore muniter extensivus Se grauativus, de fit sertis sitis de non timaraicet bibat plurimum, quoniam quod bibit tu non ponetrat ad hepar propter oppilationes in orificiis meserate serum, quae sequuntur uentremadest, ad intestina termurantur
quae sunt plena,&se orificia ipsarum oppilantur. Item fit stis propter doloremae uigilias, de propter uapores fiscum oleiacientes de exictantes humidum roridum oris stomachi. Item multiplicatur in aliquibus ipsorum tremor abs muti, sei licet manifesta.Fit enim a vaporibus malignis pessitibus cerebrum, at opprimentibus imim de neruos, de dolor etiam sortisco nuntiate absoluta eommunicat omnibus membris. Item si aliquo ingenio aliquid egreditur per anu . illud est sinibale, deuatercora sicca, rotunda, durassicut stercora ovium Eccmaria mania de parua, quarum causa in anatomia intestinorum dicti fuit. Aliquania egreditur res natans in aqua propter uentositatem inclusuri subleuantem . Item fit uequens uomitus megmaticus, de chol laus, s eundum plurimum phlegmaticiis,desiae cholericu deinde euomunt choleram poralem siue pressinam, deinde choleraeruginosam, de tantim melanchialam adustam, aduruntur enim humores dolore,uigiliis utine edici iuriam olidata exhibitione,de fit uomitus ει uens per communitatem stomachi ad intestina, de prohibitionem exitus per partem imseriorem dc multi rudinem materierum corruptarum,de quadoque uia choleraria intestina seeundum plurimum eo gitur,quare expellitur ad seperioraatem urina intincta a pter conuersonem maioris partis cholerae ad renes cum inuenit uiam ad intestina quae sunt oppilata, de se oppilata est extremitas pori sellei terminata ad intestina . Secundo tingitur propter dolorem. Tertio, quoniam renes com Pnicant in dolore, de propter istud quandoque retinetur misena comprimitur enim uia transtus urinae. Et quandoque ea urina in principio,scut aqua ciceris, aut aquae ei dicta iactea, Pro8ter materias eum urina mixta licet sit etiam istud in fine,nis uiae transitus urinae oppilentur, fit enim lactea ex permixtione phlegmatis cum aquositate. Sed in ea quae effficut aqua ciceris permiscentur huniores diuersi. Item aliqua citatur tremor cordis niaximus,ita ut pectus indigeat retentione cum manu propter compassionem cordis in seri
modolore de uapores malignos ad ipsum elevatos, ec tamdem perirenit ad syncopim,est enim tremor via in syncopi de peruenit adsidorem Digidum,Se mortem. Sunt enim saetor Se dolor de maxime prostem ibus uirtutem . Signa eolice silubris a timuin quia egrediuntur aliquando Dex de uentositas.Secundum, inmutatio doloris de coad locianaetitiariquia aliqua uo dolor int potatur aut saltera
294쪽
saltem remittitur,&imenit per et inita Ze alia remedia quietem, Se per exitum uentositatis, de egestionis. Contraria autem significant collem prauam,&iliquando moriae. Sie ut dolor soletissimus qui non minuitur neque permuta tur Secundo in qua mallo ingenio aliquid e reditur.Tertio, . in qua uomitus consequitur uomitum,signincat enim sertis oppilatio intestinorum,& materiam regurgitare ad stomachum, de quod perueniet ad uomitum De eum de cadit uirtus cum nihil retineat, quo possit nutriri. Item sudor frigidus refrigus extremitatum propter uehemeritiam dolorisve tris,& declinationem sanguinis,&spiritus ad ipsum. Item quando perirenit ad singultum, quorum unus sequitur alium
propter magnum nocumentum eo municatum Oti tam
chi. Item quandoque peruenit ad turbationem ratiosus, Ni smum,figitificatur enim materiam communicari cerebro vi neruis aut saltem est communicatio absoluta propter doloris uehementiam. Et ex innix exmineis est cum apparetineolico uestigium & bothor ni sicut faba, de ulceratur,oc remanet usque ad diem secumum, aut parum plus, quoniam moritura tuseatur enim materia melancholica in sa, quia est bothor nigrum de ulceratur,cuius materia nat
xa tentat expulsonem,Se non potest erilere nisi modieam maluapropter eum mali a se neces rarium est naturam eito siceumbere, praecipue uicolica quae est aegritudo acuta,
etesibdit,quod huic homini aduenit subessi in principio, Pieria aut saltem multis uaporibus cerebrum opprimetibus, latinnim est quod bonitas anhelitus est bona lignificatio ad euadendum tecontra malitia anhelitus est dificax se ad moriendum. Disserentia inter dolorem colicum de r nalem ex lapide. im dolor colicus de renesis maxime ex lapide multum si tantur propter propinquitatem colon reni Dus,de proprie rem sinimo decolligat iam eorum adinvita. Ideo sqna distinctiva inter hos dolores sunt ponendo Praepenes Avicennam semuntur ex sex. Primum est ea parte doloris quatuor modis scilicet quuti taleam tempore &moria. antitate, quia renalis parium occupat spatium .colicus autem magnum. Loco, quia
colicus incipit a dextro secundum plurimum,& transit adsint nisi per aequitans stoniachum. inrandoque etiam incipit asinistra, de uertitur uersus mirach de pecten . ille enim est locus intestinorum crassismmδε quando magnificatur &extenditur,dilatatur dextra&snfra, scin summa est decliuior ad anteriora quam ad posteriora. Sed renesis incipita aperioribus posterius ubi stat renes, descendit paulatim per poros itides usque ad uesicam, di est decliuior ad po-
seriora ubi sunt renes A tempore uero Hura renalis est fortis,& quido stomachus est vacuus a cibo,& collaus alleui tur. Sed econtra renalis alleuiatur cum lumitur cibus de eo Mus restiatur Huiusmodi autem causa est, quia stomacho
uacuo renes dolore inflammati non refrigeramur nec remolliuntur, sed sumpto cibo aliquibus partibus uaporosis,
aut subtilibus aquosis cito penetrantibus humectantur de remdiuntur,& sic dolor sedatur. Econtra uero sum to cibo colon anomacho pleno de grauante comprimitur,& dolet. Item per descensum cibi augetur repletio in colon, item colicus lit&bito,sicut in eo uelociter m oppilatio, imo melius scut facta oppilatione a uentositate retenta fit extenso , de renalis non fit ita subito cum lapis non subito generatur, ID cet aliquando intendatur subito cum lapis incepit moueri. arto principaliter sumitur differentia ex motu doloris, quia colicus mouetur ad plures partes uentris de magnum occupat spatium,sed renesis stat fixus,&si mouetur, mouet descendendo solum secundum incessum pororum urit iduni, di sie sunt quatuor disserentiae ex dolore summe. Secunda disserentia principalis est ex parte uicinantvrm,quia in lapi de dolet dorsum totum multiplicatur tremor de impotentia flexionis corporis,de erectionis. Et in colico non. Tertia digerentia principalis est ex parte iuuaritium de docem cum,quia in colica exitus Decum re uentostatis per clyst ria, de alia non solum alleui tumo persei, curant, sed in dolore lapidi licet alleuient, tamen pariam de saltem non curam im exeat lapis, de econtra medicinae frangentes lapidem prouocativae curant lapidem de non colicam. Quarta disserentia principias tantait ex eo quod egredia aut rub. netur, quia in colica ea adest dolor retinentur seritate stercus siccum de stercus uaccinum,in sorte adest rugitus ex prisentia uentositatisa: cum huna inodi educuntur curatur Sed cum adest dolor renalis est inutis uritis praesentia lapidis aut arenularum consobatarum deperitarum exitu curatur. inta differentia principaliter est ex parte ultimitatis accidetium quoniam Mor crurium de is de tremor
