장음표시 사용
231쪽
Quonam modo dicit Paulus, Ego quidem sum Iuc us Tar- Λs Wis,non obscurae cilicum riuitatis rivis, & Paulo post, Num hominem Romansi ae indemnatum oec. Quomodo ergo quum hcc dixisset non alio tempore , sed eo ipso quo haec dixerat, occoram eisdem auditoribuq ait: Num hominem Romanum ac indemnatum licet vobis flagellare Et interrogante tribuno, Num tu Romanus es, Romanum se esse confirmauit: nec id simpliciter dicens, sed etiam ait: Ego uero ου natur fumi Ex hoc ergo potissimum manifestum est quod verum dicebat. Nam ii alio quidem tempore Tarsensem sese dixisset, alio autem Romanum t aut ad alios quidem auditores hoe,ad alios vero illud, verosimile esset, ut quidam dice- rent, quod se fortassis Romanum esse fingeret, latere arbi- η trans eos,qui praesentes erant ipsum esse Tarsensem. At ipse qui se Tarsensem esse dixerat, nisi sibi maxime conscius esset, quod verum diceret, nequaquam tam audaci animo ad eosdem diceret se Romanum esse: idque tunc quum verberandus esset. Pl anum est enim quod si mentitus fuisset, non solum a plagis se non liberasset, verum etiam truculentius sibi parasset supplietum. Fecisset quoque credibiles Iudaeorum aduersum se calumnias, quod impostor esset, mendax dc praestigiator: quae uniuersa Paulus maxime nitebatur de medio tollere. Praeterea nisi tribunus eertior factus esset ipsum esse Romanum , nequaquam destitisset ab eo verberando, nequaquam tanto studio eum eripuisset, quum Iu- Cdaeorum appeteretur insidiis, nequaquam de eo scripsisset ad Felicem quod Romanu; esset. & quod tanquam Romanum eripuisset eum ab insidiis Iudaeorum, nequaquam
id de eo praetermisissent Iudaei, qui falsas quoque aduersus ipsum causas confingebant: sed ab ipso si mentitus fuisset dicens se Romanum, coepta calumnia , de caeteris quoque visi fuissent vera dicere. Verum quomodo potest & Tarsensis. & Romanus esse 3 A udi igitur & Philippenses quan supra. 1σdo Paulum & Silam ad praeside traxerunt in forum,quoniapuella fuerat Pythone, hoc est diuinatore spiritu liberata, quid dicant: Hi homine; turbant diu Itatem nostram quum sint Iudaei, & an nunciant instituta , quae non licet nobis suscipere nec seruare, quum simus Romani. Vides quod
Philippenses se Romano, appellent 3 itaque nihil vetat Pau
232쪽
D Ium 3c Tarsensem esse & Romanum. Etenim quoniam h norificum erat appellari Romanum, δέ amplius quiddam ad gloriae rationem nactus esse existimabatur, qui tali appellatione vocaretur: multi & totis pariter ciuitatibus, dc quidam viritim studebant sibi hanc appellationem acquirere. Et quisque sane a patria, prout sibi contigerat nominabatur , generationis locum significans. Rurium autem Romanus vocabatur tanquam dignitati hanc ascribens d nominationem. Ita ergo & Paulus dum essent ipsuin ignominia affecturi ac verberaturi,hanc protulit appellationem, territans eos & a facinore propulsans. Sed aiunt: Esto ut hec
ita se habeant, quo tamen palio fieri potest, ut dc in Tarsonatus sit Paulus & Romaet siquidem quod Tarsi natus sit. I & Romanus vocetur, eo quot hanc sibi appellationem ob
quendam honorem postmodum acquisierat, ostensum est nihil habere repugnantiae. Verum &Tarsi natum eue de
Romae, quomodo hoc possibile est Z Et ubi dici: Paulus, quod Romae natus sitὶ Dicit utique. Postquam enim dixit
tribunus, Ego multa summa huius ciuitatis ius comparavi, ait Paulus: Ego veroo natus sum. Et quid hoc est 3 Neoue enim
