장음표시 사용
171쪽
Petrus: bis diuersatur in domo Simonis corioij iuxta Amare, qui ubi uenerit loquetur tibi. Statim ergo misad te, ex tu benefecisti qui adueneris. Nunc ergo omanes nos teste deo ad Fumus ut audiamus qgaecunque tibi praeceptasunt i deo. Aperiens autem Petrus os dixit: Vere comperio quod non sit personarum respectus coram deo :1ed in quavis gente qui timet ipsum ex operiratur iustitiam,is acceptus est illi.
Iustitiam, hoc est omnem virtutem.
Hic est sermo que misit deus filiis Israel, annuncias pacem per Iesum christum,hic est omnium dominus. Ip asscitis rem quae accidit per totam I udaeam quum inceri
pisset a Galilaea post baptisma quod praedicauit Iobiae
nes,nempe de Iesu Nazareno. Haec propter eos dicit qui praesentes erant, ut etiam illos ad fidem attrahat: 1d tame quod praecipuum est dat filiis lG
rael,ne se ordine reiectos esse arbitrentur. Hic est inquit mnium dominus.
Quomodo unxerit eum dominus stiritu sancto cruirtute qui obambulauit benefaciendo cr sanando oramnes oppressos i diabolo, quoniam deus erat cum illo. GEt nos testes fumus omnia quae fecit in regione Iudaeorarum Cr Iero lγmis: quem occiderunt inpensium in ligno. Hunc deusAuscitauit tertio die, er exhibuit eum ut appareret non omni populo , sed testibus prius ad hoe i deo delectis,nimirum nobis.
Vnctum esse Iesum a spiritu sancto, secundum humania. talem intelligere oportet. Quoniam enim exinanivit semetipsum,& proxime ad nos accedes participauit carne & sanguine: haec quae secundum naturam ut deus habet, accipere dicitur propter humanitatem. A ecipit namque non sibi, secundum quod deus verbum est nam propria illius erant
sed nobis tanquam in primitiis per seipsum. Qui com
172쪽
D Qui comedimus de bibimus uni cum ipso postquam resurrexit i mortuis. Et praecepit nobis ut praedicareamus populo ac testifcaremur quod ipsiest ille qui cono
pitulus est i deo iudex uiuorum ac mortuorum.
Hinc Christi resurrectionem confirmat, quod cu eo post Tesurrectionem comederint Neque enim a resurrectione iscit aliquod signum ipsa naque resurrectio magnum erat signum: resurrectionis autem nullum tale signum erat, quale est edisse ae bibisse.
Huic omnes propbetae testimoniumserui, quod rea a missionem peccatorum accepturus It per nomen eius quiliquis credit in ipsium.
Quotquot inquit prophetae loquuti sunt de peccatorum remissione , per hunc Iesum dixerunt ea remitti, sic & Ie-O saias assumpta eius persona est. Ego sum qui deleo iniquit - te, tuas & peccata tua.
Quums adbuc loqueretur Petrus uerba haec Aldapsius est sipiritus sanctus tu omnes qui audiebat strino. nem: er obstupuerunt hi qui ex circunciflone credidearant,quotquot comitati fuerant Petru,quod Cr in Geas tes donum sancti sipiritus effusium est. Audiebant eonim illos loquentes linguis ac magniscantes deu. Τῖς respodit Petrus: Nunquid probibere quisipiam potest, ne aqua baptizentur bi, qui spiritum sanctum accepe ruisicut er nos Et iussit eos baptizari in nomine doαtaini. Tuc rogauerunt eum ut remaneret dies aliquot. Vbi credidissent quod per baptisma omnino sit remissio
peccatorum,tunc super eos descedit spiritus. Hoc autem deo praeordinate accidit ad magnam Petri defensionem. Neque vulgari modo spiritus superuenit, sed & linguis loquebantur,quod in stuporem induxit eos qui comites fuerant propter quod etiam Petrus confestim eos baptizari iust in nomine domini. Nec dixit, Quorsum aqua opus est qu i superuenerit in eos spiritus sanctus p Nouerat enim quod in aqua eomplerentur diuina signa, nempe sepultura ac mortifica-
173쪽
BCAPUT XVI. so Cap. XI. tio, resurrectio & vita. Quemadmodii enim nobis Deile est A
baptizari ac emergere,ita aeo facile est lepelire veterem homitiem,nouumq; demonstrare. Hoc autu tertio fit, ut agno .
scamus quod potentia patris & filii ac spiritus sancti hoc efficitur . Midam autem demostrari dicunt tertio die factam Christi retur rectionem quae hoc in nobis essiciat.