in renati est plus ed casus, repetitus de uomitus frequῆs paruitas distinioni uehementia doloris de perductio ad lyncopim, Se Dor Digidus in renesi sint minus.Sed econtra omnia se hes, ent in dolore colico. Sexta disserentia principalis sumitur ex partesgnificationum 8e causas praecedenti quoniam frequentia nauseatiuae facietatis Se sumptio eibin mammatorii qui sunt aquos, uentose,iles aut stiplicis pontici de uicissitudo punctionis Ze rugitus de retentio fimos sunt praecedentes in colleased utina arenos, de filosa est proedens in renati, ἐκ non est in ea urina subtilis nisi esset ultima oppilatioItem renalem praecedit grauitas r num,de sumptio ciborum uiscolariam quorum chimi sunt materia lapidis. Differentia autem inter dolorem eolicum de
matri eni simitur .s .Primo quia dolor niatricis communicatur inguinibus, destini, anchis decoxis de alcatim de illis de non ascendit supra ilia neque supermultat stom-chum, sed econtra licet colica eo unicet illis de pectini. ramen non communicat inguinibus de eoxis, frequente mactum seperiquitat. Meundum quia in dolore matricis licet si uenter iactus lenis de eductae superfluitares intestinorum, tamen dolor no sedaturita in colica sicca Tertium , quia in dolore matricis praecessit retentio menstruorum de humiditatum etai tuum per uuluam euacuari,sed in coli ea praecessit saecis Seuentostatis retentio. iniarium,quia dolor matricis iuuatur eum eductione humiditatum de uentositatis ex matri e. colle cum eductione fore desuperfluitarum intestin xum. inuntum,quia aliquando halrens dolorem matricis praelaratur uaporibus as dentibus ad cotidiaphragma 15
avem se in 'lica Signa distinctiva ia species oricae. lica phic incasgnatur per antecessionem causariam gen ratiuarum phlegmatis ex iacietate nauseativa, 3e ex speei bus ciborum generantium phte a. Item per aetatem stilicet senectutis derueritiae,®ionem stigidam de humida. Et tempus anni lcilicet emem. Et reliquas. secundum aditem de similia. Secundum signum est ortus phlegmatis ante cholitam Se in ipsa colica cum fit elinere. Tertium est frigiditas intestinorum de grauitasse uapropter stigiditatem de grauitatem phlegmatis .. artum est uehementia
retentionis,haut non estrediatur aliouid de soree aut humore de uetositate, de si quid egreditur illud est res inflata seuestercus uaccinum natas, quale egreditur in uentosa propter
i lite a quod uentosaturEt si comparetur ad uentosam door est remissior quam dolor uentosus,sed est lolioris durationi seu dissicile si illud phlegma educere propter sui eras
sitiem de uentositatem,licet n in tantam iaciat extet,sionem sicut uentostas,dem eonsequens non ita intensum dolore.
Me decipiatur aliquis proptersitim inflammationem de rin dinem aquae, de estimet quod aegritudost calida, hae namque sunt omnibus colicis communia. Prognosti m Colleaphlegmatica secundum plurimum euratur .Signa uentosae sunt ista. Primum est antecessio eis suum uentostatis sicut estmultitudo potus aquae frigidae. Item potus uini eommixti de olera innatiua scilicet inquisbus eu humiditas superflua Ed fructus humidi instativi. e dum quod cibus non sint digestus. Tertium rugitus. Quaditiam retentio foetum in intestinis prohibentium exitum uentostatis.Item extenso de uolutatio uehemens, id est,inquietudo propter magnitudinem doloris,quas intestinum ter bello perforetur 5e quasi in intestino occultetur acusael caecidentia licet aliquado sint in phlegmatio eum retinetur uentostas aut generet ipiam sunt tamen Drtiora in uentinsa Et eum hoc in uent in non est graue sensata in phlegariaticiatem in uerriosa quandoque praecedunt rugitus Pr ximi de uentositates.Et quandoque uenter non rugit,d ζῆν tile non rugit nisi cum sit evaporatio de compressio Et qua
loque figitur dolor denoqpe utat . Et quandoque cci Ioarculani a initur
295쪽
Most iniri Matio eum manu &seeudum plurimum iuuatur comprinione & evaporatio ci oque iuuat, quandoq; no. Iuuat enim cum est pauca &iubtilis ita ut subtiliata possit resolui cum autem est multa & cram,& in aliquo loco conclusa tune emporatio nocet. Et militer cum eius matella
est ficea melancholio. Item significat ipsim inflatio scecis
uace inaequae plena uentostate natat super aqua. Et quod 'ue est cum ea uenter lenis fluens de egrediuntur humores& non iuuatur propter retentionem uentositatis crassae in
ter tunicas. Et ex signis propriis si ii ficantibus ipsun eo tineri inter duas tunicas intestini est dolor soletis perserat, uus in eodem loco semper permanens.Et illa in qua est pedirnutatio di oris est incolumior. Sed in qua est inflatio se in tympanite est mala , sisnificat enim corruptionem digestionis istomachi & hepatis.
Prognosticum.Colica uentosa secundum plurimum euratur&n prolongatur transit in t panitem. Signa colicae ex tace sunt antecessio retetionis Decis ante eoticam eum inione,& grauitate uehementi,& sentitur quasi intestinum
rumpatur, & quandoque fit tenesmon propter Decem stimulantem interinum retium & grauantem ipsum , & m'prie extremitatem eius, & tamen non egreditur aliquid propter Decis erassitiem aut duritiem. Et quandoque is editur res iustosire crassa, scilicet parum phlegmatis aut p. m misdurat phlegmatae inuolutae, aut quibusdam mi ilaginibus,
quarum magna est copia in iotestinis crassis Vertim illaquet
est ex thece exsteata a cholera seni Mat tinctura sincis, mordicatio,adustio &inflammatio, siccitas linguae,&multitia is eiu&,quod egreditur de cholera,& aduentus quietis eum suxu cholerae,& nocetur a fame de iuuatur a stigidis temperatis.Sed seculentam iamin i raritate corporis si niueat praecessio paruitatis sineis durae, xtenuatio corporis, item ut . locitas & facilitas lxdendi a calore desigore extrinseco, ite paucitas pilorum. Sed foeculentam factam a esiditate 5: se citate uentris signiscat intentio inflammationis, de siccitis mirach,& tenchrositas eius & siccitas egestionis eum nigredine. Sed sue lentam iactam a re blutione aeris, bal exercitio , sudore , di reliquissimilibus splificat praemissio
paruitatis sineis di antee o causuum praedictarum. Sed sma sacta ex retentione cholerae, ita ut non transeat ad intestina sunt lana icteritie suprascriptae in opitulo propito, dealbedo Decis cuilii se uitate exitus esus , ω sorte aderit ictoi ritia. Siena uero eolicae Peculentae a causis primitivis, scuta comestione rerum siccarum,aut exiccantium, aut quia ho mo propter occupationem tardaverit egestionem, aut quia
scex sit exiccata propter ieiunium sunt ipsemet eausae primitiuae,& consecutio duritiei saecis post is as,de idem sit iudicium in omnibus causis primitivisSigna auim superfluae caliditatis hepatis propter nimiam attractionem foeces exie-
cantis,& similiter frigiditatis eius sunt manifesta ex his quaesiperius vita sunt in passionibus hepatis.
