Petri Iacobi Montifalchii De cognominibus deorum opusculum

61쪽

eipiuntur q6 nympha idest aqua cuirendo in sicos sonos essiciat. Orata Bacchum in remoti carmina rupibus Vidi docentem: Credite poste νrii Nymphaso dicentes. Ide Me gelidu3 nemus Nympharum* leues cum Satyris chori secerut populo. Sed & Uergil. ipsi alibi nymphas Muδcas Ele ostendit inquies nemora aut et uos fallus habuere puellae Naides indigno cum galolus amore periret Nam neo Parnali uos iuget de

reliqua. THEspIADES. Otii. Thespiades certate

deae. a Thespia siue Thespiis in plurali oppido

Heliconi .ppinquo ut Strabo ale. OLΥMPIADE sab Olynip o Macedoniae monte. ut scribit Vararo. Sed & Pomponius mela Olympum hunc a Piera musarum patria: quae supra nobis memo. rata esti haud procul elle demonstrat. MNE Mosi NI DEL a matre Mnemosine. hoc est memoria de qua ita Claudianus. Sic mitis iis antro Mnemo sine docili tradit praecepta Thaliae. Oiu. de Ioue Aureus ut Danaen Asopida luserit ignis Mnemo sinen pastor. ARDALIo Es ab Ardalo et teste Plu/tarcho Musis aedem pulcherrimi condidit. Aps pellatur etiam NOVEM so ROREs seu puellae loe enim sui Hesiodo & Diodoro auctorib' Clioq;ε Euterpem iuuans:& docta Thaliat Melpomene laetis S Terpsicorea coreis. His subeunt Erato. memorique Polymnia mente. Addimus Vranim. dc quae manet ultima quanq Calliope citiam su/pereminet unica mulas. Martialis dixitDoctae sic tibi seritiant sorores de musis intelleiens.

DE NYMPHIS. s. A

62쪽

sit quedam inter eas similitudo & nympharum nomen pro musis usurpemriuti ostendimus. Eaarum plura genera. Naides. Nereides. Oreades. Dryades. Amadryades. Napeae. NAIDES N Imphae sunt fluviorum fontium .dictaea ναω quod est filio. & hae proprie nymphata cum a lympha hoc est aqua nympha dicatur auctore Varrone. Oui.Naides ignorant. Idem Naides hae fit rata

In opere obscoeno Naidas antiqui Dryadesq; habuere Priapi. Sed haec pluralis niimeri sunt exempla.illud singlaris Nais ab his tacuit apud Ovidiu3. Sed idem Naias trisylIabon dixit Naisias una fuit & alibi Carmina Naiadum no intel/iecta priorum. Sic & Vergil. Ie naiadum pilucherrima.Huius generis sunt tradente Hesiodo. Pytho. Admete. Prymno. Uranie. Electre. Clyomencitium. Thoe. Callirhoe. Hippo. Pasithoe. Asie. hodea. Pluto. Plexatire. Polydora. MCloobosis.Galaxaure. Perrea. Metis. Eurynom .Xano xlia. Europe. Telesto. Neera.Dine.Tythe.Cerceis Eudora. A D. Perseis. Menestho. Amphiro. Ocyroe. oeseis. Clytici Calypso. Doris. Styx. NERsIDEs nymphae sunt maris a Nereo patre. Eaedem Do RIDEs appellantur a Doride matre.

Oui. Vtφ celer redeas uirides Nereidas oro. Ide Nereidesio deae. Marti. Lusit Nereidiim facilis chorus. Si numero singiesari Nereis ingreditur consueta cubilia fluctu apud Ovidium. lde Neorci te uereor. Sta. Fluctib ' inuitis iam Nereis imo perat helle. Gui. Caeruleos habet nuda deos. &lubditiDoridase & natas.quav pars nare vidce

63쪽

3. DE COGNOMINIBVS ν

Pars i mole sedes uirides siccare capillos. Piscevehi quaed i. facies noli Oibtis una. Non diuersam qualam decet esse soro*.hae fuerunt cui canit Hesiodas Eucrate. Thetis. Spio. Sao. Eudore. Glauce. Galene. Doto. Dynamenta Eunica. Cyomothoe. Thalle. Amphitrite. Pasidieci Melite. Pherusa. Proto. Erato. Eulimenta Agaue. Doris. Nesee. Galathea. Prothomedea. Panope. Hippothoe. Hippotace. Cyinodoce.Euagore. Pantoporea. Isianassa. Laonaedi .Eione.Cymo. Alimeda. Glaucoiiome. Liagore, Polynome. Pronoea. Etiarna. Psamathe. Menippe. Autonoe. Nesb.