V dierunt aute apostoli ac fratres qui erant C N i. in Iudaea, s Cr Getes recepilbent uerba dei.iQμums rediisset Petrus Ierosolama discem piabant aduersus illu qui erant ex circunis cisione dicentes: Ad uiros praeputia habentes introisti cr edisti cu illis. Re aut ab initio repetita Petrus exinposuit illis ordine dices: Ego in ciuitate I oppe oraba, uidis in mentis excessu uisionem,descedere uas quodadam ceu linteum magnu, quatuor initiis emityum ex coelo, Cr uenit usique ad me. In quod quum intendissem Oiseulos, animaduerti cr uidi quadrupedia terrae ac beastius er reptilia,uolatilias coeli. Audiui autem Crito
cem dicetem mihi: Surge Petre,macta er vescere. Diraxi autem: Nequaquam domine, quia nihil commune aut immundu unqua introiuit in os mea. Respoditque inibi rursum uox de coelo: deus mundauit, tu ne conruaenia dixeris. Hoc aute coligit tertio. Rursumq; subducta fiunt omnia in coetu . Et ecce repente tres uiri aderarunt ad domu in qua era e caesarea misi ad me. Dixtis inibi piritus ut congrederer cu illis nihil baestans. comitati sunt aute me cr sex frutus bi. Et ingressi fumum domu uiri: isque retulit nobis quomodo uidisset angeluti domi suae adstantem ac dicentem si i: Mute uiros
174쪽
. XI: ACTORUM APOsTOLOR v MD Ioppen,σ accerse Simonem cognomento Petrum,qui tibi ea dicturus est per quaesulueris, Cr tu er uniuers4
domus tua. QEumque loqui coepisbem illapsus est sti
ritus sanctus in illos, quemadmodum ex in nos ab inlatio. Recordatus sum autem uerbi domini quod dixearat: Iohannes quidem baptizauit aqua, uos autem baaritet bimini stiritu sancto. Si ergo domum aequale de adit illis Deus,sicut cr nobis quum credidissemus in dominum Iectum christum,egosane quis eram,qui possem obsistere Deo His autem auditis obticuerunt, G Slorix rifcauerunt Deum dicentes: Igitur er gentibus Deus poenitentiam concesit ad uitam. Et illi quidem qui diastersi fuerant ex afflictione, quae orta fuerat ob Stea phanum perambulauerunt usique ςd Phoenicen er c trum, ac Antiochiam, nemini loquentes illum sermonem, ni solis Iudaeis. Erant autem ex eis quidam uiric prij er c renenses.
Ostendit sua apologia Petrus se nequaquam fuisse eausam, sed ubiq; Deum. Nam ipse me inquit in mentis excessam constituit, ipse vas demonstrauit, ego vero etiam con tradixi : rursumque idem ipse dixit,3c neque sic audiui. Spia F ritus iussit ut congrederer, congressus ne ita quidem procurri. Dixerunt Deum misisse, & nee sic baptizaui, sed ruse sum Deus rem omnem effecit. Deus baptizauit, non ego. Nam dum adhuc loquerer, illapsus est in illos spiritus san'ctus, & loquebantur linguis, & magnificabant Deum si
Qui ingrefit Antiochiam loquebantur, Cr ad Graeacos annuntiantes dominum Iesum: eratque manus doumini cum illis, cr multus numerus credidit, Cr ad doominum conuersus est. Ieruenit autem rumor ad aures
Ecclesiae, quae erat Ierosolamissiuper his: er miseerunt Baraabum,ut iret Mitiochiam.Qisi quum peruenisset,
175쪽
CApvT XVI. 1s Cap. xl. ae uulset gratiam Dei,gauisus est, or bortabatur oα κmnes , ut proposito cordis perseuerarent adhaerere
Ad Graecos, portassis eo quὁd Hebraiee sonare non posisent, Graecos ipsos appellabant. Loquebantur ergo di ad eos annunciantes dominum Iesum, δέ credebant omnes e quoniam,inquit manus domini erat cum illis: hoe est signa ope- a rabantur. Propter hoc enim suit signorum necessitas, ut cre
Erat enim vir bonus,ac plenus stiritu sancto σφde. Et addita est multa turba domino.Profectus est au B
lem Barnabas Tarsum, ut quaereret Sculum, quo inuuento , duxit eum Antiochiam. Accidit autem, ut annum totum cum ea congregatione uersarentur, muru tamque docerent turbam.
