장음표시 사용
81쪽
t ut jam observavimus eit per se inorum regula , iuxta illud Scriptura: Eccl.cap.ῖ . Ante ontrita verabum verax praecedat te. Qui probabilius iudicae τε tum aliquem esse illicitum, magis dubius est, quam si aeque probabiliter judicaret esse illicitum :er o,cum propter illam rationem sui infra dicetur)Don liceat sequi opinionem aeque probabilem qLaesa vel cupiditati, a sortiori non est licitum sequi opinionem minus probabilem: g. Doctrina de qua Pgitur , tanquam nova , perniciosa scandalosa damnata suit i Clero Gallicano ut in serius dicetur: ψ. Ea doctrina exc sat eum qui totum Decalo umin ringeret, ductus opinionibus minus proba ili . bus quas circa illum docuerunt Scriptores quidam.
Nec obest quod illae opiniones sint falsae: si quidem salsitas non impedit probabilitatem, scilicet sui observatum est o Pinio probabilis est indisserens advεritatem & fallitatem. 11. Estne licitum sequi in praxi opinionem aeque probabilem, qu e favet cupiditati, in concursu alterius aequ) probabilia,quae stat pro praecupioi Non licet. Nam i. quando opiniones sunt teque probabiles, intellectus dubitat, anaeius sit
Iicitus, aut illicitus: non enim magis determinatur ad unum quam ad aliud, scilicet non habet lationes, ut oni parti consentiat potius quam alteri : at in
dubio non licet id agere quod fa et cupiditati , imh tentimur id eligere quod favet praecepto, quia tutius est, iuxta illud axioma Juris Canonici , In
dubiis semitam debemus est sere Iurioi m. a. Doctrinam de qua agitur, damnavit Augustiaeus: nempe consultus a viro Donatista suum in Ecclesiam catholicam ingressum in ditante , la dubitante, anili aeret tibi in parte Donati baptismum recipere , quem certo ici ch: t licite recipi in Ecclesia catholica, consultus i 1q amir lpondit , id ei non 1i 1e,hoc duo ub Pitu. iij o, Guo .l certa debeant in-
82쪽
eertis praeserri: Accipere itaque ait in libro ii. de
Baptismo contra Donatistas cap. s. in parte Dona ii, si incertum est e se peccatum , quis dubitat certum ese peccatum non ibi potius accipere , ubi cerintum est non esse ρε ccatum t3. Eadem doetrina adversatur regulae de probabilium usu traditat a Clero Gallicano ad comitia generalia anno 1 oo. coaeto. Fert nimirum illa regu Ia : ut nemini liceat eligere eam sententiam , quam non veritati magis Cousentaneam duxerie. Ex qua
quidem regula hanc idem Clerus Gallicanus conclu sicinem elici ta Ouod ergo in praxi eam nobis liceassequi jententia n,quam nec ipsi ut probabiliorem eligendam iudicemus, hoc Πουum , hoc inauditum, hoc certis ac notis aut boribus postremo demtim saeculo prodi tum,gr ab iisdem pro morum redula I Oftum repugnat
huic effato a Patribus Vincentio Lirinensi , Como monitorio I. cap. q. M aliis celebrato: QUODubiaque , quod jemp r , quod ab omnibus et Nec habere pote se Chrisianae regulia; securiratem. Obj. I. Licet propter aequalia rationum pondera .is speculative dubitet qui Mqualem hinc se inde pro- .habilitatem habet, potest tamen non esse dubius practice , si suum dubium tollat per hunc actum reflexum, Dubium quidem est v .g. an contractus ille sit usurarius , sed citim dubium non. iit, quod sequi liceat opinionem probabilem, dubium pariter uouest qubii in praxi contractos ille lici tus iit
IC Ad i neso ant Ad a. nego tolli dubium petactum reflexum de quo agitur. Scilicet principium quo nititur actus ille refleaus: Licitum esserui impraxi opinionem vere probabilem , non tantum est principium dubium, sed etiam omninb falsum, ut pote Scripturis, Patribus,2 sandus, doctisque Theo Iogis ut observat Cletus. Gallicanus,a peni tuS in-ydum, & inauditum .imb Rcontrarium. r. a. Qui sequitur opinionem probabilem F a etiam
83쪽
etiam inconcursu contrariae aeque probabilis, Imri 2 probabilioris , prudenter agi t: agit nimirum ii uctus rationibus quae vir s pios & dodios possunt ad assensum movere et ergo , &C.