dixit, Ego Romae natus sum , sed quid ait Ex hoc in nifestum est : quum eniin dixisset tribunus ius ciuitatis. utique non Romam , sed Romanae ciuitatis ius subiunxit: Ego vero dc natus sum: non Romae neque enim tribunus hoc se multa summa coparasse dicit) sed Romanae ciuitatis x ius ac honorem obtinens: quod etiam ille a se emptum es- se diectat. Quomodo igitur Romanae ciuitatis ius h abEs natus est,si Romae natus non est Quia quum pater suus hon rem hunc comparasset, & per eum ueuerandus ae gloriosus fuisset,ipse in eo natus est. Quum itaque ait: Ego vero S natus sum,tantundem est ac si dicat rTu quidem recen em h bes honorem, qui ipse illum comparasti, ego vero paternam habeo gloriam, Sc quae mihi cogenita est, propterea dicit:
Non metitus est Paulus Romanum se dicens, quum Iud usesset, prout ide ipse ante pauca verba dixerat. Ab Hadri no enim contigit ut omnes Romani essent. Magna siquidem ratio habebatur eoru qui digni haberentur ut ita appellaretur. Haec aute est,ne flagellatus facile despectui haberetur. Nam
233쪽
Nam si flagellassent, etiam rem omnem peruertere potuis- Αsent eumque occidere. N unc vero etsi non ob aliud sed propter hoc ipsum, non modo non flagellauerunt, verum etiam dimiserunt. Ostendit ergo Paulus patrem suum Romanum fuisse. Priusquain enim nasceretur Paulus, subiecta Romanis Cilicia , necesse erat ipsum quoque , utpote illis subditum, esse Ronianum. Interim vero iuxta prophetiam alligatus est Ierosolymis. Quid igitur postmodum aceidit solutii deduxit ad Iudaeos. Non igitur mendax erat. Timuit enim tri- . bunus, inquit, ubi resciuit quod Romanus esset, hoc est ex generet dignitate claro. c APUT NNNII r. Dr bis cruris Paulus drscendens in concilium passu esto recte
hi conmens fecit. Bostero autem die uolens quippiam certi coagnoscere, ob quam causam accusaretur i Iudaeis soluit eum i uinculis, cr iussit princiupes sacerdotum couenire, totumq; concilia, ac deductum paulum sistebat coram illis. Intentis aute C A P. Paulus in concilium oculis ait: Virifratres, ego omni νη ἐμ conficientia bona eonuersutus sium coram deo que in hodiernum diem. Princeps cutem sacerdotum Ananiακι praecepit adstantibus stibi, ut percuterent os eius. Tunc Paulus dixit ad eum : Futurum est ut percutiat
te deus paries dealbate. Et tu sedes iudicas me secundu Clege, er cotra lege iubes me pereulis QSi aut adstabat dixerunt: Sumo sacerdoti dei maledicis Ait aute P duolus: N escieba fratres quod uminus 19cerdos esset. Scriptum est enim: Principi populi tui non maledices.
Fuiturum est ut percutiat te deus puries dealbate. Dignum est
ri inquiramus quomodo quit alibi dixerit: Male audietes be cor. nedicimus: conuiciis asserit, obsecramus: hic ediuerso no solum couicium ingerit, sed etia maledicit 3 Et dicimus op haec verba libere loquetis potius sinat,quIui irq aut animi como- i. No enim volebat tribunum intelligere 9,ncile despicet iiij retur.
234쪽
I retur. Nam quia ille pepercisset ne flagellaretur, si postquam
ad Iud os eductus est,contingit ut a ministris verbereturiactum hoc erat redditurii illum audentiorem. Hoc aute non ut quida dicunt ad ministrum dirigitur,sed ad eum qui pr ceperat,propter id quod protinus respodet: sciens enim soporteat iustam quoque iram coprimere,& iustam indignationem occultare,tanqua poenitentia ductus ait: Nesciebam quod stimus sacerdos esset Atqui sciebat: Dixerat enim: Et . tu sedes iudicans me secundum legem : sed ignorantiam si- mulat quae nulli nocet,sed dispensatoria est. Contingit enim ut quis grauiori dispensatione liberae loquutionis utatur. Frequenter enim intempestiua loquendi libertas veritati nocuit , tempestiuus autem eiu s vius, quod propositum erat, E correxit. N sciebam fratrechcaetera. Quidam dicunt eum, id non sciuisse ob longum temporis interuallum, quo apud Iudaeos non fuerat. Quod autem eum in medio cum multis aliis videret,non statim ex hoc manifestum erat summum esse sacerdotem, quum multi essent ac varij. Propterea rati . nabiliter, ut qui non sciverit, respondet quasi crimen sit,ac subiungit principi populi tui non maledices.
