장음표시 사용
281쪽
TRACTAT us DE UIR T. RELIG. CAP. VIII.
iue reliqua quae ipsis ex illa sum sint, in
pauperes alios e pios usus tenentur non sinium ex earitate di religione , sed etiam ex iustitia erogare . Si vero aliter se gerant ea inulus profanos expendendo, peccant mortaliter, secundum communiorem gravissimorum Theologorum ae Canomstarum sententiam contra
paucos qui contrarium sentiunt: obnoxii sunt etiam ad restituendum pauperibus vel aliis piis caussis e nec ulla contraria consuetudine excusari possunt ἰ quae ut te opposita iuri naturali, ae ideo irrationabilis , nun quam potuit neque potest legitime praeserib re , ae proinde est merus abusus. Patres inmnes de Concilia qiuecumque, praecipue Nicaenum L Carthaginense , Toletanum , Hispalense, Tridentinum , aliaque universalia ae particularia quae per omnia Ecclesiae saecula celebrata fuere , etiam post ultimam artitionem quae contigit in bonis immo- ilibus Ecelesiae , conliderarunt bona omnia
quae ab Ecelesia possidentur , esse bona a pietate fidelium Deo dicata in spiritualem
eorum proiectum ἔ nee alterius conditionisae naturae ea semper agnovere , nisi ut pia fidelium vota, pretium peccatorum , Patri
monium Christi & pauperum ἰ dc nonnisi
hisce titulis , quandocumque factum ianittit de illis bonis sermonem haberent, ea nominata dc expossita suerunt. Exinde autem nihil habetur frequentius ac usitatius in s eris eanonibus dc Sanctis Patribus , quam decantare ae simpliciter definire temporaliariclesiae bona vota fidelium , pretium peccatorum, Christi dc pauperum patrimonium. Porro de eorum usu concordibus sententiis
Concilia & Patres omnes concludunt, enixe inculcant , ac invariabiliter constanterque semper repetunt , non alium omnino es Iemlle eorum usum , nisi in pietatis opera rnempe in lacrorum ministrorum necessariam sustentationem, in Ecclesiarum divinorumque ministeriorum decorem , dc in pauperum alimoniam. Idcirco mirum videtur , adhuc versari eontroversiam circa doctrinam ac veritatem hane, quam munit ac protegit gravissima auctoritas Ganciliorum omnium, tot summorum Pontificum, ae omnium Sanctorum Patrum qui hac de re eperunt , &in unam ea semque sententiam de distributione ecclesiasticorum proventuum descenderunt & eonven runt omnes , asserentes , nonnisi in pioq usus eos cedere posse. Et ita habetur can. Pontifex c. XII. q. III. dc can. Quia iusta ire. e. xv I. q. I. in quo sic t ritur : Qιta iuxta Sanctorum Patrum tracii.
pretium peccatorum, patrimonium pauperum: d hoc idem repetit cari. Apostolica x III. c. XII. q. I. ubi ita concludit e Per hoc e
ri a cos reditus laedere q-ι ad propriam utilitatem, er A escam pauperum oepere fnorum sustentationem esse decernimus. Quisquis autem ρη hans definitionem noram contrarium huic Sedi ac umwrsati Synodo
agere tormeris ἰ deponatur ut praevaricator divinarum legum o praeceptorum. Ita definivit & statuit Concilium tenerale VIII.
dc sie aliis in locis quamplurimis iitris canonici, Conciliorum , summorumque Pontimeum . Unde hic notandum occurrit , quod qui praeter suos usus in alium usum quam in pauperum sustentationem ecclesiastiscos proventus converterit, sit transgressor legum divinarum dc praeceptorum. Idcise
eo manifestissime sequitur , quod distributio rerum ecclesiasticarum quae propriae s persunt sustentationi, in profanos usus co vertere, sit contra ius divinum , ac proi de eontra iustitiam: &ideo cum onere non solum mortalis culpae, sed etiam restituti nis, a qua minime excusare potest contraria consuetudo, quae contra ius divinum est irrationabilis ae legitime praeseribere nequit,& consequenter est merus ae manifestissimus abusus. Totum hoc maxime confirmatae explicat can. Res Ecclesiae XII. q. I. Res
Ecclesie, inquit summus Pontifex, non quasi propris , sed ut communes o Domino oblati , cum summo timore non in alios quam in
praefatos Qus sunt Meliter ὐspe fandae. Qii id clarius, quaeso, desiderari potest , ut
veritas huius lententiae elucidetur ae ad plenam evidentiam dignoscaturi Inter Patres vero S. Fulgentius Serm de
Villie. Nuis, inquit, credita est dispensatis saeuitatum Domini nori , uri as utendum eis socienter, Dei ad disribuensum confer.
vis r ideo non heri eas in expensas usurpare supersuas; cum fit eruationis ratio Dominownienti reduenn . S. Bernardus Epis. II. clericos omnes in unius Fulconis persona
interpellans ait : Quidquid praeter necessa rium victum ae simplicem in tam de aliari retines. tuum non est, rapina est, facrilegium si dc lib. de vis. O moris. cleris. haec ha-iat : Res pauperum non pauperibus dare , ραν faerit ri erimen esse ignoscitur . Sane patrimonia pauperum, secuisaies Ecclesiarum ἰπ sacrilega eis crudelitate surripitur, quis
Mid sibi ministri ετ dispensasores, non utique domini ves possessores, ultra Dictum accipiunto institum . Et circa idem tempus Petrus
Blesensis in sua Epis. v. ad carnον. Disc.
282쪽
TRACTA TUA DE VIR T. RELio. CAP. VIII.
