장음표시 사용
311쪽
aquae flaminum nisi resideant,calculum generant quia chirota sunt,aut lutulentet, Apta illimina
vel arenosae. Qtiae autem uelociter currunt,praeter id etiam crud x sunt, quia omni natu ca
no expertes stintactionis talis. Que lacuum sunt,&stagnorum, re paludota etiam culas. lethi ferae sunt, A morbos longo malum habitum generat, sed de his hactenus, nisi quod omnis aqua elusinodi destillata corrigitur. Et cocta melior redditur. At trium primam quae latae bonae sunt, optimae iurat in regionibus calidis &siccis, orientalibus: pessimae quae in contrarijs locis, sed quae e coelo descendit,impura est, re aliquado breui putrescit, quae coqintur, optima efficitur. Qtiae autem e ciste ita melior est generaliter,quim tontans,uel epluui optima tamen e coelo ac defocata uel ex optimo sonte,cisterna melior est, re longe praecipue in regionibus cali dis: signa optimarum aquarum est hominu longa upa, mecunditas, color uiuidus, ut His robur, dentes firmi, rara eodagra, calculus, atque hydrops, uel morbus regiurum. Dae autem ab es letitiaillius sum situr qiuod fit expers iaporis, odoris, pura, ualde clara,pondetis, paruum est discrimen, inter optimam ac pessimam, ted pota et to Adescendit ex hypocodrijs: superficiem illius inspice,nihil udum habet, aut pirigue, uel turbidum, aut nubilosum. Et fusa stridet,dc epota palatum no asiningit, legumina in ea breui coquuntur,breui calescit,& breui refrigeratur: alueus purus, Sc e lapillis,aut stabulo, non creta,nd coenum, aut lutum,lapidesue. Quadrupedum iecora rubra,pur pinguedo alba, renes abs* lapillis: saporisse insiciatur, statim uertitur in spi imam. Animal nullum praeterpisces eos* ameteos gignit, capriculas quae aquae supernatant. In ripa herbae uirent si sit fons,haed egenere graminis,aut etiani
bene odoratae: sed una est optima aqua,bonarum autem mi illae differentiae his mota
dis nam primum alterius est saporis,odorii, ac uirili. Igitur alcitio modo mutatur,oc si in ea exunguatur plumbum,multo deterior est pura, euicit difficultatem spirandi,& urinae, malum habitum,aenea aliud. De Chalcantho,aerugine, stibio, lumine sale oc similibus, ec auripysmento, quae interficit ergo aliqua etiam iuuat. Dubium est de auro,ec argento,seu uerisimile est, nisi concedamus ide es leaeteriis. Pec nouboc quod omnia debeant conuerti in au uelut de Mida, quod aliquid de
peredit: igitur uires aliquas recipiet. Debet ergo saepius extingui in ea auiu, effica cior ab argem,inde percolari. Ue substantiae muratione intelligendo densium,ae timnue itidem liquet. Et similiter de uaporibus:ita tamen ne fallamur, scientes eos essdaqua ueram,non a sit aerem. Dubium maius est,an recipiat impressione cum det
batur, re in uapores uertatur, quo circa in medio, quasi itinere uesaru tenuior Hrit, leuior ac calidior, habet re alivdcdmodum quod attenuata substalia, quae in ea sunt, subsident,uti deputior multo redditi quae igitur externa fiant in aqua coemta multo magis destillata bifaria abeunt, alia quidem tenuia mimiant, ilia crasta
a subsident,ita utro* modo expurgatur aqua ab igne,nec periculum est ut ulteriore caliditate transiens in uapores impura reddatur, uni non tunc sint aliena qualitate
insecti aquei uapores sed simplices, non ut hi qui abi sit. Ergo ad hic plurimu c'. ivrutas duce ver latio, de aqua ab Hippocrate dictu est in cocta loge utilior: iii omni asit Min.: et necessaria. Quaerat aut quis fortamquare aquae usus adeo sit utilis &ex sus et Tria
sunt in causa: nam exosus est, quonia quod in acutoris usu de ea dixit Hippocrates, . . ut ad sanorum uiuendi rationem perperam traduxerunt. Et quod regio nostra aquas
bonas obfrigiditate non admittit: ii pin Thasim, nemin Abdet nec Laris aut 'Cranone, luae omnes urbes sunt patetim in Thessalia, partim Thracia, aut Areadia, honae erant aquae,quoniam loea montuosa fiant neei, parabant aq iam, ut dixismus,uelut utendo pluu a. Ob haec igitur aqua iniust datiatur. Caeterum aqua lon-eeutilior est uino,nisi usus obstet potentium uinorum, ut hi quomodocunque e dat res in discrimine sint, seu consuetudiis in abrogent, seu in ea perseuerare decreuertntiatd ob id propter quod ab Hi preerat edanata est maxime utilis, tacit ensimi, ture cibuni in praecordiis, 3 humores crudo qui si frigidi simi S humidicd. o. ommunae in alimentum transeunt.declaratumina est, quod ab humoribus coctis nulla noxa, nullus: morbus ereari testi Sin auteri calidi de succi uel etiam stigi
di talico praepalatinit ibid deinde lac statur pessu te utinas,scabiem, aluit
312쪽
nam neo hi generare possunt cum iam subaeli fuerint nem podagras, ne*lapa
vini potio tos, nem hydropes, nec laterales morbos, non febres aut pli renitidem. At uinum
