장음표시 사용
71쪽
s ELEMENTOR METAPH. neutrum videt perspicuum ergo est, in judiciis 8 ratiociniis ideas omnes , quae comparantur , si quidem comparantur, necessario coexistere debere
Coroll. Et quidem coexii ere debent toti illi tem aporis spatio , in quo iudicium, aut ratiocinium vividum perdurat.
Prop. IIII perceptiones sunt motiones cerebri oportet ut tot sint in cerebro distinctae motiones, quot diaversae distinctae ideae nobis obversantur. D. Nempe in ea hypothes, ratio sussiciens repraesentationis cujuslibet ideae , aut phantasmatis. .estin in actione obiectorum externorum introrsum is in reactione cerebri extrorsum ex prop. I. x utraque autem, externa actio,is reactio interna sunt entia sngularia
ut patet , sngularium vero ea natura est , ut unum ad terum non contineat ergo una integra motio reactione
actione constans non potest nisi unius deae singularis rationem sum cientem contineres iam singulae ideae singula objecta repraesentant, nulla plura irop. 38. p. p. ergo si deae sunt motiones cerebri oportet Sch. Si qui , causa exempli, dicat tonos chordae non esse, nisi vibrationes, vel oscillationes chordae is ut explicet diverso tonos A, B, C, D, statuere debet distinctas , atque diversas oscillationes S. Ineptissime enim contenderet perridicule eadem oscillatione , produci distinctos diversosque tonos C D. Eodem modo si deae sunt, quae refutan ex confissu aftionis oberitionis , ut opinatur Hobbius proculdubio, quot sunt in nobis diversae distinctaeque ideae , tot esse oportet distinctos, diversosque confidius actionis oebeaestionis partium Cerebri. Quod si dea sit aut sola actio introrsum , seu impressio ab obiecto in
Cerebro facta , aut sola reactio extrorsum , eodem modo tot actiones, aut reactiones eis debent , quot insunt cuilibet ideae . . Coroll. Et quidem motiones hujusmodi tamdiu durare in Cerebro debent , quam tu ei vivide deae o
72쪽
R A. P. I R. Motiones corporeae esse nequeunt in Indi uisibili materiae parte neque idcirco in ea parte gigni deae Hobbesianae D. motus est actio, qua ens de loco extrinseco in locum extrinsecum transfertur i. p. def. o. fieri ergo in indivisibili spatii aut materiae parte eauit. Deinde deae Hobbesianae sunt, quae ex actionisin reactionis conflictu exssistunt prop. I. adeoque aut m tiones corporeae', aut vivida inde existentia vestigia quum autem otiones fieri nequeant in indivisibili materiae parte ex hujus parte priori ne inde quidera resultantia phantasmata A potissimum quum in tali puncto tam diu durare di tinctiin diversi motus nequeant, quamdiu deae claraeis vividae perdurant, quod necessarium factu ei Coroll. prop. I. Sch. AD Pluribus hanc propositionem eonfirmat Henricus Morus ax. Haec , inquit , parvitudo , quae tam exigua es, ut partes integrales realiter disinguendas proprie non habeat, qui potes esse subjectum btinct recepti m a pectus puta dimidiati horizontis simula Quae is assicitur reali disindioque motu a realibus disinctisque
partibus fecit vis prodeunte . . . Praeterea set haec tam
imperfecta parvita di tincte percipere potes objecta variegata , mira omnia sunt, ni itidem aemus atmosphaerae particulas , luminis gloίulos subtilissimam quamque rexIuram partium corporum opacorum percipere possit . Adhaee, Hesium illud , de quo loquimur coloribus artari potem; ut repugnet plane , ut una eademque peti licis illos omnes simul recipiat quoniam Decies e rum oppositae non aliter commavicari postin si 'rim,
lari, quam per contrarios motus , vel quae aeque eodem rem pore Iuni contraria , per quietem, morum..., Duo Opponi possunt. I. Varia illas objectorum repraesentationes non varii motionibus fieri , sed variis
73쪽
diveis sque conatibus. I. Eo conatus non esse simultaneos , sed successivos , tanta tamen cum celeritatefactos , ut videantur simultanei, quod iis . qui velocitatem ignis , luminis, materiae electricae non ignorant, videri non debet incredibile . Utrumque prorsus ineptum . . Conatus ad motum est reactio erat quaecum que reactio corpore , etsi in exiguo, at fit tamen in spatio . De monitrant physici ex ictu pulicis Tellurem subsilire, iubsultu quidem infinite parvo , sed qui tamen sit subsultus. I. Motus quantumvis acceleretur equit tamen seri in initante indivisibili. ex pro p. Ioa primae pari. ergo successivi motus ex illunt in distin- tisin divisibilibus temporis partibus nec ideirco coexistunt: cccxistunt autem imagines, seu ideaeci non ergo
ideae motus an in indivisibili, sed , si motiones sunt,
in extenso omnes fieri oportet.