Prognosti eum. lira ex scdice secundum plurimum curatur.Signa apost os e sum. Si languineu est,tumor durities tensiva,dolor cotinuus, extinivus 3e grauativus, fixus in loco uno eu pulsatione 5 inatione,sebris acuta, sitis uehemes, rubedo in colore, retentio urinae apostemate comprimente uias urinae,& est signu sorte magnitudinis apostematis.Item
laedi cu fluxu tu peruenit ad locu apostemosum,&qua diri; est iste dolor eum lenitate uentris,& qnq, perducit ad
frigus extremitatum cu calore uehementi in uentre,& qnq; rubet locus uentris exterius, &significat magnitudine rem sumatis,aut quia sorte apostema permutatur exterius Si uero apostema suerit eholericum erunt ter , pulsatio de grauitas minus ,& sebris & inflammatio Se mordicatio uehementius. Signa apostematis phlegmatici,& est parum , fiant. Vt sit dolor continuus in loco uno ,& proprie eum descendit aliquid per partem apostematam. Et inuenitur ea manu inflatio eum lenitate. Et habitudo aegri est habitudo minuam phlegmaticorum. Et forte iam praemissum est regimen phlegmatis multiplicatiuum sicut lictis,piscium, inrade fructuum stigidorum humidorum & carnium cravium. Et vii sperma eius frigidum subtile,& in simum conuenius adhoc, de egestio est prue asica. A melanckoliano ni ou
est nisi rari me , de poctet fieri permutando postemate sanguineo & etiam incipiendo, defigna ex praedictis in hoec pμ apossemate stomachi patere postunt.
prognosticu . Colica sequens apostema intestinis crassis sin plurimu curatur.Sed in gracilibus si saerit notabile, sui plurimum mortalis. Signatam ex tot sone intestini di aperitione dissimi & ruptura eius aut sphac sunt. Si est extorsone uentus eius labito post motum laboriosum aut sis. tum uehementem, aut casum, aut percussionem,aut calcationem, aut luctationem,aut tolerantiam pdderis,aut quia prcessit uentositas uehemens haec omnia eontorquent imis
num rumpendo ligamenta.Item secundum plurimum dolor est similis a principio usaue in finem non aduens neque inibnuens.Si uero sto dilatatione aut rii radidimi apparet tumor oschei repleti ex intestino quod descendit ad bdit i. Si uero siphae in aliqua parte ruptum fuerit apparet ibi tumor ubi thressum est intestinum, de in omnibus his eata
si retentio sicum secundum plurimum. Prognosti . Colica se uens contorsonem intestim nun.quam lanarur nisi Deus uoluerit, de nis a rasu intestimim ad seposta digerentia reuolutu redeat adstum naturalem colica autem sequens descensim intestini in bursam testiculo rum aut in rupturam sphac curatur secundum plurimum. Nam secundum plurimum reduci potest ad intra uetum re ad stum natiiralem, sed non apud inexpertos,& istae sunt species samos colici secundum plurimum ueniente Sed Doreliquarum specierum colicae rarius euenientium breuiteraiabluam. Sisna erso facta a stipiditate intestinorum sine paruitas stis, sensibilitas frigoris in intestinis, leuitas des ris sne grauitate, item instauo egessionis,& quando est spermacum ea si igidum Iuuatur a Aidas,nocetur a Digidis. λsgna facta ex caliditate sire materia sint fgna contraria. Et signa facta ex siecitate sint egestio, idescca, corporiscatio & sutis, uentris sit iliatio Scasperitas, di signa facta ex praesentia cholerae in intestinissent regimen praecedens. multiplicativum cholera,xtas,tempus, regio de forma, mordicatio uehemens.& inflammatio, item noceri a clysteribi is acutis, item noceri ab his quae educunt choleram, quia iniria actuali eductione dolor augetur,licet eductio cholerae lostea iuvet, quia eausa doloris remouetur nisi cholera sime
imbibita,&quando tabciatur ei febris, & non est febris
intensa nM; cum ea magnitudine accidentium quae reperiutur in colica apostem osa Et qnq; tabciatur dolor in pectine quas punctura cultelli absq; uentostate. Sias natis, ex melancholia sunt eructuatio acris, nigredo egestionis, infiditio uentris eum paruitate doloris & reli ira fgna communia attestantia mel actoliam. Sed fgna devilitatis expulsuae sunt ut iam antecesserit lenitas uentris di necessitas sumet di nequenter ad asellandumΔed egerebatur parum pro ubee.Item antecessio caularum debilitantium uirtutem ex calore, frigore, & reliquis, aut praesumptio alicuitis rei debilis
tantis uirtutem uenenos, aut non uenenosae. Et multoties
accidit ut ue ister sit lenis aut temperatus,&sit quantitas diqualitas egestionis secundum cursum naturalem, & tame nopotest egredi fore , nisi cu clinere aut si 'postorio aut alio ingenio. Et istud in quataq; propter inula in sphi si autragadias aut haemorrhoidas aut alia similia nocumenta propter quae natura terretur in emittendo solos. Et qum a bdit propter obtusonem sensus. Et quandoq; propter debilibtatem mustuloriam uentris, discurrat erro medicus , de eau
sam inueniat. Sed signa colica sequentis debilitateni senis
sint ut patiens tanat ea quae faciunt sicem mordicantem.& non percipiatur in astellatione,hac autem sium scut camporriam, caseus salitus&catera acuta. Item quod non sentiatur nocumentum suppostor totum acutorum ,& uenter inflatur ex eis quae retinemur &non doleat dolore notabisti. Sed fgna faba ex uermibus sunt uermium, de qui bus infra de antecesuo exitus eorum. Signa autem colicae a solutione continui in intestinis sunt exitus singuinis aut si-nies, aut forte praecessit apossema quod ruptum est. Si uero causa eius suetit lapis in intestinis erit ibi grauedo, de punctio& quod alias praecedenti tempore genitus sit & ductus.Sed spira colicae per communitatem a stomacho, ce rebro, hiritualibus, hepatris plene, renibus uesca,matrice. irach.& toto, sint quia praecesserunt nocumenta emimmembroni
296쪽
membrorum ant totius, eum quorum augmento augetur.coito,diminutione minuitur, ω quibus recedentibus colicar edit Signa colicae contagio &pestilentiali, est iple tra is de limine ad hominem & de r one ad regionem,&quod maxime accidit his qiii conuersanti ir,Sc hac nequeter
inmortalis, eundum plurimum colica it eos. Signa autem causarum primitiuarum eolicae est sarum eam in praecessio & suine tio eoli eae semineum plurimuhis causis praxedentibus. Prognosticum Hae sipecies coli secundum nlurimum curantur pr r pestilentiam.Cum uentum est ad uomitum Decum in quacunque specie mortala secundum plurimum.
si cum Dore ventrosuerit uu constrictio et naiora,
sed nec Olor, nec mris afuerit, ea aegro datasi,ut quae uraturusnemmaendi dei de sol intute in aestiria degrara. Quod cis,giri Ophil. melandipi peris, Ocropiperis, cinamona, rubim scaragallis, omniuatiatara .i o domvrones, acb. t o . postea caprimantur cito aceto a rectauia, O Dccus eorum cum eiusdem l uitaris mella misceantvr coquamur a pie adrata ne paulatim. Et conficiatur ex eo medicamm, quod
Ille Rassincipit determinare de passionibus intestino n,S in primo ea .determinat de doloribus intesti ro, in secundo de fluxibus.Causam Nutem deuermibus postponitur.Sed primum ea .de dolore intestinorum diuiditur instuc partes. In prima determinat dolore intellinoma phleemate & cholera, siue sit dolor colicus siue iliacus. In secun ibi. Quod si eum uentris dolore,determinat de colica uentosa. In tertia ibi. Si autem eum dolore febris assuerit determinat de colica a causa calida inuenta eum febre.In quarta ibi. Cum autem locus doloris, determinat de colica apostem si In quinta ibi. aut autem eum hoc dolore. ponit regimen praeseritatiuum a collea uentosa. In sexta ibi. d si eui dolor iste, redit ad ponendum curam eolicae a causa calida. Prima iido inquatuor. In prima ponit curam doloris inrestin rem siue colici siue iliaci eum elemario selutivo,quando esteturi uehemeriti nausea.in secunda ibi. odsi nauseae uehementia non fuerit. onit curam huius doloris eum pilulis mi uis, quando est sine uehementi nausea. In tertia ibi.Si autem pinio iliaca. curat hune dolorem eum suppositoriis. In euaria ibi .Et si non contulerit curat hunc dolorem cum es luribus.quid dicat in prima parte satis est man estum.
. Curat hi ine dolorem existentem cum nausea eum Electario de gallia stomachi conlatrativo ne senuatur uomitus. Hi tamen tutius ut praemittantur alicua clysteria, ut uenter si vi ediem, ne me licina solutiva einciatur uomitiua.Recepta ordinetur hoc modo. h.mallichis,gari 'hilorum, ring. melinoniperis, id est,nigri piperis,macropiperis, id est ana- sue longi piperis immo vi,nucis mus. galliae. alei angillat descriptione. Mesomnium an .3. t ossicam eae.3. ι o. sbe Oenoniorum acetolorum recentium,mellis ana . lib. ι hi
liant rimo luctus,& mel lento igne naulatim ad succi coibsumptionem δε in fine pulliis iam dictis secum misceatur.
