장음표시 사용
191쪽
CApvT XXIII C p. xv. runt eos domino in quem crediderant. Peragraiaque APisidia uenerunt in Pamptaliam. Et quum loquuti est feni uerbum Pergae, descenderunt Attaliam, Cr inde soluerutrailetum, unde erant traditi gratiae dei in oripus quod copleuerunt. Et ubi uenistent ac congregasissent ecclesiam, retulerunt quaecunque feci I et dominus secum, quodque aperuisset Getibus ostium fidei. comis morati junt autem ibi multum teporis eum discipulis.
Qiiamobrem neque in Cypro neque in Samaria creave- rant apostoli presbyteros, sed hoc loco λ Quia illae regione; 'prope Ieru silem & prope apostolos erant: Λntiochiae vero iam ferino robur acceperat, Hic autem magna consolatione Regebant,& maxime getes quas multa doceri oportebat. No ςεμ tandum veros Paulus, & Barnabas episcoporum dignitate habebant: neque enim solum diaconos creabant, verum etiapresbyteros. Prieterea quod cum ieiuniis, & obsecrationib . Miscipuli electiones peragebant. Denique hoc quoque animaduerte quod ad urbem Miletum Barnabas& Paul creaati sint. Aliud tamen exemplar nactus sum in quo scriptu erat pro Mileto Antiochia,idque verisimilius est. . - e Ap VT S XIII.
non oporteat ex gentibus eredetes circuncidi, iuxta decre/ tum ac fratentiam apostolorum, in quo ponitur legatio apostolorum. ad eos qui e gentibus eredidrrunt, de his quae obferuanda erant. Alδtercatio Pauli ad ijus Barnabam propter Marcum.
JT quida qui destenderant a Iudaea docebat capra Vfratres:Ns circuncidamini fecundum more Mosi,no potestissuluisieri. Quum ergosρα ditio ac disiceptatio orta esset no parua Paulo ac Barnabae aduersus illos , statuerat ut ascenderet. Paulaue ac Birnabas er quidam viij ex illis ad aposto istos ac presbγteros Ierosobria super hac quaestione. Il
ii ergo deducti i congregatione pertransibant Phoe-
192쪽
Cap. XV. ACTORUM APOSTOLORUM D nicen ac Samariam, narrantes conuersionem gelium. Er adferebant gaudium magnum omnibus fratribus.
tione ex ab apostolis ac presbγteris, Cr annunciabat quaecunque deus feciJet cum ipsiis. Surrexerunt autem quidam de secta Phariseortim qui crediderant, dicenistes quod oporteret circuncidere eos ac praecipere ut seruarent legem Mosi.
Mi h ta Quomodo in epistola ad Galatas ait Neque ascendi Iero solyma ad eos qui ante me erant apostoli, neque cotuli euia gelium quod praedico in gentibus Hic autem, ait quod statuerunt, ut Paulus & Barnabas ascenderent Ierosolyma ad apostolos ac presbyterost Primo quidem dicimus i non tyse ascendit, sed ab aliis missus est. Secundo quod non acces serit ut instrueretur sed ut aliis suaderet. Ipse siquide ab initio huius fuit sententiae, quain etiam apostoli postea confise marunt,is non esset necesse circucidi. Verum quum interim illis non videretur fide dignus esse,sed his qui erant Ierosolymis adhaerebant, ascendit, non ut quippiam sibi amplius F persuaderetur sed ut contradicentibus persuaderet. quod hi
etiam qui Ierosolymis erant,illis suffragarentur. surrexerui autem quidam desecta Phari eorum. Non qui ex gentibus crediderant,sed qui ex Iudaeis petebant ut credentes circunciderentur,caeteraque legis carnalia exercerente quos utpote volentes ad propriam gloriationem circuncidere credetes, non receperunt diicipuli qui tamen ex circuncisione erant: neque enim sua quaerebant, sed communem mundi utilitateae salutem.