HSciens allte Paulus quod una pars esset Sadducaeoαrum 9 altera Pharisaeorum, exclamauit in concilio:
Viri fratres ego Pharisaeus sum lius Pharisci: de ste
m resurrectione mortuorum ego iudicor. Quumque
r hoc dixisset facta est dijenctio inter Phuriscos ac Sadaducaeos er disecta est multitudo.
Rursum humano modo disserit, nec ubiq; gratiae com do gaudet. Et hoc tepore ac post ista voluit dissidere multitudinem quae aduersus ipsum concors erat. Et neq; hoc loco mentitur:siquidem ex progenitoribus pharisaeus erat.
Sadducaei nunque dicunt non esse resurrectionem,
i. neque angelum,neque stiritum. Pharisaei autem utraαque confitentur. Factim est autem clamor magnus.
Cnumque Aurrexissent Scribae de factione Pharisaeo rum, depugnabunt, dicentes: Nihil mali inuenimus
235쪽
CAPUT XXXIIII. 8s Cap. X X III.
Sadducaei quum crassi sint, fortassis ne deum quidem cognoscunt, unde neque credere volunt resurrectionem esse. Pharisei uero utraque confitentum Atqui tria sunt : quomodo erso dicit αμοτεραῖ Aut quod spiritum & angelum unum eue dici aut quod dictio αμφο7ερα non solum circa duo ponitur, licet hoc proprie significet, sed etiam de tri
bus. Itaque non oportet ab externa exactae proprietatis perscrutatione iudicare scripturas simplicium atque illiterat rum piscatorum.
si autem stiritus loquutus est ei aut angelus,ne rea pugnemus deo. Et dum magna seditio coorta esset, ueritum tribunus ne discerperetur Paulus ab ipsis, ius. t milites descendere Cr rapere eum de medio eorum, ac deducere eum in castra. Sequenti uero nocte assια stens ei dominus ait: Bono animo esto Paule: Vt enim
testificatus es de me Ierofobmis, Ac te oportet ex Romae testificari.
Si autem spiritus loquutus est ei. Duplici modo intelligi potest quod dictum est. A ut enim deest quippiam ad sententiae
expletionemr ut ita dicatur. Si autem spiritus aut angelus loquutus est ei,incertum est, inquit. Aut tanquam a Pharisaeis, dicendum est esse verbum. si autem spiritus vel angelus, loquutus est ei: hoc est, Ecce quae de resurrectione loquitur manifestum est, quod aut per spiritum sanctum, aut per angelum eruditus sit resurrectionis sermonem. C A P. NX NM M. De insidiis Paulo inretatis a Iud is, o quod iudieatinsintris quo narratur quo d transmissus sit Paulus caesaream ad praesidem eum militibus 9 finibis.
' Acto autem die collegerunt se quidam ex udaeis, m deuouerunt se, dicentes, nequel suros be neque bibituros, donec occiderent Paulum. Erant autem plures quini quadra ginta uiri qui hanc coniuratione fecerant: qui accesserarunt
236쪽
Cip. XXIII, AC TORVM AposΤOL Rum P runt ad principes sacerdotu ac seniores er dixerunt:
Dei otione deuouimus nos nihil gustaturos donec o cidamus Paulum. Nunc ergo uos signiscate tribuno in cocilio, ut cras producat illum ad nos, tanqua aliquid certiui cognituros de eo. Nos uero priusqua appropinquet,paratisiunius interjicere ilium. Qvus audissetfitus sororis Pauli infidi s , uenit Cr intrauit castra, nunciauits Paulo. Accersito aute Paulus ad se uno ex centurionibuι ait: Adolescente hunc abduc ad tributar nam,habet enim quod renunciet illi. Et ille quid e assuis mens eum duxit ad tribunsi cr ait: Vinctus Paulus acri cersitu me rogauit, ut huc adolescente perducerem ad