Vuli enim Raiis quod mel remanens in fine postquam est f in puluisco bullitum ut tantae quantitatis quantae i in cendio, quod tamen inusitatum. At plus enim in eo nunt usu ponuntur pro una lib. mellis tres J. pulueris.
hoe no erit electarium deduna massa solida, dos eius esta. 3.1.usque ad. 3. ximi dimidia. Et s bene computas dolis non est na; erunt enim pro una tuaque dosi a.6. usque ad r. an cammoneae,& no est aliud solutivi im.De qua re ad- randum est eum intentio sua fuerit principaliter soluere rem quod patet opitulissequentibus in textu Rasis. do in textu Ras esse desectum .Et quod debuerit esse in hoe electario saltem. xa.3. turbith. QAod patet ex duobus. Primo quia do ud consuetudinem. Mei est parua. Secundo, quia Metaei bibens hoc electarium in suo antidotario fit tinctione tertia in fine. mando uult soluere choleram iaphlegm rei nistratiabith cum scammonea. Et tus placet uideli e iptionem eius. Autoportet dicere, quod intentiocholeram, quod non est bene consistium receptis linquentibus. Ego autem tibi consulo, ut in hac reci ra. te dequaris qui cimi uult i lubre sistam cholerare in odit solumi scammoneam Cum uult ibi ueta choleram&phlegma ponit scaninioneam & turbith. si autem solum uuli soluere phlegma, ponit turbith. loco scammonee tantum cartami excorticati. si uult educere solum melancholim loco storum ponit elictorum epiti num 5e polupindium. Vel si uis potes dicere,quod in isto electario poniti per ni um,& piper loneum,qui soluunt regina liquefaciendo de isium diis luendo& ui mitem stimulando. Nee
mireris de hoc, nam inse Rasis insito antidotario conficit pitulas ualentes in nauseat tua satietate & in 'ira soluenteriis quibus tamen nihil ponitur solutiuum nisi piper de saccharitim&ita fisit Auita in cap.de colica Ras in suo aut id
tario ponens dian et receptam ex succo citoniorum no ponit nisi i ammoneamnie ut libet .Et si instetur, quod dosis in parua contra consuetudinem Ras. Resiponde quod in e liea liniva non debent esse multum sortia, ne sorte peru nianir ad uomitum Leeum. Et haec responsio est consor misintentioni Rasis indiuisionibus in cap te colica, ubi in colicam eniente a phlegmate crata dicit quod hora paroxisi iiii succurratur cum clysterilenitivo solutivo. Eis suincit bene est. Et si non eum solutione mediocri. cisi sufficit quodo est, Se si non cum acuto solutivo, S detur electa cum de dactylis.Et electarium diacitoniten solutivum. Et certum
est quod n6 loquitur de alio diacit Oniten solutulo, nisi quod hie describitur S: in antidotario suo.Q,d, si ratisi euchemauumnsberit, nec Vornaesiuitas inuenit, mula ita sunt datuti. qiu Meaeolocynthidis saga amborum a M. 3. t O .scam me drach.
O te iam for turpitula, de quibus unius aur. p Iue i dandamu iter enim pasii em dissolitant ili m.
Ille Ras non existente nausea magna dat pilulas propriucontra passionem iliacam,ut ηr.colocynthidis calidae, siccae, educentes phlegma crassum & conferentis colicae phlegmaticae & uentose iuvamentum ultimum,& similiter nydropis agapenicalidi&se auod bibitum& clysteri ratum confert colicae phlegmaticae de uentosae,ana. 3a o. stan moneae. 3 Armentur pilulae de suibus pondus au r. i. est dandii, uelociter enim pessionem dissoluunt iliacam. Ista est medicina sertis, a qua non est incipiendum,imo praemitteda sene elysteria,& non auderem ex pitulis his dare. 3.1 M iam uidi eum hoc solutiuo quendam peruenisse ad uomitum foecunucui etiam si actum est intestinum&uent ei plenus est sue huinc si esset hydropicus & finiens erat & mortuus est terita die postli soli uiana,A: in quinta diei principio aegritudinis Gum tamen etiam patientes iliacam non moriamur de intentione Auic.& ut dictat experientia ante septimum diem.Ego itaque consulo ut incipias a clysteribus ,&si non sufficia: peruenias ad solutiua levia, sicut sum pitulae aleph
ginae & mnilia leuia. mod etiam contilium habe, i Rasi in Zuisonibus loco statim si to. si autem pono itura H lis fuerit, nec medicamina ventris solutina eis cotulerint, suppone coll)rium. Quod reri suis panis, ach. i o. colocynthidis vite ris, scammoneae amborum, a. drach. ao.sdiant ex eis collyria Ion
Curat hanc passionem eum stippositoriis,& solum in textu ponit pulueres taluti uos. sed debent sic ordinari. R. pM ni stilis. 3. io. deest sesquo corimuniter utimur de ponitur
in pane, locynthidis interiorum scamni eae ana, ambo rum. 3 a. mellis.ῖ. Iulliat inel& addantur pulueres suprascripti re fiant suppostoria longa, etiam usque ad longitudinem. . digitorum coniunctoriim,est enim intestinum rectu.
longunt satis latum, ita ut sit capax huiusmodi liciniorum.
s . sui citrinas. s. sursuris quantum uua manu capi
test,maluauisci, manip. i. hae tu panno ligara et ficu folia.
297쪽
de coletis e portatursuper eam Duracb 15. imisu mir. dici somni, inc. i. O at Hystere ex eo. Si aut quis sortivi bacutius ficere miluerit poturus aurit . de colis pod prius diximus ad solo lare uilementer
quia tune ut di est eum medicamina non onferunt, nunciuersoluit uir, Reccolocymbio inter s. 3.1 o. Gut -- rea. i. s. bucho arie arthan g,amborum, a. t. a. t Alri, rutae strigamismmum ana, iamp. i. omnia in tribra
tibiaquae donec ad tertias duas redeam, coquantur et cole tur: Linde dissoluantur he ea alchirram, mellis, amborum, ana. . . castorei, sagapentae r panaci, collyris, quod radi
pidam ut ex eo Gema. Et si sibi bale non exierint iter i r ei flere donee exire uidentura re nanque clynere administrari debet cum res fortissima est O pessima, et in colicaniam sillam tua fit nausia Meuehemens et inferius nihil egreditur. Huic praeterea aegritudini quandoque solda superuenitera aris plerunque flereus mos egre ritur, quod cum accidit sepe mortem portendit.
Cum hane passionem clysteribus lenit iura. insae si non sissecetini docet lysteri ait misceri aureum unum pulueris collyrii si prascripti. Et si haec non eMeriint locet Rasis imponere cloiere ultimum de sortissimum etia multoties ii iandum si hibale Se reliqua oppilativa non exierint. Similia nanq; clysteria sortia reri conuenit in colica & iliaca mala, in qua timetur ne si xces evomantur. Nam uomitus stere coris ita e portendi: mortem. Buctorinariem & arthanita,
sint duae species mali terra siue panis porcini, siue cyclaminis, idem enim sint,alciutram est pix , ud alios gutiunt cedri. Lesiqua nota sint. Sed certe tutius est primo inciperea ci steribus leniti uis, quae si non sissecerint procedatur ad clysteria fortia,&his non seruientibus ad solutiua leuia, di ultimo ad sortia.
si cum dolore uentris non fierit ipsius si ara , sta in latio O in inure extollant, noctio de baccis lauri iacti est, quae ree. ratae sium m
riantur cum mella eiusdem ponderis,ci ius Osis sit ut M.