conueneruntque apostoli de presbγteri ut disipis vent de hoc sermone. Quum autem magna disceptatio fuisset, surgens Petrus dixit ad eos: Viri fratres uos scitis quod ab antiquis diebus deus in nobis elegit, ut
per os meum audirent gentes uerbum euangelij ac cre
derent. Et qui nouit corda deus, testimonium praebκit
193쪽
illis, dato ei si ritu sancto sicut er nobis, nihils dia Abcreuit inter nos er illos, fide purifcatis eorum eora
dibus. Etiam hine coniici potest quod aIiam quandam dignitatem habebant apostoli quae presbyterorum dignitatem ex cederet propter quam non simul assumuntur ipsi cum pres. byteris. Vosscitu &c. Fortassis aderat qui olim accusauerat Petrum de Cornelio,& similiter qui profecti fuerant cu eo, propterea ipsos testes adducit, Quid est autem hoc quod sequitur, in nobis elegit 3 Hoc est in Palaestina, vel praesentib nobis. Nihilo discreuit inter nos o illos, dato eis spiritu sancto ID Aeut 9 nobis,fide purificatis eorum cordibus. Hoc est facta puri
ficatione peccatorum,quae a corde eorum egrediuntur. Hec
autem purificatio similis est circuncisioni, & loco circunct- sonis quae fit in carne datur circuncisio in spiritu, purificasside qui in Christum est occulta scelera. Quod autem in comunein non cedat utilitatem circuncisio carnis,ex eo lique quod ilis data sit masculis. In Christo autem Iesu per vera cola. s.fidem non est masculus & foemina,no est seruus & liber, noest graecus aut barbarus,sed omnes unum sumus.
Nunc ergo quid tentatis deum, ut imponatur iuguluper ceruices discipulorum, quod neque patres nostri neque nos portare potuimus s sed per gratiam domini Iou credimus nos saluandos quemadmodu cr illi. Tuis Cenit autem tota multitudo: er audiebant*arnabam ac
paulum narrantes quae signa ac prodigia feciFet deus inter gentes per ipsos.
Quid tentatis deum Hoc est quare increduli estis deo,qua- 1 otius fide saluare non posset ad se accedentes . Notandum Vero quod difficilia illa carnis praecepta non oportet quibusui, imponere ut longum extremumque ieiunium , nuditate aut sientiu: nisi quis sibiipsi haec imponat quaquam enim difficilia sunt,non sunt tamen egregia facinora,licet a multis fasta sint de adhuc fiat. Sed per tra id η domini tesu eredimus nos saluinos. Quemadmodum enim lex olim obseruatites qua in ea dicebantur saluabat .ita nuc stratia etia sine legis obies '
194쪽
Et postquam conticuissent resipondit Iacobus dices: viri fratres audite me.
lacobus hic leroselymorum a domino creat' episcopus, filius erat Ioseph fabr1,frater autem secundum carnem domini nostri Iesu Christi. Docte aute tum a recentioribus tua veteribus prophetis confirmat sermonem. Neque enim potuit factum aliquod demonstrare, quemadmodum Petrus 3 Paulus. Recte autem ordinatur ut per illos opera ferent qui non multo tempore moram facerent Ierosolymis. Hic auter qui eos doceret, nulli soret culpae Obnoxius, neque animo corruptus esset.
Simeon narrauit quemadmodum deus primum uictis tauerit ut sumeret ex gentibus populu in nomines o.
- Quidam hi te e se simeonem dicunt, qui apud Luca pro phetauit. Nunc dimittis seruum tuum domine.
Et bule consonant libri prophetarum , sicut scriptua .m est. Post haec reuertar, rursums aedificabo tabernacua Ium David quod collapsum est, er diruta eius instauarabo: er erigam illud, ut requirant qui reliquisiunt homines dominum, Cr omnes gentes super quas inuoca p tum est nomen meum, dicit dominus qui facit haec omisnia. Nota sunt feculo deo omnia opera sua. QRapiroαpter ego cen eo non obturbandum esse illis qui ex geatibus conuertuntur ad deum, siedscribendum esse illis ut abstineant se ab inquinamentissimulacroru er scoristatione er suffocato sayguine. Mostes enim abaeta α
tibus antiquis in singulis ciuitatibus habet qui in m praedicet in f nagogis, ubi per omnes abbathu legitur.