te habetem aliquid quod loquatur tibi. Apprehesa auα te tribunus manu illi'sec sit cu eo seorsin Ur per α
tatus est illum: Quid est quod habes fgnimandum mi
his At tile dixit: Iudaei constituerunt uti rogarent te, ut crastino die educas Paulum in concilium, quasi alia quid certius inquisituri sint de illo. Tu uero ne persu , deuris ab eis. insidiantur enim illi ex eis uiri plures s quadraginta, qui seipsos deuouerunt,ne uel edant uel bibant donee interficiat illum: cr nunc parati fiunt exapectantes,ut promittas. Tribunus igitur dimisi adois testetem,praeceptis ei. Ne cui effutias,inquiens, quo haee iudicaueris mihi. Et accestis duobus quibusdam
centurionibus dixit: Parate milites ducentos , ut eant caestreamo equites septuaginta, Cr lancearios duis contos a tertia hora noctis: er iumeta praebete, ut ima
positum Paulum saluum perducant ad Felicem praeasdem, scriptis literis in bane formam: Claudius L in fas in me strennuo praesidi Felici salutem. Virum hunc
237쪽
CAPUT xxx IIII 26 Cap. XXIII. hunc comprehensium a Iudaeis, quum iam esset ab eis Λinterficiendus, superueniens cum exercitu eripui, comguito quod Romanus esset: uolensque scire causam ob quam accusarent illum, deduxi eum in concilium Urisorum. Ovem comperi accusari de quaestionibus Ierigis eorum, nullum dignum morte aut uinculis crimen
habentem. Quun me indicatum esci mihi de insidiis quas illi parauerant Iudaei, protinus mis illum ad te,
praecepto dato etiam accusatoribus, ut quae habent aduersivi eum dicant apud te. Vale. Milites uero, iura xta quod sibi iniunctum erat, receptum Paulum duxeα Bτunt per noctem Antipatridem. Postero autem die dia missis equitibus, ut cum eo irent, reuersi unt in castra.
Qui quum uenissent caesaream ac tradidissent praesitis
di epistolum latuerunt coram eo Cr Paulum. QuumMque legisset praeses crinterrogasset ex qua prouincia esset,ubi cognouiset quod ex cilicia , Audiam te, inviquit,quum accusatores quoque tui aduenerint, iustis in praetorio Herodis custodiri eum.
ἀνα uo Turaui εαυτους,id est deuouerunt seipsos, hoc est, extra dei fidem sese esse dixerunt, nisi facerent, quae iudicauerant. Sive ergo promissione frustrarentur, sicut etiam frustrati sunt,anathema erant: siue etiam contigisset illis,ut occiderent,riirsus,aut ipsi tanqua homicidae anathema sese efficiebant aut deus ipse, quanqua pontifices dissimularet. Itaque duplex est anathema: Vnum quidem tanquam omnibus aut multis inaccessum solique deo repositum: alterum qua si ab omni creatura sanctisque potestatibus intactum, & adeo alienum , tanquam diabolo repositum, propter alienationem bono impermixtam: dc huiusmodi nunc anathemati hi sese subiiciunt. Hoc autem saepius per epitasim , id est intensionem dici arbitramur καταθέρια, hoc est, reiectum: quod enim huiusmodi, est non reponitur aut deponitur, sed reiicitur.
238쪽
XXIIII Cap. XXIIII. ACTORUM APOsTOLOR v MD reiicitur,diabolo subiectum & simul & cum eo codemnatu. CAPUT XXXV.
Tertulli accusatio aduersus Paulum,hipsus ad praeside defensio.