Prop. V. Conscientia perceptionis , iudicii , ratiocinii , perceptio perceptionis , judicii , ratiocinii ex intima conscienti x adeoque si perceptiones, iudicia, ratiocinia non sunt nisi motiones, motio esse debet ab iis distincta. Ex. g. percipere lumen , es eque sibi conscium eius perceptionis , quae dicitur animadvertentia perceptionis ; percipere aequalitatem quantitatum P. Q. at inque ejus perceptionis esse conscium , omnino sunt diversa . Erno nequit utrumque eadem motione, eodemque conflictu effici , ut scilicet eadem motio is rationem deae contineat, . .cientιae ideae Prop. VI. Collatio idearum , qua judicia is ratiocinia cxsistunt,oc est ab deis , duae conseruntur, di versa. Nempe aliud est perciperes, aut D aliud cuo illa inter se conserre . Si ex fenestrae foramine radius in obscurum cubile penetret ibique in alba tabula varias rerum extrinsecus obiectarum depingat imagines iam est iam plumbei cerchri , qui non intelligat, e d in ipsa actione, qua imagines illae depinguntur, con-ι serri inter se non posse, ut altera alteram secum
tiatur. Exigitur ergo actio ab iis distincta diversa, quibus imagines depinguntur . .
74쪽
Pro. VIII. Conscientia nequit esse motus corpo
D. Si est , aut impressio est , aut reacti , aut quod inde resultat , aut conflictus huill refectio. Non priora riis enim continetur sensatio terceptio Schol pro p. l.)a quibus conscientia res est diversa pro p. q. nec postremum e nam refectiorensi clus primi tin ipsa eonfli .ctu altero, ut patet rciam alter hic conflictus aut mrio est realiter istincta a priore, ei interim simillima; aut non primum erunt duae distinctae perceptiones eiusdem obiecti , non perceptio perceptionis 'quippe secunda primae quidem simillima est, non eam continet,
quum nullum singularium alterum contineat . quomOdo reflectio soni est sonus alter a priore distinctus, ea simillimius , sed non animadvertenti urioris reflecti alicuius imaginis earum , de ,hus in prop. 6 loquuti sumus, est altera imago , sed non continet animadvertentiam prioris si alterum , minus quoque secitudo eo conflictu animadvertentia illa explicari potest . a Praeterea si secundus conflictus est conscientia , aut sit ille eodem tempore quo primus, aut altero . Non hoc quum conscientia terceptio coexistanta primuna ergo. Jam aut fit in eadem parte, in qua prior, aut in alter . Eodem tempore in eadem materiae parte di stincti ramites conflictus fieri nequeunt, ut patet in diversa vero si fiant duo phantasmata producent , Draunum, uti ex Hobbesiana doctrina apparet non igitur alter erit ideae prioris animadvertentia, sed phantasma
priori quidem simile, sed ab illo distinctum nec illud
Prop. VIII. Iudicium nequit esse motio corporea D. Iudicium est plurium dearum, earumque relatio num perceptio def. q. quae perceptio,in comparatiores est ab deis, quae conseruntur , diversa Cprop. 6 equum autem singulae perceptiones ex singulis conflictibus
existant, si quidem sunt illae motiones pro p. l. haec comparatio debet esse motio,' inde natus containus realiter distinctus ab omnipus ideis, uae conferuntur, et a con
75쪽
e8 ELEMENTOR METAPH. Bietibus aliis , ex quibus ideae , quae comparantur , exsIstunt. Sint duae ideae , quae conseruntur, B, C comparatio erit x eruntque tres conflictus B realiter distincti , adeoque tria singularia seu individua . Si motiones sunt, eae in eadem Cerebri parte indivisibili non certe fient trop. nec in diuisibili dive sis temporibus 4rop. a. etiam brevissimi sis veloci Lsime decurrentibus Schol prop. q. y, nam di, C. coexistere debent eidem loco' tempori Quum autem eidem extenso tempori coexistunt , aut compenetrantur omnimoda compenetratione, aut non . Si primum,
erunt unus, idemque conflictus , qui non potest continere rationem sufficientem plurium dearum prop. 3.)Si alterum, non coexistent eidem quandoquidem onus existit extra alium Necesse ergo est, ut coexistant eidem tempori, sed non eidem cerebri parti a ita unus alium non continet, sed semetipsum, ut patet i erg ne unus quidem alium refert erunt ergo tria potius phantasmata , quam duorum collati, non igitur iudicium . Quocirca iudicium nullo modo esse potest motio