Quam ob causam Paulo non scribunt, sed Barnabam mittunt 3 quia illius viri nondum virtutem nouerant. Huic non repugnat quod dicitur, Nemo bonus, nisi solus Deus. Ne- tue.ita que enim hoc ipsum est Deum solum bonum esse, quod virum bonum esse. Ille siquidem natura bonus est, quum principium ac fons sit bonorum: vir autem non natura bonus est. sed virtutis assumptione habet, ut bonus sit. Non enim sinpliciter bonus dicitur, sed vir bonus. In hune ergo sen- C sum etiam illud accipitur, Bonus homo,& Euge serue bone& saetis,aliaque sis similia.
Et discipuli nominarentur primum Antiocbiae christiani.
Pauli hoc quoque facinus egregium in triam efferri meretur sublimitatem , ut quod uis signum. Quum enim tam inulti essent in Iudaea qui credidissent, rutati tale factum est, sed ibi fides in Christum via dicebatur . Advertendum autem , quod ob id potissimum digita habita est Antioehia sede pontificia, quoniam ibi primum statuerunt, ut discipu- πολυ-li nominarentur Christiani. Hoc autem nomen multitu- ρδας ἔ-dini deorum,ac variae in illis diuinitati opponitur. stu ἀντi': Caput παλον.
176쪽
D CAPUT SVII. Prophetia Agabi de generali per orbes me o eleemo dira collecta apud fratres, qui erant Antiochiae.
Is aute diebus Auperuenerunt a Ierosobmis prophetae Antiochia Jurges s unus nomine Agabus , significabat per stiriti fame maαgnam futurum in uniuerso orbe,quae accidit sub claudio caesare. Discipuli autem prout cuis suppetebat, decreuerunt quisque in subsidium mittere ha- bitantibus in Iudaea fratribus: quod σfecerunt, mittentes ad presb teros per manum Barnabae, ac Sauli.
Non est huic cotrarium,quod a domino dictu est: Lex &prophet ae usq; ad Iohanne. Nam hoc de illis dixerat .pphetis,qui eius ad uetii praedixerat. Ne igitur ob id postmodum facta esse fame existimarent, quod subintroisset Christianismus, praedicit illam spiritus sanctus. Hoc autem & Christus praedόxerat: ub quod id ab initio fieri oportuerit, sed Ppter mala,quq aduersus Apostolos fiebant. Loganimis quid c erat. DCus,Verum quum nimium urgerent, magna accidit fames, Iudaeis futura desigans mala. Quod si propter istos fuissent, oportuisset potius & illa quae erat cessare. Nam magis laurdari debuissent, qui quod situ erat faciebat, nepe occidebat, puniebant,cruciabat undiq; persequebatur. Propterea ergo. pestis facta est, quaquam miseri no intelligebant:& copatie s bantur illis in hoc Christiani. Hittentes ad presbyteros. Aduertendum est quod etiam presbyterorsi dignitate habebat Apostoli. Aliis quoque capitibus significatum est,quod Di conorum & Episcoporum gradum habebant.
e APUT N VIII. Dcobi Ap βοli interemptio, in quo nariatur Petri ab H reo se comprehenso: s quomodo i iam angelus tui no iussu a uinculis liberauis: petrus ubi fratribus noctu σpparuisest, clam discessit: in quo narratur, I de ultione eoodum, T cons quenter dr impii Herodis misera acrebuet: perdition .
eq.ΣH. N ' Odem autem tempore iniecit Herodes rex manus,ut affligeret quosdam de Ecclesia.
Tempus illud dicit, quod erat sub Claudio
177쪽
pam costituit Iudaeae regem, Herode ob ita: turpitudinem ΛLugdunum Galliae relegato cum uxore Herodiade. Hic est qui tempore passionis domini regnabat, veluti scribit Iosephus Iibro decimo octauo historiae Antiquitatum , dc Eusebius secundo libro Ecclesiasticae historiae. Vel ergo hoc I eo nominis di nantia est, quod pro Agrippa ponatur Herodes. & scriptoris lapsu contigit ut verisimile sit: aut iuxta nominis geminationem dixit, quoniam tempus & acta eun- dem ostediit Agrippa sub Claudio Caesare, qui post Caium factus est Imperator.