Themille. Eupompe. OREA DE s autem montium

sunt nymphae. quod & nomen ostedit. Siqdem

ορω unde oreades inclinatur molem significat. Verg.de Diana loquens ait quam mille sequutae Hinc atq; hinc glomeratur oreades. Earum no/mina Sypotinus in Cornu copiae ponit quae monte Nereidum sint. ut docet Hesiodus. DRΥADE ssunt siluayr nymphae e.n. unde nomen id ca dit apud ueteres Graecos omnis arbor dicebas. quis postea pro quercu tatum usurpata sit Verg. At chorus aequalis Dryadum. Oui. Aut quas seonii deae dryades fauni in bicornes. Numine constractas attonuere suo. ubi semideas dixit quoniaamneis solam rura coluti ut alibi ait. Unde & Iustpiter apud eundem poetam in concilio sic fatur deorum. Sunt mihi semidei sunt rustica numina Fanni Et nymphae satyrio & monticolae Siluaoni.Quos quoniam caeli nondum dignamur hostre Quas dedimus certe terras habitare sinamuS. AN ADRΥΛDES teste Seruio cum arborib'nascui

64쪽

rur& pereunti qualis illa qua3 Erisithon occidit uti Ouidius docet. Hinc Ausonii Galli illud N5

sine amadryadis fato cadit arboreac trabs NM P ε A E nymphae uirgultorum ac florum uocantur auctore Lairantio dum illud exponit Papiniaim quas magno non impulit igne Napeah e videne Rutem Napeae dici 'air. Vin quod est saltus locus siluosus. ubi flores optime nascune.Ηaa Vergilius uenerari praecipit diceus Facileis uenerare Napeas. Non omittedum talibus finem imo positurus existimaui quod scribit Festiis a VER, Q. VETULANAS esse nymphas querqueto virescenti praesidentes.

s. DE FORTUNA

C F O R TV N AE Romani tantum tribuere ut sexcentis eam templis totidem* cognomentis

uenerarentur. Nam Rome colebatur fortuna coagnomento PRIMOGENIA. VISCATA. FORTIS. PUSILLA. MASCULA. CONVERTENS. BENE SPE/RANS . VIRGO BARBATA. ut Plutarchus tradit.

Vergilius o MNipoTENTEM fortunam dixit Foro tuna omnipotes & ineuitabile fatu3 . O in omnire dominaretur hinc eius simulachrum auctore istantio cum copia εἰ gubernaculo fingebant. inum opes tribueret: & humanarum rerum regiamen obtineret. Philosophi cui Lactantius idem scribio sexum mutantes deum uocataeandemimodo Fortuna modo NATURAM nominant. in quos Servius Sulpitius ad Ciceronem loquutus uidetur dum ait Osus οἱ natura in bonis domis

65쪽

natur. Preneste quae Latii urbs est illustre habuit templa . unde certa responsa dabant ut ait Strabo. de quo Silius Italicus ait sacrisq; dumtu For tunae Preneste iugi g./De fortunae Prenestinae rerspolisis meminit Suetonius que; tu ipse legas invita Domitiani. Mihi locum ostendisse sufficiati Fortunam pRENEsTINAM intellexit Oui. dicens Et prenestinae moenia sacra deae. Apud Statium ita legebamus Et Prenestinae poterant migrare Sorores. ubi sorores dixit quoii iam Preneste sor tuna sub duarum soroη imagine colebat. Antii etiain Fortunam religiose cilita3 h istorice docti Propterea oratius inquit fortunam alloquens O diva gratum quae regis Antium Praesens uetimo tollere degradu Mortale corpus uel superstbos Vertere funeribus trisiphus Vnde& ANTIA/NΑ fortuna appellata. Suet. momierunt & Antia hae fortunae ut a Cassio caueret Erat insiip sortii na BONA& MALA. Bonae simulachrum in Capio tolio fuit Praxitelis opus tradente Plinio. Malae aram in exquiliis consecratarii se uidi Te cicer testatur. Eadem iurbe suit sommae PriVEsTRII. aedes. qua Fulvius flaccus censor aedificauit Ua, Ierio mari.& Lastantio firmianos demdiam anti iphus. Fuit S templum fortunae MULIEBRI s. in V turiae ac Volumniae honorem memoriami constitutum. qux solae Coriolanum ciuem atq; hoo stem' populi Romani placare potuerunt. ut a Pli hio traditur de uiris illustribus. Fuito templum Fominae Rr nucis a Domitiano erectum declii