haee scribit : Si te illius discipulum prome-νis qur innit miniflrare , non mini'ari ; sic ministrabis pauperibus , ut non vituperesurministerrum tuum, ut patrimonium Chrisi θpauperum mus, quod ιιιi commissum est , in
egentium necessitates, non in usus extraordi. Harios expendatur. Hic igitur nota , Blelensem confundere patrimoniam Christi & pauperum , tamquam unum sit patrimonium
Christi & patrimonium pauperum . Quare eum bona Ecclesiarum quae a clericis possidentur, sint patrimonium Christi , ac ideo pauperum hine quidquid clericorum sustentationi supersit, ut eiusmodi patrimonii pars, debetur pauperibus , nec sine graumniustitia possunt clerici ea , pauperes defraudando, in usus profanos dii pensare. Et haec est sententia etiam iiis ignis Theologi, qui Tom. I. Scholicr. in can. pag. III 8. ait : Eccle- fastica bona non solummodo ad clericos , Iedes iam ad capsmos , peregrinos , Orpbauos, vi
duat , iu*υis pauperes gricio CT aequo proportionis rure pertinere , es lucidum dogma AD postolorum , omnium Sanctorum mirum , cum Harum sub caelo Ecclesiarum . Van- Elpen . Non attuli studiose testimonium aliquod veterum Patrum, sed eorum tantum qui partitioni iundorum Ecclesiae successere , ut praevenirem distinctionem quam obiicere s, lent patroni contrariae sententiae, ex bonorum Ecclesiae partitione: nempe hoc verum suisse ante eamdem partitionem, non vero postea , quando in tali partitione iam si iaportio pauper:biis suit assignata . Nam hi Patres ita alloquentes clericos de eorum O ligatione erogandi superflua in pauperes, ita eos alloquuntur , post ultimam partitionem quae suit vera partitio, idest fundorum, circa saeculum X ll. secuta et quae non oli par titio quam aflerunt in hae sua oppositione ,
tempore Simplicii & Gelasii, idest circa saeculum V. statuta , quando ordinata suit ab Ecclesia partitio non sundi rum , sed proventuum tantumnacido in quatuor partes sad hoc nitidem , ut restitueretur ac revivisce-xei ve ius disciplina a Christo & ab Apost iis trad: ta, impendendi luiiulcon, Hi reditu, etiam in sartis tectis Ecclesiarum & subsidiis pauperum, quae coeperant a elericis defraudari in eorumdem bcinorum distributionibus quae inter ii ita solos clericos fieri coeperant. Partitio en: a terrarum & praediorum quae sensim circa saeculiam Vill. induci coeperat, rim versim penitus Dori obtinuit ,
nisi post annum Christi ni illos unim. Et haec
partitio quae adversariis sacri e posiet, ni ilia tenus eximit clericos in erogandis superfluis in Ecclesiarum sabricis & pauperumlubsidiis: tametsi in hac eartitione facta suis. let Ecclesiae & pauperibus assignatio suae
quartae partis. Qii id quod nullum iam ha tur hac de re certum & probabile documentum quod hoc comprobare valeat cum rarissima & fere nulla exhibeantur huius assignationis vestigia . ac proinde probabilius praesumendum sit, ea tem Ecelesiae dc
pauperum portionem apud clericos remani ille . Haec , inquam , neutiquam abiblvit clericos ab iis quae lupersint sui tentationi . erogandis in pauperes; etiamsi in eadem iptis iacta fuisset suae partis assignatio: quia haec
partitio minime immutavit, nec immutare terat huius cenacui bonorum naturam, con
ἡitionem, & uium iuxta tritum Theolog rum & Canonillariun es satum : Quod semel Deo dicatum suit, semper remanet Deo dicatum; ac ideo in pios usus, & mamquam amplius sine ceconomi sacrilegi in usus pro sanos , nisi aliqua gravi interveniente ac rationabili caussa , idest gr.ivi Ecclesiae vel fidelium necessitate , impendendum . Unde sicuti bona ecclesiastica quae in titulum beneficii minc possidetu clerici, non minus ac ante partitiCnem, nunc quoque sint omnino eiusdem natui ae di conditionis, videlicet
bona Ecclesiae Deo dicata , vota fidelium ,
pretium peccatorum , patrimonium Christi& pauperum: hinc non minus ac ante Par titionem clerici tenentur ea in pios usus
eros a re ; in sui' videlicet sustentationem ut Ecclesiae ac Dei ministrorum, in Ecclesiarum & pauperum si ibsidium , in cultum& gloriam Dei eadem impendere . Haec enim decernit Concilium generale VIII. carr. xv. de his bonis inquirens r Ob escam pauperum , peregrinorum sustensasionem esse:&Lateranense III. celebratum iam conium mala eorumdem bonorum partitione , cap. XI κ. admonet clericos Ut recordentur, Fcclesiarum boua nempe suoruni beneficio-tum clericorum, ac pauperum chriβι --bus deputata esse. Qitare Gregoriiix IX. cap.
iv. de foro compet. ait et cum valde si in ινιιum , ea quα collata su ut tro remedio peccatorum . Ecclesiis vel rei ota , aut eis iugis modis acquisita , aliis Mibus applicari . Tenentur insuper iure naturali & divino ad huiuscenic, di ten poralium Ecclesiae pro
Tenentur primo iure divino e quia , ut vidimus , sunt bona quae utpote ipsius cui tui dicata , ad ipsum pertinent; ac proinde expendenda in usias qui in ipsius honorem& Lloriam cedant. Tenentur secundo iure
283쪽
ΤRACTAT Us DE Uin T. RE Ll C. CAP. VIII. naturali e quia fideles cum tali intentione
ac onere, loto pietatis ac religionis instinctu ae intuitu in Dei honorem, ob spirituale animarum suarum remedium dc utilitatem, idest eum pacto implicito leu tacito ut in cultum divinum aliosque pios usus Deo gratos impenderentur , in sustentationem te ilicet sacrorum ministrorum dc pauperum, in fabricam & ornamenta templi eadem binna Ecclesiis legarunt ac reliquerunt . Huicta Tliomas qui floruit post laudatam bonorum Ecelesiae partitionem, hoc non Obliari
bet : clerici beneficiarii) sunt dispecatores
bonorum Eccinae quae sunt pauperum , quos defraudans, proaege expendendo . Et S. Petrus Damiani qui pariter floruit post bonorum ecclesiasticorum divisionem , deplorabat luperfluas eκ pentas quae fiebant a clericis ex bonis ecclesiallicis r & indignum reputabat, ut ex his divites epularentur, & pauperes
quorum est substantia, exclu)erentur . Ita Opust. xx. cap. 1 . Intentio vero devota fidelium pro pio iusta bonorum quae Ecclesiae obtulerunt, satis constat tum ex obiecto cui bona sua dicarunt, qui est Deus; tum ex fine ob quem ea dicarunt,qui est eius deni Dei cultus& honor ; tum ex loco cui ea legarunt, nempe Ecclesia , quae est domus Dei tibi praecipuis religionis officiis ipse colitur. Unde non alia intentione praesumi potest ea donasse Eeelesiae, nisi ut distribuerentur in ulus qui ced rent in Dei si ciriam & cultum iὸcirco inpios religiososque usus , quibus solis Deus. coli potest & honorari. Et eo vel maxime quod ex talibus largitionibus quas Ecelesiae iecere, intendebant Officia & opera religi nis sibi salutaria , meritoria , & Deo grata exercere ς dum eadem non nisi ut ipsi Deo dicata Ecclesiae donarunt: quod revera non fecissent respectu eorum quae clericis sit peresse eontinxeret , si ea contuli sient lineonere & pacto implieito saltem & tacito , quod in usus pios ac Deo gratos omnia impenderentur. Nam pium opus non est , ut notat P. Anto ine, praebere bona clesiae ministris, Mi pro eorum libito etiam in usus prosa illa possint impendere. Et hoe patet etiam ex sacris canonibus, praecipue can. Pontifex III. c. XII. q. ID. ubi haec habentur : Ille qui donat pro redemptione an mae suae, non pro commodo Sacerdosis osse
Et lane haec ratio fuit quare a Patribus dc Conciliis res Ecclesiae , dum de his sese
monem sacerent, non alio titulo semper definitae δc appellatae fuere , nisi vota fiὀelium , pretium peccatorum , patrimonium
Christi & pauperum . Vota sane fidelium s ait van-Ei pen) quia primaria intentio fidelium bona offerentium est illa Christo ose
serre, & quodammodo consecrare & vove re ς ac ideo dicuntur etiam patrimonium Christi . Pretia vel redemptio peccatorum 2 quia fideles temporalia Deo offerunt, ut lux ta divinum monitum eleemosynis peccata sua redimant . Et haec ratio fere in omnibus piarum donationum antiquis instrumentis occurrit. Hinc dicuntur Sacerdotes comedere peccata populi e eo quia comedant quae populus in expiationem suorum peccatorum Osfert. Porro eum Deus usu temporalium rerum non indigeat, eaque sibi impensa reputet Christiis , si pauperibus tamquam fratribus & meimbris impendantur, ut
protestatur in Evangelio Matth. cap. κκου.