omniuri malo dum in uapores soluit humores,dum penetrare eos cogit in uenas, omnium malo, rem causa. ruat causa est: praesertim inflammavonum insaniae,desiim,febrium. Quamuis ergo aqua cruditates augeat, o magis cruditatem intendat quam uinum. nem tametimultitudinem illorum adauget,nes prauitatem. Nd enim tantum obesse possunt cum loco,in quo concoquuntur, nec nocere possunt, detineanturi contra i uino eo lienetrant, ubi ob caloris inopiam non pollunt coqui, de plurimum obsunt, atque ioc clarum. At necue multitudine augentur; quoniam singulis circuitibus mutant' formam, aliue ita in alimentum transeunt, aut paulatim expelluntur, re non auger tur.Contra illi a uino, nec possunt expelli,nec nutriunt,sed collecti limul gralaes generant morbos, reper selethales.Non oportet tamen cibos edere graues,& duros, ae iugidos: quanquam re in hoc uinum plus noceat, nisi ciuod noxa obscurior est: nes enim ita uomunt illo aut leuitate intesti norum,aut diarrhaea corripisitu fauia, no licut aqua Sed postmodum incidunt in domi eri as,dyarrhaearum loco, ex quibus plerique intereunt . itaque ratione eoo uius sum aqua in mane : uel quod post minus malum uino ualde tenui, ualde dissuto albo, ut ad urinam cruda transirenuquae tam diu seruari nequibant,donee concoquerentur. In unitier sum si quid ii geat potui aquae ecbonane non multae cum cibis bonis,oc bene coctis, quis patrciores situ, uelut si semel tantum cibo in die utaris, plurirnum iuuant ad sistendos morbo dc maxime qui ex fluxione consistiuit. Praecipue autem cum corpus protroii. inaedia et i in exercuerismam ubi semes laborandum non est.Et uentriculi,ac soni
ni rationem habuerim Aliam quandam rationem adduciit quidam dicentes, quod uinum cogitobum in t triculo, aqua di italutat, i ad apparere experimento in his, qu*in utro; elixantur,huius p bene,quamuis non addant rationem, sed quod
iunuuinum cogere multum cibum,moderatum autem concoquere,huius non reaώ d int ratipitem, neque an sit uerum quod proponitur, constat: ec habet magnam dii bitationem. Dicemus ergo uerisimiliora sunt quod in modico, talimi cibo cum conco Mur, non apparet noxa lilius: si ergo gratum sit,uidetur melius se habet sin milius non offend hut poeniteat: cogit tamen semper, quia igneum est, et adiimiae Partes temtiores cibnipsum enim aut concrescit, uelut dum e musto sapa sit,ugritietus vis in aceti naturam transit. Unde multi inacetiit:ob id ergo astringit, ace
tum uti tu secere sua n lina potest: utroque igitur modo cogit quod incoquitur,
nec ingreditur partes carnis,aut piscis qui incoquitur adeo ut aqua quamuis illa te,
nutus sit,dum cogit,indurat, tametsi parum aceti sed mulis aqvs admisti ingredi celeriorem in lebete coctionem facii Di - p. lxxxvi. In una uentriculo amicum ob id pleri 3 existimarunt, quod aqua is si pri-d mim sit inutilis deinde quod eo uires non parum foueantur: nam ab atam sumpto uino hilares, robusti redduntur uiri, et qui labore defessi sunt
reparant animos,&3d labores erompte redeunt. Sunt iam in illo oppi res uentriculo utiles,asi in 'r, austerusi tum odot iucundus, quem omnibus nostii corporis principiatoribus partibus utilem esse constat. Grauior etiam potum melior concoctiones magis iuuat,suam caliditate, intemperiem frigidam, crudit te u triculo familiares emendat, sed tamen non sic se res habet, seduclut immoderata quaecunque utiliora uidentur,breui tempore in sii ccessu satianti oum nim ita usiis uini potentis itaec omnia habet,quae diximus, lon rum usu uem vicommota cim enervat ac ex toto destruitur,sonia illi aqua etiam crudadeterior Cuius A mi, Primum quod iecur ex calefaciendo cogit cibum cludum trahere,et ipsum innam-
mando siti in exacuit, re obstruetiones parati inde quod crudos humores, sui uentriculo sunt celerius quam polleat, faciat penetrare. Quod* omnium Vipsteum uentriculus natura esligidus si b his confirmatur, quae numendo, i
313쪽
mi ratione aquT, D 'P-uin eandida ta austera omnium uioen qui aqua longo tempore usi unx ' O ' 'N' uidentur, hoc non obcut esse praestanti sima Quod si qui po '' h it etiamsi mala si id eontingit, nisi uel conlaq μ M Atari ius diceritur, malum diit, obseruanda est,uel qui N hiimida intemperies eum laenore comm Hatur, non c3 m M Mallei, sunt auxilia: uini uentriculum obtinenlad ad q/m p c uehi leuius nauseabundus alia
enim impressio, ac uis non uidetur uauersatur,hoc unum ample 'ixux i' ' sed hoe illis falso asseri-hia plerumque astringuo neque enim tam sunt laueptum,nisi quantum attinet
abilia natura sua,quam nec ''q aseote a claritate tenuit axe P v i a non prosint si eis uia Wx cibo ei iem ore atque loco , Color a quibM seu crassiti re is indidit de tei natura Gustus indic/t dg uim des ninrinihil facit,nem prodest,nessobest ' i' 'ram ii iis imaritudo,nisi ob bii iiii eum iecori, & magis uentriculo
cia uina omnia craria tiara io .
hentibus uenas, re bi' qdi ,rit ouae autem tenuia, urinas ciunx Graeca,sed quid e humole, crassa dissoluuntur, fla- cmiri unxi eita etiam aperiunt obsim 'io'q3, P esurit in perpetuum. Et ta- ius, di tiunt, nec solumbi is ae,iueo exercitio, comoda sitim
reliquis non ita nisi long in P A A Arinis tirihelitum recreataconcoctioncm.