R. Ad I. nego ant. Ad a. disting. Si non adsint rationes contrariae quae viros.pios & doctos aeque, i md 9 magis possunt ad contrarium a sensum movere, trant eat ant. Si adsint, ut revera adsint in concursu duarum opinionum aut aeque probabilium, aut quarum una est probabilior altera , nego ant. oba. q. Licitum estist qui in praxi opinionem minus tutam in Concursu tutioris et ergo & minus pro- habilem inconcursu prohabilioris. R. Con C. ant. nego conseq. Ratio disparitatis est, quia opinio minus tuta est ut supponitur) verior: econtra ver opimo probabilis non est verior altera quae est pariter aeque probabilis , ii ab est minus vera in concursu probabilioris, aut saltem minus vera iudicatur. Praeterea opinio tuta , etiam inconcursu tutioris , nulli exponit periculo peccandi ico in tuta supponatur: e contrὲ verb probabilis in Concursu, aut aeque probabilis , aut probabilioris ESponit operantem periculo peccandi, infringendi nimirum legem.
Obj. . Vera sunt tria haec Cancnici Iuris Axiomata. I. In pari causa melior es conditio ptipdentis. II. Favores sunt ampliandi , O odia refringenda. lIl. In paenis benignior est interpretatio facienda. Sed illa axiomata probant licitum esse sequi in praxi opinionem probabilem in quacumque circumstantia conficeretur: ergo, DC.
R. Ad i. Possesso non stat pro libertate creata , sed pro lege: lex enim lata fuit & vim habuit , antequam is, cui duae opiniones obversantur , suae libertatis possessione frueretur. Dici potest praeterea laudatum ex iure zxi Oma vim habere tantum in eXte xiori soloet Ium se litigans qui aequales cum adversa
84쪽
parte rationes habet , potior est in iure, si praetereὲ rei propter quam lis intentatur , possessionem
R. Ada. Juris regula de qua agitur , locum non habet , cum agitur de licito, aut illicito, sed tantum cum est quaestio de poenis a iudice infligendis ;hoc est, cum dubium est, an perpetrato crimine gravis , aut gravior infligenda sit. Ad g. Idem est sensus regulae quae tertio loco itiobjectione laudata fuit. I . Estne licitum sequi opinionem probabiliorem quae favet libertati, inconcursu minus probabilis quae stat pro Praecepto. R. Licitum est, ii probabilitas petatur ex Scri tura, Patri his δc sanctis Doetoribus: eo nimirum in casu opinio probabilior est verior cum traditioni, quae morum est regula, sit conformior: unde merit bClerus Gallicanus ad Comitia generalia anno I OP. Coactus hanc propositionem post Alexandrum PDpam VIII. damnavit : Non licet sequi opinione probabilem, vel inter probabiles probabilissimam. Econtra, si probabilitas sumatur solum ex corrupta Per peccatum ratione, I ex Scriptor ibus qui ad pla- Cita quaedam nova , Ω veteribus inaudita, moralis Theologiae dissicultates solverent, non licet sequi opinionem quae ea probabilitatis specie probabilior iudicatur', quaeque contra praeceptum lavet cupiditati: sic licet quis probabilius iudicet licitam esse occisionem hominis ad evitandam alapam, id in praxi minime sequi potest. Idem plane di Cendum est de novis aliis morum regulis , quas Alexander VII. Innocentius XI. R Clerus Galliis Canus ad Comitia generalia anno QOO. coactus
85쪽
De Virtutibus in genere. I. Quaest. NT Irtus in genere quomodb definitur8V R. Definitur a Philosophis: B na quaistitas mentis, qua rectὸ vivitur , O qua nuctas ma-D utitur. Nempe si quis ad pravum finem utatur virtute, desinet ipsa esse Virtus, iuxta illud Rugustini in libro 4. contra Julianum cap. . Non inciir,sed finibus , a mitiis diycernendos virIutes : unde idem sanctus DoSor variis in locis virtutem sic definit: Virtus es ordo amoris eu rei, quae amanda est, amor ordinatus , hoc est , relatu, ad finem ad quem re taxatio quodcumque ossicium reserri ptiescribit. I. Quodnam est subiectum Virtutis λR. Eil illud solum ens quod ratione praeditum est, quia soli huiusmodi enti convenit suum opus ad Ie-etae rationis regulas exigere, M ossicium ad debitum
Aliquae virtutes consistunt ne in mediocriislate PConsistunt; quia nonnullae sunt contrSi quas peccari potest pereXC ssum, aut per desectum et huis usmodi est liberalitas , contra quam prodigus peccat per excessum , & avai us sebr defectum. . Rbuntne aliquae virtutes quae non consistunstin mediocritate λλ. Sunt: Theologicae nimirum & Intellectuales et
neque enim aliquis potest nimis Deo revelanti credere , nimi S in eum i Perare , nimis eum amare et licet iam non potest quis nimis icire , nimium esse pru
s. .Quotuplex est Medium virtutis R. Duplax, nimirum Medium Rei, Oe Medium
86쪽
'itionix. Illud, pontum est sui in serius de virtute iustitiae disserentes, docebimus i in aequalitate quan titatis ad quantitatem in iustitia commutativa 2 inaequalitate proportionis meriti ad praemium in tu stitia distributiva. istud verb, ratione definitur, ut P
tsi in temperantia , quae non consistit in eadem ci- horum quantitate respectu omnium personarum .