Sch. Demonstratio huc redit , dato, motionibus exprimi post e phantasmata quamquam nemo Dquam demonstraverit, sic expressa ex confliinu phantasmata esse quoque perceptiones , ct conscientia , seu animadisi ten-rias quum haec phantasmata sint singulari , singularium vero natura sit, ut nequeat unum alterum Contineres eisicitur ut nec phantasma A contineat B, nec M. Quod si se mutuo non continent, ne mutuo quidem se referunt. Si addatur colIatio velut tertius co fictus, hic , ut ambo illa exhibeat, utrumque debet contineres at id non magis potest, quam duo illi priores sese mutuo. Iam nisi id fiat , collatio dearum nulla esse potest nulla ergo id earum collatio fieri potest, si perceptio , judicium sunt motiones .Quum autem fiat ea comparatio ex intima experienti operati
Nes, quae tribuuntur menti, motiones esse nequeunt
Coroli Meditatio, perquisitio, coniectura, ratiocina-
76쪽
tionequeunt esse purae cerebri motiones , aut eonfictus exactionein reactione in cerebro nati . Nempe in omnibus his judicium inest, seu comparati , quae pura cerebri motione constare nequitet ex prop. 8 Sch. Egregie in eam rem disseruit Aristoteles in 'iam de Anima , qui locus eritatis amatoribus omnino
consulendus est. Nemo enim accuratius & doctius unquam demonstravit Animam motu corporeo interno agitari non posse, nec operationes eius motus esse corp reos, etsi agnoscat nullam esse in Anima cogitationem, quae cum agitatione aliqua in motione corporea non
sit conjuncta. Quida quod Hobbius ipse sui immemor systematis, rei perspicuitate , ut par est credere , impulsus, rotundis , id verbis fatetur suis igitur , inquit,
sibi persuadeat, motione externorum Deflorum, non tantum motum , sed 'perceptiones produci a P cisiicet hoc distant Veritas in Confiia hypotheses , in hae tum
demum videantur verae , quum earum amore incaluit
animus ubi deserbuit, evanescant illa vera aequabilis semper est eadem . Similia sunt, illa quidem S lis lumini haec lumini , quod somniamus. Iam praeclara sunt quae ea super rem Augustinus icitis libri scripsit, qui in media versantur Metaphysica I. Sensusin phantasia falluntur, dum rectum baculum, cuius dimidia pars aqua mersa est , curvum exhibent interea ratio perspicue errorem detegit, perpetuo contradicit, etiam perdurante sensus is phantasiae errore. Quod sinihil esset aliud ratio, nisi hic cerebri conflictus , aut quoniam perdurat idem , dum idem refert phantasma , errorem suum non agnosceret aut si is idem se corrigeret , non idem e rret phantasma, nec idem esset conflictus b . Te nunc appello , Senex Malmesburiensis, ecquid ad haec Se phantasma erroris reprehendit, perduratque idem , an ab alio dedoc
77쪽
tur Ab alio autem phantasmates unde de hoe aliud pQui alterum alterum percipit ' Qui eum objecto consere Ad rem. Inde vero gravissimis verbis concludit Augustinus , quare confici tar, ut liud si s NOS, aliud
II Ad haec, iudicia Maatiorinia rerum abstracta. rum in ipse eonfictas erunt corporei Probabile essicere potes, conflictu quocumque nasciis cerebro hantasmata Trianguli , Rectanguli , Quadrati, Lineae , velut in tabula siminis inuinagines, at an etiam e dem cinisti tu percerito faequalita trium Trianguli angulonis cluna rectis; ae pvalmi' Rectangulorum , aut Quadratorum cum quibus Rectilineisi dis
serentiam harum quantitatum .proprietates Numerorui. quidem in longissima iudiciorum serie expedieris Tu ne Geometra Geometris persuaseris xactissimas lamissimas demonstrationes esse seriem conflictuum ceres,ur Uin . . . . u Itaque Irin perspecte conci .gnauimete e nubis itur , ponet πη------ιua δε - ,πο - , cortineram, προβα- III: Quum aliquod nomen, velut Pauli Alexandrai Macedonis , memoria excidit, ecce quidam revocare conamur, memorantque mihi Perdiceam, Lisimacum , Seleucum , Antiochum ' non dum agnosco , nisi Philippum nomisi verint, ecquis ea conter nomina Ecquis
illa reprobat, o probat 'i veri sensus undetur live se his ille colloquuntur iniflictus illi, atque sese agnoscere gestium b0ὶ hi ςlim philoseph iri asetente , facile intelligent, memoriae reministentiae Minis nomen solium hastismo corporis expliemno 'posse cx. M Ex isdem Avith. a. Sol v. q. de Ganritati Jhes QMd. v. m.