Creta flatium, potens, odoro unq=ύσφ' a itigiditate i ssem iuuia Ges eo suauius, uentriculo amicum mpet ' A, Ui elota iuxta Benaciam optima filiomnibus suduis vis sela. ma,ta clarissima substantia,sed omnibus infirmor hilarat hominem nec 3 gQ 2 Ab hi, pio rei inisseculiare, dulciu3 Trebio m. ,t.Trebianum a flumine dictum, e '' et iucundum gu-uinaciola,sed non adeo sunt,calidiora, di tenuiora, .Denique uina ex uuii 'p'' 'm ASC si h tolutimum quomodo con vinamen
contra natis humili loco,autfrigido,am aquoso Retierum: rficiantur,nam uina albam ubi in Um rauino agro, Potentior lanx ministu sed uiribus plurimum di-
314쪽
diolani frequentius perturbantur, quam acescant. Haec igitur mansueta sunt, sc .Lora. cilius corrupta in uentriculo febres dignunbut reliqua, caecitates,& surditates. L ra qualis apud Mutinenses commoda capiti,suauis, sed facile putrescit, uentribilo haud commoda.At qus cum uino ueteri iuncta est quibusdam grata,mihi sane nulla ratione commendari potest: praesertim si ex ueteri uino, ut plerumque lal cor rupto fiat Inimica uentriculo,iecori, re quod optimum est in omni uino ut Mesancholiam edulcoret,non habet, est enim ipsum amarum, omne autem uinum etiam natura amarum, tantum officit uentriculo, quantum utile est iecori, sed renibus t men purgandis optim hoc tamen etiam renibus inutile est Sed iam de uinis,qua
si ex integro repetentes historiam Pecialiter agamus. Praecipua sunt Graeca, oc it
viso crae lica. Graecorum quatuor genera. Maronium potentia seu robore eminens, cuius eorum genera meminit Homerus,in Thraciae maritima parte genitum, quod uigintuplum amo tuo . u. admittit, o stuplo sane soli admisio etia ebriosis itisfacit. Suavitate autem Arist lib. . . cap. nomine ipso clarum, quale fuerit cote stura discere licet, cuius comparatione fore basiquod nunc primum habetur Prannium .Hoc in Smyrna nascitur. Athenaeus in Iab. , .e. x s. lcaro insula, in monte magno iuxta saxum Prannium appellatum. ostrum palam
c. . i. est ex Creta aduehi,oc abundare ibi .Quartum Mendaeum de quo Athenaeus.
Mendaeum mimum ccupia regna ieiuniti Mollibus instratis.
His quatuor Italica e regione respondent Maronio pii alernum: est enim potentissimum Aristaeo, Albanum suauitate summa Prannio quassi medio, quod Setianum uocabatur,erat enim celeberrimum, demum Surentinum minus famosum, reipsum ignobilius Mendaeo, seruabantur in centum annos, sed et aliquando inducentosned hoc minus refert, illud potius quaeramus, cur aliud assesiuit in mellis modum. De Graecis Plinij uerba sentire uidentur cum italicis,& tempus, ec crassi- . m. ties certe conueniat, forsan & illis, uel conditurae ratione: quod ego uidi seruatum
in montibus Per x x x. annos tenuissimum erat, ardenti aquae simile: causa est calor uehemens,hic enim separat, proprius magis miscet,&ediaeruat, unde crassi ra redduntur.Potentiora ergo,ec sitas magis mixta sunt,talsa redduntur infirmionuoc tenuiora,destillantur ipsa uetustate perinde ac ignibus..Tria sunt in uino, odor ille iucundus uelut in prannio Ci et si,Sc uinaci ossa di sapor uinosus,qui communis est fructuum succis plerisque, ut alias dictum est. Ergo sapor ille licet uentrii culo gratus,nihil habet praecipuum, cum tamen pronus etiam sit, ut uertatur in cetum,& in uentriculo imbecilli, de calido, ut plurimum illi noceat, neque ab ore illius arcet humores prauos. Calor autem odoris suauitatem sequitur, unde conuersa ratione calida, ec potentia uina existimarunt confirmare uentriculum cuni nil magis proprium exhauriat calorem, quam externum, teste Aristotele . Non esse - , . Me o. autem uina potentia omnia bene odorata ostendunt Graeca nostrae aetatis, maxi-.D. i. me insuauia, tum rii bra omnia,ac nigra,silauem spirant odorem, cum tamen ex his