Dira una,aut nabacta miritis iuri 1 cxm c. i. vim calefacti, aut cum apocrenetate de radi MMuic confectioni in remonenda uento itate, Odi soluenda nitit amitaratur. Hoepraeterea suppositorium sub siciatur, quod si uentositatis dissolatiuum. foliorum ruta uiridis amborum,
haurach. . . . conficiantur ex mellae puterponantur cum
fumgia uel lana,Mcerum Alsoluit uentositatem in emu Oexpellit. Venter quoque Uidue ex panno calido uaporandus est,s aeger in imum: tendus. Si aut Menon is ceritu uentos cum igne pone et a locus donee rubere coeperit fricandus. Post hae inunctio se convenit ex oleo rutaceo, o ex aliis oleis calidis, C ex eis clysternandui est aeger postquam eis ad aera siserisca ortu, 'oon m, amborum ara drach. s. Hanc uero si litus pati coitudinem,dum sanus es caueat uim aqua mixta bibat. Meetum siuinatu tran nisi purum, refrae nec aquam multam
bibatis abniurat ab herbis lactem omnibus lifatiuis.
Thilonium faciens iliosis cum molim coartantur dolorec timetur ne syncopis superuenistinentositatem carminater somnum prouocat, Reci peris,ameos, Litora n ruta, menta iri floreid accarum auri, cymisi, omm , ana, nuc. i. opii nandragorae a UAEFami, β. omnium, ara ni c.
mnes c. tertia, s fit tunc messicamen urtris Iolatiuum. In haesecuda parte principali euineoliram siue ilia
uentosuri. Et diutilitur in partes tem. Primo poni, ram per electarium,quado non est in uentre constipatio. In secunda ibi . Hoc praeterea. eurat colicam &-xime cum uentris constipatione, eum sippostorio. In tertia ibi. V ter quoq;. curat per approximationem panni calidi &MNneum. In quarta ibi. Si autem hec non suste rint eurat eum, uentosi. In quinta imi. Post hHunctionem seri conuenit, curat cum unctione & clysteribus. In sexta ibi . Hanc uer solitus pati docet a quibus est eauendum tempore sinitatis. In septima ibi .Philonium. est philonium ultimum in se e do dolores sortissimos. Hae dicit hi prima parte satis nota sunt. Chelian,idest,semen leuisti et inlexandrini seminis, est petroselini,&iubet omnia permis ricum melle tantae quantitatis, quantae sunt,reliqua, quod tamen ut statim dixi. non est in eommuni usu, dos, huius electam sunt, ut auella na aut nes atha, idest, i uiuia fluestris de misceatur cum. s. i . uini calefacti potentis, aut detur evin aporemate ex radicibus sit perius dictis in rapit. de dolore hepatis. In secunda parte curat colicam cum suppostorio sed ponit extrane mi
modum iaciens hoc suppositori uti,facit enim primo electarium cum melle ut patet. deinde iacit sumositoitu de spo mavel de lana in Gniunt Mima quod postea intit it inelectario dicto A supponit. Sed certe praestantius enet facere suppostorium incommuni soma, faciendo mel per decoctionem insipii sari sicut dictum fuit in alio suppostorio. In tertia parte qlix dicit nota sunt, sed balneum illud taetina
debet esse cum decoctione rerum earminantium uentosta
tem. in quarta pane quae dicit sent manifesta.Ventosi enim habet soluere uentostatem,S debet esse uentosi magua. In quinta parte quet dieit sunt manifesta.Et nota quod ponit inclysteri castorei, euphothii, ana. 35. Et est sorte insolit uni, α non auderem sacere nisi in sorti, α non in puero, neq; iarr gnate, prouocat enim aborsiun mirabiliter. In sexta parte quae dicit sunt ni festa. In seminis parte describit phi iura, ualde est ax in sedando dolore uentosum & quemcunq; alium dolorem maxime a trigida musa, sed nondebet dari, nisi in easibus extremis, eum alia non cotulerint,nec debet multum frequentarii at enim dolorem stupefaciendo, di subdit quod huic electario additur tertia pars.cscam moneae&emcitur solutivum. Et nota quod est bonum in nium eum stupefacti uis miscere solutiua, simul enim perficiis tur eura uerati mendos stupefactivum potest minus me re,quando est iunctum Blutivo.
Lautem eum dolore febris uerit, cassa m. in surdo diuiae bullitu di immato disoluta aegro est danda. Et inpuruisti. hi potus tribuendus. Et nutriendus est eat phra cum olio de am&gdulis dulcibus condita. Ei ex lariclysteri es eri an s.
In hac tertia parte principiti curat eolicam pendentem actolera, A docet lenire uentrem eum cinia di luta , cum succo endi uiae bullito, donec dispumetur. Et clysteriaraue mel steribus lenientibus siletidis. Et mitrit aegrum ex ta-phea. Taphea est duplex,una ama qua fit ex sola aqua de cae . altera uiridis quae fit ex aqua de earne decoriario uel aliqua herba uiridi. Et per hae liuelligit cibaria sustida delim mida. Oanit tantur tamen ea,qixea proprietates Liviueos eam Gut cucurbita & milia. Cum autem locus doloris in ventre apparuerit crassus, et
aeger habens a stema in principio phlebotometur. deinde Ositu fistula, cumsicco herbarum si danda est. Et sit cibus eirus,cia hic d r ea consitietuane accidere solit apti una se, cum Iaccharo si uvino. Et ab orat aniplicis, Metosis, a cita crassis, o uentrinstrum
gentibus. In hae quarta parte principali curat colica apostem M.qusropter praecipit phlebotomiam in principio scilicet ex basilica,&h iatur quantatas sanguinis notabilis setadum exigentiam repletionis de utitutis. deinde detur Aia eum siccu
298쪽
sicto heclinum frigidarum dicut endiuiae', lactucae, & sun
lium.Intendit enim curare apostema calidum, nam hoc secudum plurimum euenit caetera manifesta sunt.
mi autem cum hoc dolore uentositatem pati solitus in, cibetur cum eat a ct muta irat conditis cum seminibus. Et abstineat ab Heribus O lacte , ct o ubus p ae iugant. Et bibat uinum Iorte, e non uiciatum, aut hydramel cum Deisbus pis pro condimento ponuntur it piper quas diceamus. Confectio hydrometis.RScipe mel. mundi, lib. i inquae lib. c. misceantur er coquantur diu Olytimetur bene ,
Mefiat ad spisitudinem lutep. Cumque hoc factum 'erit
ius 'metaquaquei Massareo mittantur. 3. t. puluerirati piperi impii ligati, donec appropinquet finis decoctionis eius cum infrixi datur extrahatur pannus O exprimatur, O
In hae quinta parte principali, primo docet praseruare
Edolore uentoso, licet hoc regimen etiam conserat in cura doloriν colici praesentis In secunda ibi. Confert etiam,d ibit medicinam conserentem in actitati dolore.Qut dicit in prima manifesta sunt. Calagiae& muta nat sunt cibi pud Arabes, qui fiunt in earola ex carnibus minutim incisis cum aromatibus&seminibus reseluentibus uentostatem. Hydromet,idestiaqua mellis.
Confert etiam cui haec passio ex ventositate cy crassas perfluitate accidere silet oleum de curua recenti cum aposonate desie nibus sumptum. Ametem de seminibus Meo i Amos, trum, essem,cam,origantini lia. Num rapaxillum unum.Istis autem admisceantur , lib. . aquae o coquantur,donec ad libram unam is redeunt, de hoc ita re syrmate timantur uncis i , quibus dracb. 3 .esei ce cherua addatur e multis diebus bibantur.
In seeunda parte docet dare olei de chema. 3. 3. cum umetis duabus aporematis, idest, decoctionis de seminibus diebus pluribus stomacho ieiuno. Cherua Arabice est planta.
stasi cui dolori eum calore supera tris pruna. xo. O Mus citri . saes passularum entic arum. 3. s Unam ruro coquantur Cr colentur cui oleum anugd. ad steaim tu drinae cassa fi laon eo dissoluta coletur et misereatur. Et ex ποῖ ate quod in capite de rheumatismo diximus sumta tribuatur. Venter ueros multat 'erit siccus pre
ricto π emati adduntur polypodij cy turbi thumborum,
a. 3. 2 QP coquotur cum eo, est detur nec ueuter silua,tur, eum aut solutus fuerit remoueatur pes hiatu e turbitb. Confictio Uectam quae uentremsiduos destruit Qtositatem o grauedine .Recipe turbubalbistieatio pri
3 ad bibendum tribuantur. lulae de quibus clim quis ne trem oluere volueris unam si ere ebit γε cir appetitum excitant O in fati e resoluunt Ograuedina O cibum viserunt alecipe mastichis, tuainnam mi rio; b. nectere Ita ne latropipera crepiperis,sca sum acch. uiolacet omnium ara drach. a d ant ex eis pitula ad magnitudinEciceris O fumatur una nouebit enim se aut bis.