Quamdiu fecistis uni ex his fratribus meis minimis , mrbi fecissis hine semper indubitanter censuit Ecelesia . bona sibi a fidei
bus donata tamquam eleemosynas pauper
bus ut membris Christi oblata esse dc lases ita ; idque ea semper appellare consile vie patrimonium Christi Ac pauperum , idest pro pauperum indigentiis subveniendis Christo oblata. Et saepissime ex hae pia fideliuni intentione bona Ecclesiae appellata suere simpliciter patrimonium pauperum . Hanc fidelium piam simulque unicam in suis oblati nibus mentem dc intentionem clare exm fuit S. Ambrotius lib. II. de ossic. cap. XX. ubi ait e cuicumque Lonum operarium vi
det, ipsi confert quod ille suo oscio dispen-μι , securuι quod ad pauperem jua te enissmber cordia. Nemo enim υult, nisi paviri promere suam collat ovem. Hunc singularem tinem bona Eccletiae offerentium eum S. Ambrosio agnovit etiam D. Thori as , dum im's. II. ad Corinth. cap. XII. De . U. ait ,
quod Principes aliique bona Ecclesiae non dederunt Praelatis propter se, sed propter pauperes : Cr ideo non derunt eis , sed pauperibus . Praetextis autem dantur, tamquam Num
perum dispensatoribus. Similia tradit Concilium Triburiense can. x III. Ideo dandae decimae 3 ut Deus placetur, o m .dri Ecclest e triberiores fiant adspirisualis retillii expletionem, necnonsecundumstatusa canonum in Justentatio nem pauperum θ' restaurasionem heclestarum
proficiant. Pinniodo igitur lecundum contra
riam sententiam poterunt benefietarii post b norum EccIesiae ὸivisionem censeri eκempti a contribuendis iis quae , detracta eorumdem sustentatione , supersint , in pauperum re
EcclesiarEm subsidium 3 Quis aiserere aude bit ν
284쪽
TRACTAT Us DE VIR T. RELIG. CAP. VIII.
hit, eos ad summum teneri ad hanc contributionem ex caritate , non secus ac ex Propriis eorum bonis tenentur laici : dum tot manifestissima atque gravissima testimonia Conciliorum & Patrum qui dictae partitioni successere , aeque ac ante partitio nem, docent, ex iustitia eos teneri erogare in pauperes & Eeelesias suae mini eratae sustentationi superflua λ Igitur iuxta Concilia di Patres, secus agentes violant ius divinum ac naturale, & ad restitutionem tenentur: tantum abest, quod solum teneantur ut laici ex mera caritate. Quandonam Patres, Concilia, gravissimi Theologi ape te ae stricte declararunt, bona Iaicorum esse bona Deo dicata , vota fidelium , pre lium peccatorum , patrimonium Clarilii Spauperum, dc quod ex tacita intentione &pacto suorum maiorum a quibus heredes Lint instituti, teneantur quae ipsis supere sint, in pia opera erogare: sicuti concordis bus animis loquuntur de bonis ecclesiallicis
beneficiariorum a piis fidelibus ex pietate in Dei honorem Ecclesiae donatis λ Laicos sane numquam praegravant tali onere , nisi late ex fraterna solum caritate non vero stricte , ut alienarum rerum administrat
res , ex iustitia simul e sicuti praegravatuclericos beneficiarios , qui possident bona a fidelibus Ecelesiae intuitu pietatis erea Deum relicta & donata , ut in pios ut ad ipsus Dei honorem ac gloriam distribuantur.
Dixi Ecclesiae donarur quia fideles bona sua veluti sacrificia donarunt Ecelesiae, uti loco Deo sacrato ad oblationes . sacrificia
Merenda , & eultum quadam praecipua ratione ibi ei reddendum , ita ut intenderint tali munere Deum honorare ae colere . non vero donarunt Ecelesiae Praelatis, ut in quos eumque usus pro libito suo disponerent. Quisnam tam ineptum absurdum sibi persuadere potest, fideles voluisse propriis bonis suos consanguineos exspoliari, ut ea traderent eleri eis etiam in profanos vanosque usui dissipan)a ὸ quando ita Eelarunt religiosum usum suorum bonorum per saeros ministros , ut ne iisdem quis eorum abiit
retur , in Ecclesiis dotandis pro beneficii
alicuius erectione caute ordinaverint ut in eorumdem beneficiorum vacationibus non
nisi pius probusque Sacerdos substitueretur, ex intentione saltem litiplicita ut bona sita Eeelesiae addicta pie administrarentur ac distribuerentur r ut habetur in inurumetuis vel testamentis quibus huiusce i insi- tutiones vel tempore mortis ordinatae, vel dum adhuc deserent inter vivos, statutae
Ex his igitur sequitur evidenter, clericos beneficiarios teneri ex iustitia impendere inpios usus ea quae ex propria honesta simulque moderata sustentatione ipsis supersint; immo ea quoque quae propriae sustentationi subtraxerint parcius vivendo. Nam sive bona quae ecclesiastico supersunt, sint superflua sustentationi, sive ex studiosa parsimo
nia reservata: in neutro casti ullatenus e rum natura immutatur, ita ut semper sine
bona Christi & Ecelesiae , & pauperum pa
trimoniu ; ae ideo semper idem onus levant & secum habent , ut in pios usus distribuantur. Idcirco si aliter agant beneficiarii , idest ea impendendo sive in augendis suorum consanguineorum divitiis , sive in splendidiore ae lautiore sui sustentati ne, sive in victu, in vestitu. aliisque sumptuositatibus quae eorum conditioni vel eleis rieali moderationi tam sol licite a sacris canonibus inculcatae ac praeceptae non conveniunt, in ludis sei licet, deliciis, & vanitatibus saeculi quae etiam clericalem honestatem ae decentiam maxime dedecent e graviter peccant contra ius naturale dc divinum , ut infideles administratores rei alienae , Christi nempe & pauperum quibus Gdeles bona sua donare intenderunt , dum ea donarunt Ecclesiis, ut supra demonstravimiis; ae proinde restitutioni sunt obnoxii. Dixi μι in augendis suorum consanguineorum Δυisiis: quia ceteroquin potest he- neficiarius eκ bonis beneficii eis opem sesere in iis quibus indigent , sive ad ipsorum