plurima sint potentissima. Porro duplex est odor,iucundus simpliciter, oc cibal innam flores iucunde plerib olent,non tamen odor eorum cibis satis conuenit, contra uini quantumcunque suauis solum in potu iucundus es extra minime: quo sittat qui ructant etiam prannium, seu creticum, aut uinaciolam, horum odor grauis sit, cum tamen bibenti fuerit suauis,non idem de moscho, rosa,vel gar phyllo. i. num ergo odoratum non ut uini sapore prista' neque ut cali dum membris princia palibus utilissimum es cordi primum, inde iecori,cerebro,atque uentriculo.Odorvine 'ni enim ille Siritus confirmanec astringit membrum Sc ad ipsum naturalem colorem reuocat: ob id utilissima talia uina sunt, non ut calida, tantum enim abest, ut multa aqua diluere tape illa oporteanuel ob sebtem,uel aetaten uel temperiem,uel exeracitationem,aut quia homo illisinsuetus sit, nihilominus sic tame os uentriculi prorcipue roborannunde concoctionem iuuant,ec appetentiam, recor, atque ita exhilarant hominem,ec sudores prouocant: ec iecur unde urinas, qualis enim urina te, cor iasis sudor cord 8c celedrum,unde intelligentiam, ec memoriam, ec prompti
tudinem adaugent,& uigilias puras cum sensibus reddunt,ac stamum concilianc
315쪽
ex his frustra transeunt ad ab a uina non odorat,in quorum usii nihil utile, nihil honestium inuenio. Tamen quidam sita oligophora abunde celebrant, ignari mentis ueterum os magis naturae rerum: cum nihil illis insit boni prseter pratiam consiletu dinem. Et ideo ebriosis carere illo non solum graue est, sed etiam damnosum. Vinuergo potens illis tantum conuenire uidetur ob consiletudinem, sed reliquum est ut 'it hvi propositam alias dubitationem statuamus, uidelicet an uinum optimum sit tenue, iubdulce,5 rubrii quod est facilis coctionis admodum,& boni alimenti. Probant alba potius ut Dioscorides,& praeferunt gilvis, Sc nigris, ut ille uertit. Galenus pr(- -
aulit Ariusium, Phalernum Les tum, de Linolite quod cuncphorum fuerit mediu natum,quoniam sanguinem bonu generent. In tertio de Alimentis rubra, &craila Dp ' uidetur praeponerem libro de cibis Doni, tam alis acci uidetur probare prima sen-- '.tentiam. Verum quod de rubris(haec enim media, si quod medium est optimii ei liuultl prstulit. Et ideo dico quod Galenus malefecit, qui tot de tanta de exerciti re Q frictione locutus est: neque ciborum ubi erat propriias locus,neque Potiatim mentionem fecinpraecipue de colore. lnde ortum est ut Oribasius illum quasi uolenuexcusare,dixerit,colorem nihil facere ad naturam uim sed saporem substantiam, ae aetatem: odoris etiam parum meminerunt. Ego autem dico quod in Graecia ubi 'fiant uina tineia a uetustate, in agro Patauino ubi sunt alba ex modo conficien-d forsan non multum erraiahquod in nos supra intellis euolumus. Uerum in re--mone nostra ubi utruntue genus suae habetur ex uuis ubi similibus, ec eodem modo consectio,iicet in utrisque magna similitudo intercedat, dulcis, austeri, inspidi, amari, atq; item potenti in imbecillis,ac rursus crassi, oc tenuis, odorati, Ss inodo eis, tame dulcedo adulcedine, dcastrictio ab astrictione .ec ita de alijs in uinis albis, rubris, ac nimis manifeste diligenter implorant, specie dissert. Princeps sito more uidens tot difficultates dixin quod uinum temperatum debet esse album ad rubrudeclinavi sed eo omis', cui in nulla parte minor aut horitas, quam in hac haberi deo 'bet. Dico quod uinu debet esse subrubrum, ciuia in medio extremorum, ut saepius repeti .sed uina alba sunt i igidissima flava calidissima, fulua etiam calida ualde, in quorum medio colorem rubrum collocat, quod ad caliditatem attinet: igitur talia ..di, e sinat opum sed quia maius periculum ab aetate erat in calidis quam gidis,& ob- s structionis,quam imbecillis nutritioni ideo ex rubris laudauit subrubra potius,ec loco eius declinationis supposuit,non pauci neque leuibus rationibus subdulcia. Alia ratio est, quia Galenus fatetur quod uina sutua sunt calida, oc tenuia: illa alba auis , , nes sufficiunWneque utilia sun .sed quasi uina non uina, oc acutis laborantibus ra. eros concedenda,ideo intendebat ut rubra exhiberentur. In caeteris debemus obissct re oppositionem uelut in calido, cras substantia,in regione tempore anni,S
cibis. De quibus parum diximus,sed longiori indigeret cotensione, de qua abunde in libris Contradicentium:ideo haec de uino suificiant. et bin modis aquam rimat poetis. cap. Lxxxv II. Orrumpuntur aquae maxime in puteis,atm cisternis(qus uero in stagnis, inis rerlacubus cauernis,atque huiusmodi locis semper corruptae sunt, maxima rumpuntii l.
