In Platonis dialogum, qui Phaedo, seu de animorum immortalitate inscribitur

61쪽

s ita j digres opis huius es , quod dixerit 'ne

ces e e. t Ctheti res o teret, in re redis causis ortiis at s interitus rerum. Sed nossinguli ordines uo explicemus. Iuxenem ait Socrates se

chrum Juxisset, ni rationis di demolitionis cuiniusti rei c u .s nos e. Positea uero sententia mutata, ad aliud utilius dis plinae genus se corum tulisse:

quia editi scietiarii infirmam, incertam s psitaret. ii Appellit autem Ph sicen historiam, quia ut in hi orta Fingulis res gestae suo ordine tractantur: ira in illa uniuersium naturae opificium iustorico more describitur. Vnde ta in Timaeo Pl to de Philica Asbutaturas Diseria illam Solonis, vAtl.ntini belli commemorat. Eanc porro sille scienti insuehistoriam, incertam est e uari s Zec tulis Plato deinceps docebit. Quod antequam

nos proponamus, uideamus eris sitae nam fluit illa,

quae Socrates dicat in ' si a tractari, ueluti cer et in lubitatis, quae tamen incertis ima iit. In primis ait esse huius artis proprium, causas inoi et Iigere, per quas singula fiant atq; Inteleant, ae qua ratione sint. P sici munus es e, causas corporum omnium nosse, Aristoteles lib. i. Prisc. . edisseri e tame . Theologo seu Metaphisico, ut xulgus appellat,quoa hic

prima omni sim rei sim, illa corporearum tantummodo illi erat. Quoilia autem, eodem autore lib.

r. causae omnes ad esse ilim referuntur aliquem, ac Ph sce rerum corporearum causas inquirit: neces e quidem est, eam orius y interitus rei limearundem celli ius inquirere, non omnes. Nes Oniin eadem docet, quae sint in uniuersum entis iis

ysius initia, quod est primae phil ophiae sed quo

modo tam tu per formam suam ex tint, alit per

eius absenti pereant, et commutentur. Hoc e/tiam Plato intelligens hoc in laco, illud eriptis, hoc est, propter quid, i formam, quae nis est quodammodo in rerum effectione,restri .uicies . enim materiam informans inem tanquam si bisornum ipsam proponit. Sallu usq; me sursum

ac deorsum Breui enumeratione ijspropo/sitis, quae in P sca dis utentur, eorundem di icultare i auget, di obscuritatem. In primis cuintem illud commemorat,quod de animalium nutritione quaeritur. Quod antequa ipse propona,c 'igilbo locum i hiari, o Ficino no bene uersum. sic enim Plato loquitur: arvi tu

rhq EA UaF, PE et ac eiae mu SEqqc. id nunquid cnimalia illuc aluntur,csim calor uDONEM TOT Frigus accipiant e limentam, scemadmod in aliis qui putaueres Ego qui lem hic re ipsi monitus, alterum e duobus coniecto, kel et E siet, capi pro alimeto, uel pro uerbo cris Ectetur legenases e o usuri ALG, siue diuus disi , id est, corori inpitur, ita sit quaestio dicatur se: Num,cum hae qualitates calor disimus putredine accipiut, enimal pereat: quod idem est,acs Zicatur,uita ca

li a frigido Fufientari, cui tolli. Itaq, 'sensum

priorem si quamur, intelligamus propos iram bicquaestionem esse, num incrementi alit nutricatio nis causa 'tuis caloris di frigiditatis, an non. Cum enim hae duae qualitates agendi uim habeat, nece eest, ut quod in animali alimentum convertit in propriam substantiam, earum duarum aliis qua fit: omitto alitem vegetatricem animam, quae id ejicit maxime bene clo et iusti limeto earlinadem qualitatu . Quae bone hanc longe dis cilimam copiose tum alij, tum Plutarchus in libro, i Virum frigus calore iit praeflantius, tractat. Eiusdem uero olutio talis esse uidetur: qu Z,ut animalium uita in calore te est, ita incrementi eorti corporis lita ab eodem uideturproficisci. n. nidem escas confiectas alterat, elligat, incccom