Mattialis Hic ubi fortunae reducis fulgentia lao te Templa nitent, felix area nuper erat. Veteres

66쪽

reserente Eusebio de praepa evang. formnam. in pila sedentem pingebant eius mutabilitate atφilistabilitatem significantes. Huic alas quo* e dem causa tribuebaiax, Orat. Fortuna seruo laeta, negocio.& Ludum insolentem ludere pertinax Transentitat lacertos honores Nunc mihi nunc glii benigna, Laudo manentem si celeres quatit Pennas. eca fingitur ut potet quoslibet passim

sine ratione incurrens. unde Martialis Cor CAMPx Am appelliat inquiens At postsi decies tribuit

dea coeca. Plinius il pulchre nec minus uere. Toto.quippe mundo S locis omnibus omnibus horis omnium uocibus fortuna sola inuocatur.

si una tu 'inhiatur una accusatur. una agitur rea. una cogitatur. sola laudatur. sola arguitur. &Cum conuiriis colitur uQlabili' a pleriis uero

coeca e cistimata, uaga.inconstanS. incerta. uadria. indignoranio nutrix. huic omnia expensa huic omnia feruntur accepta. Sin tota ratione

mortalium sola utrant pasinam facit. Adeo vobnoxiae sumus sortis ut sors ipsa pro deo sit qua deua probatur incertus. Apud Martia iamn peli legimus fortuna ab aliis soRTIM a no in illis NEMEsIM . a pluribus TΥCHEN as ieri aut NORTIAM . de sorte Auso. gallus ita Res hortim fragiles alit S regit & perimit sors Sors dubia aeternum labans.& ante illu3 Verg. dixerat Sorsola uersat. auida Nemesim negant esse fornina asserentes ex Macrobio decim Mei quae colle coatra superbiam. atq; a Rhamute pago Atticariibi auctore Strabone statuam Diodori siue Agora o iba opus cum testa habuit. Rhamnusiam ura λ

67쪽

Φ DE COGNOMINIBVS

rari. Ab Antimacho uero ut Strabo ide3 refero

appellari ADRASTIAM. Tyche sane graecum est nomen a q6 est consequor & colingo. Vno de τοxκρον fortunatus. Nortiam Tertulianus seribit deum fuisscte Volsiniensitim peculiarem . quae teste Liuio est dea ethrusca. Sed fortuna esse Nortiam Martiano stiffragari Iuuenalis uidetur du3 ait si Nortia thusco Fauisset. Donat' tradit quae sane res a nostro de fortunae cognominibus inastituto inton sit aliena) quod FORs est bona fortuna. Sed Nonius Marcellus duo haec ina separat. ut sors sit casus temporalis. Fortuna dea ipsa.

DE AESCULAPII COGNOMINIBVs

do CORONIDEs a poetis uocatur nimirum arentibus Phoebo & Coronide. Sta. Accipe laudatos iuuenis phoebeie crines. Oui. Vnde Coronio den circunua tybridis alti insula romuleae factis adiecerit urbis. Martialis LATONAE N EpoTEM appellauit eo carmine Latonae uenerade nepos. qui mitibus herbis Parcarum exoras petita breo

tur. qua &nostri dictione utantur. Martianus capclla. ascribit Asclepio Graecia medicinam. hic in Epidauro Sarronici sinus urbe religiosius costiebatur. ut EPIDAVRIVs ab Oitidio nominetur: Sic. n. ait Afferat ipse licet sacras Epidaurius herbas Sanabit nulla uulnera cordis ope. Sta. qtio,'

φ Io lues de Aesculapio insit. hinc mecum Epiodaurea proles. Idem Pergamu 'coluit Attali in

68쪽

D EORVM

Asia regia3 ut DFus p ERGA MEVs dici queat Sta. Dicitur Idalios Erycis de uertice lucos Dum petit & molles agitat Venus aurea cycnos Pergao meas intrasse domos. ubi maximus aegris Aurioliator adest. S sestinantia sistens Fata salutifero mitis deus incubat angui. Pergameum deum liocat Martialis Consiliu formae speculii dulceis capillos Pergameo positit dona sacrata deo . Hic sub angui specie ex Epidauro Romam uem Ec in insula lyberina collocatus pestilentiam suo aduentu sedauit. quod non fabulam sed historia missis Valerius maximus. Florus.& Plinius de uiris illustribus docent. Hinc& PHOEBEIUS ANAE Quis dictus est ab Ouidio pora illius in urbem accessiim luculenter descripsit. Poetae carmen est Huc se delata pinu phoebeius anguis Cotulit & finem specie caeleste resiimpta Lubibus imposuit veniti salutifer urbi.