In hac seria parte principali redit ad ponedum curam colicae a causa calida siue quando cum cholica coniungitur feta
Et primo docet soluere uentrem eum hac medicina. Recispe prunorum, ros ficuum citrinorum quinque , passula menucleatarum. 3. sancidantur incidens, & coquitur induabus libris aquae ad consumptionem duarum partium de cum ad Iulius decociarahatur easso floris d. i. eui toti addatur, oles a g. latum recentium. i.&calidae lubeaturno macho ieiunio ,haee enim leniendo sices exiccatas educitta non inflammat,& est medicina secura. Item docet exhibere duoetionem , quam sit perius posuit in cap. de catarrho. Et eu prima decoctio ibi posita uentris lenitiva, &si uenter fuerit nimis stimicus docet admisceri illi decoctioni tusebith poli podii atra. 3.1.quae debent bullire cum caeteris pomtis in decoctione ista ita ut uentrem sufficienter solvat. cui uenter solutus fuerit administretur sola decoctio prima. Illa enim sussciet ad tenendi im uentrem lenem, tandem Ralis ponit duas receptas conuenientes in colica. Prima est Utis inanifesta, ualens in colica phlegmatica, S sumatur eum custodia.Turbi ili enim est solutivum ptile atis satis forte,& si sit consoriatu eum ring. sicut hic soluit phlegma crasiti. Si uero non, luit phlesma aquosiim. Secundo describit receptam pilu.ualentium in causa mixta, quas magnis laudibus extollit,& possunt sumi per horam ante cibum. Melius tame est eropter scammoneam ut seruetur aliquaeustodia,&τα dicit patent. Necheremiscli dieitur esset
sa asinina,& dicitur quod est species endi uiae alibi meoniae. PRO cura colicae sent praemittendi quidam eanones generales & sunt. 33. Primus quod regimen colicae notardetur, est enim secundum plurimum aegritudo acuta de inter caetera repletio minoretur, ita ut cibus exhibeatur rarius de in minori quantitate, multunique tempore fallitatis,& cum hoc non si crassus, uiscosus aut uetosus sed lenitivus. Items nauseauerint uomitus adiuuetur. Et prinprie si fuerit stomachus plenus cibo,& eum eo etiam humeres in stomacho existentes educantur,hie nanque minuit materiam colitae. Secundus canon,nullo pacto festinet medicus dare in principio solutivum sorte detium ed primo imcipiat eu Musteribus lenietibus, & deinde aliqualiter acutiss opus est,quibus non sui scientibus det solutivum, sicut ius galli antiqui simplex aut eompositum si non fuerit febris. Si
uero fuerit sebris,aquam hordei medicinalem debite calida Et Rasis in textu iacit aliquas decoctiones lenientes ex minis,ficubus, pessulis de similibus cum quibus potes mannam aut cassiam permiscere . in andoque sectatae de humores crassi descendunt per inserius, de dolor initans coegerit dare solutivum, electarium per superius tune detur sed leue dein pauca quantitate Sc boni odoris ficut pitulas alephantibnas,3c sunt proprie mihi expertae, aut hiera simplex aut es phoenico,aut diacitoniten descriptione Melae. Et quantω medicina est minoris quantitatis de melioris odoris disi poris, tanto est melius.Melius enim a stomacho retinetur, d tur tame quantitas tanta quae uerisimiliter sussiciat operari. Est tamen melius dare illa quorum uirtus parum transeat albtra stomachum,de intestina, ne malesiae a corpore praecipitetur ad intestina propterea omittantur medicinae exoluente
quantum est possibile. Et similiter omittantur medicinae loves eleetiue si clysteria sufficient educere sobalas, de aliaquq oppidant,nis materia fuerit in stomacho,& in intestinis
superioribus quae non potuit uomitu educi hoc autem comprehenditatu per grauitatem de dolorem supra umbilicum ni datum,de tunc ista medicina solutiua lenit sumpta per os, aut euacuabit materiam totaliter ad extra, aut attrali et irsim ad aliquod intestinum inserius,quae deinde per esinere poterit euiici. Similiter oportet dare solutivum peros quandocolica sequitiar excoriationem sue fluxum dicentericum est nam materia communiter eontenta, supra locum excintiationis .ad quam clysteria non attingunt. reius canono
aliquando opus est dare medicinas exoluentes & satis fiates in trahentes a longinquis in tribus casibus. Primus, qu
do materia antecedens transiens in causam conii inetam e licae continetur in locis distantibus sicut in uenis, de hoc D ouenter contingit,quando febres pernilitantur ad colicam, sicut fuit de anno. i y. Ferrariae, tune in hoc casu compe
tit diaphoenic6, lulae aggregatius,&similia. Secundus sus,quado humores essent erae si in intestinis in uiscati, quos neque clysteribus neque soluti uis leuibus possiimus eradicare. Tertius,cuando et sertis oppilatio, quam neque el3 seria,neque euia solutiva potant auferre,&in his duobus castas ultimis authores concesserunt pilulas de sagapeno,
Ee Rassili litera pilaeas iliaca tibi tamen iureiurando asitano, via ad siluendum sortem oppilationem uidi magis
299쪽
eonserre oleum commune bene tonditio tutum calefictum exhibitum in quantitate sex aut octo unciarum. Et in medi-eina satis secura eum sit cibus & medicina Se perficit oper' tionem communiter in duodecim horis,stit post ipsum nihil detur nis eum iam ex stomacho descederitscilicet per qui
que horas post ne evomatur.Et procuret quantum est possibbile asperge do faciem aqua frigida ne evomatur. Et post irsum immediate dando pomum aut pirum, aut aliquod tes gratum infirmo ut abominatio sedetur. artus casi quod nullo pacto ponatur agaricus in medicinis colicae, qui asaricus adhaeret intestinis. Et facit etiam alias medicinas retin ri 3eprosundari in intestinis, Ze eum hoc trahit a logi uis. intus eanon quod secundum plurimum debemus esse eo. tenti clysteribus&suppostoriis, uia clysteria educunt hinmotes etiam eratas existentes in intestinis, cu n6 trahunt ex longinquis alias materias ad intestina.Et tertio G sici ut
agitationem in humoribus & casum in febres sicut medicin
Ze quarto si non soluunt neq; educunt materiam oppilantem non est dubium quod faciant peruenire ad uomitu Decum de debilitet uirtutem sicut medicinae Et quinto secudum nocessitatem possunt re iterari absq. paruo nocumento noscut medicinae,non enim etiam si essent acuta t iter actuantur si cui medicinae in stomacho . praeterea medicinae in stomacho quia a trahunt humores malos ad intestina excoriates irru,quare aggregatur coli ea ge excoriatio simul,&hoe est ex nominentis mortes ibus.Sextus eanon,quando elusteria sint
aliquoties iterata & non soluunt,abstinendu est ab ipsis de Prie ad acutis donec materia sit digesta uae iterim digeriturrum a ealore naturali, tum auxilio medicinarum digerentiu secundum humoris exigentiam,imo proprius usus elysteriorum acutorum est post maturationem, timetur enim ex is seordi & hepati,& faciunt accidere si a cum non soluat pyagitationem. Et quia qnq; suae ex rebus mittemibus uapores aeutos ad eaput. Ideo oportet quandoq; ut adiuuentur desuper scut etiam euacuatio desuper iuuatur eum suppositoriis & clysteribus, haec nota sint icienti medicitur u acutari malitiam. Et notaquhd quanto maior est febris clusteria debent esse magis lenientia & minus acuta, cum tame apud Aui.oporteat divado in clysteribus esse. r. 3 .&media talis. Septimus canon. Non fi t clysteria cum aliquid crudum in stomacho continetur q-d maxime de cibo intelligitur. octauus eanon. portet ut fiat interpolatio inclysteribus, nee ex omni causa fiat es inere,contra ignorantes qui singinta hora&pro singulo dolore faciunt clystere, huius autem ratio est, quia clysteria agitant non educendo, Ae sunt causas 3rium aut aliorum nocumentoriam decundo debilitant stomachum & hepar ,resset aliquando sequi iluxus immoderatus sicut aliquando mihi contigit.