sustentationem , sive pro nepotum secun dum eorum conditionem educatione aut proneptibus cum sibi aequalibus in matri in nium collocandis . sive in aliis huiuscemodi consanguineortim indigentiis ,' minime vero in augendis eorum piaediis & facultatibus , ad nobiliorem statum eos elevando, de ec-elesiasticis bonis disponere valent. Semper tamen in succurrendis consanguineorum ege uatibus beneficiarius attendere debet ne plus quam par sit misericordiam erga eosdem exerceat, cum gravi aliorum pauperum detrimento e ita ut conserat quidem parentibus egenis subsidium; sed eum tali ordinata distritatione, ut aliquid etiam pro aliis pauperibus subveniendis supersit. Caveat igitur ne in e sanguineis sublevandis ipsum deei piat terrenus affectus earnis & sanguinis , ut non semper dirigatur sola aequitate quam exigit fraterna caritas , adeoque ultra e rum indigentiam eos cumulet, vel cum gra- Vi
285쪽
TRACTAT Us DE Ui R. r. REM G. CAP. VHI. vi aliorum pauperum dispenὸio. Idcirco habeat semper ante oculos .illam S. Hieronymi ex pr brationem EI Ist. XU. quae Sra vem metum iniecit Petro Ble sensi. ut rei eri
ipse in sua Epistocli. Hadie pro sistis quos a stulit Prieuiis Ecclesiae Deus, habere nepotes
in dissipationem patrimonii Christi π in salutis dispendium permIttuntur. Hic tamen oecurrere potest difficultas, num beneficiarius possit tuta conscientia eκ bonis heneficii superfluis , vel saliena quae cumulavit parcius suae sustentationi indulgendo , compentare consanguineos pro ex
peniis quibus fuerunt obnoxii , ut in statuclericali ipsum constituerent λ Ad clariorem intelligentiam securioremque dissicultatis linlutionem , dico attendendam et e consanguineorum conditionem, ut deprehendatur,
an ex huiuimodi impensis damnum aliquod passi sint e cum ex hoc tota vis solutionis dependeat . Etenim ii elerici conianguinei sint civilis ae honestioris conditionis , ut iam alii eiusdem conditionis soleant filios honorifice educare , in studiis scilicet litterariis ac liberalibus artibus ut etiamsi clericus statum clericalem ampleκus non fuisset , adhuc parentes easdem eκ pensas subiissent vel in honora- Filioribus Collegiis , ut serebat corum conditio ; vel tantas possideant opes , ut nullum ex itidem eκpensis seni bile damnum dici possit ens leniisse: in hilire casibus clarissime patet , non posse ullo modo in conscientia ex bendi fieti reditibus , sive superfluis, sive propriae sustentationi subtractis ,
dictas expensas consanguineis compensare ;quia consanguinei nullum ex hoc revera passi sunt detrimentum. Secus vero res se habet,
si eleri ei consanguinei sint vel valde mediocris sortianae , ita ut nonnisi ut eumdem ad clericalem statum assumerent, easdem expensas secissent, & ex eisdem expensis non leve nocumentum pasta sit res familiaris; vel consanguinei sint humilis ac demisiae conditionis, scilicet villicorum , vel artificum , aliorumve qui ex industria proventus ad suam sustentati nem sibi vindicant. Lieet enim hi aliquando facultates aliquas commodiores possideant, einrum tamen conditio seri, ut in tali comm
diore statu se conservent , quod tali prudentia rem familiarem, sicuti omnes alii eiusdem conditionis agunt , insi quoque regant ac moderentur. ut filios sims in propria vel in aliqua alia oeconomica professione seu arte sine certo dispendio educandos tradant , ut
ipsi proprio opere dc labore suam sustentationem sibi providere debeant. Idcirco cle- Insiit. Tb:Ol. Mor. Tom. II.
ricus , si in statu laicali permansisset , sane
eamdem sortem ipte quoque subire debuerat ; ac proinde expensae factae pro elerico educando sunt prorsus extraordinariae ac superiores conditioni suorum consanguine rum , ct cum non levi rei similiaris ali rumque fratrum incommodo ac detrimento. Nam dum alii pro communi sustentatione &rei familiaris eonservatione & augmento
elaborare cogebantur ἔ clericus exemptus a
tali onere iustentabatur in litterarum stadiis , sive in episcopali Seminario, sive alibi, expensis communibus rei familiaris , & eκ aliorum consanguineorum Iaboribus , & exinde non sine notabili eorum incomniolo ac praeiudicio . Unde non incongruum videtur , quod huiuscemodi clericus , si aliquod ecelesiasticum beneficium consequatur , saltem ex iis quae voluntarie ex competenti
sua sustentatione sibi l ubtraxerit , attamen sine clericalis decentiae ac dignitatis dispeii dio , posse in conscientia compensare consanguineis damna quae passi sunt in re familiari, dum tali honorabili eo nodo quod eorum non ferebat humilis conditio , eum
educarunt. Etenim non video ullam infidelitatem ac iniustitiam committi ab hoc beneficiario in rerum ecclesiallica ruria administratione, ex iis quae propriae luitentationi subtrahit parcius vivendo, compentando con sanguineos in exi ensis quaecum suo incolin modo susceperunt ut in clericali statu eum constituerent: eo vel niaxime quod ita agendosa reddiderint de Ecelelia optime meritos , utpote qui proprio dispendio iactum mi inistruna eidem Eceleliae providerunt. Nec ullatenus mihi videtur i, implicare posse , etiamsi coinmodiores adhuc possiderent sortunas e cum erasmodi gentis commodior il se tus non sit ita iacultatibus munitus, ut facilius eκ aliquo etiam non tam gravi even tu in deteritu non vertatur. Unde iure ac merito subsidium talis comp'nsationis ce
seri nequit ut aliquid abunὸantius , & petis sitfficiens ut consanguinei beneficiarii per ipsum praecise & simpliciter in meliorem
mutentur conditionem. Verum eum praecipua ratio qua contraria sententia statuit in elericis beneficiariis
onus tantummodo caritatis, non vero iustitiae , erogandi stiperflua in pios usiis , ac proinde si deficiant , non teneri ad rest' tionem ; respiciat dominium quod post par titionem bonorum ecclesiasticorum cis 'petere supponunt in portione eisdem ita- tuta: hinc , ut res circa hoc quoque discutiatur , operae pretium est ut tale praeiuγ
286쪽
positum dominium in clericis beneficiariis
De dominio bra, clario m in supersuos
suorum benesciorum reφιus , iuxta
hodiernam Ecclesiae disciplinam. Gravis versatur difficultas inter dsores, Theologos videlicet ae Canoni stas , in definiendo . num clerici benescium aliquod , si-Ve curatum, sive non curatum sydentes verum abiblutumque in reditibus sui Mneficii dominium habeant : ita ut iustitiam non laedant , si in alios quam in pios ultra eos impendant ; ac proinde non fiant restitutioni obnoxii. Nam talia Himaeva sua origine , utpote Deo cc Ecclesiae in ipsius honorem oblata , & primario ad alendos sacros ministros qui in templo ad eius cultum deserviunt , videntur m posse