Hinc fit ut Medium Rei, postum fit in indivisibili,
non autem Medium quod rationis vocant. 6. ἘVirtutes consideratae in statu perfecto, sunt me omnes inter se connexae, ita ut una in statu perfecto haberi non possit line aliis omnibus P, R. Sunt inter se connexae, quia virtus in statu perfecto considerata includit prudentiam perfe-etam: at prudentia non est pei secta , nisi appetitus sit quoad omnia objecta rectus : non potest velli , ut par est , quoad omnia st singula esse rectus, nisi per virtutes quae circa singula obiecta versantur. 0 η. Aliquis potest esse perfecte castus, quamvis
virginitatem non habeate ergo, &c. Reis. Dist. ant . quamvis virginitatem quoad rem externam quam includit, integritatem nimirum Corporis non habeat, Conc. ant. quamvis virginitatem non habeat quoad illius essentiam si expediret, hoc est , internam animi dispositionem in qua virtutes praecipue sitae sunt, nego ant. . in Virtutes in statu imperfecto consideratae. sunt ne omnes inter se connexae Θ, R. Non sunt: quia experientia compertum est. aliquem posse esse temperantem, licet liberalis non
sit, idem de pluribus aliis virtutum speciebus assit' mari potest. 8. Q. Quaenam sunt species virtutis sumptae genetice hoc est , quomodo Virtus in genere sumptam dividitur ZTres sunt species virtutis genericu sumptae . scilicet aliae sunt Intellectuales , aliae Morales . aliae Theologicae . F 4 Ino
87쪽
Intellectuales sunt eae quae perficiunt intellesum in ordine ad cognitionem Ueri, vulgdque subdividuntur in Intelligentiam , Sapientiam , Scientiam, Prudentiam,2 Artem. Morales perficiunt voluntatem in ordine ad bonum honestum , cujuscumque sit generis, 2 in quacumque materia Consideretur . Quatuor sunt praecipuae , quae ob id Cardinales appellantur, Prudentia, Temperantia, Fortitudo &Justitia: nimirum ad quatuor illas Virtutes , tanquam ad cardines red cuntur aliae omnes Virtutes Morales . Theologicae definiuntur . Virtut2s quae immediate circa Deum versantur : Fides nimirum , Spes, MCharitas . De singulis illis virtutis speciebus breviter subsequentibus capitibus est agendum. CAPUT IU. D. Virtutibus Theologicis. . . I. I. Da Fide.
i .Quae L Uaenam est prima ex Virtutibus Theologicis p Fides, quia cui ait Concilium Tridentinum sessi6. cap.8. est humanae salutis initium, landamentum 2 radix omnis iustificationis . r. α Quid est fides P seu quomodb fides defini- tu i P . I . Definitur Virtus dioinitus Dirasa, per qurem creatura rationalis, Armiter asentitur iis, quae a Deo revelata sunt. q. VValetne tradita ab Apostolo, fidei definitio PHebr.ri. Di autem sinquit)Messperandarum subn
88쪽
R. Valet quidem , verum non est essentialis, sed descriptiva tantum , hoc est, explicat, non quidem essentiam fidet, sed duplex illius attributum , firmi tatem nimirum Robscuritatem. q. Fides prout est virtus Theologica, quomodo dividitur ZR. Dividitur in Actualem & Habitualem 3 in exisplicitam & Implicitam , in Acquisitam k infusam; in Insorinem M Formatam 3 in Vivam 2 Morin
E. Eit actus , per quem intellectus ex imperio vo-Iuntatis excitatar per auxili iam di vinum , assentitue alicui veritati propter authoritatem Dei revelantis. 6. Q. . Quid est Fides Habitualis PR. Et adhaesi. revelantis permanenter inhaerens animae , hujusmodi verb est ea quae in fidelibus dormientibus reperitur.
