장음표시 사용
181쪽
16a NIL I. AB ADAMO AD MOS. sui Iste volant, quibus accedit etiam sI AciDEs eap. XLIV. ι . Christis- nos autem hac de re dubitare vetat apostolus: οτι ει ρε--τῶ μή ἐδειν Θαν-rον. Ebr. XI. s. Vnde mirum, fuit se dc inter eos, qui se Iudaeorum commentis m transuorsum agi passi sunt. Cein serum, Henochum irum sanctitate valde illustrem suisse, discimus
ex epistola Iudae v. r . U. Sunt tamen, qui, dc diligentem eum matheseos custorem tuisse, perhibent, immo amologia et inuentorem nistiunt. Legenda, quae hac de re ex EvPOLEMO refere Eus ius, de δνa par. t. evang. lib. IX. ωρ. XVII. Pag. ἔν. conf& lib. VII. histor. aec . cap. XXXIL' I. aII. Auetor quoque libri Iuchas in docet , Henochum, alui Edris vocatur, coepisse componere libros astronomicos, fol. is . Hinc oc em Elini maxime curam illi tribuunt Iudaei, qua de re praeter NOs. MAIMONIDEM , aliosque, legendus IDAN.sELDENus, de anno ciuiti re eatendano veteri eccles siae νeipubticae mindaicae. Non tantum autem astronomiae, sed dc grammatices per
tum fuisse, nonnulli perhibent. Exhibet cha actgres alphabethi Henochaeos Io. AVGUSTINUS PANTHE vs, lacerdos Venetus , in libin, cui titulum fecit: Garebdumia contra akhιmiam, quiue Venetris a
no M D xxx. prodiit. Hunc seeutus de decipi se passis est c vinovs DuRETus, sibi aliisque pers funis, veras δc genuinas hasce in Henoetii litteras, in thesauro tinguarum, Gallice scripto, A rar. Ab
utroque autem discessit se Collvs BONA VEN TURA HEPBvRNus in
magna de splendida octo dc sexaginta characterum tabula , quam virigam auream vocavit, aliud Henochi alphabethum exhibens. ν A THEI characteres, quos pr Henochicis Venditauit, etiam ex eodem repetitos sistit, qui de de reliquis, de quibus hactenus diximus, confellendus, TH-Λs B GIVs , in coelo orientis exercit. II. pag. - . Sed nugae ista sunt dc commenta otiosorum hominum, tempore, quoia tectius collocare poterant, abutentium. Idem fere censendum de libris, qui passim Henocho tribuuntur. Sabaeos, se possessores Itabiorum Edris, seu Henochi, esse, eosque Abrahamum in cista Adami vidisse, iam stipra , cum dς Setho ageremus, obseruauimus. Sed non minus frequens apud ebraecis pariter ac christianos scriptorvin Hen chi mentio. Diuiduntur ea a nonnullis in prophetic historica & astro
nomica. Nimirum quod ad prophetica attinς cum ex Iudae apusioli
182쪽
SE T. r. A Com. M DO AD DILO. i6x testimonio constet.Henochum prophrasisse, conscriptam quoque ab eo prciphetiam sibi persuasere plurimi, nonnulli quoque eam preducera aggresti sunt: Fuerunt. qui apud Habessenos .eani deprehendisse sibi
visi sunt, teste HrRO GΛssENDo, in vita Petrescis pag. - Ω'riptum aliquod recens pro genuina Henochi prophetia habentes, ut recte
Henocho eap. XXII pag a7. Sed hi omnes, uti haud dubio falluntur, ita iam olim sub nomine Henochi librum quendam propheticum circumlatum fuisse,nos praeter alios dubitare non sinit TE RrvLLIANusqui passim ad eum ceu genuinum prouocat, de idolol tria c. IV. apoloe. eap. XXII decuti em. lib. II cap. X. alibique. Quod si in C. Eo D v C Io credimus, hicce Henochi liber cum aliis eius scriptis diligentera Noacho in arca conseruatus fuit, de ecclesia ante legem lib. I. c. XIV.