nisi in pios usus impenὸi ; id est post sacrorum ministrorum sustentationem in sacris templis ornandis & pauperibus alendis: sicuti prioribus Ecclesiae temporibus sanete , religiose, inviolabiliter observatum fuit , &quando Ecclesiae bona in communi possidebantur , & postquam etiam vigebat prima divisio , oblationum videlicet ac redituum
quae ex , nis Ecclesiae percipiebantur ; in qua statutum suit ut ab Episcopo qui erat crinium Ecelesiae bonorum administrator , fierent quatuor partes, sibi scilicet, clem , Ecelesiae, & pauperibus. Difficultas igitur versatur post bonornm im lilium divisi nem re beneficiorum erectionem , in qua partitione ab aliquibus supponitur , ta istabique certo scindamento, iactam suisse suam bonorum assignationem etiam Delesiae &pauperibus e utrum scilieet eleriei nunc rodituum suorum beneficiorum , ut partis seiunctae ab aliis sibi assignatae , sint domini , in pro libito possint de eorumdem sibi super. fluis sine violatione iustitiae & debito restitutionis in quosvis usus 'etiam profanos dise
Variae circa hoe sunt sententiae . Alii enim volunt, clericos beneficiatios esse eorumdem bonorum dominos. Alii vero,&est communior ac probabilior graviorum doctorum sententia, hoc negant. Utrique tamen
conveniunt, teneri s& inter modernos haec est communior erogare superflua, ea nempe quae ex honesta ac decenti eorum sustentatione ipsis supersint, in pios usus. Sed e Tum qui admittunt dominium eorumdem redituum in clericis , duae sunt claues . Alii T. RELio. CAP. VIII.
scilicet qui censent , eos habere tale d minium sine ullo onere impendendi superis stua in pios usas , & ad hoc non teneri nisi ut laici, strictius tamen & sub tMrtali, ex sola caritate. Alii vero qui clericis beneficiatiis hoc dominium concedunt; in nliberum tamen, sed praegravatum onere exinpendendi superflua in pauperes seu alios pios
usus ex sacrorum camnum praerepto : ac proinde, si aliter se serant, illos contra religionem peccare asserunt, idest solo iure ecclesiastico ex religionis. virtute , ob bono rum conditionem ex quibus instituta sunt beneficia, quae vota sunt & oblationes pi rum fidelium, ae pruinde ex hoc capite agere etiam contra iustitiam, & ad restituti nem teneri. Qui vero negant, clericos beneficiarios dominos esse redituum suorum beneficiorum, sustinent teneri non solum eκ iure ecclesiastico, sed etiam ex iure naturali & divino , distribuere illorum redituum superflua in pios usus et ita ut si in pros
nos usus expendant, peccent contra iustitiam , ct ad restitutionem teneantur. Et haec sententia , utpote traditioni Patrum Meanonum doctrinae ae statutis prorsus consona, ac ideo securior & probabilior , nunc est communior : & hane omnes Sraviores Theologi ae Canonistae sequuntur.
Verum , antequam procedamus ad momenta quibus Veritas huius sententiae demonstratur, observandum est I. quod hic t quimur de clericis saecularibus qui domi- .nium non abdicarunt , non de Regularibus qui ob paupertatis votum individualiter e luteumque dominii sunt omnino incapaces. Item hic sermonem instituimus de bonis quae clerici percipiunt ex ecclesiastico ben hcio ; non de eorum bonis patrinUnialibus quae aliquo ei vili iure ac naturali ad ipsos pervenere , vel de quasi patrimonialibus equia cum de his . non secus ac latet , d mini sint; licite in quoscumque usus etiam profanos eadem impendere possunt sine ullaeulpa, dummodo usus sit honestus , & sine
onere restituendi. Observandum II. nomine piorum ullium
seu operum intelligi usus & opera omnia misericordiae, tum corporalia itum spiritu lia ἰ itemque omnia quae ad Dei cultum manimarum salutem ordinantur : bona illa Ecclesiae donata sint a piis fidelibus alsubveniendum proximum man solum in eorporalibus necessitatibus , sed etiam in spiritualibus; & ad divinum cultum promoveri dum . Pauperes vero ii cententur qui necessariis carent tum ad victum , tum ad
287쪽
TRACTAT us DE VIRT. RELIG. CA F. VIII.
sui status sustentationem , iuxta cuiuscum que conditionem . Locus vero ubi est Mn viuum , ceteris paribus , aliis est praesere dus; ita ut si ibi traviores sint necessitates, potius hae quam necessitates exterorum sis, veniri debent : seeus vero , necessitatibus Ioci & etiam exterorum prudenti distributione est succurrendum ἰ semper tamen attendendo ne loci necessitatibus opitulatio defietat. Cietiei His positis , dicimus cum probabiliore & ςdi securiore , elericos non esse dominos redi-
vv di tutina mere ecclesiasticorum sui beneficii , sed ministros & dispensatores: idcirco teneri ex non do' iustitia , quidquid ex eorum honesta ac d'
mini . centi sustentatione supersit ex iisdem reditibus , expendere in pauperum subventionem vel in alia Christianae pietatis opera . Et haec doctrina videtur tenenda , utpote quae manifelle consentiens saerorum canonum statutis. Patrum traditioni , ac gravissimorum Theologorum & Canon istarum sententiae s curiorem reddit conscientiam quam opposita: quae eum sanioribus &validioribus principiis quam ista non nitatur; sine suspicione saltem gravis periculi propugnari non potest Prib, tui Concilia omnia & Patres , quoties-
Eccles a cumque contigit ut de bonis Ecclesiae raditio. per omnia saecula ante & poli eorum par- titionem mentionem saeerent , semper ea
appellant, sicuti iam, notavi , bona 'sacra& Deo dieata ; ac proinde omnes semper
non alio titulo ea explicant quam vota fidelium , pretium peccatorum , patrimonium pauperum e tuorum ecclesiastici domini non sunt ; sed tantum dispensatores . Ita loquitur Concilium generale Nicaenum
II. can. XII. Omnium ecclesiasticarum rerum
Episcopus sollicisudinem habeat , o iuspenset
ea , tamquam Deo contemplante. Non licear
autem et fraudare quidquam ex iIlis, vel cm' gnatis propriis donare quae Dei sunt. Quod si pauperes fuerint , ut pauperibus largiatur.