Nonus canon. Oportet ut custodiatur caput ut non reci-Piat uapores materierum reterarum nec cinarum quas
sepe administrare oportet,sicut fiant clinera, somerationeshalnea siue semicupia, hi enim aliquando g ant caput. Et aliquando sequitur alienatio & uigiliarum instantia,huic autem si bueniatur stringendo aegrum circa medium cum s mentatur aut ponitur in semicupio. Et similiter ponendo aliquem pannum inter caput & locum mmctatum, ut uapores non possint ad caput peruenire .Et tertio epithimando frontem & tempora cum rebus Digidis caput confortantibus, scut aqua rosaut oleum ros cum quarta parte aceti, &smilibter cum succis instigidantibus. Decimus canon. custodi, turpars hepatis ab emplastris, mentationibus saeculis, &huiusnodis calidis,quae uentri propter dolorem applicatur, ne supercalefiat, imo si uidebitur insedi detur cum sibi et Priis sicut cum cerato sandali δε huiusnodi. Et similiter custodiatur regio cordis cum succis fri yidis, camphora, Se huiusmodi. Et si potest poni aliquias distinguens inter uem
tremia huiusmodi memora fiat ne medicina unius membri teri communicetur. Vndecimus toleretur sitis quantum est possibile in colica, facit enim ad resolutionem hilamorum uentositatis. Qi; si a potu abstitiere non possit sedetur cum aliquo tulep, ut puta uiolaceo aut cum decoc. Prunorum tamar indorum & smilium eum sicinato dulcorata, S: smilibus.est enim in illis lubricatio,& quia dulcia simidi corpori amica cito penetrant,&bibatiar parum pro ui
te, sic enim cum pauco potu melius siti, si siti nee sequitur
uomitus,aut teneamur Minua in ore sitim sedantia . Duod cimus, quando in colica eu uomitus Dequens de tamen oripilatio est in intestini oportet,ut sat retentio uomitus etiacum sti eis exterius at licitis deinde soluariir ueter. Ego tamen in his casibus e ringo uomitum, aspergendo faciacum aqua stigida & aliis ingeniis , S: omitto quantum possum medicinas stiptios exterius applicitas ne augeant oppilationem intestinoriim. Decimustertius,& si in cura regulori d6loris intestinorum sit incipiendum a remotione cause , attamen coestu aliquando est incipiendum a sedatione doloris, in sortissimo dolore non dante inducias en ratisii me eotingit ut cogamur incipere eum stupefactivis. Quodsi iis
cessitas cogat aliquando adhoc melius est ut seluti iraculi, narcoticis misceatur, ut simul utraque eura perficiatur sicut miscere unam drachmam aloes,aut pilularum se angina rum cum duobus granis opii ,& uno grano croci, aut . diaphoeniconis cum .s. 3.philonii. Cura colitae philagmaticae.
Mys canonibus praemisius iam accedamus ad curam eolio particulariter secundum eius species. Incipiemdo curare phlegmaticam. Cura evius exigit ocio intentiones. Prima est uentris lenitio & intestinorum deoppilatio. Secunda,est humoris peccantis minoratio. rtio,digestio.Q arta,eradicatio. inta, doloris sedatio. Sexta, stomachi intestinorum de membrorum mittentium sigua sint in causa consortatio. Septima, accidentium corre :iooctava, debitum regimen sex rerum non naturalisi Prima intentio completur cum cli steribus lenitivis, Se abaesegentibus factis ex unciis decem,brodi carnium pinpulimi, uncias quinque, olei eommunis, uel sesim de uncias Quas saechati rubet,uel tatundem mellis iniolacei&.3.iualis. Quod si clysteria retinemur secundum quod Dequenter accidit ponantur cu brodio carnium sit prascripto quatuoi, aut sex umeias mellis crudi aut un cyathus urinae. vel .R.olet eois lib.
I .mellis. 6.misce, & esidu imponatur, Fiat etia decoctio ex furfurib foeni racissieminis anethi, messeminis miliavisci, Mitisana.Manipulum unum,quae bulliant in aquae libras quinque usque adsumientem decoctionem ex qua dec Gione accipiatur lib. i .olei communis,uel sesamini,vel anethini. I. sanellis. 3.&debite ealidum stipponatur, quod si clysteria retinere non posset omittamur acuta stimul antia sicut melaal,& urina de similia .Et pro secreto habe quod bu
dirum impositum in his cisteribus est optimum Aciens adlinitionem,& doloris sedationem .secuma intentio est materiae minoratio. Verum ubi non esset sortis oppilatio possent istae duae intentiones simul complet i, seut si prascripti, et Ueribus addendo cassiam, hieram si licem , hieram compostam , hieralosodion, dia uxnicon, electarium imdum , hieram hermem,& milia. de his ergo unum uel plura adiatur secundum quod est tuo propomo conueniens. Et possent fieri decoctiones educentes phlegma, ut R. pol
pirati.J. r. carthanai,I. 1.centaureae minoris.3. i. colocynthidis. 3. i do migradici j. l. ficuum siccatum numero octo, bulbliant in tribus libris aquae ad consumptionem medietatis cicoletur , cuius decoct. 8. misceatur cum . . .esei sesamini aut communis,&.I.i . tyri, & addatur salis aut sal gemmi. ., .uel imponatur sne sale si uis quod diutius retineatur. Qistere autem ultimum & efficacissimum est, quod est de scriptum a Rasi intextu& a me expostum,&suis tempe rare medicinarum calidariam acuitatem his adde indecoctione maluas , se sten, matres uiolani ,&similia. Cinlyria quoque in textu descripta sunt adhoc multum et scacias mes etiam si placet facere collyria minus acuta si. 3. i. elbis, addatur silis gemmae. 3. tulercoris muris.3. i. Et in summa multa talia sicut scammonea, cole nimis, elleborus, tui
hith, & similia, possunt eum melle incorporari & fieri coiblisia secundum exigentiam. Aui, iacit speciale cap. de esse steribus educentibus phlegma & humores uiscosos. Similiter potest fieri minoratio cum seluti uis sumptis per os, sed consulo ut incipias a leuioribus sicut a pitulis sephaliginis
quarum exhibeatur. 3. i. aut. 3. I. semis pro uice, quarum sorte tardabitur solutio per. 1 aioras. Et limiliterat solu
300쪽
ut educens phle a Z colicini.Item pitule stomachicae. Sed magis confido in Mephanginis se aloe ,& sortiora his sunt hiera composita diaphimicon, electat tu de a alim de scriptum in textu, electarium indu, pitulae autem sortes sunt sciat foetidae. Item pitulae iliacae posite a Rasi in textu & sunt sertissimae. Tertia uero intentio est digestio perficienda inar ateria a legmatica eum Oximelle simplici, Oximelle con posito, Oximelle .lliti eo si tuerit multum uilcosa, α cum melleros syrupus e absinthio, Sede ea lamen. si fuerit minus uiscose, aquae autem stat se iit absinthii,sheni. apii, de aliquando bulimus cinnamomi, anisorum, ana. 3. a. in duabus
libris aquae ad consumptione tertiae partis,& ualet in phleg-ninica & uentosa. Digerimus quoque cum electariis sicut di vini notaracinnamomoaelambra, diues amemho, theriaca, metri dato aliis confectionibus magnis. ius autem galli decrepiti simplex aut compositum factum secudum artem Nec est simul gigessivum&euacuatiuum. Quarta intemtio est eradicatio complenda uicibus secundum exigetiam mittitudinis, ita ut euacuatio sit pro unaquaque uice parua sed reiterata. Et complentia hane intentionem sunt iam dicta in secunda intentione, est tamen semper tutius ut cum leuibus procedas dummodo educant latis susscienter.Inter caetera praestantissimum solutivum est terebinthina, consertenim omnibus membris neruosis sicut in doloribus artet, cis, doloribus stomachidnatricis,intestinorva causa phlemniatica, uide Auic. secundo caii. eap. proprio. Verum, quia debilitat stomachum attendatur eius eosortationi eum carparibus, menina,&similibus. Modus alit exhibendi ipsam , quod inchoetur a parua quantitate, sicut ab. I. s. aliqui inuo uunt ipsam in saccharo trito Sedeglutiunt, aliqui uero abluunt os suum eum aqua aut uino aleinde habent ipsam natalitem in uino ues aqua&sorbenti piam guttiare aperto. Aliqui inuoluunt ipsam in hostia uel scaletia insula in uino uel aqua. deinde inuenti die dentur.6.3.& tertia die j.r. &ultra procedat secundum oportunitatem que sequitur ex ea. Haec etiam intentio completur cum clysteribus, de quibus
supra. ininta intentio,est mitigatio doloris quam Alpis
initio complere oportet si necessitas instat. Sed Auicen .dat v. quod ualde errat quia principio approximat narcotica materia existente Ggida, quia non abscindunt causam doloris, imo augent de eonfirmat quia si humor est erassus fit eras
sor. secunias eomplexio est frigida fit si igidior, si uentos tas est spissa fit spissior 5e augetur oppilatio, de tandem redit
dolor fortior quam prius. apropter oportet ut narcoti Vsipoliantur quantum eit possibile,&tentetur doloris sedatio aliis niodis, S proprie cum his quae causam absci in eunti lodi autem praetermipe factiva sunt quatuor. Primus
cum clysteribus edueentibus humores & carminatibus ue tostarem quae ab illis humoribus eleuatur, quae debent secundum exigentiam doloris rei terrari,ctuorum multa posta sunt superius in intentione prima& secunda, &multa ponentur inserius in colica uentos a. Sed sint modi na,' leniti- ia,humoris eductiva,& uentositatis carminati ita, intestin xum' confortativa,ut Reeip. olei anethini. J.8. uini M. pinxcntis. J. . sacch. rub. 3. x .mis &calidum imponatur S diu retineatur. Vel istud. Recip. mal bismaluae, brancae ut stiae,
mercurialis, ana. M. t. caricarum pinguium mim- r .sem.