cum diis cultate corrigi possunt,& ab eis prorius homines abstineat, nec nisi maxima urgente necessitate illis utatur,re correctis ut infra, earum I Neae, . uae noxa quia non adeo detegitur,deterior est: quaedam enim generat hydropem, cru- co rapi daeoc putridae: quaedam replum morbum, feruidae scilicet, terreae, di crasstae, lapides tum in renibus, tum in uesica: aliae stranduriam, aliae dysenteriam,quae acri metalli - ea materia participant magis putridae s res: quaedam gulae hemiam, lutosae non o hiodoris, i absque tenuitate aliae somnolentes ec pigros,aliae attonitos,aliae podagrosos qu(dam ulcera in tibiis,& cruribus.Omnium communis est una ratio ut parum suma- h. H. tur ex illis: cibi assentur, aut frigantur,non elixentur: Scuta qua ipsa corrigatur de- G- - stillando, post coquendo, maxime cu odoratis, ec dicunt caepas corrigere aquas cor, Vipta demum ut saltem coletur in arena bis aut ter, quo auxilio utuntur in castris,
316쪽
laurus etiam, iuniperus,& malum medicum emendant aquas: Et exercitium corrigit potum aquarum non ualde malarum: Et aqua ex pluuia collecta bona est, erraternae repurgat aquam, de fodere puteos pro fundos sub priore a a ut Mutinae.&efficere ut aquae decurrant ad humidior quando mutat illas. Ut quandoque etiam siccatis aquis aer emendatur. Et haurire aquam e puteis saepius corrigit illas, re pisces squamosi,qui tamen utinant ex tarditie aquae,meliores eas efficisit, uerum si ibi moriantur, illas corrumpunt,ob id diligent animaduertendum est. Et calx, re sabulum emendant aquas puteorii cum lapillis mixta, sed potissimum iuuat d stillatio, ci coctio, ut aliis edocuimus, corrupta enim aqua magno igne destillati debet, ut quod corruptum 'pereat, oc altius, quia aliter colligi non postri: uerum si totam expurgare libeat, limum, oc reliqua subducito, ut cura reduatur, inde se quenti haustu nouam esticito: nam e uenis perpetuo confluit, immittito deinde in puteum uas figulinum sale, aut aceto, aut hydrargyrio plenum, ae calce oleo subacta obturatum impone, ac diutius permitte. Ditticile autem uidetur ablauemo tu aquam polle seruari, nisi ab ignea quadam ui foueatur, ob id destillatae eum c lor inest seruantur, qui cum exhalaverit, corrumpuntur. Corruptionis autem c letioris causa,etiam in stagnis est terra: miscetur enim ob id iurbidae aquae, celerius corrumpuntur: oc quae sunt clarae, antequam corrumpantur, conturbantur: igitur
tauium corruptio aquae quaedam est permixtio. Aqua autem si moueatur, expuigathe, ecpuriai. peregrina omnia rethcit ut in sontibus liquidis apparet: quod enim graue est, suta iidet: quod leue propellit i superficie ad latera: quod uero immixtum uehementenui sal in mari. non potest, quoniam non habet quo re sciat. Si tamen longius provicedat expurgatur, quoniam sensiim quod immixtum est a.tenuiore substantia pras occurrente, relinquituri. igitur quae uelociter fertur, omnino pura est. Omnium et io doctissimorum consensu, praestantissimum atq nobilissimum aquarum rem Britano a. iunt decoctio,non solum coenosarum siue turbidarum, atque alieno sepore, mdoreue insectarum, uerum etiam liquidissimarum, atque splendidissimarum: nam pleram ipso blandiuntur aspectu, quae haustae magnas turbas in corpore concitantaentriculum enim flatibus uehementer agitant,mordent,ac uellicant,parite gratiant,quinoc in ipso, hypochond scpdiutissime haerent ac commorantur, atque insimul es is perniciosis affectibus afficiunt. no mae
in iam innumerabiles pene reperiant fataliae potiones,& toti septem. trionali plagae consuetus cum sit ceruisiae potus, at etiam gentibus u mureis. im mi ira oceanum,cellante uiuu cultura ob frigora, ideo de ea potis imum lueta uita duo tractare proposui, quae ab liala,lupi salictari j additione distat. Constat ibin, hi es. nun ceruista lupi salictai ij additione, quae additio aliam naturam facit, aliami fora' inam inuehit inebriat haec,uinum* ita potissima sui in parte aemulatur, quod halanon facit. In ea enim conficienda macerantur primo aut hordeum, aut triticum, usque dum prope iam putria germinent, atque ex illa putrefactione, quasi ex fermento acrimoniam acquirunt, tum ex eodem decocto, quo macerata prius suerat quod lupi salictari j est ex flore, seminem coquunt,magis minusue, ac uini omnino A. - Uim aemulantia accipiunt maceratione, fermentatione, coctura, pro quarum eua talione mirum quam uariet ceruisia, acris, amara, subdulcis, dilutior, fortis, ure mens, imbecillis,clara, turbidior, recens,atque uetusta Hanc autem si recte conficiendi modum perpendamus,temperamenti calidi esse iudicabimus: nam ex longa. ac diligeti lupulorum maceratione, quorum tota uis ab aqua accipitur, calidi e msunt per se, quanto magis accedesea imoni quam ex putri materia macerationis acquirunt: lic quom ab hordeo frigiditas aufertur, introduciturla caliditas, quare aqua non contemnendam concipit caliditatem, quam sapores dulcis, acer, am
rusue de arant, quos modicae, aut uehementioris esse caliditatis nemo nix.
317쪽
Austinim iuri aut acerbum,acidumue saporem nil am adipiscitur, nisi uel cum corrupta est uel non re sto modo praeparat ac consecta. lnebriat autem quod non tam pia iis.