Iudaei quidem hoc de aedificatione templi Ierosolymitani post captiuitatem intellexerunt. Hoc aute no est rectu:na post hoc quoque saepius euersum est, prophetia vero sempite iram promittit aedificationem. Qui autem de Zorobabel dictum esse afferunt,ut qui genus inquiunt a Dauid dedu
195쪽
. xerit: non bene intellexerunt, neque hoc rectum est. Nam AZorobabel ubi paruo gubernasset tempore, mortis terminuaccepit: prophetia vero sempiternorum bonorum promissionem continet, Omni uinque gentium erga deum a niti
nem: quorum nihil de his qui sub Zorobabel fuerunt contigvi inuenimus. Manifestum est igitur quod hane de domino nostro Iesu Christo dictam esse intelligemusr domisnus enim noster genus secundum carnem a Dauid deduces,
promisitonem quae ad Dauid facta est compleuit. Verbum enim caro factum est,& habitauit siue tentorium posuit inter nos nam est ἐσκηνωσεμ sumpto ex David tentorio siue tabernaculo. Merito ergo sermo propheticus ipsius Dauid tabernaculum rursum aedificandum dicit, idque non ad paruum tempus dicit, sed ad omnes dies seculi . Promittitur autem gentibus donum cognitionis diuinae, hoe est iis 3 qui ex gentibus ad Christum conuersi fuerint, & nomine ΤChristi vocati. Alij vero de resurrectione eius ex mortuishoe est e dictum aiunt . Quum enim deus ac pater taberna eulum eius quod in mortem ceciderat hoc est quod carnes erat, a terra excitasset, tunc omne genus humanum ad veterem restituit formam :& omnia nostra quae diruta erant, in nouam faciem excitata sunt: simul enim eum Christo sarreximus . . Siquidem mors omnium diruit tabernacula, deus vero & pater per Christum aedificauit ac restituit. Neque enim alio modo poterat excitari natura nostra,nisi manum praeberet qui illam ab initio formauerat, ac regeneratione quς fit per aquam & spiritum superne,disponeret. Ve- ς
re enim ceciderat casu immedicabili, & cui manu illa robusta opus esset,idque uturum dicit ut non ad modicum tempus nobis contingat, sed ad dies seeulit erit enim inamim bile in nobis bonum immortalitatis: tune autem & qui r
liqui inquit suerunt homines post eos qui ex Israel crediderunt , eum qui vere & natura deus est cognouerunt, veteri errore relicto . Vocabuntur autem omnes quoque gentes
inquit ,& super has erit nomen meum super quas ab initio quoq; inuocatu est. Qu9s eni praesciuit, hos & praedefiniuit.
Tunc usum est apostolis, Cr presisteris cum tota cogregatione,ut delectos exsese uiros mitterent Anα i tiochiani
196쪽
x V. ACTOR vM APos Toto Rusi D tiochiam cum Paulo cr Barnaba. Iudam nempe e gnomento Barsabam Er Silam uiros primarios inter fratres, mi fιs per manus eorum literis in hunc senteistiam : apitolι er presbγteri ac fratres his quibunt Antiochiae er in SIria ac cilicia fratribus, qui sunt ex gentibus salutem. QRoniam audiuimus quod quidam e nobis egrest turbauerunt uos uerbis, labefarictantes animos uestros,iubentes uos circuncidi ac seris uare legem, quibus non praeceperamus: usum est noα bis unanimiter congregatis delectos viros mittere ad uos eum dilectis nostris Barnaba Cr Paulo,hominibus qui exposiverunt animas Auas pro nomine domini noasDi isu christi. infimus ergo Iudam er Silum,qui eripsit uobis uerbis referent eadem. Visium est enim sipirio tui sancto ac nobis, ne quid amplius imponeremus uombis oneris quam haec necessaria et uidclicet ut abstineatis uos ab his quae fiunt immolata simulacris er sana' guine er sulfocato er scortatione, a quibus uosipsos conferuando benefacietis. Valete. Illi ergo dimisi uerinerunt Antiochiam, Cr congregata multitudine re
diderunt epistolam:quam quum legisent gavisi sunt u
per consolatione. Iudas autem Cr Silus quum essent erini prophetae,fermone copioso cohortati fiunt rutres, ac confirmauerunt. commorati autem illic aliquantutemporis dimisi fiunt cum pace a fratribus ad aposto aios. Vibum esὶ autem Silae manere ibidem. Paulus autem Barnabas demorabantur Antiochiae docentes erantiunctantes cum aliis etiam compluribus uerbum dorimini. Post aliquot autem dies dixit ad Barnabam Paulus: Reuertentes iam uisitemAsfratres nostros per ori
197쪽
CApvT XXIII. σε Cap. xv. hunes ciuitates in quibus annunclauimus verbum doα Λmini, quomodo se habeant.