Loen. sem. lini, sem. anethini , ana. 3. t. furfur. pugillum. .
hul. in quinque lib. aquae ad consumpt. medietatis 3e eoi tur de qira decoct. accipiatur lib. t. mellis, olei sesami. ana. S. . s. salis gemmae.3.i astorum cassiae. . t .s benedi , hierqPicrae, a. 3.6. misc. Et ius galli decrepiti clusteriχatum sim ex aut compositum est proprium . Secundus oum his quae
terius applicantur quς sint poros dilatantia ,humorem iliaturamia,uentositatem carminantia, ex quibus sunt fomenta, sacculi, uentosae,emplastra, unctiones,&ca sum est ne sne nimis calida ne amplius humorem in uentositatem conue
tant,quam si illud quod de lieniositate de materia resoluiit. imost quantitas caliditatis quae faciat in uentositate retolutionem seriem,& in materia subtiliatione & maturationem non resilutionem fortem, idest,in uentostatis conuersione, est enim quandoque necessarium propter dolorem commmtum ex evaporatione, aut dimittere evaporationeaut multiplicare di iterare ipsam, ut resoluat quod comouit de uem tositate. Ex sementis aute est decoctio facta ex floribus ch
mamillae, meliloti, anethi, Meleos,ruta, & similium, facta in aqua, aut uino, aut utrisque, applicita cum spongia aut sutro, aut impleatur uesica ex hae decoctione,& uentri applicetur resoluendo ipsam super loco dolente, aut impleatur uesica oleo ealido communi aut aliis oleis propriis de applicetur. Item sunt occuli ex storibus chamamillae, melil. anethi, furfuribus attamisatis, ita ut nihil remanserat farinae, milio, paniciodalein similibus. Item sacculus ex cinere debite calido,& sint omnes molles non duri. Et possunt bullire utrae litione in aqua uel uino decoctionis rerum sinitium recalidi applicari,& parietaria cu oleo anethino in patella calefacta&semicoeta loco dolenti applicita est efficax in se
dando dolorem. Item,uentosae magnae,uti orificii, quae multum ignitae ponantur super loco dolente. Item sunt emplastra & unctiones inserius ponendae in colica uentosa. Et applicatio fili erudi, dum a mulieribus decoquitur cum cinere notabiliter calidum soleniter iuuat. Tertius modus est, cum his quae sumuntur. Inter caetera comestio aliorum in coli eas igida. Et apud consuetos comeduntur eruda, &apud imconsuetos comeduntur cocta, & poli ipsa bibatur uinum potens non dulce neque acre, sed medii saporis ,&dormiat aut exercitetur, aut utrunque faciat. Et rei teretur comestio secundum necessitatem, nec allium facit sitim sicut e pae. Item decinio cymini & absinthii, an . sempta quantitate trium aut . . b. Item castoreum sumptum usque ad mediam. t.
mirabiliter consert. Similiter radix iiij in aqua decoctionis prassit. Item Zing. Se aristolochiae rot. an.3.suumpta cum uin' potenti cum quo bullierint. Item dumbrici exiccati sumpti cum uino usque ad drach.s. Item, stercus lupi ex ossibus quod si album di proprie collectum super spini de arom tiamim cum sale& pipere usque ad drach. s. Item dicitur quod suspenso inpelle leopardi uel cerui, uel in lana arietis,qui iugit ab eo, scilicet lupo aut in argento a proprietate confert, ut tzstatur Gale. . de simplici medicina,cui Auicen consentit in capitulo de colica. Et intellinum lupi exieratum de bibitum est adhuc praestantius, imo delatio eius insorma cinguli ualet . Item,lcorpione salsati in colica uera, de in lapide renum sum ultimi,sed in lapide renum de per lein colica de per accidens, credo prouocando urinam. Et ex laudatis in uehente: acolicaeeu cornu cerminum adustum in potu sumptum usque ad drach. i. cum uinoietat enim dolorem statim. Quartus modus est cum balneis & embrocis, balnea autem sim mineralia siue aquae thermarum, aut in
qua decoquantur res earminantes uentostatem& remollientes dolorem, quia sedantes de his quae dicta sunt superius in fomentis. Et sint magis aut minus calidae secundum exigentiam materie colicae, temporis anni &complexionis ipsus patientis, & accidentia quae secum conaplicantur,multum enim iuuant tum sedando dolorem sua humiditate,anodinatum maturando, materiam resolliendo & uentositatem
carminando, tum mollificando musculum mi & faciendo uentrem obedientem. Sed in horum adminis ratione sunt ean . obseruandi. Primus, quod aqua non attingat nisi usq; ad umbilicum, & sit moderate calidaquς delectet& possit tolerari ,&pr pterea melius instrumentum ad hoc est s inicuplum. Et si non sit paratum, habeatur brenta altitudinis unius pedis in qua sedeat aeger pedibus existentibus e tua. Secundus, quod non diu moretur & proprie debilis, est enim conuenientior iteratio quam longa mora in eodesiit prope eum res boni odoris, quibus delectetur scut fructus odoriseri, uinum, uel uipa cum gariophilis, uino,optimo aceto, & aqua ros de apud necessitatem aliquid uini exhibeatur, aut aqua carnis v timeretur casus in syncopi. Si tamen insimus ualde debilis si non fiat balneum. Ter. tius, quod non administretur materia existente multa nisi iam minorata sit, timetur enim de paralys & de raptu materierum ad aliqua membra nobilia. apropter exissente aliquo apostemate iam inchoato aut de proximo inchoando
non fiat balneum istud,& proprie secundu membrum illud
de cuius apostemate timetur. apropter non conuenit ineolica apostem a nisi sorte in declinatione, & similis huic est embroca super uentretatientis iacentis supini,&s per cum surgit a balneo ues remouetur embroca exiccet; ζIo. Arculani b ungatur,