paruum est caliditatis argumentum,cum uapores caput ferientes ici' em, S com- bris. motam mentem agitant: oc quonia crassiores eius substanti quam uini, peioriso
succi, hine etiam longe deterior est illius ebrietas, quam quae uini causa sit: spuma quoque quae superinnatat, caliditatem declarat. Multum alit, atque impinguat, sed plurimum flatus gignit, atque ingentes interdum facit obstructione N praesertim ob negligent una conficiendi, prsparandi j incuriam, nec succi praui suspicione caret elephanti asina enim ut plurimum sacere uidimus, aliosci prauos asseeius . Est mi de &hala quaesit in Anglia, Scotua admodum suavior, adeo ut meminerim bibisti: in ingrei tu Scotiae, quae in usto dulci albo comparari posset: nec in aliquo dii serret,
nisi quod in sine amaro rem,ac odorem insuauem retineret. Hordeum x x x v i. lim .ris aquae iam insusum, siccatur in cumulis in umbra,ubi calefactum ger aminat, spargitur: ubi desinit rursum colligitur,ita ternatum curant per dies x v. donec totum
germinuerit: inde per sex horas siccatur super prunas .impositu cratibus uincet si post ubi persecte siccatum fuerit molitur: superfunditur aqua multa, si debilem ec ricere uelis potu, pauca si ualidum. Post horas x i i. percolatur, ae excoquitur multum, si ualidum, parum si debilem: inde ubi in uase in bueri; traffunditur in aliud aut uetustite hordei,tales et seriunt. Sunt qui exeadem farina halam secundam ei ficiant, insipidiorem, frigidiorem, grauiore, putredini magis obnoxi nam ex priore est, quae in multos annos seruatur. Coelionis modus horae tres aut quatuor, dignoscitur cum tenax esse deseri contr/rium enim ei accidit quod melli, Sciaccha- ,ro, quae coctione lentiora fiunt. Incidit quia acida, a stringit quia austera i utri cum e dulcisi genere si modice tamen:differt a Tetho, deficienti D. lupulis. Feruet dieb. duobus Ponte, ad summu tribus. Post musti imagine non retinet: mirabile tamen colore,substantia, uiribus, odore, ac sapore, uini ibi substantiam referre. Ex piris quoque,ac pomis in Neustria,uina sun quod solum ob frigiditatem uites non se rat.Siccatis ergo iam paululum fructibus, uinum extrahi uri exta alat enim aqueum humidum,inde dum feruet, excoquitur,atque ita seruatu .Est aut ea stringens quiae si stibus haud exquisite matutis extrahitur,oc subama um: tale enim est quod uehementer a rigit, ibi uero etiam ultra annum eruatur: dulcius ec silauius est et ili inserit vino uuarum. Fit uinum ex omnibus fructibus, chri non tam facile pu vaec exesi trescunt,3 plurimu succi habent, uelut pomis, pyris,cotens cisionticis, moris, ber. bis heris fragis,myrtis, ac prunis sylvestribus, ec marenis, e ceraus autem alijs non fit, quia statim putrescun non ex amygdalis,nucibus auellanis pineis, ac taribus: oleuenim continent. Facilius ergo e granis maxime orieta, nam media illorum substantia est inter horarios fructus orea inae Et ex quibus uinum expressione habetur,
ex eisdem nt ae lora, admixta Gua. Huiusmodi ergo uina sectitia non apprime lauia nauta dantur, ec praesertim in non assuetis, quia dissicile concoquuntur, re difficilius di stribuuntur, obstructiones pariunt latus procreant, ae in prauos humores ociumnuertuntur, quare sat etit degustium mpi , et His .et ynciditi M. O . LXX xi R. Omnus est mimaturalis pene persecta, omniunt hi suum exteriorum,
nam si tersecta es quomodo e sellari posthi Sc u is esset maiori;parratis, uigilantes dormiremus, si ueto non omnium non sit uinculum,sed stupor,ciuo nia non ab interiore, si non naturalis erit cataphora,aut eiusni duat scire expeuit motu excitari sensium, qui cum uigetdormire noli potest: non C. nim quiesceret,ideo euigilatur. Motus autem non tollitur, neque 'misationis ob
finemut uiuamus. Et quoniam a leuissimo sensu, ecori ne illi si I dyt: sui i
318쪽
Vir enim cessante: ideo sentitur, remouet. Et neque membro exteriorrum sileete- uoluuntur,& imastinantur: imo etiam itident,dc audium,filhantur enim qui pucit somnia esse eadem imaginatis, nam aliter utuntur sensibus quam uigilantes, i Nota. mutuntur, non ut qui imaginantur: manent ergo sensuum origo in dormienti- Exprimese, bus, di actus eorum,sed quasi in initio. Expergiscimur autem maxime a materiariis aio ina . sensibus,scilicet tactu, re auditu, ob propinquitate cerebri, oc quia operculo care; inde a gustu, a uisu,si oculi non persecte tegantundemum etiam ab odoribus. sin villi, Soniue tautem maxime coctionibus, Nutres etiam restituit, unde bitariam eo. iis. eiionibus atmiliatur, unico autem modo sine cibo.Et eius causa est quies spiritus ni malis,uel obfriuiditatem,uel humidum suave, aut uoluntatis imperium, aut imphecillitatem aut Dabore reseluti recauta quidem huius quietis,aliae qui efficius, aliae sine quibus este non potest. Itidem auxilia alia quidem qui humectant, alia r frigerant, alia uero tollunt quod impedit, uelut curarum remissio,atque laetitia. Speram ci tim autem ab omni sensit,interiore quidem, gaudio repentino, dc moerore qui inrita. to,sed haud huic confidendum,tranquillitate animi, atq remisitone curarim, cogitatione laetarum rerum,insulariam, umbrarum, fluuiorum quiescentium, pratorum, ac peregrinationis, solitudini siluarum,montium, et omnium actionum somnis e- rami uelut pulsantium,ac senormoc dormientium, tum etiam fixa intentione: suquidem figitur spiritus in eiusmodi: est autem requies illius somnus. Post haec in moria secticis antea me uitae. Uisio quom imaginaria cum fixa laeti Leatae ob cai fas tam num inducit. Et obscuritas quaedam utilis est Et memoria praesertim cariniani buhuelut Nasonis hinni declarat ut illa: . Est ope cimmerios Imaolyeliuisa recessu in
Motis crami avi domu ,e penetralia=mihmotu mitiam radi sinoes,mediis uticum ire, ebri adire poto nebulae calimem ae Euantur hino, subias crepuscintilaris. Non uigil .las ibicristati coetibus ora: Euocaraumam nec ocesilentia rumpunt, huitat homnos crepit tibis muti lapillis, Ante riviiir iracunda papaueraserant, H
Noxugu,'largit per opaca humidi Hir -- ianua neue os bidorem carrae reddat, milia domo totaehrastos inlinime nullis,M medio tomesthaeimsi liras in antro Plinis stolatim Iovelamine tectM. mea . t ipse Deis, immisistinguoresolati .