Λd historica Enochi scripta spectat decantatum illud , quod hodie adhuc circumfertur, fragmentum, ia τῆ πώτου βιβλDι τῶν Erih οζων , quod graece uotis suis in Gra-a Eusebis inseruit
Exhibetur autem in hocce fragmento , quod Moses paucis ch filiis Dei, formositate filiarum hominum captis, & eas in matrimonium 'ducentibus, dixerat . commentis variis, idque prorsus illepidis exornatum, pictumque & amplificatum, ut sutilitatem scriptoris aliosque , deeipiendi studium, in primis statim lineis deprehendere liceat. Per i
cet , sed monachos intelligit, sensumque huius fragmenti misere detorquet, ut illud, quod sibi proposuit, in eo inueniat, non minus eurpiter se tradu ns, quam cum I cnochica sexipta tantum non pro
183쪽
364 . R. I. AB RDAMO ADA MOS. canonicis habet. Iure itaque meritoque vapulat IOΛN. GEORGI DORS ED, aucta . in pentaricaae dissert. tbeo F. I. p. I. Futili tatem istius fragmenti pluribus ostendit THOM Λs B ANGIVs loco citisqiii & a Iudaeo quodam hoc conflatium putat, certσstilus ebraei simum sapit. Supersunt seripta Henochi astron6mica ψquorum cum iam supra mentio facta , non Est , ut de iis quidquam addamus. Meminiteorilino RI G ENPs hom XXVIII. in libr. num or.
ut simul repudiet. Ex quo tamen id distimus, in veteri ecclesia satis celebrata fuisse Henochi scripta; quae an partes sint visius eiusdemquo operis,an seorsim quodlibet opus aliquod dii inctum ab asiis constituerit, incertum. Quae τεκτvurANus pro istis scriptis disputiat, recte
Explosa sunt a CHRIsTIΛNo scΗOTANo t. e. p. II. THOMA BANGIO l. c. P. I seqq. aliisque. Reiecimnt Henochica illa scpipta, ceu spuria &commentitia, AxsusT1NVs, de cis Dei lib. XVIII. c. XXXVIII. CHRYSOsToMus in Gen. c. XVI. HIERONYMus in latalogo scriptor. eccl.c.IV. Legendus etiam hac de re PETR. LAMBEmus, in prodromo hist. litterar. lib. I. cap. VII. g. V. P. δ 9. AvGvsos PFEIPPE Rus. in peculiari dissertatione de Henocho , quae secunda est in decari fel ta exercitaIion. Iacra .- . 8ag. Misseqq. Io. ANDREAs s CHNIDIVS, in Ueariis veteri testimcnto Aug. s. seqq. ANTONIVs v AN D ALE, de vera re faria Prophetia pari. II. cap. VII pagona. LUDO FICU EMAS DU PIN, inidissertatione praeliminari seu ρνolgomenis supe biblia lib. I. cap. I. p.aT. aliique, magno numero laudati Io. ALB ERTO FABRIcIOx c. pag. aaa. De ipso Henocho adhuc obseruandum P quod in Al rano.& apud Muhammedanos EnRis nomine veniat, qua de re vid. IO. MENRIC PSHOTTIN G,E vs ιh ain. Vasu. pag. n. di in sis. oricm. ar. seoq. Sunt etiam, qui, apud ethnicos eius memoriam superfuisse putant iidque exsTEPHANO BYE ANTIO colligunt, qui in voc. Annacum quendam commem asit, qui ltra trecentos annos vixerit, di de quo editum oraculum sit, fore: cum obiisset, ut omnes perirent. Eunder quem Annaeum fTEPremus dixit, Nannacum , cor 'rupto uomine a S VI DA vocari putant,' qui de eo haec refert: Vis priscau ante Deucalionem. Hurie regem fuisse aiunt, qui futurum ἀ- tauium praesciens, omnibus in te luem congregatu , cum lacrimis fuF-plicauit. Hinc prouerbium a Nannaco , de νebus antiqui is. Sed haec m
184쪽
, L XXXIX. . Noachus, cum reliqui pi me & virtute insignes orbiterepti essent, in pessuna incidit tempora. Hominum enim in xinmensum aucta improbitate , nulla. ampliu3 supererat spes emendationis. Diluui O, itaque Drdere mundum Deus decreuit, seruato cum mone & liberis unico Noacho. . Hic, namquet vir integer scelerumque purus, '' qui vitae lanmctitate ac innocentia fidem suam in Messiam declarauerat, gratiam in oculis Dei inuenit, ne periret cum reliquiS. Gen.