. Q a id est Fides Explicita PR. Est ea, per quam intelleetus adhaeret alicui articulo speciali 2 distinete cognito; v. g. qu bd Deus sit trinus in personis ; quod Verbum factum sit caro , 2 i ta de caeteris. 8. R. Quid est Fides Implicita R. Est ea, perquam intellectus adhaeret aut iis omnibus in genere qu:e Eccletia credit, non cogitando de aliquo articulo lingulari, aut per quam adhaeret alicui articulo singulari qui in alio continetur , lichi de ipso speciatim minime cogitet: licqui credit duas in Christo naturas, virtualiter 2 implicite Credit in eo duas esse voluntates & duas ope Tationes 3 quamvis duae illae voluntates , duae illae
operationes non veniant in illius mentem.
R. Est habitus Fidei qui nascitur ex multis a Sti laus ridet pii ies reperitis et iac qui saepius elicuit actum ti dei circa Verbi incarnatiqnem, de illo articu lo adem habet acquisitam. O.Q.
89쪽
to. Q. Quid est Fides infusa PR. Est ea , quam Deus infundit absque aliquo ex parte credentis a elu , qui ad eam per modum causae essicientis concurrat. Id verb patet in parvulis, qui bus absque praevio illorum actu , Deus f ut ait Conis cilium Tridentinum Fidem, Spem 2 Charitatem per Baptismi sacramentum infundit. II. R. 49d est Fides Formata λEst ea quae reperitur in subjecto in quo est charitas justificans : e contra fides informis, est ea quae reperitur in iis qui sunt in statu peccati moti tali S. D. Q Quodnam est obiectum materiale fidei R. Res omnes quae a Deo revelatae sunt. Eae verbres ad quosdam praecipuos articulci redicuntur. Articuli autem definiuntur, Propositiones Catholicae, quae primarid ad fidem spectantes , specialem praeali is dissicultatem ad credendum complectuntur.
cessu temporist hoc est, accellit ne ad eos augmen tum aliquod λλ. Non creverunt secundum substantiam accepti, nec eis aliquod augmentum accellit et quia non dari tur novae circa fidem aut mores revelationes in Ecclesia z nempe quaecumque ς redit Ecclesia 2 ad conis summationem usque taculorum creditura est. Apostolis revelata sunt, iuxta illud Joannis cap. I 6. n venerit ille Spiritus veritati odocuit υos OMNEM veritatem . Revelationes ver b quae sectae sunt Apostolis in Scriptura aut traditione continentur . Verum licet articuli fidei non creverint 3 eis ta- imen accessit uberior explicatio , idque occasione . haereticorum qui impugnarunt articulos, qui quoad substantiam , in Scriptura aut traditione contine-
i . s ubinam continentur praecipui articu IL
90쪽
R. Continentur in Symbolo , quod quidem defitUr Summa , quae pracipuos O cardinales fidei articulos explicite complectitur . De Symbolo et Iotu plex est fidei Sγmbolum R. Quadruplex, Apostolurum , Nicae sium. Constantinopolitanum,u Athanasium . a. α Quid eli Symbolum , quod vocant Aposto-Iorum Symbolum λη. Est illud quod in Ecclesia Romana cunetis
fidelibus in oratione quotidiana recitatiar, incipit que: Credo in Deum Patrem Omnipotentem Creatorem caeIi Θ terrae , &C. Dicitur autem Apostolum Sym-hol um , tum qubd odetrinam ab Apostolis traditam Contineat, tum qu bd ut putatur j in eum ordi- 'nem in quo legitur , ab Apostolis digestum suerit. g. Q. Quodnam est Symbolum , quod Nicanum
Vocant λν R. Est illud quod in prima Nicam a Synodo editum est adversus Arium . Praecipuus illius articulus est Uerbi divinitas 2 consubstantialitas cum Patre. quam Arius, contrὲ quem habitum est illud Concilium , impugnaVerat. . Quodnam est symbolum Constantinopolitanu in i R. Est illud quod editam suit in primo Constan tinopolitano Concilio , quodque incipit, Credo in unum Deum . A caeteris praecipue differt , qu bd ei Spiritus sancti divinitas contra Macedonium, inserta fuerit.. s- R. QPydnam est Symbolum Athanasanum Eitili uti incipit: cumque vult sa/υ- 'atur vel b Athanasianum, quod Λthan alio led falso tribuatur i pluribus enim post illius QR0rtem annis editum fuit . bymbolum Apostoloium quot continet Partes Tai