Dispe. in hoc genere est Tmpe in Thessalia prope Penesi abrupta a Peseo ec ossa men Lib. b. te regios inlicissi in a,ut inquit Strabo. E ij paruus agerque talum Peneus fluuius
Lib. . non alluit, sera quid Plinius in eo cursu Tempe uocantur .M. passus longitudine, eo. s. re ferme se qui iugeri latitudine, ultra uisum hominis se attollentibus dextra, i L. Deli, per uam leniter connexis iugis: Intus sitia luce uiridante allabitur Peneus uiridis, O bo eis. culo amoenus, circa ripas gramine, canorus auium concentu. Plura quoque deuia his alias.
in se. Tertium auxiliu est picturis,ae uiridarii Sc locis amoenis maxime opacis, cum inrore obscuro plantisi eiusmodi, qui luci ae siluis stant semiliares: densitate, pr . tis quoque ac florentibus herbis colore pumureo qualis uiolae . In pictura talitarii homin dormiet mi prope aquas: tempestas oc maris inundatio, iuvit, ec stagna maxime exauditu Euripi cadentes, guttae , auium concentus,silentium cantilena
talitaria ec si cuni lirari acuta repente desinat in grauissima, longa etiam delectatio. narratio sibi osse solet somnum parere.
319쪽
sed Sc ab odoribus non parum iuuantur croci, anthenii di papaueris, uiolarum nymphe mandragor ,hyosehyami,shracis,animae albae,liliorum alborum, sola, ni somniferi. Eadem quoque S limitia natibus indita. In ore quoque detenta eiusmodi ad somnos faciunnae in aures instillata uelut o. lema ex nympheae floribus,aut papauer aut populeonis, aut chamemeli, aut Parthenii, uel ordei,aut mandragorae. Alia quom sumpta in coenae sin lac iuca cum semine ulticis,aut croci, aut amo- Maura. mi,ut reierunt recoeta, poma sub prunis cocta, peponum semina, flores nympheae cum saccharo conditi, lac etiam plurimum, de praeter reliqua uinum dulce non potentes,aut cruditate potens.
Talia quom in gladibus subie sia,seu pro clysteribus, Sc cum meconio etiam misi somnos ec fraues etiam proliciunt.. Ex experimetis tactus si quis a uigilia surganae ambulet, paululum indelectum P perno
redeat, soluitur in somnum. m. Embroca capitis, Principis,hordeum, cham elon, parthenium, coquantur in aqua Sc aspergatur,imo irrigetur caput.Et est propria senibus.Nostrum chamem I uiolatum, maluae,florum nympheae,capitum papaueris actucae, anethi, sing. M. a. caput casi rati, coquantur in libr. v L. aquae ad consumptionem medietatis, S eousque quod caput decoctum bene sit, ex hoc percolato lauetur optime caput ad horam mediam saltem, inde expressa aqua circumponatur linteum dudum ex ea aqua,& expressum mediocriten huic aliud tepidum, ec siccum, oc occlusis fenestris
Balneum quos aquae dulcis tepidum aut piirae, aut cum dictis rebus, atm simi. stabitum libus cocte .Maneat in eo donec sitis cesset .aut ariditas, aut sapor praegratie aut lac dulcis.situdo,ac Ianat uel decumbere uel timet pedes tepescanhet si bibat aliquantulu vini. Irrigare quos caput oleo dulci,aut ex amygaalis,axit e nympheae flore, somnum irrigario. allicit,sed oc lotio pedum ante coenam, uel a pauco cibo post coenam, re in brach ijs abso agitatione locus quocue frigidior,& hiimidior prodest: oc cubile orienti expo. situm, uomitus in praegrauatis sunt ualde utilia. Laetiis quom nucius post tristitiam, ec blanda irerba,& in prurientibus, ac tumentibus Venus, imo in quibusdam superflua exoluendo uires somnum c5ciliat, sicut re lassitudo ex labore,& sudor & alui deiectio. Et quidam proprietate ipsa dicunt de agrimcmia,de pede anteriore uituli marini, Nola.dextro sub capite positis,inungere corpus pinguedine muris alpini, uel diris, aut muris auellanei, ae est minor rustico uel urti, tum uero etiam inungere loca pulsusi, ec sunt in hoc casu in iugulatibus,ta tactus eas declarat arterias, Sc quae sunt a lateribus ossis pubis,&quae sunt in temporibus,ec e regione cordis, inde iecoris,&super uerticem pedum,& in carpis manuum.