modum uertit a mentum, quous sus ut notitiae Fue particulam conmutetur Frigus etiam id est-cit, cliuod id, uod adhaesierit, co olidat, ac symius constringit. Quo autem p Hlo accessio illa substantiae, ut, utrum per accestonem materiet no uae, an per eiusdem extensionem, an per qualitatu .ddit mentum, dis cilius est adhue, maioris e plicatio ne indiget. Quapropter An otelem hac de re lib. Nereor. legendum celso. Praeterea utrum sanguis sit, quo sapimus, uel aer, iret ignis. Hic multa runt explicanda . Primo, nism enima sanguis sit cordio Julius, quemadmodum putabat Empedocles: ander, uel iritus, ut aliis uidebaturi an ignis, ut Zenoni, et Stoicis . haec enim uidetur hoc in loco F-

' care Pleto. Nisi id forte illa quaestionem

i ferri ab eqdem Platone dicamus, Nubi id quq unima tanquam infrumento ed uitam corpori tribuenda utitur si scnguis, v aer, crum ignis. Addit hii aliam eiusionem, Num sensuum piutrcipium sit, cerebro, an in corde et id quod inter

Calenum di Ari lotelem controuertitur. Num

Galenus non soli in m osten ii, sed etiam fientiendi

uim omnem, at s c eo principem animi uim in ces ebro ponit: Aristot. liero in corde, ut ex libro

de Sensu b re pisii patet: eo excepto, quod rationem ponit in cerebro. Ad Galenis ententiae accedit Plato in Timaeo: led fientiendi uim vir diecur

62쪽

ios cOMMENTARII. io'

iecur iis , permanare, ut in nostri Commeanti mere Od cei simus, fatemur quissem nosigno, tius docuimus. Additur his di cha quaestio, rure,illae Socrotes ne lat. Animaduerte Num memoria,opinio fiat ex eisibus u l quod haec instiper: arbitrabar enim recte. eogem feres est l. Plato quidem,et cum eo Ari Pluribus adhuc exemplis nostrae scientiae infla otelis di Galenus, ipsim in cerebri polleriori bilitatem demonstret: primo kidelicet, nunquid

parte confluuiit, quod e sensitum imagines peris ea quae magnitudine 'superent,ita, ut appareat, ferantur. Opinionem veto, idem ait ex hensi sim fibi inuicem excellunt,an aliter: tum, qua ratio- c memoriae conexione ferit Aristoteles ex ima neste, perent: propter connexionem ne,m qi laginatione di memoria: quod idem sere est, ac si eorum alterutrum eam habeat in he emperario, subsensu rei maginationem, disensus tam inte, io vis cui defectionis nuream. Huius porro quae rores quim exteriores intelligami s. Verani hu simis dispicultatem in i s uerbis magis ostendit: ilis egestionis solutionein praetermittamus,ne id Procul eq uidem per Iouem abesse quod a Socrate exempli gratii fertur, longius nult udeoc En autem in eo dis cultus, Faciamus Ipse aut locus,in suo Plato hanc,quam num,cum aliquid ex partibus augetur, recipiat id dixi, quaestionem proponit, sise est legendus: o crementum eo quodFingulaepartes in crescendi DR saher m v, o Taer stest isse uim habeor: an, ura illud propter coniunctione scemsial , Rivx , V orcperes' ' : tici. mp cresciit,et quomodo crescat. Quae res ex eadem e dii reisu μrnuu s rise. His porro adsit a- illa quaei me, cu in supri ponebamus, en et: liam quae lionein, num ex memoriae atq- opinio- mFili)dhic exemi is numerorum Ermari uiu iliis connexione fiat scientia, cum rei comprehen io num iniic tur,sicuti incrementum ad categoria se imago 'rina est. Scientiam quidem nasci ex quantitatis pertinet. Verum cum audis earum rerit notitia, quaesin se maginatione,ine, sena aliquado ex libro Anaxagorae, morias: percepta, ac iudicio examinata siti, di ut ille aiebat. Non modo in e Socrates re menti penitus in ulpta, dubium non est quo qui rum naturalium obscuritatem et ignorationem pacto ea Sur, Aristoteles lib. i. Metaph c.' osten Ar, sed in Anaxagora quos : quem obiter lib. 3. de Anima, Plito in Timaeo, ac Cic. lib. i. reprehendit, quod omnia in mixto quodam esse Acad.suae si . locent. Proinde horti cor, cos usu dicebat indeq egregatione qua antem: ruptiones considerans. Ph sices imbe, interire uer)sis olivione tui ficti in illud sub eillitatem as incertiti inem ex rei u mutatio- iectum primum. Uulus 'egregationis, clit con, ne confirmat:quoniam scientia eorum quae hemis ly nexionis, mentem sive Delim autorem dicebat. per uno modo sint, existat:mutabilium uero, ct Quod illi tum Plato sub Socratis pers ora tri, semper fluenti gin, io item. Hac de re copiositus, buit,tum Aricto teles lib. i. sc. di Diogenes quam locus hic postulat, Plato in Theaeteto ac Laertius in eius vita. Ille autem Socrates primo inomide dis utat, tum Aristoteles lib. i. Po- universum Anaxagorae opinionem recenset taenster. Anahit Vac Cicero lib. a. Acad. quaest. iudicio adhibito id Ludat in ea, quod ipsi uidea. Coniecturam uero ad id affereba. tur laude dentini, ulta pravis, contraria, Laudat Perseiuitur causas imbecillitatis humanae cien- quidem id,'od mentem premim omnum