. Similia habet Concilium generale UIlI. can. xv. Lateranense III. can. x III. Gregorius I x. cap. xv I. de Ior. compet. & Tridentina Synodus . quorum auehoritates iam in praecedenti para grapho de usu horum bonorum attuli. His coneordat Concilium. Turonense anno DCCCXIII. can. x. ubi haec habet :Rebus Ec late ita utantur, non us propriis,
sed ui sti ad di pensandum commissis: & Paris ense ann , DCCCXXIX. allatis multis canonibus & textibuq Patrum , can. xv. ait :
oLe. Idem eonfirmat Concilium Carthagisnense IV. can. xxx I. Cabilonense II. ean. vI. Aquisfranense can. xv I. Nannetente can. T. cum quibus concinit Alexander IlI. ea Fr4ternitatem eri . de donat. in haec vemba: Cum Episcopus oe quilibet Praelatus rerum ecclesiasticarum s ι procurator, non domi nus. Ex quibus evidenter constat, bona ec elesiastica superilua, ut res Dei , esse pau perum patrimonium et adeoque Melesiastic eorumdem possessores esse non dominos ,
sed ministros tantum & dispensatores. Hinc Concilium Tridentinum sus xxv. cap. I. de reform. beneficiariis omnibus omnino inter dicit ne ex reitibus Ecclesiae consanguineos familiaresis suos augere sedeant : cum σcanones Apostolorum prohibeant ne res παρο
suas quae μι sunt , consanguineis donent ; sed si pauperes sint, eis ut pauperiabus digribuant i eas autem non distrabant
nec dissipent. Non ititur ex Coneilio Tridentino clerici redituum suorum benefici rum sunt domini: eum non valeant pm einrum libito ne suis quidem consanguineis , nisi ut pauperibus , praebere. Dixi beneficiorum : quia etiam tempore concilii Tridentini non nisi bona ecclesiastica suorum beneficiorum administrabant; cum alia bona ecclesiastica , sicuti v. s. fabricae , a laicis
non secus ac nune administrarentur.
Consonae Conciliis & iuri canoni eo sunt Patrum sententiae , qui omnes, dum hac de re sermonem habuere, semper senserunt ac docuerunt, res donatas Ecclesiae a piis fidelibus in pios usus , scilicet in sacrorum E elesiae ministrorum sustentationem, ecclesiarum ornamenta , & subsidium egenorum esse impendendas; & ideo clericos non esse earumdem rerum dominos , sed tantummodo i distensatores. S. Hiemnmus Epimad Damasum ait : Quidquid babens clerici pauperum est . S. Augiit inus Epist. lia
Bonifac. e xxv. alias. l. ait : Non ilia nostra
sunt, sed pauperum : qui tamen se pauperum compares Iumus , c ' noma sunt , ο ill
rum .... quorum procurationem quodammodo
gerimus , non proprietatem a nobis usurpati ne damnabili tan eamus. Iulianus Pomerius lib. II. de vii. con1empl. cap. I x. inquit rQuUquis . . . . cum praepositus factus fuerit Ecclesiae, omnium quae habet Ecclesia , fit disepenμιον S. Ambrosius 's. xxx I. ad V iret. ine habet o Nibu Ecclesia nifl Memnsesidet. Hos reditus praebeι, hos fructus. Post sessio Ecclesiae es egenorum . S. Gregorius lib. V. Epist. lv. Protasium Aquensem Episcopum monet ut vis ilio Arelatensi diere S a u
288쪽
276 IRACTAT Us DE UIR T. RELIG. CAP. VIII.
tit presiones quas praedecessor eius per annor pensatoris ἰ non tamen domini oe possessoris rplurimos de patrimonio nostro percepit , CP l & qui'. cx I x. art. 3. ad I. inquit : clerici apud se retinet, ad nos , quia pauperum rea ljuui dispensatores bonorum Ecclesiae qliae sunt Iuni , studeat destinare. Ecce, quod nen d l pauperum, quos de raudant , prodige expen-bitavit Sanctus Pontifex aperte declarare & j dendo. Igitur ex testi otiio ipsius D. Th dicere , Ecelesiae Romanae patrimcnium res t mae , quem stibi patrocinari credunt qui li-
esse pauperum. Unde hic notat celebris Ca- l berulla dominium clericis asserunt in 1ii pernonilia Van- Elpen , quod si Sanctas Pon- i iluos suorum beneficiorum reditus , conii atti sex res Ecclesiae Romanae ut res paupe in anisostis lime , clericos dominos etiam polirum reputaverit ; indubie ita censuit , , divitionem bonorum ecclesiasticorum non
quia sciebat eκ mente & intentione Oset esse , lird distributores Ecclesiae redituum :ferentium bona hute Eccletiae , non secus ac l cum post talem divisionem loquatur Santius ceteris Ecclesiis, data & oblata Osibus eccle i Doctor circa eorumdein conditionem suprasiasticis impendenda , & reliqua pauperibus i illis bonis. Et ita loquitur, quia vult talen, dispensanda : ae proinde beneficiarios nihil j suillo intentionem fidelium qui illa tana aliud esse quam rerum ecci stati scarum ad i Ecclesiae mitii stris obtulerunt , ut quae ististi, inistratores. D. Beria ardus Sc m. x XV. D supereIlent , in pauretum subsidium erogacant. inquit: Timeant mmistri Ecclesx, V tirent : quando Pontificem considerat non utrii terris Sanctorum quas ta dent . iam δυμ l dominum dc posses ,rem rerum Ecclesiae , qua gerunι , uι stipendiis suae Iussi cre ιθ i sed dispensatorem. Idcirco si domini non heaut . minime contenti , joc si a qui u= sunt , ii sollini nil. . iii ci ct dispensatores , si egeni supent an in forent , impie jacrilege Me j intentio fidelium Offerentium , idest pacti in , Iibi retineant , est in usus juae Iup xlix atque:implicitiam saltem ω tacitum , ut supponi
luxuriae υIctum pauperum conjum re non z -l tur a Sancto Doctore, suit ut cum tali onereantur : siplici profecto rui, uitate peccau-l re eadem ipsis elargirentur : quis non vi
ies , quod oe aliena diripiunt , ET Iacris in det , si deficiant fidelitati quae osteren-
suis vanitatilus abutuntur. Idem confirmat tibus debetur , eorum vota in profanos Epi' ad Fulcoii. Duc. Lug. inquiens: Quid- usus expendendo; ipso ς abuti alienis reis quid praeter necessarium victum ac smplicemibus , peccare contra iustitiaira , ac ideo vestitum de altarι retines ; suum non es, ra-l teneri ad restitutionem λ Et prosecto qui-pina es , Iacritigium est. Hoc autem altius ' nam melius deprehendere poterant & eκ- inculcat lib. de vit. Er morib. cleris. in haec t plicare Angμlici ci .entem , quam duo eius
