장음표시 사용
71쪽
.d Nessisinicenses Episotini, Cap. II. Isaetis libris intelligendis , non patrum authorita ni ri/ό. tem, non Veterum traditionem, non cuiusquam explanationem afferre quicquam lucis, aut intelli P gentiae mentiuntu C. tim tamen de fidei controuersjs ad exquirendam veritatem , Ortis erroribus di haeresibus, tot olim concilia coacta , tot conuentus celebrati, tot Summorum ontificum decreta hactenus ad posteritatis memoriam sint tra misi Si Praedicantum spectes assectus, docet viro susillorum parens LVI HERVS, quem ipsi imi,
tantur, non tam, quae ad DEI gloriam .proximi salutem spe istant, quam quae inanem arrogantiam 3, quaestum priaiatum , carnis petulantiam, .libidianem fovent ladeo, quod tertium est, sub veritati d libertatis specie, peccandi impunitatem .&χmnem ad vitia licentiam docent, sicut institutos abstinentiae cieiuniornm a Sanctii Patribus , dies , petulcae carnis mortificationis,in mundanae vanitatis contemptionem , superstitiones vocant , Vota re o nuncupata e medio tollunt, tanquam impossibilia seruatu totius honestatis oppugna nodisciplinam , a quibus omnibus se vehementer, at
noster Apostolus, abhorruiste; qui corpuι suum caei
g isat, ct instruitutem redigebat, ne cum aliis praedicasset, Iα,. ipse reprobus eo cerrear: qui alium finem aut stopuata sibi Euangelizando non proponebat, quam sibi aDgo praefixum, cum eiusdem summo consilio fuis set Electionis a depillatus , ut Christi nomen tortaret,
per totum orbem, coram regibus ctgentibus.
72쪽
sa comment priorem D. pausi Nam neque vel hom inum auram eaptabat per adulationem, Vel potentium gratiam aucupabatur per auaritam, vel mundi honores, per ambitionem , Christum annuntiando, ambiebat, qui solum ei placere exanimo studebat, cuius nomine dc loco ampla fungebatur legationes Dei enim oculis, omnes hominum viaspateressebat, o piritumponderator sis Domi- μοι.ιε. nus, qui corda serenes utatur. Quia etenim hominum Hi Ogitationes eXammat,&diiudicat intentiones Dominus; ideo probare dicitur hominum renes cst corda, hoc est, intimas affectiones,cogitatus,&abditas cordisi operationes. Vndevi subdit.
iv quasi hominibus placentes, sia Dii
quiprobat corda nostra. Neque enim aliquando fuimus in sermone adulationis , sicut scitis neque in occasione auaritiae Di a testis est, nec qiurem te ab hominibus,oriam,neque a vo-sis,neque ab a*s.
Describit Apostolus, viam, rationem, & conum rari. . mitentiam, quibus in ovileouium irrepere soleant fal- - 2 et . si prophetae huius in melicis nostri saeculii nempe per .. . dulcem assentationis sermonem , simplicium prurientes aures, insigni verborum fraude plenissimorum lenocinij vellicando ut priuato suo quaestui Wcompendio commodent ac prosiaiciant; tum ut sibi non Eo gloriam pariantra authoritatem potestatemq; aucupentur,quo digito monstrari.
73쪽
& aDeo Ecclesiae ctistodes, verici Prophetae missior C
dicentur,quid: spersos ad ovile Ecclesiae conuocenta Quae omnia in hodiernorum Sectariorum in faelici ac infausto patriarchae uenisse, nemo est,exijs,qui inuectae hodiernae haereseos initia perspexerit, eiusq; inuectionis causas&occasiones cognouerit, non Videat. Aliter sane Thessalonicensem Ecclesiam fundauit Apostolus, qui recta&simplici intentione, suo A 'oo,insae
munere Apostolico functus, non aliud spectauit, qua et t. or
Dei honorem,&hominum salutem; non vero opes 'ia, . Per auaritiam, non voluptatesper luxuriam, non honores per ambitionem&superbiam, Dei unius omnia spectantis, allato testimonio confirmat Hoc e Rom. r. nim emet Draveritatem in istisitia detinero,in datis a Deo bonis,ad proprias voluntatesci voluptates, que-