Vt auectos exfrse uiros mitterent. Oportebat non solam adesse epistolam, ne diceret quod arripuissent aliud pro alio scribentes. Verum ut res quoque maiorem habetet fidem. mittunt quosdam ex suis ut Paulus ac Barnabas suspecti noessent: Ne autem suspicio subesse putetur de Paulo & Ba naba,quod illi sint missi, laudant eos, Hominibus inquiunt qui exposuerunt animas suas pro nomine domini nostri Iesu Christi. Visum vi sui spiritui ancto ac nobis. Nusquam enim de his disseruit Christus, sed hi a lege haec dicunt. Ne ergo humanum esse videretur, allit spiritui sancto visum eia se. Utque demonstrarent quod 3c ipsi susciperent quanquam in circuncisione essent,addunt. Et nobis. Etenim potuissent Retiam absque literis haec manifestare,sed ut suspicione careret.& tanquam lege scripta haec fieri volentes scribunt epiastolam R. urtum ut lege persuaderent, & quatuor haec fieri Prohiberent .caeteros mores eis permiserunt. Quae sunt autε haec Vt abstineatis inquit at his quiesunt immolata simulacris Nynguine s suffocato acfortuitone. Per suffocatum vero cadeprohibent.
Barnabas autem eonsilebat ut assumerent er Ioa
bannem cognomento Marcum. Paulus vero iudicabat
eum qui defecerat ab ipsis ex Papistia, nee ierat cum Geis in opus, non esse assumendum.
Iohannes cognomento Mareus comes ipsis fuerat ad eursum euangelicum a Palaestina usque ad Pamphyliam: deinde apostolis constanter cursum prosequentibus, ae in desesio a nimo ad certamina obarmatis. Marcus homo segnis nec suf- sciens ad tantum cursum , & ad certamina ac pericula quae in quaque eluitate emergebant, cursui apostolorum renun-eians reue sus est in Palaestinam .non Christum abnegas,sed longumgrauemque cursum deuitans. Paulus autem ac Barnabas pietatis fructibus pleni, etiam Ierosolymitanae ecclesiae pi x dieantes euangelium . labores nequaquam deuitare decreuerunt. Quum igitur gentes omnes Paulum ac Barnabam ob egregia facinora laudibus eueherent. Marcus con
198쪽
D tristatus est de animo compunctus: & fortassis ita cogitauit si nunc socius fuissein laborum, nunc quoque particeps essem de laudum, & ita decreuit una cum apostolis ad praedi cationem exire. Barnabas igitur ipsum poenitudine ductum suscepit: Paulus vero contendebat dicensi No expedit eum qui nobiscum non est profectus ad opus domini simul assumere. Dissensio itaq, iustitiae erat de no irae. Paulus siquidem quod iustum est quaerebat, Barnabas vero quod benignu estac humanum . Marcus itaq; simul cum Barnaba versabatur, studiose agens Sc circucurrens: Paulus vero in coetibus praecipiebat ne susciperetur Marcus,no quo illia contristaret,sed ut studiosius ageret. Vt autem cognouit Paulus Marcu dili-E gentem factum esse ac secundo sese purgasse, iam incipit euces Α, assumere, & ait: Salutat vos Marcus cosobrinus Barnabae de quo accepistis mandata si venerit ad vos excipite eum.
Facta est autem exacerbatio, ita ut alter ab altero seiungeretur, Cr Barnabas quidem assumpto Marco nauigaret in curum: Paulus vero allecto Sila prosta est, traditus gratiae dei afratribiti. Et perambuis labat Sγriam ac ciliciam confirmans eccisas. ,
Exacerbatio inquit facta est non odium aut rixa. Tantum autem potuit exacerbatio ut separaret eos a te inuice: de iure optimo quod quisque utile esse ducebat, hoc postmodum
comunicatione erga illum coprobauit. Videntur autem duce quoq; prudentia hanc fecisse separatione, & ad se inuicex dixisse: Quonia ego hoc volo tu aute no vis, ne pugnemus, Iocis potius separemur. Idque faciebant tanqua plurimu i uicem cedentes. Volebat enim Barnabas ut Pauli sententia staret,propter quod etia separatus est. Attamen hoc in prophetis quoq; reperimus P diuersas habuerint sentetias m resq; diuersos: veluti Elias austerus fuit, Moses autem mansuetus:ita sane Sc hoc loco Paulus vehementior est Barnaba. Haec vero contentio plurimum Marco profuit. Siquide Pauli terror ipsum conuertebat: Barnabar aute benignitas e ciebat ne ampli' relinqueretur, aut ille discederet. Itaq; c tendunt quidem : attamen in unum finem lucrum Occurrit.