Et hiasnthus uerus, re quem uocant chrysepacium. Et sunt quidam lapides qui
plus possunt. Et inuentio ex languine quorundam animalium in piscium .Et cer Pro illorum,oc usus longus quarundam remi'uelut labarum somnolentos efficit. Et si sint cerebri imbecilsioris facit uentuosos. Et aquae modicae potus, aut oris collutio est ex somnum reducentibus. Et mutatio magna, aut nulla, est causa reparandi somnum, aequanto plus homo dormit, aut uigilat, eo fit somnolentior, aut uigilantior:sequuntur enim consu tudinem.Et propria causa tam ni est remotio impedimenti eius. Ideo diuersis uario modo occurritur. Itaque mutatio magna in omnibus est causa plerunm recuperandi somnum Et ubi homo sit iuuenis,h corpus non cacochynum, uigilia longa, ecuiolenta grauissimum somnum reducere tale lamnus igitur a somno uigilia. Et uigilia similiter a uigilia,5c somno: ae eductio sanguinis per haemorrhoidas in plenitudine,3c sanguine fetuens aut acri, uel salso utilis quandoque necessaria est. Et qua etiam conciliant somnum. Et pillulae excinodolia sunt potentes valde: sed animadueriendum,imo quantitas plerunque susticit scrupulus ex his, oc cum quin rimus somnum cum huiusmodi, non impetramur, si caput non sit ualde robu-
320쪽
I a tueternum. Et idem contingit ex Theriaca noua philoni j sed haedsunt tutiora catapoths,oc minus secura quam theriaca,uelmithridatum.
c., bilis Et uigilia est familiaris senibus non solum ob siccitatem, sed meatuum lassitu a mnem:& abundantia cruditatum N humorum acrium, re serosorum. Et est caula ui cissim senii,& ideo fit circulus qui debet abrumpi paucitate cibi, facile concoctilis Et moderata in illis est,ob id signum bonum. Et etiam non noxia,cum praesertim
somnus matutinus subsequitur,ta incommoda perducit ad febre attonitos, rei lutiones dolores, rauedines,imbecillitatem uentriculi, triuitiam.Et ideo pro somno quiete matutina diuturna uti debent. Etyoeoniae semina nigra, si purgentput liberando optimum conciliant somnum,& errhina maximnanoemones, brassicae, claminis, origani,serpylli, atque spondit a succo.Wq sit scias quod omnia quae caput conturbant, re uaporem multum gignunt illa
cile corrumpantur, ut allia,calpae,porri, gineiber, regeneraliter humido exciem missilio abundantia,ut uiticis semen crocus, remacro pixer, praesertim humidis cibis milia somnos conciliant praecipue turbulentos,ut des race constat. t mutatio locii vietilantibus persaepe plurimum consert bene dormientibus mala. Et otium hiabere a coenaleui,senibus autem si recte uiuant,confert si sit ultra coena ad attoniis crepuscula itim morbum praeparat. Crepuscula autem ambo deuitare ualde necesse est nam ni a. uesio ertinum impedit somnum: matutinum nocet quietem: tollendo quae est pro somni,& uades,& uigiliae detrimenta auget, ac confirmat:comprimunt enim capia
'Triib onillil melius toga pedum lotione intepida:&lotione capitis: tracsia nigra humectat,edulcorat uapores eos, retrahit, purgat atram bilem ei aetati la-
miliarem,& maxime molestam' . -
in somno corpus exterius refrigeratur,intus incalescit,cotra in uigilia inquit Hipri Docrates. Et somnus confert maxime cerebro,post uentriculo, inde patientibus do sem' UV -3c euacuationes omnes,(uelut&debilitatis a Uenere praeter sudorem, nam Vr i adauset. Propterea etiam procurandum est ut operimentis multis ea hora corous tega unqua exterius solet refrigerari, conopaeis circumdem pannis ple-bus non succis contegatur,uer frigidus,purus,&obscurus Utor ego laeto ex stucea materia: ab ea liniam sub capite palea sicca mollior est alga plumei ciniicalia,sed ad uentrem tantum Rossypium pellis agninae, setosa amphi in ala, culcitre loco. Dormire prope humum humidum,sub sole,& noctu iub luna, di regione rimae cubiculum ad orientem spectans, ae maxime brumalem, sed-uum S inter duo solaria positus locus,si non aliter purus,no in loco notio,iaec dealbato gipso, multo minus calce,aut carbonibus accensis,constat una nocte plures periisse. Hec prope
minus calce aut carbonibus accensis,constat una nocte, lures periiste. Nec prope uias nublicas ob strepitum. Undecim horae decubitus senibus, septem iuuenibus cons sientibus nouem, ab his si detrahas binas singulis relinquentur horae somni:
Dibin c intima pars uentriculo maxime fauet: secunda etiam, tamen iecon: sed ultimahq ii P risc, ac cerebro sita ui N amoena in qua purum ab impuro segregatur,ta quod dulcissi nitim est Esi illa hora studiosorum, si no seruiat cibus, 'boncurae minuant irr, letna Ii morbo laborantes destituuntur eo magno medio : arvo aut curis detenti prima solum parto furiosi,&pestilentes perpetua uigilia destinentur, moritatri alit somno omnino destituuntur,aut captiora corripiuntur aut a somno peius habenti Non oosse dormire a coena ob cibos aduenit,tisuccedat somnus, dulcescit uapor, robur coctionis uentriculi,& iecoris,tota peruigilia, ut duci, est illa quam Princeps uocat Sahare. Dormire contra ab initio,& post quinq horas, aut etiam minus prata ter consuetudinem,& curas, prauam coctionem significatrucres enim sunt humo res, sicut prior uigilia siccitatem cerebri,contingit etiam ex siccitate iecoris, aut putamonis incendio,purgandum est n In uniuersum cum sint octo modi,duo per se noti,dormire quantum oportet , et nihil tamen uigilare iuxta tres partes, aut dormire melius est,ut somnus uigilis tui cedat quam contra. Et si accidat, parata sint sirupus e nympheae floribus,
ore teneat,& unguentum populeon recensita surgere,& cogitatio blanda :E det