admodum author est Basilius abuti, quod se feci is bnegauit etiam alibi Apostolus, dicens: Uonjumu,scut ' plurimi, adviserantes versum Dei. Sed, quod nec auaritiae suspicionem dederit, nec assentationis palpum . cuiquam obtruserit, nec verborum lenocinijs vlli erroris occasionem attulerit,ipsbsThessalonicenses, tria testes oculatissimos vocat, qui non sbium Pauli conuersationem ab ipsius ad se ingressu viderant& audierant,imo sensibiliter palparant,in eodem familiaris sime fuerant usi. Vbi tamen hominum ita refugisse gratiam, aut beneuolentiam contempsisse ne arbitreris Apostolu,
quasi penitus omnis humanitatis eXpers, Velitraque, negli--
aspernaretur,Vel negligeret, qui prioris ad Corinth. 8 sq/- cap. Io se per omnia omnibusplacere dicit,4 qui cap. I ad Rom. Unusquis lyproximoso,aat,placere desideret in bonum id in aedificationem,hoc est unusquisq; nostrumo,
74쪽
1 4 Comment inpriorem D. Pauli qui firmiores sumus, debemus condescendere proximo in his, quae ei placent; non tamen in his, quina ala ex seipsis stini, sicut ΕΩ. cap. 3. quidam requirunt et Loquimini nobisplacentia, &c Laudabile si quidem est, Diuinae gloria propagandae causa, proximorum au-
ρ aut ιινι M. unaque gratiam recte factis retinere, vitae eloquentia
--- morum suauitat in agendo dicendoq; facilitate , vi quia his med ijs, fidei veritas persuadeatur, kad virtutum studia auditores facilius invitentur. Atqui pret dicationi Euangelicae vacant, vel diuinis ossici j tantum incumbunt, ut his duntaxat hominum fauorem, laudes, priuatam gloriam, quaestum priuatum, tanquam unicum actionis suae finem Vltimum aucupentur, peccato e contaminant, talesq; Dei verbum cauponari dicuntur alibi ab Apostolo. In quam sententia dicit Propheta, eorum ossa a Deo sedi Fata,qui homini, mix.=0. placerat Et Apostolus ad Galat cap. I. Si hominibisn; μι- m. placerem, Chris serum non essem in Vbi hominibus in j, placere tantum dissuadet, in quibus, Deo displicerent, nempe incarnalibus,&ijs, quae ipsi Deo, eiusque Iegi,ac mandatis,consilijsq; aduersiantur: Cuiusnodi in ea, quae es ad Ephes simulatores esse insinuat, quia loculumseruiente hominibin tantumpticere cupiunt. Aquo vitio,valde videturApostolus abhorruisse, qui frequenter ad mores Christianorum spectantia facinora castigans,&quae sanae doctrinae repugnabant, iugite reprehendens, duriter peccantes increpabat, lacerrime culpabat ea, quaesiuis confiij si monitionibus aduersabanturi Sicut in ea, quae est ad Titum: Docentes qua non oportet turpis lucri paria. Et I ad Timoth. cap. s.
75쪽
damnabat,quia veritate priuatisῖnt, existimantes quaestum risis,ι. 'istatem sic etiam incestuosi Corinthij immunditiam,hoietibili supplici j genere mulctabat; quia scripturris est: Ne lactes quaecuns tibi' tuis: Et Viriniqui lactat amicumsuum, CT ducit eumper viam non bonam. Sic Esaias: V . . Popule mem,quise benedicunt te decipiunt se iampessum tuorum di sipant. δε se irie imae, hodierni temporis Se istari j rite conueniunt, eam religioncmin vitae instituta inuehentibus,quae carnis delicijs amicissima est,& maxime voluptati corporis conueniens. Quid siti. 3ωὰHas enim est,quod facilius persuaderi possit animali homini,non ea percipienti,quae Dei sunt, quam carnis tabantiis. mortificationem, ieiunia, bona opera, ad salutem esse inutilis Quid iucundius,quam Ecclesiae prouentus ,&sacerdotum bona saecularia, tuto ad principum fistum reuocare' id ambitiosius,& superbius, quam de sacrorum principis euersione,veteris Ecclesia dis ciplinaeuertenda gloriari de errorum, licere eos, omnium malorum inuectione, per nequitiam iacta-
reiici, laudem a mobilio iniquo vulgo captarei
Cum posemus vobis oneri esse, et Christi v. psob: se factisumus paruuli in medio
Legitimus Ecclesiae minister, tum officio suo ri-tὰ fungi dicitur,cum doctrina& operibus .ahis si c5 ' Τ' - D