tiae, idq: ab exempto suo. Quos, inquit, infirma ccusem posuisset,putarit cita f. quae faut, nulla fit Ph si es fici tui ij, inde colligo, quod ea quae aliam e retionis suae causam habere, quini quod

Nantea perficis lima habebam, multis modis o illis optimumsuerit. Roc principio admiratum se, infirmari uideo. Hoc autem imbecillitati dies. er, inquit,optimam Ze Anaxagorae libro opinionem rori sensuum tribuere Socrates uidetur, ut aliis capse.Vituperat uero,quod eius mentis esca- in locis saepe olet Academicorii more,qui scien- cum rebus essectis non adiunxit, quasti ea demtiam veram in mente, opinionem di errorem in non retulisset.Sed uideamiis nos,quae si summa henis pomini. Qua ratione homo cre Anaxagorae siententiae: di cura Socrate hicas escat. QE ' homo crescat,quaerit exem ratur: tum qua nam in re uitium eius consistat,p gratia,ed humanae fcientiae inJmit.te osten, Anaxagoras,teste Diogene Laertio lib. pri dendam. Nam augeri iuidem omnia uiuentia, mus materiae corporearum rerum mentem adsinpes icurum esse inquit:*u uero augeantur, oscu- xit, quasi elierum principium. Ande res, id estrum, uis adeo soli Deo agnitum. Dubitatione so mens es ipse cognominatus. Phtabat eminis hanc nos Socratis,licet Peripateticorum flentenis ilia in materia chs faextitisse,pe tin chao quo-tia tollere aliqui ex pane postemus, ne rabie te- damunde. mentems Demii euem proma

63쪽

se . detractis si liribus , t bus

es cientam accommodatis: interire uero ipsa,res olutis isdem particulis in pristaeum chaos. ROliqua eius detineta refert prolixius idem Diogenes, is Plutarchius lib. i.de Philosiophorunde cretis. Refellitur porro in hoc loco a Socrate idem Anaxa ras, quod cum unam causam prinpia AEBONEM usnis,ubire hillic mortem uelle me Aram, quia iniustum putem periculus, terfugere, etiam spopsem aut in Boeotiam, aut Megaras, aut alio secedere, ubi me Atheniens es non to ent morte mi chire. Cur autemsubire morte Socrates iussumi

esse puturit, tum nos retulimus supri,tum ide u hi mat in Apologia, di Critone, ais in Gor cipem omnium rerum, id est, mentem posui et, it gia: ubi, debere reum quem cutis iudicibus hestelam ingulis e fectibus non accommodauit. Eoc o erre ultro , is pcenas aequo unimo luere, m- enim cientiaee autore Aristotele, communes i* quit. Verum talia quaedam causas apqual c usius 'ngulis reb. ad bere, osten eres, pellare, a ratione est alienissimum. quomodo ipse ab illis producantur. Qui autem p roposita causa communi,nihil ex ea dedurat, is nec rationem disciplinarum tenet, di causiis ipsis