DE CASTORE ET POLLUC E φ

dae filii sueriit teste Homero. unde paci onymica

forma TINDARIDAE a poetis uocantur. Properi

Q lis &Eurotae Pollux & Castor habenis hie uictor pugnis ille futurus equis. Vide cd Propertius. Idem ostedit Ouidius dum ait Tindaridae

gemini praest intes cessibus alter Alter equo. ob eam rem Pollux PΥxAGATHos. quoniam opti/mus erat pugil. &Castor Hippono Mos quasi equorum domitor nominatur. Nec ignoro quid

mythici fingant natos ex ouo. taeda uel NG

69쪽

, DE COGNOMINIBUS

mesis peperit ex Ioue in cygnum conuerso. Sero uius honoratus auctor est ambos licenter dc Ca νstores & Polluces uocitari. Eqdem Polluces nust sit Castores uero seu Castorem in numero singulari frequenter inuenio. Pli. Supra aedem Castos genitus pullus in oppositam sutrinaue deuolauit. Martianus capella uteri Casto Nait. Sta. Donec ab Elysiis pspexit sedibus alter Castor. Suet. M. Bibulus euenire aiebat sibi i q6 Polluci. Vt lingeminis fratribus aedes in foro costituta tantula Castoris uocaretur. ita suam Caeseri a naturificetitiam imius Caesaris dici. Nam Vergi L Pollucetii. pro Castore posuit poetico more inuens domi. tus Pollucis habenis Cyllarus cum equorii dos initor Castor fuerit. A graecis hoc est Diosco Ri. quod Iouis sint filii nuncupans nam διωIouis Sc .. yoi filii sunt. Cicero si codices sunt fi tales) DIos CORIDAs uocat. ua libris quos 6 deost natura scripsit. Iidem OEBALII FRATRES apa νtria uocitantur. Sta. Proserte benigna Sidera. &antcnaae gemino considite cornu Oebalii fratres Est. n. Oebalia pars Laconise . ubi sit Sparta siue Lacedemon eos natale sotu. A Catullo dicti sueFRATRES p ILEATi. namin de illis intellegit in γνens Apileatis nona fratrib 'pila. Antiq. n. storide Polluet pilea dederunt tanq Laconibus rebus pileatis militare mos fuit. ut scribit Festus. Sut et

hos Gemitatis cocleste signu esse autumentiquare alternatim uiuere dicti sunt. lniit signum adeo ampi u est ut altero oriente alter lateat. Strabo γdem LAPIRIAS. i. geminos appellari tradit. Hos olim in mari periclitantes inuocabant. Ousa luc

70쪽

D EORVM I ac

Diodorus & Plinius reddunt quis non itidem Profecto Catullus sic.Iam pre Pollucis iam Ca storisamplorata.Oui.Vos q*Tindaridae quos hic colit insula statres Mite precor duplici mu men adeste rati.Ora.Tindaridae sidus ab ifimis Hirassas eripitit aequorib' rates. Idem sic te diva potens Cypri Sic statres Helenae lucida sidera

Ventoriassi regat pater. nam fratres Helenae sint Castor& Pollux. siue ex Tindaro& Laeda nati s. sive Fin fabulas ex ouo uel uno ut ait Ora. in sermonib' uel duobus ut Idem in poetica osten dici uel tribus ut scribit Aliso.Gallus i quae laede uel Nemesis cuti uoIunt Hyginius & Ausonius peperit ex Ioue in Cygnum tranSformato. uti sapra memorauimuS. Dices ubi hoc Hyginius ini/mirum in lib.ii. quido olorem seu cygnum destscribit: Ubi Ausonius ZProfecto in Grypo ternaario dum ait triplexq; Helenae chi fratrib' otium.& alibi Istos tergemino qs nasci cernis ab otio Patribus ambiguis & matrib' asserenatos .Hos genuit Nemesis sed Laeda puerpera fouit.Tindareus pater hist& Iupiter.hic putat hic scit.

DE PRIAPI COGNOMINIBVS.

LVs uocas.Typhon ut arbitror) ab impetu q6 scindat ut sulgur.us ipsius testimonio qui sic in opere obscoeno loquatur. Qui medium te vult scindere pictus erit & alibi At me terribile men 'tilla tenta facit.Graecis enim Hlgur est . ax φ- quod est incendo. Ityphallus haline re