mendatum probari licut Paulus, Christi imitatorta, his duobus innotescere,seque semper omnibus acco si 'n
modare volebat quemadmodum Philippensibus
76쪽
s Comment inpinrem D. Pauli scribit: audisv crvidistis in me,haec agite, o Dempae r. sin uerit υοbiseum, Sic suum Timotheum monebat,ute se exemplum fidelium in verbo in conuersatione .sic utri hoc loco,verbi doctrinam cum bona conuersation coniungri, in quibus duobus muneris, Apostolici cardo fere totus versatur Nam,qui dicis, ct non L is, similis est illi, qui numismate ad nihil aliud utitur, nisi adnumerandum,quod de Graecis aliquando dictum est, qui verbo tenus magni erant Philosophi, sed vita&moribus leuissimat: ideo, magnum in regno caesorum, dixit eum Dominus futurum, quifecerit e docuerit. Quare, nemini suo supercilio acquirendiq; cupiditate,grauis esse unquam Apostolus voluit, qui sempeita animi demissionem,& liberalitatem commendauit . . Vnde Maiii mi imperiosi eleuatione,& auctoritat se nunquam inter Thessalonicentes esse usium dicio: haec enim duo nomen , --.importare videtur Nar . Ambribolia. Ambr. Ioco onera legit honori,ad comprimendos , Dcι sectio, sex inquit,eos, quibus nec facultas erat, nec pudor &4aph mensibi honorem poscebant: se enim, de Pauli aduersarijs loquens potius, quam Dei doctrinam commendari volebant: Apostolus autem, qui gloriam noad praesens, sed in futuro requirebat se humilem e
hibebat, ut Christi praedicatio exaltaretur. Licet enim munus, quo fungebatur,&grauitatem, auctoritate adiuncta haberet, imperiosius tamen inter vos, ait, es nolui,quasi vestri vellem dominari, nec quemquam ... in exigendis ad vite necessaria, sia mptibus inquietavi,
ν' - D 'Euangelium annuntiarem Euangelici enim hominis r seruitus, ita debet esse constituta, ut temporalis,Vellucri, vel honoris,Vel voluptatis nihil prorsus spectare
77쪽
velit. Cuius rei gratia, peculiarem alibi,&auctiorem ἀ Deo se mercedem exspectasse dicit: ieetenim tibσ-rantem agricotim oportea primum edere de serumbin terrarmagnae tararen perfectionis opus est, suo summo iure non semper uti quemadmodum de se, noster Apostolus sirpissime secit multis locis, testatum. Voceparuuti,utitur aliquando Paulus,tam prodo G dctrinae Christianae teneritudine, quam projpsis fidei primis rudimentis, quemadmodum in ea, quae est ad CorinthioS, tanquamparuulas Levobu potum dedi. Eta capite 3. Cum essemparuulus, loquebar utparuulmentat.bus verbis, eleganti similitudine probat, per interuaula, crescere scientiam diuinarum rerum, eam qui non absolui, nisi eius imperfectio morte exuatuc...Hic vocem,preuuli, Vsiurpalpro mansueto, facili, blando, miti. In quo fere sensu, dicebat Dominuc:
τ sconuersi ueritu, ctes iamini j t i,iri 'cariorum quasi dicat; quod sublimitas' verorum filiorum Dei, nulla re alia possit parari quam sui maximaabnegatione&demissione: Unde Οὐί sis
apud Marcum capite, Si quis vult primus esse rei a D
annium nouissim seminise , quasi diceret Apostolucr Sicut nutrices, gestibus, signasque mansuetis, cum Iactentibus, agere suauiter blent, nec austere, nec superbe, nec immoderate, sed blandei amabiliter se secum Thessalonicensibus esse conuersatum,quomodo solet nutrix se erga filios suos, quos fouet ac nutrit, gerere. Rectorem te consituerunt, ait Ecclesiasticus, noli exto i,sedesio in idis, quasvnus ex His. Eleganter autem Vocen Diss , usius est, ut eata inprimis auaritiae remoueret a se suspicionem rQuemadmodum enim nutrix, non se, sed liberos L se et m
78쪽
18 Comment.in priorem D. Pauli pastit, eosdem ex sua substantia alendo, quibus', ADT sibi ipse etiam thesauri Eat, ita Paulus non a nata rati sua priuata, &4uopria , quam publica piruri L.