Lienim videns Paulum elisentem potius separari quam ipsum a
199쪽
sum assumere, admodum timuit, seseque codemnauit: vides Λautem Barnabam adeo se coplectentem,vehemcter eu m diemendabatur discipulus contentione prsceptorum. tantum abfuit ut offendiculum inde susciperet. Quum enim videret se ob segnitiem ita reiectum a Paulo, secundo cursu studuit per diligentiam tegere priorem inertia,adiutus plurimu Pauli asperitate. Quid ergo Z inimidine segregati sunt Absit. Muod autem nec inimicitia inter apostolos contigerit,poumodum osteditur, dum ubique Barnabas multis en-comiis a Paulo in epistolis extollitur.
CAPUT NNm r. De ins ructione Timothei, o Pauli in Hacedoniam iuxta reuesselon m σmissione,in quo narratur de fide ac futute cuiusdam mulieris d due: de salute puellae habentis spiritum diuinatore propto qua domini incluserunt Paulum in earcorem De terrin motu ac miraeuis quod ibi contigit, o quomodo custos eurceris quum credidisset in ipsa nocte, repente ta uniuersa familia baptizatus est. Quia rogati exi rint tune de earcere apostili.
Eruenit autem Derben .c Lstram: er ecce ς VULdscipulus quidam erat ibi nomine Timo atheus, filius mulieris cuiusdam Iudaeaefiderilis, caeterum patre Graeco. Huic testimoniubonum reddebant qui stris erant Cr Iconi fratres. in Hunc uoluit P aulus secum proficiscis r assumptum circuncidit eum propter I udaeos qui erunt in illis Iocis. Nouerant enim omnes s paser eius esset Graecus. Qua autem pertransiuent ciuitates, tradebant eis seruanda decreta quae ordinata erant ab apostolis ac presbγtearis qui erat Ieroso I mis. Itaque ecclesiae confirmaba αturside, er abundabant numero quotidie... lastruanda decreta. Puta abstinere ab idolothytis.i. cibis qui fuissent simulacris immolati,a scortatione, sanguine & suffocato: quae regularis vitet informationem respiciunt: haec enim prudentem vitam dirigunt & rationalibus aptantur hominibus.
200쪽
Car XVI: ACTOR VM Apos TOLORUMD ouums peragrassent Phruiam er Galaticam reagionem, ac prohibiti essent a stiritu sancto ne verbula am disseminarent, profecti in m fiam tentabat ire in Bith mam, ex non permisiit eos sipiritus. Vbi autem pertransiisent ΜUam, descend crunt Troadem.
In Λ ita & Bithynia vetat spiritus ne verbum disseminentapostoli,praescius haeresim eorum qui spiritum impugnaret dominaturam illis qui ibi degerent.
Et uicto per noctem ostensa est Paulo . Vir quidam
nacedo stabat deprecans eum ac dicens: Profectus int Macedonium esto nobis auxilio. No iam per angelu sicut Philippus & Cornelius, sed per
visione humanius instruitur. Na ubi facilior erat persuasio, more magis humano: ubi vero multa vi opus erat, magis diuino modo fiebat apparitio. Quonia eni asciscebatur solii Vt praedicaret,ad hoc per semnit ei apparet: ubi vero pridicare non permittebatur, ad hoc reuelatur spiritus sanctus. Profecti inquit in Mysiam tentabant etiam ire in Bithyniam,&non permisit eos spiritus. Iam enim non operabatur spiritua, quae facilia erant sed satis ad hoc erat vel somnium.
Vt aut usum uidit , statim quaesiuimus proficisci ius Macedonia , certi facti ruod uoc. euangelizanda eis. Quu igitur irecto cursu uenimus Samothrace,
polim, er inde Philippos quae est prima partis Mac doniae ciuitas colonia. in ea autem urbe diebus aliquot
commorabamur. Sciendum in his diuitatibus una eum Paulo sutile de Lu- ea: ut ex his apparet verbis quibus sua persona fimul eoplectit dicens. Quaesiuimus, recio cursu venimus, aliaq; similia.
Et die sabbathorum egregi fumus e ciuitate iuxta flumen, ubi moris erat feri precationem: sedentesque loquebamur mulieribus quae conuenerant. Et quaeindam mulier nomine, odia purpurarum uenditrix ciuitatis isset nos dominus ad Troiae soluissemus, er postero die Nea.