VLδ.s, Sirae. XLIV. II. L. Pet. HLao. urit. II. s. Ebr. XI. 7. , ' Filius Lamechi illius , .qui luit ex gente Sethitarum. Gennes V. u. aδ. Nominis si impositi rationem hanc aliart Moses, quod Lamechus dixerit: se consolabituνnor, ab operibus nostris, re a labore manuus nostrarum, in terra, eui maledixit Iehouab. Cum autem Noachus a quiescendo dictus sit, manifestum est, verba Lamechi non tam continere rationem ex elymo nominis petitam,' 'liars allusionem quaiadam , in re ipso, & lanci vocum ad moduni si milium , fundatam. Respiciebat namque Lamechus in Noactio semen mulieris contriturum daput serpentis , seu Messiam ' a quo solo veram quietem tranquillitatemque , & libertatem , maledictione, quae ob peccata hominum generi incumbit, expectare licet. Sed
hac de re alibi. Caussas, & reliqua ad historiam diluuli spectantia , deinceps enarrabirnus. ' . Cum Noactius dicatur vir integer iustiisque V m nai 3 generationi&u suis, cplligunt inde quidam Iudaeorum , eum sua aetate haberi pro iusto potuisse, at , si tempore Abrahami vixisset, &Ωquentium patriarcharum , qui ob iustitiam celebrantur ἰ nullo eum futurum fuisse loco. cons. R. sALOMON IARCHI ad Gen. l. c. Verum haec interpretatio prorsus iudaicum acumen sapit, Ex viris omnium aetatum sandusinus fuisseNoachum, discere potuissent ex La. XIV. t .ao.
185쪽
Et ista quidem sanista Sethi progenies,quia doctrinam
de semine mulieris, eaput serpetuis contrituro , religiose custodiuerit, & propagare re posteros allaborauerit, non est, quod dubitemus. Utque fidem suam testarentur , haud 'dubio sacrificia , pia mente iuxta Numinis praescriptum Obtulerunt, & in reliquis omnibus , quae diuinitus patefacta erant, Numiuis voluntati anorem gerere suarum duxere esse partium. Vitae quoque sobriae, quam duxerunt, documentum praebet longaeuitas, quacum aetas hominum, qui post diluuium vixerunt, non est comparanda. Etsi enim ad eam alvae quoque concurrerint caussae, & cum impiis iis quodammodo communis suerit, vitae tamen genus simplex, ab omni Juxu Ac intemperantia alienum , plurimum huc contulisse, certum est.
Summa itaque resigionis sethitarum hinc intelligitur, suae eadem fuit cum religione Adamitica post lapsum , quam supra aag. XXV. delineauimus. ' Longaeuitas illa patriarcharum antediluuianorum multum negotii sacelliuit hominibus, qui, quod a ratione sui seculi discrepat sibi vix persu adere possunt. Fuerunt itaque iam OIim, qui in narratione Malaica per annos. mentes intestigerenti cons. AvGusTINus de riuirat. Dei Abr. XV. cap. XIT Alii annos Aegyptiacos veteres. hoe est, uimestres, vel quadrimestreε, de quibus DI DORvs s IcvLus ib. I. cap. m. Refellit hosce LACTANT Ius, institui. diam. lib. H. p. XII. . Cumque nullo prorsus fundamento haec nitatur senistentia. & incommodis quoque quam plurimis laboret, non facile quenquam morabitur. Nec credibile, Mosed alios annos intellexisse , cum de hominibus antediluuianis loqueretur, quam .eum de postdiluvianis verba Faceret. Cenum itaque firmumque sit, annos hominum antediluuianorum fuisse lunares duodecim men- fiuin , certis temporibus adaequatos solaribus. Superest saltem, ut caussae istius longaςuitatis in aprico ponantur. De his vero cum
186쪽
eum itidem variae virorum doctorunx sint sententiae , nos pau cis, quid nobis verosimile videatur, exponemus. Caussas natura Ies a chnditione telluris antediluuianae, corporum eopstitutione, rationeque victus petitas, non prorsus excludendas, existimo. Se intentiam enim HAI-NHus, in moreb neuorium staνε. II. ea . XLVII.& I s A ACI A BARBA MEL s ad Genes rap. V. hingaemtatem illis saltem patriarchis, quorum diserte Moses meminit, tribuentium haud sine ratione relictimi alii. Communem potius cum omnibus ante
diluuiariis, si excipias, quorum singulari fato arctiosi termino cireumscripta vita ferit, fuisse, ut credamus, par est. Atque hoc si ita se habeat, caustas naturales subfuisse, ut concludamus, pae est, pereptas piis pariter ac impiis per multa secula vitam producere licuit- Interim tamen non negandum, quoad pios praeter temperantiam, &vitae 1 obriae studium, singularem accessisse Numinis gratiam, cum hominum generis uninersi maximopere thterestet, hos quam diutissime inter mortales versari, per quos diuina vexitas propagari quam rectis Iime & constantissime, adque plures adeo diffundi & conteruari posset.