verba r Fa ultates Ecclesiarum et cy faciega dilcipuli , non minus sanctitate quam do eis cruMitate sub,Vitur, sibι-l ctrina infignes , videlicet S. Antoninus &syri T di penjato, es . non utique δmini teli S. Rayinundus λ Porro uterque concepi: s ver possessores , Dura virium accipiunt G vr i ibis docuit, clericos peccare mortaliter , &tum e riar: his Epist. xl M. Clamant verosilianui teneri ad restitutionem , si reditibus nudi, clamant Iamniet, conquerunturque Isuorum beneticiorum vel in ditandis con- dicunt : NU um est quod effunitis ; nclislsanguineis, vel in aliis profanis usibiis abu- crudeliter subtrahitur quod inanet ter extendt- tantur. S. Antoninus Part. III Summ. Thooris. Haec Icripsit D. Bernardus post bono-lloe. tit. Xy. cap I. b. xxx. haec hῖb t : Dexum seii fiandorum Ecclesiae divisionem &llonis seu rutatius ἱenociorum quae dant cle- adhuc rapinae iniustitiaeqce damnat cleric Sirici consanguyneis v I presonis turpilus, titrum qui superilitis pauperes defraudant. Adden-iin dando peccent, teneantur a s res tutiodus etiam cst s. a homas, cuius auctorit.iteinem λ Super hoc dii Romundus, quod iac- adversarii, irrito tamin coitatu . suam si a-irici qui consanguineis potentibus . . . . bonabiliunt sententiam. Nam Angeliciis Doctoriecclesiassica pauteribus de illa tribuunt , rapto- ω cap. XII. Drd. II. ad Corintb. leci. v. νes sunt: quia quidquid clerici habent, pau- haec Dabet : Videtur quod male fecerint Primiterum est. μι dicit Hieronymu1 c. XVI. q. I.
citra & alii, Anaudo disitias Praelavi r &scan. . Nam pauperibus debentur. Es hanc statim subdit : Dicendum est , quod non de lententiam Raymundi adoptando S. Antoniderunt Praelatis propter se , sed propter pau- nus concludit: Unde ad restitutionem tenen
pcres : er idon nρn diuerunt eis, sed paupe-itur pauperibus vel in utilitarem Ecclesi α .ribus. Praelatis aut m dantur tamquam pau-iEt revera S. Raymulidos lib. II. Summ. fit. rerum d pensatoribus. Idem etiam repetitide raptor. sic loquitur: Dico, Praetitos σ1. quis. c. a. t. r. ad 7. dicens : Guam clericos qui res Ecclesiae . . . conseruut eriam.
289쪽
Eam , sed ut faei t eos diυιιes de patrian
nro Cruci te tales, inquam , dico esse rapto res ἔ o per cosequens teneri ad restituti
in hae sententia & dcictrina Theologorum
consensus iis que ad tempora Navarri, indicant huiusce sequentia verba. Nemo ca1M corum quos legerim usque nunc . ad mamit dominium bonorum Ecclesiae obus drauiaet Uum esse penes beneficiarios .... quae fadac injolens concluso es.' Hasce tamen auctoritates Conciliorum&Patrum nihil contra iplos urgere ceni ent :nam asterunt nihil ex his in patrocinium nostrum posse concludi. Nam primo Patres eodem modo de clericis ac de laicis loquumtur. Sic enim etiam de laicis S. Hieronymus inquit: Aliena rapere conmincitur qui ultra necessaria μω retinere probatur : & S. Augustinus ait: Si non pavisi, occidissi. Similia pariter habet S. Ambrosius Nec tamen ideo a quovis laici defraudantes ele molanas pauperibus iniustitiae damnantur ,& restitutioni obnoxii censentur ἰ sed s,lummodo ut Christianae caritatis violatores insimulantur. Praeterquam quod, addunt illi ad Patres de canones , concesso etiam quod in horum doctrinis loquantur de iniuititia; hoc verum este potuit respectu temporum,
quando Patres & Concilia hoe tradidere : quia hoc suit ante bonorum ecclesiasticinrum quadripartitam divisionem de qua iam antea facta est mentio, dum res labricae & pauperrum immixtae erant simul cum rebus ecclesiasticorum sub administratione ibi ius Episcopi. Unde nunc huiuscemodi au- .ctoritates nihil concludunt: dum fabricis Melesiarum & pauperibus in eorumdem bonorum divisione assignata est sua quarta por
Verum frustra haec obiiciuntur. Nam primo , magna disparitas est inter bona patrimonialia vel quasi patrimonialia quae possident laici , & habere possunt etiam clerici iure laicali cui numquam renuntiarunt ἔ dc bona eeelesiastica beneficiorum quae possident clerici beneficiarii: ac proinde latissimum discrimen intercedit inter debitum erogandi in pauperes superflua patrimonialia, ac mele si asilea . Etenim bona patrimonialia quae consequimur ut nobis debita iure naturaliut filii bona patris , vel ut nobis relicta ex beneficentia testatoris; ex se nullum secum asserunt ex quovis iure onus sublevandi pauperes . Bona vero ecclesiastica sunt bona
aliena ; quia sunt bona oblata Ecclesiae a fidelibus ob pietatem devotionemque erga Insit. Tbes. Mor. m. II.
Deum , ea ipsi dando ut in illius honorem
pro suarum animarum salute impendantur:& ab Eeesesia clericis cum eodem onere eollata sunt ; idest ut secundum intentionem fidelium qui ea obtulerunt, nonnisi in nia opera dispensentur, scilicet ut, detracta honesta eorum sultentatione , si aliquid supersit, in religionis usum distribuant . Dixi cum eodem onere: alias Ecelesia quae tam ibi licita est ut offerentium mens impleatur , hanc defraudaret , si ea clericis conferret in alios ut us qui in honorem Dei non cederent; scilicet in usus profanos, vel indulsendo cupiditati ad eonsanguineos ditandos, vel alicui alteri effectui quo Deus graviter laederetur. Et hoc onus & debitum .ineumbens clericis ex talium bonorum pose
sessone, elargiendi superflua ise pauperes , est ex iustitia ; nempe ex iure naturali &divino e quia talis suit pia mens offere lium , ut idemtidem in suis canonicis constitutionibus declarat Ecclesia , & enixe inculcat ; sicut ex iam relatis manifestissime patet. Huiuscemodi onere sublevandi pauperes ex iustitia certe non praegravantur
laici respectu bonorum patrimonialium, qua vel iure naturali vel testamentario possi dent : quia cum tale onus iustitiae non exsurgat nisi ex possessione rei alienae et idcirco ad 'subsidia pauperibus eroganda eri propriis
secundum Omnia iura non tenentur. laici.