Oecidit autem Iacobum fratrem Iohannis gladio. Videns autem quod gratum esset Iudaeis, procesit apra prehendes cx Petrum. Erant autem dies Aa morum. Quem etiam apprehensum,posuit in carcerem. ηNe quis enim dicat, ' Ppterea tuto ac sine timore morti sese opponerct,nimi ii deo ipsos eripiente,ideo occidi quoque permittit,& duces praecipuos. ipsos declaras homicidas, quod neque haec allos auocent aut prohibeant.
Tradens quatuor quaternionibus militum asserua adum: volens post Pascha producere exm populo. Peretrus itaque seruabatur in carcere: cieterum precatio fiebat sine intermisione ab Ecclesia ad Deum pro eo.Quum autem producturus esset eum Herodes, in ipsa nocte dormiebat Petrus inter duos milites uinctus cai otenis duabus: cr custodes ante ostium custodiebat carcerem. Et ecce angelas domini adstitit, o Iumen rem
sutyli in habitaculo: percussos latere Petri, excitauit
eum dicens: Surge veIociter. Et exciderunt eius cateranae de manibus. Dixitq; angelus ad eum. Praecingeres
er subligasoleas tuas. Et fecit sic.
nFatuor quuernionibus, hoc est sedecim : lsiquidem quaterquatuor constituunt sedecim: Fortassis ut singulis vigiliis, id ternis quibusque horis essent quatuor custodes . sunt aurem quatuor custodes per ternas horas dispositi υλακ V, idi est eustodia
178쪽
Cap. XII. ACTORUM APOSTOLOR v M
D est eustodia appellati: ut sint uniuersa nocte,nempe duodecim horarum spacio quatuor custodiae: in quibus,seruantibus vicissim quatuor militibus, omnes numerum sexdecimeonstituunt. No erat Petrus in angustia,aut timore,sed do mi ebat,omni negocio in Deum reiecto. Dicit autem lumen refulsisse,ut & videret de audiret Petrus, nec phantasma esse existimaret. Quod vero ait, Velociter, non tumultuatis est, sed suadentis cunctaudum non esse.Vide autem qualia operentur Iudaei in diebus Azymorum.
Et ait illi: circunda tibi pallium tuum, Crsequere me. Et exies sequebatur eum: er nesciebat quod uerum
esset id quod Aebat per angelum, sed putabat se uisium
E uidere. O num autem praeterissent primam ac pecudum custodiam, uenerunt ad portam ferream, quae ducit in ciuitatem, quae ultro aperta est eis. umque exissent processerunt uicum unum, Cr cotinuo disi it angelus ab eo . Et Petrus adfereuersus, dixit: Nuncscio uere. quod miseerit dominus angelum suum, Cr eripuerit me de manu Herodis, omnique expectatione plebis Iudaeorum Hatula io Quum dominus distipulis dixerit, Ne possideatis aurum,
neque argentum , neque duas tunicas, neque calceamenta, F neque zonam neque baculum: quomodo Petrus contra domini iussum faciebat duas tunicas habens, zonamque & calceamentat Praeterea Paulus quoque quum Timotheo scri- Um A. bens praeciperet, penulam quam reliqui Troadet apud Carpum, veniens conferas, Ecce penulam habebat,nee poterit quispiam dicere,quod alteram non habuerit quam gestabat. An ergo Christo non paruit Quid igitur dicedum est Pr eepta illa no semper. sed ad tempus seruada dabantur. Quod Lue. α autem hoc verum sit, Lucas Euangelista testatur. Ait enim Christum dixisse discipulis: Quando misi vos sine loculis de pera , zona ue ac calceamentis , num aliquid defuit vobis Aiunt illi 3 Nihil. Dicit autem eis. Igitur deinceps possidete. Verum quam ob causam id tunc praeceperat 3 Volens pote tiam suam ostendere. Caeterum si Paulum unicam tunicam
179쪽
habere oportuit, si illa lauare coveniebat,an nudu domi sedere ipsum Oportuisset,aut nudum circumire ac verecude se gerere vocate necessitate 8 No oportuit itaq; Paulli,qui propter tot preclara facinora mullii circuibat ob pallii idigetia domi desidere,ac huiusnodi rebus ipediri. Qid aute ii vehemes algor urgeret 8 si etia magna pluuia in eu descedisset, quo modo tunica quam gestaret exiccari posset, an rursum oporteret nudii sederet Quid preterea, si corpus prostrauisset frigus, an tabescere oporteret, & non loqui. Et quid esse posset , hac re inserius8 neq; enim adamantina corpora ipsis data erant. Quid ergo perirόne oporteret Znequaquam. Hoc autem sicut dictum est tunc iusserat, suam volens ostendere potentiam,quod nulla re ad vitam necessaria carerent.