187쪽
η summam hominum impie- minibus consans, improbos iam. Iarem HAAto mundum Re - ,σ 08ocroas probis a muros habuιι. LVII. dere Deus decreuis; concessoramen iis ad poenitentiam agendam, certo rem ris statio, S. I. Cum sad te in ei sum esset, s munduι aquis immergitur, o in area, i quam iussis Numinis constraxerat, cum fuisseruatomacho, S. ιι
iι diluuium istud uniuersis. ω- iis s apud scripsores aethnicos haud obscura deprehendanmp
diluviani, ut nulla spes emendationis superesset, a Cainitis quoque ad Sethitas illa animarum pestis transiisset, unico
188쪽
unico Noacho cum familia sua excepto ; nihil tandem aliud stipererat, quam ut omnes diluuin perderet Deus. Vt nouum tamen suae longanimitatis documentum ederet, per centum& viginti annos poenam distulit, ut interea ad saniorem mentem, si vellent, illis redire liceret.
Causiae oecumenicae illius corruptionis, quae orbem primum inuasit, variae equidem a nonnullis adferri solent, v. g. απε- τασία a vera religione, iusta Dei desertio, feritas & voluptas vitae, &quae reliquae sunt eiusdem generis. Praecipua tamen haud dubiotitit Numinis & religionis omnis contemtus. Ad atheismum enim potius, quam superstitionem, homines antediluuianos pronos fuisse, iam supra obseruauimus. Cum isto Numinis contersitu coniunctus erat, vel ad eum ducebat, contemtus Verbi diuini, dc eorum , qui hoc illis annuntiabant, ut erant patriarchae , & haud dubio alii ex Sethitis. cons. Genes m. s. Hinc Vero fieri aliter non poterat, quam ut in omne se darent vitiorum genus. Fieri etiam potuit, ut impiorum quorundam longaeuitas plurimum ad istam corruptionem conferret, quippe qui eo magis ἐφευζεταὶ κακων esse poterant. Ultimum denique accessit duarum ciuitatum, Dei & diaboli, per coi nubia commixtio, unde factum, ut quicquid inter Sethi ι , sani essiet, eadem Iabe inficeretur, & ita ad omnes corruptio ista peruaderet.
Atque hoe diserte tradit Moses Genes VI. a. seqq. Quaeri equidem
solet, quinam ibi per 'ua filios Dei intelligantur λ Multi
aliique, in eam ingressi sunt sententiam, angelos bonos hic intelligi.
Videtur, tum hos, tum alios, in errorem induxisse graeca versio, cum in codice Alexandrino versionis I. x. interpretum pro υιοὶ Θεοῦ, ut in Vaticano aliisque habetur, legatur αγγελοι τῶ Θεοῦ. Secutus
sane eandem sententiam IosLPHVs cst, antiquιt. tuae lib. I. cap. IV. nec
alii ex Iudaeis ab ea admodum alieni sunt, certe talia de angelis docent, quae eidem apprime conueniunt. Immo eodem spectant, quae
in fragmento libri Henochiani de Egregoris dicuntur, ut ex iis, quaa Y hae
189쪽
PEn. I. AR AD AMO AD MOI. hae de re prolixe supra allata sunt, patet. Eo facilius autem antiqui ecclesiae doctores in eam ingredi poterant sententiam , quod eorum non pauci angelos & daemones corporeos esse cxistimarent. Obseruatum hoc iam ab aliis est : illud tamen non praetermittendum censeo, quod ex Ioanne episcopo Thessalonicensi in synodo Nicaena secunda hunc in modum recitatum est: de angelis S aretangelis, ta eorumpote Iibus,quibus f no'.ιs animas adiungo a cubotica ecclesia se mitis, esse quidem intelligibiles, sed non omnino corporis expertes, es inuisibiles, is vos gentiles dicitis, verum tenui corpore praeditos, saereo siue igneo, ut scriptam est : qui facit angelos suos stiritin, s mi.