nisi secundum quod omnibus ineumbit lex fraterni amoris , idest ex sola earitate. Nam ipsum positivum ius ea nonicum , cuius est explieare ius naturale de divinum, non nisi ex tali titulo eos ad hoc pium opus praegravatos declarat. Quare Sancti Patres qui ei rea debitum erogandi superflua in pauperes de clericis aeque ac de laicis loquuntur , intelligendi sunt quoad laicos de tali
obligatione in extrema proximi necessitate , ut rem clare exponit S. Ambrosius .
dum ait e Pasce fame morientem : st nompavi i , occidisti. Quisque enim saltem exsuperfluis tenetur ex quadam iustitia ita i digenti succurrere. Non vero asserunt Pa
tres, absolute laicos teneri ex stricta iustitia superflua in eleemosynas impendere: sime ex iis quae propriae lupersunt sustentationi, in bonis e esiasticis quae possident , ob allatas rationes clerici tenentur. Immo addam cum Toumely , quod si aliqui Patres visi sunt in laicis quoque quamdam admitte re necessitatem superflua ex iustitia pa peribus erogandi; mirum esse non debet, is
strictam in elericis admisisse dicantur. Porro supervacanea est illa distincta cor in
290쪽
ΤRACTAT Us DE VIR T. RELIG. CAP. VIII.
sideratio bonorum Ecclesiae ante& post eorum divisionem . Nam sicuti notat Haber-riis cum aliis, licet , quando distribuebat tur soli reditus, servata iit partitio haec princepta in quatuor partes non tamen comssat, quod in fundorum divisione haee regi Ia. locum habuerit. Unde sicuti debitor qui certus est de debito contracto , nec prob re potest se solvisse, solvere tenetur et ita pariter in hoc casu; cum nullum habeatur
certum documentia m quo evincatur in partitione bonorum Ecclesiae , idest fundorum eccletiasticorum , iactam suisse assignati nem suae quartae partis fabricae & pauperibus. Etenim Hospitalia sere omnia poli e rum bonorum divisionem a fidelibus erecta
suere : &, ut credibile est , cum tunc nullus esset amplius communis dispensator qui ex Ecclesiae bonis subsidium eis praeberet , eo quia non amplius erant talia bona , sicut antea , penes Episcopum a quo fiebant tales distributiones, orbati remanserunt pauperes consueto auxilio suis indigentiis ; inde commota est misericordia fidelium ut aliquo modo eorum egestati provideret . Fabricae vero scelesiae nunc nihil habent nisi quotidianas piorum eleemosynas: & si ali. quae bona possident immisilia; haec sunt legata a fidelibus idemtidem post divisionem diAorum bonorum eisdem relicta , ut probant eorum monumenta . Qiare clare patet, quod univertim in d cta sonorum Eeclesiae seu iandorum partitione facta non sit assignatio fabricis Ecclesiarum & pauperihus : eum sere nulli bi , vel salieni rarius , hoc constet & inveniatur . Immo ex doci mentis ecclesiasticae Disciplinae habetur, ut ex P. Thomammo& Van-Espen , quod in aliquibus Ecclesiis revera iacta sit diviso in duas tantummodo partes; videlicet Episcopum inter & clerum: de exinde in his immixtae remansere portio sabricae & portio Pauperum. Sed esto, quod in divisione sundorum aeque servata suisset haec quadripartita horroriam divisio: non exinde liberi esse sent elerici ab onere iustitiae impendendi inpios usus ad Dei honorem id quod lupe fluum esset eorum honestae sustentationi , iuxta eorum intentionen1 qui talia bona Ecclesiae obtulerunt, quae semper servanda est di implendae. Bona instiper Ecclesiae post cir
visionem , ut alias diximus , primaevam suam naturam minime mutarunt ita rit etiam
post divisionem sint bona Ecclesiae & Deo
dicata r ac proinde etiam post divisionem Concilia quae postea iunt celebrata , caninpes qui super hoc sunt constituti , Pontifi-
eum rescripta , Patres qui postea floruere, docent clericos non donat nos este , sed dii. pensatores rerum ecclesiasticarum ; & hi
omnes etiam post divisionem unanimes coim
clamant , haec bona res Dei esse & Ecclesiae, vota fidelium , pretium peccatorum, patrimonium Christi & pauperum . Eadem
est quasi natura, idem ius 9 condisse s ait
P. Thomassinus Tom. I l. lib. II. cap. XXII. mim. 8. ὶ totius Ecclesiarum substantiae , ut Cb isti paupertim sit patrimonium . Qua tuta cumque in portiones hoc aesecueris , partisvia baec est ; Er sempeν exit patrimonιum
pauperum : nec eam usquam poter alsergere conditronem . Minutusimae etiam, particulae
rerum Ecclesiae, hostiae nibuominus sunt j crae religionis cr pietatis pretium , ut sacrilege er impie faciat qui ue eas voluptatI aut pompae secuti impenderit. Itaque , quacum que facta rerum Ecclesiae distributione , res Ecclesiae semper res erunt pauperum: &, semposito frugali ae modico victu cultuque beneficiarii, residua omnia in pauperes nec se sario spargenda eriint . Igitur etiam mi partitionem tenentur elerici bona Ecelestis beneficiario iure possidentes erogare sibi superflua in pauperes : cum hoc debitum sit ipsis speciale, exsurgens ex natura bonorUm
ipsius beneficii quoel possident; utpote quae tali mente & intentione a fidelibus Ecclesiae donata sitiit. Porro haec intentio & pDdium non nisi ex gravi & rationabili causta immutari dc abrosari potest ab ipsa Eccletia , quae est quaeaam veluti fidelis depositaria, Gastos. dispensatrix talium bonorum ab iisdem fidelibus instituta , dum illa eidem contulerunt . fidentes quod erit iustissimat utrix , ac eorumdem mentis executrix .
Quare Petrus de Alliaco ait de ipso Roma
no Pontifice . quod si Papa pro lituo suo distrabaι bona Ecchisae , ET non dispenjet Ana
e t nota , quod loquitur de reditibus , non de sendis ) de iure non tenet : non
solum tenetur ad pormiens am de peccato , quam
G ad restitutionem tenesur , fl Hianis bab ret , cum pii defrauciatis rei alienae . Secus profecto dicendum esset, si eis et dominus et quia in re sua quiliset est ultimus rivider tor & arbiter . Non igitur per divisionem
bonorum natura rerum ecclesiasticarum mu
tari, neque clerici constitui potuerunt d mini, ut reditus pro eorum libito in omnes usus profanos disponere valeant. Nam quod seniel Deo dicatum est, ut tota conclainae
Ecclesia, semper Deo dicatum est; nec potvesi amplius in usus proianos converti , ut etiam .