Et dum cognouiset,uenit ad domum Mariae matris BIobanuis,qui cognominabatur Marcus, ubi erant mul
ti congregati Cr orantes. Vbi autem pulsasset ostiura uestibuli,prod i puella ut subauscultaret nomine Rho
de, σ agnita uoce Petri prae gaudio non aperuit aeαstibulum, sed intro currens renunciauit stare Petrum a te uesis bulum. At illi dixerunt ad eam: Insanis. Ita
uero a firmabat sic se habere.
est dum cognouisset inempe quod non utcunque abscedere oporteret .sed vices repedere benefactori. Q ii cognomiolatur Marcus. Ut scias quod matrem no dicat eius Iosa - Cnis qui semper cum eis versatus erat, illius sigmi addidit, ait enim, Qui cognominibatur Harcus. Hic autem erat qui Eua- gelium secudum Marcum coscripsit, nepos Barnabae, de quo Paulus scribit Timotheo: Marcum assumptum adducito una 2.Tim. . tecum,est enim mihi perutilis ad ministerium.
Illi autem dicebant, Angelus eius est: Petrus vero perseuerabat palsans. Quum autem aperuit fient, via derunt eum, er obstupuerunt. Quum innuisset autem
eis mota manu ut taceret, narrauit ipsis quomodo eduxijet eum dominus e carcere, Cr ait: Nunciate Iacoα
D O fratribus haec. Et egressus,abi t in alium locum, .
180쪽
Cap. XII. AC TORVM Ap O sTOLORVM D ubi uero diluxist,erat turbatio non parua inter intalites, quidnam acciditiet de Petro. Herodes aute quunt requi ijset ea, nec inuenist, examinatos custodes iusta si abduci, destendensque i Iudaea caesaream, ibi comis moram est. Erat aneem Herodes infensius Tγrijs, adi Sidonis s. At illi uno animo uenerunt ad cum: Cr per sιaso Blasio, qui praeerat cubiculo regis, petebant pa
cem, eo quod aleretur regio eorum annona regia.
Angrius cius I. Ex hoc inanifestum est queque nostrum habere angelum. Illi vero hoc a temporis occasione existi-mith mabant. Ait enim: Vbi sunt duo vel tres eos regati in nomi-μ ne meo ibi sum in medio eorii. Vbi autem est Christus, ne-eesse est simul esse & angelos , uniuersasque potestates. Ee
egressus Petrus abiit ia alιum locum. Non enim tutabat Deum,
Possibile autem Deo erat simul, & custodes eripere t vertari si id actum fuisset, res iudicata fuisset esse fuga. Magis autem contristabat eum quod illusus esset, quemadmodu tein- mi h ' pore Magorum auum ipsius id amplius disiccari faciebat, quod ludibrio habitus esset.
Statuto aute die Herodes uestitus ueste regia lydit
pro tribunali, er concionabatur ad eos. Populus uero acclamabat: Vox Dei Cr non hominis. confestim aute
F percussit eum angelus domini, eo quod no dediset glo
riam Deo: er erosius i vermibus expirauit. caeterunt Dei strino crescebat, ac multiplicabatur. Barnabas autem er Saulus reuerses ιnt Ierusalem expleto ministe rio, assumpto ex Iob ne qui cognominabatur Marcus.
Populus acclamabat. Et quid ad hunc , si illi vociferabanturi quia vocem suscepit , quod seipsum huiusmodi assentatione dignum arbitraretur. Quod si hic quia audiuit, Vox Dei & non hominis, quanquam nihil dixit, talia pallus e . quato magis Christus si Deus non fuisset, quum ipse temper dicerct ,Verba hic non sunt mea. &: Angeli mihi ministrat labia. . Hoc au in tepore tertio regni Agrippa: auno venit Carm