nistros eius ignem urentem. Sic autem multos sanctorum patrum senississe cognouimus , quorum est Ea filius cognomenIo magnus, es beatus Athanasius, s Methodι- ctrc. act. V. pag. νI. add. DIONTI Ivs PE TAvius, dogm. tbeolog. tom. sII. lib. I. ea . II. seqq.-lib. III. cap. I. it. NICOLAvs LE NovRRY , in apparat. ad bibliothec. max. pa r. disse tat. V. in Tatiani opera cap II. T. III. Nos vero meliora hae de roedocti sumus, nouimusque, angelos corporum expertes esse, ideoque& eas cupiditates , quae homines ad commixtionem cum segatori 1exu inducunt , in eos non cadere. Idque cum de angelis bonis
vel hoc nomine diei nequeat, quod nullis indicio constet, post primam illam defectionem alios lapsos esse, aut labi posse ρ ita malos angelos, quae aliorum est sententia , vel ideo intelligere non licet, quod absonum esset, eos vocari stilos .Dei. Rectissime itaque existimant, qui per filios Dei Sethitas intelligunt , qui hactenus sanctitati& innocentiae vitae studentes, diuinae voluntati morem gesserant, seque filios Dei hoc ipso este comprobauerant. Nec inisequens, ut homines pii in scriptura filiorum Dei nomine veniant. Et licet isti, de quibus hic Moses loquitur, a pietate desciverint, & . ad praua abrepti sint, a statu priori tamen recte ita vocari potuerunt. Per filias autem hominum quaenam intelligantur, oppositio docet. Cum enim Sethitae dicantur filii Dei, per filias hominum non aliae, quam filiae Cainitarum intelligi postiant. In hisce matrimonio sibi sociandis eum magis prauas suas cupiditates, quam rationis duehun, aut Numinis voluntatem sequerentur Sethitae, & ipsi in deuia abrepti sunt, & esiae runt hac rations, ut ciuita. Dei cum ciuitate diaboli coniungeretur,
190쪽
vel illa potius hac coniunctione de Ieretur, unde extrema tandem omnium mortalium pernicies. Etenim qui ex istis Sethitarum &Cainitidum matrimoniis nascebantur liberi, impia Cainitarum exempla imitantes, a maiorum virtute prorsus degenerabant. Inter hos
nonnulli illud vitae institutum, quod Nephitim ex Cainitis secuti erant, amplectentes, 'ingentem fortitudinis famam sibi pepererunt. Id Moses tradit Genes VI. . ubi iterum, quinam per intelligantur, quaeri solet. Sunt enim, qui hanc vocem vertunt per aposatas & desectores, quae significatio, etsi verbo '' Ad non re-lugnet, ut ex L Sam. XXIX. I. II. Reg. VII. . aliisque locis liquot,ic tamen nimis generalis est, cum omnes homines ante diluuium, excepto macho cum suis, defecerant. Alii, ut R. AB EN EsRA,&plerique thraeorum, gigantes intelligunt, quod homines illis conspectis ob staturae proceritatem, corporisque molem, metu perculsi conciderenι, vel quod illi alio. cadere facerent, prosternerentque. . t xx. etiam interpretes γιπαντες verterunt, quos & vulgatus 1 cutus est: suntque & ex recentioribus plurimi, qui eandem calculo suo adprobant sententiam. vid. MELCHIOR LEIDEKKmus, de repubi. ebr. lib. I. cap. m. p. g. aa. Sed eum verbum Da noa tantum radere, sed & irruere significet, Iob. I. - . alibique, rectius sentiunt, qui violentos aliorum inuasores hac voce describi existimant, qui cum fortitudine etiam aliis praestare soleant, huc Chaldaeus haud dubio respexit, cum eam vocem per viros fones expressit. Eam vocis icta, quam tradidimus, significationem lite locum habere posse, perspexit etiam R. fALOMON I ARCHI, dum
eos ita dictos putat, ' a V quod ιν erent, mundum sibi subiicerenI. Fieri equidem potuit, ut corporis magnituesne & statura ingenti praediti egent, sed id praecipue hie non
innuitur. Immo cum homines corporis mole & robore praestanates , audaces & ad omnia parati esse seleant, hine gigantes z, Addicti sunt, Num. XIII. u. Tales itaque invaseres violenti & magni latrones cum inter Cainit's iam antea essent, exemplar illorum secuti, quos Sethitae ex Cainitidi procreanerant, euasere ' Nitri nominis, hoc est, magnam sortitudinis Iaudem famamque ob es strenue gestas. consecuti sua Lamechum Cainitam, cuius supra