The Talonicensitum comoda quς siuerat, sifo mouerar, & procurarat. Curas denique labores, molestiac; quas eorum causa sustinuit, Vocabulo nutracis, insinuat Nam sicut nutrix, infantisattenta debilitate, te miti δε nti ne citudine, cibos concoctu faciles, aetati si infantuli to accommodatos proponit; ita credentium consideratis vel profectu, vel valetudine, vel captu nutrices Ecclesiae, cibum fidei, potum doctrina iam scilicet faciliorem, iam fortiorem, Iam temperatum, lana
fortem, praebete debent. Quemadmodum alibi Prudenseri considerate, testatur Apostolus se fecis se, cum aliquibus Corinthijs, Aepotum dedit, ut quisb-lidioris eduli j non erant capaces Interperfectos vesi sapientiamfuisse locutum, narrat, quos scilicet, subtilioris doctrinae esse aptiore animo animaduertebat . Quod a magistro discipulus acceperat Nam Domi nus, infirmos discipulos, sub ipsit initiis, austeriori. --.o ius melioris vitae exercit ijs nolens exercere; sed eorum captu vitae genus esse accommodandum, scilicet smilitudine docuit, nempe assumenti panni rudis, ad vestimentum vetus ictineptitudinu utrium eterum,adc tinendum musum. Hinc est, quod Dominus aptissima similitudine, se gallinae comparetiquae summa cura ac blicitudine, 2b pii flos, hoc est peccatores, in via virtutis scilicet quemadmodum imbecilles infantulos fouet, educat , ac iiivirili, o sicut alui rouocanspusio uos, sesuper eos votitans
79쪽
adNesselonicenses Epistoiam, Cap. II. s litans, noctes dies,a nimio frigore, ab aestus intem'
peririamo ibis & aegritudine protegit. Sicut autem rimater amat paruulum nutrire,sed eum non amat paruulum remanere,au D. Augustinus, sic insinu tenet, ait mani- ιι suer,blandit' consolatur late nutrit,et omniafacit pam
Hosed optat, in terim ut crescat, essemper ab aciati Ideo querclam apud Corin videtur Apostolus deponere qnodi's, qua se misi. ualibus loqui non potuerit, Dei scilicet profunda, abditaq; mysteria, quae solidi cibi nomine, appella latur, sed qua si carnalibas. Tanquam paruulis in Ch=Vio se, noluit,vob potum dedi,non escam,
κέλ-umem poteratis. Sic etiam Hebraeis scribens, im-
hecilles,hoc est, ignavos&negligenter adeo factos dicitivi in rerum diuinarum cognitione, parum laboris atque operae posuerint. Etenim cum debere is esse mago A ipropter tempus,rursim indigetis,ut vos doceamini, quae Pause' su sint elementa exordiisermonum Dei se facti sis, rubin ρ - rieo infit,nonsolidorabo. Omnis enim, qui lactis particeps est, expers elisermonis iussitiae, paruulus en ini, est: perfectorum autem es solidus cibus Deorum quit Proconsuetudine, exercitatos habent sensus, ad dic cretionem boni Sc mali: Quasi explicet Apostolus, os esse in religione Christiana perfectos,qui reiste intelligunt, dc usu temporis, didicerent,quid sit bonum&quid malum, quid in quaq; re sequendum, quid fugiendum sit, nec circumferuntur omni vento doctrinae uo pacto, erga Thessalonicenses, se etiam gessissὰ hic commemorat, quibus simpliciorem doctrinam, non altiora fidei mysteria si btiliter aperuit,
sed alit tantum proposuit, aut certe ita tractauit, ut ea
capere ipsi possent. Qui enim vitae Christiana perfectionena non uapallecuti, cum ijs ita agendum est,ao a cuna
80쪽
sta Comment in priorem P. Paucteum incipientibus,quibus minora, apertiora, faciliora sunt tradenda: Neq; enim quiuis ad sacrarum
literarum, tum lectionem, tum interpretationem admittendus est, docente Esaia , Euem docebit Dominis
scientiam, seque acie intelligere auditum Abiactatos aia Ioauulsos ab uberibub. Vt enim ςtas, auctibus&in te uallis crescit, ita discientia, donec ad pleniorem in . telligentiam assurgat. --..tis,s Soli Lutherani sunt qui cuiusuis aetatisin sexus
ranorum, em discipulis, sacros&propheticosa ibroslegendos,rum L
: a nandos,exponendosq; obtrudunt; ut quibus vitae ri-
trade./ιώ- te laudabiliterinstituendae,lucernapedibus omni ta v sint clarissimum,sacrae literet ad salutem,quasi claram, facilem rutilantem omnibus lucem praeseserant , une praeuia Ducis aut magistri ullius opera. Quam ob causam, iustissime videtur olim conquestus S. Hiero
nymus, dicens: Omnes artes etiam imberalet, se mechani. cas,praevio duce indiger ola aera bieraπ, a promiscuit neris hominibus sineDoctoris opera,tractari.
se,ne qui opinriter ageretur,quodnondum diemporis e se,ut cumpopulo agatur,intelligerent. Alimenta lacteata, large auidis, infirmioribus pluribus atq; instanter fil- disse,validioribus autem cibis,cum sapientibus paucis fuisse pastos Sapientiam enim Acutosfuissesnter perfectos, carnalibus autem&animalibus,&quamuis nouis hominibus,adhuc tamen paruulis, nonnulla obtecta irse, sed nullae mentita: Non enim vanis honoribus si is consulunt, inanibus laudibus, sed utilitati eorum, cum quibus Q cietatem vitae huius inire meruerunta.