78쪽
PAR ALTERA , si L. IU. Iam statuamus Passerculum meum vocari Biltri: quum id pronunciari audio vocabulum , statim cogito, mihi quidem Passerculum esse , ceteris nihil . Ecquis ea distinguit Quis vocabulum nihil , a vocabulo rei cujusvis discernit, quum sonus idem, idemque idcirco inde natus conflictus a)Sed inde vir acutissimus luculenter quoque causas explicat , quibus fit , ut de Mente Mens ipsa tanquam de re corporea in plerisque cogitet . Tanta , inquit , vises amoris, ut ea, quae cum amore cita ccgita verit mens , eisque curae glutino inhaeserit, in ahar secum etiam , quum ad se cogitandum quodammodo redit. Et quia illa corpora sunt , quae foris per sensus carnis adamavit, eorumque diuturna quadam 1amiliaritate implicara es, nec secum potes introrsum , tanquam ι regio mincorporeae naturae tua corpora inferre , imagines eorum
contrahit, o rapit , factas in semetipsa de semetipsa υυ .
Atqui haec talia sunt , ut Lucretius , vir non omnino stupidus , intellexerit , motione partium vulgarium Elementorum , eorum nimirum corporum, quae noscimus , sensum cogitationem crςari non posse. Quumque nihil aliud , quod diceret . reperiisse , quartam quandam invexit substantiam corpoream, ne dolus apertius intelligeretur , in nominatam eis voluit. Nec tamen hae sat sunt ad sensum cunesta creandum Nihil Ortim quoniam recipit mens posse creare
Sensiferos motus , quaedam qui mente Tolutent.
QUARTA quoque his igitur quaedam natura nec 1 Attribuatur ea es Ommno nominis expers Qua neque mobilius quidquam , neque tenuius e Nec
79쪽
s, ELς MENTOR METAPH. Nec magis e palmis , aut laevibus ex elementis , Sensferos motus, quae didit prima per artus Sed si sensiferos hos motus, senuis , cogitationis , ratiocinii , quibus nil seri Herius potes b , quibusve fit ut nulla res animo Itis se percia te, si motus , in squam istos, perquam minutis illis seminibus vaporis aeris , atque ignis gigni non posse ultro, Tite, agnoscis, videsis an ullis aliis cujuscumque corporis parti.
culis fieri possint. Scilicet si cogitationes fiunt atomo rum motu , nulla alia praeterea re istomis minus tenuibus atque minutis, certe non aeque veloces, at fient
tamen . Quod si non his, ne ullis quidem aliis . Meminerimus igitur hoc in loco, ex deis humanis philosophari portere pos . . , tesseramque , eandemque o Ducem Philosophiae humanae esse claritatem reperipicuitatem
Prop. IX. Mens humana nequit esse temperatio nais tura corporeae , qua Uigeamus sentiamus . quae fuit Dicaearcni opinio, Ita enim , aut operationes Mentis rationales nihil sunt aliud , nisi motiones partium comporis, quum id esse nequeat ex prop. 7. I. , ne illud quidem constillare potest o aut sunt actiones alterius generis tota ipsa harmonia res et a corpore
distincta in in se per se subsistens adeoque vera substantia a corpore distincta , quod ejus opinionis sau
Schol. Dicaearchus Aristotelis discipulus vir fuit doctus' facundus, ita ut Cicero delitias suas non du-ilitaverit appellare Delitiae meae , inquit Dicaerchusa a . Is
d Liviis ea de re profuse admovi m re docte disserit Henricus Morus de Immorta Animare lib. ι I. v.
80쪽
PARC ALTER A. . 63. Q in eo sermone, ut m Corinthi habitum tribus Liris exponi do torum hominum di putantium, primo libro multos loquentes facit, duobus Pherecratem quendam Phti eam Senem . . . disserentem inducit , nihil esse omnino animum,' hoc esse nomen totum inane . . . neque in homine inesse animum vel animam, ne in bestii vimque omnem eum , qua vel agamus quid , is sentiamus in omnibus corporibus vicis aequaliter esse fusam, nec separabilem a corpore esse, quippe quae nulla si nec quidquam ni corpus unum Ἀmplex , ita figuratum, ut temperatione naturae Deat, sentiat by Dicaearchi doctrina Lokianae persimillima est ut idcirco, isdem, quo illam refellimus , argumentis confutari possit ex Fallitur profecto Plutarchus , in . de Placit dum i .caearchum censet inter os i qi animam fecere incor-
Lucretius Carus aliquot non omnino spernendis a sumentis in hanc sententiam scripsit .d L. Postquam ςnim dixisset , quosdam sapientum putasse . t Sensum animi certa non esse in parte locatum Verum habitum quemdam vitalem corporis esse Harmoniam Graii quam dicunt .... Addit ti Magnopere in quo mi dives errare videntur
Tum argumenta profert. Saepe utique in promptu corpus , quod remitur, agris. susin tamen ex alla laetamur parte latenti
O retro fi isti contra si saepe vicissim,
Quum mi eris animo, laetatur corpore toro . . . Praeterea molli cum somno dedita membra