quinque autem dies desicendit princeps
sacerdotu Ananias cu femoribus Cr Teratulso quodam oratore, qui comparuerut coram prae de aduersus Paulum,citato, Paulo coepit Tertullus accusare dicens:Quum in musta pace agamus per te, Cr multu recte gerantur in populos hoc per tuum prouidentiam, π semper, Cr ubique co- probamus praestantisime Felix cum omni gratiarum actione. Sed ne diutius te detineam, oro te ut audias nos paucis pro tua humanitate. Nacti enim unius huc virum pestiferum Cr concitantem seditionem omnibus Iudaeis in uniuerso orbe, er autorem haeresis Nazarennorum, qui etiam templum propbanare tentauit: queCr apprehensium uoluimus iuxta legem nostram iudiacare. Sed superueniens tribunus L fias cum magna ui
β eripuit eum i manibus nostris,lubens accusatores eius ad te venire, ex quo poteris ipfefacta inquisiitione de omnibus istis cognoscere, de quibus nos accusamus m. Adiecerunt autem Cr Iudaei dicentes haec itase haberire. Resipondit autem Paulus, quum annuisset ipsie praeuses ut diceret: Aequiore animo pro me resipondeo,
quum sciam te multis iam annis iudice fuisse geti huic: qui potes cognoscere, quod non plures fiunt inibi dies,
quam duodecim, ex quo ascendi adoraturus Ierosobrimam: Cr neque in templo compererunt me cum aliquod putantem,aut concursum facientem turbae, neque in
Bnagogis neque in ciuitate,n que probare possunt ea de qέibui me ac sunt. conficor aut hoc tibi quod iuxta
239쪽
CApVT x XX v. 8 Cap. xx IIII. iuxta uiam,quam uocat haeresim,sic colo patrium deu, Acredes omnibus quae in lege er prophetis scripta sunt: spem habens in deum fore, quum ex hi expectant, re surrectionem mortuorum iustorum simul cr iniustoru. In hoc autem ipse studeo sine olfendiculo conscientiam
habere erga deum ex homines semper. Post annos au templares accest eleemosenus exhibiturus in gentem meam er oblationes, in quibus compererunt me puria scatum in templo,haud cum turba neque cum tumultu. Quidam autem ex Asia I udaei, quos oportebat apud te a
praesto esse er accusares quid haberent aduersum me: aut hi ipsi dicat ,s quid deprehenderunt in me iniquia
tatis,quum stem in concilio: iis de una hac uoce, qua clamaui inter eos stans. De resurrectione mortuorum
Iuxta uiam, quam uocant haeresin , Ila colo patrium desi. Dicεsse deum patrium colere post factam vocatione ut essent Α-postoli,ostedit eundem esse deum veteris ac noui testamenti,quem lex & prophetae annunciauertit: quem Paulus praedicabat, dicens se uniuersis credere quae in lege ac prophe - citis scripta sunt. Latenter autem Christum etiam hic induxit. sed interim in sermone de resurrectione versatur , quem hi ab exordio oppugnabant: hoc enim ostense, facile etia quae de Christo sunt superinduceret,nempe quod resurrexerit.
Auditis autem bis Felix distulit illos, quum certo sciret quae ad eam uiam attinebunt, dicens: Quum triinbunus L fias destenderit, pernoscam causam uestram: iustis ceturioni ut custodiret Paulum, nereis eum relaxari, Cr ne quem ex illius familiaribus uetaret. subministrare ei, aut adire eum. Post aliquot aute dies quum aduenisset Felix cum Drusila uxore siua, quae Orat Iudaea accersivit P aulam, σ audiuit ab eosdem,
240쪽
Cap. XXV. ACTORUM APOs ToLORVM D que est in christam. D putante ratem illo de iustitiam te crantia cr de iudicio fata ro, tremefactus F lix respρndit:In praesentia est,caterum nactas opporαtunitatem accer ara te: Dal er illia siperansfore ut pecunia fbi daretur i Paulo quo solueret ipsium, propter quod etiamfrequerer accersens eum , loquebatur
cum eo. Auduit his Peliae. Advertendum quod Felix nouerat fide, diligenter instructus ex veteri testamento in his quae Christi sunt oc ad Iudaeorum gratiam non absoluit Paulum, aut E etiam ut munera acciperet, quemadmodum subsequens seserno demonstrat.Nouerat quoque ista, eo quod uxorem haberet Iudaeam a qua haec continue audiebat Haec aute preter legem ipsi coniuncta orat, nempe Iudaea Graeco Aut sertassis Iudaea quidem erat,nupserat tamen illi tum quum Cisca esset:propter quod etiam dicebat ipsi suam fidem, suades ut vir quoque ad eam transiret relicta idololatria. CAPUT XXXVI. De Felicis defunction: Fesi successione, o Poli ab eo intere
Iennio autem expleto accepit successore Felix Portium Festum. V olens autem gratiam praestare Iudaeis Felix, reliquit Paula vinactum. Festus ergo si cepta prouincia, post triduμm ascendit Ieroselγma ab urbe Caesarea. Signia sicaueruntq, illi principes sacerdotum ac primores Iudxorum de Paulo: r rogabant eum, postulanteoui oτem aduersus ipsium, ut accersieret illum Ierusalem, insidias tendentes,ut interficerent eum in uia.Festus autem resipondit ut seruaretur quidem Paulus caesar ex: se uero breui illo profecturum.Qui ergo,inquit, inter
vos potentes seunt,simul desieendetes, si quod est in vim