abutitur. Hoc ergo in Anaxagora uitium Sore tes notans, ait: Video hominem mente nullo modo utentem, nec causam ullam ad ipsum rerum ornatu referenterm sed aereas quasdam, a queas, arallaec est supra dictorii coclusio: in qua docet,

materialem,aut instrumetariam, non esse verastaesectionis alicuius causam. Obiter aute, quis sit eius ilem Gippe usus, exponit, cum ait: Si quis autem dixerit, ab scpossibus. Id est quis, numeratis causis aliis omnibus, materiale nesse eam tantum dicat, si ne qua feri nihilpsit, eastis pro fine, aut ejiciente non a erat, ree lethereasq; naturas, Ac huius generis dio quidem is cit . En, qui materialis causa uoceturalia pio causis asserentem. Id ei , in eo hic ea, sine quil non,ut Arist. b. et V sic. et Ciqui em est Anaxagoras reprehendendus, quod cero in Topitis appellant. Illud uero, quod ad cum mentem ueluti principem causam statuisset, dit Plato, Propter haec:cui sem forma es dum tumen ad rerum pingularum sectionem ue gnificat, quae proprie dicitur Hic Ti,id est, pro ipsam minime adhibet edimures ,- pter quid aliquid fit. Quod autem hoc iocratestula, rei partes ex sinu rib. chis in Chao illo co, faciat Zis rimen materialis causae, si ue illius frumesse gigcli ait. Itas siquid aereisu, igneum, a, qua non, finis .apertius declaret iii uerbis: quemn ueres ab elementis haberet,id dicebase, Nam qui sic est affectus, nequit di, cretione quadam 'mimip jruum factum: mini- scernere, aliam quidem esie uera res me tamen mentis mentionem faciebat, cum nihil go alicuius causam: aliud licio illud, sto siue ei cienti c. s. feri pos it, is peipsum in te ne quo ipsa causia esse no potest cauri nequeat informaret quod Anaxagoras exi limabat. Hoc ipsum ei Aristoteles isdem pene uerbis quibus hic Plato, illi obiicit, cum una omnes eos philosophos reprehendit, qui in casi primis

rerum tradendis materialem solum attulere, nonsa Id est, liud est causa es ciens, ac nis: aliud

vero materia n suam illa duo agunt, disine ea texistere res esse eid non potest. Quod quiadem multi mihi uidentur quasi in tenebris. Obiter reprehendit eos, qui causanes cientem, aut materialem, quaepraecipuaesunt: sine qua non, causae nomine appellent:cum cause ac fir forte harum meminere,id quai quadam ris uere dicatur id, cuius ut aliquid fat: mus eri ut istuna hecere,non consilio. Quod aute hoc Ana- uim necessari rebus adhibeat. Eos ergo qui cavis xagoraeoinruciat Socrates, similitudine quadam do se hoc genus aberant, uelut in tenebrii ignoran-m suertis ostendit : QMa quidem in re the obuersantes, alieno uisios nomine dicti, quod

illemihi perinde uisus est agere. Eoii uero idem paulo p inquit, Proseecto per Canem talia diu, ut arbitror, ita nerui: eo pertinet, ut Zoceat in se, causam materialem nullius esse momenti, Sed e scientem potius, is fiuilem. in ' dicerem ego, ioci a. tes inquit, cur hic si deum, causam esse, quq con,

'em verius, 'sibus, quibus see o fiet: jicere

causam illam: appellet. Quapropter no nulli uertigine circumponentes teris radi Philo bi homi quorunddin sententia proponit,ut errorem eo sim o stendat, ni causa ima, temti,nistramentarias contenti, reliquas igno,

rent, aut negligaci: quo hum di Anst. lib. i. de prima philosophia, in iisdem reprehendens,

causas materiales, non e icientes, ab huim alla, quidem aliquid, ed ea causa no erat hoc loco red so tus inquit. Quamobrem et Plato:ideo ait non denda ita , inquirendam fluit aliut, cuius ratione nulli terram stare ex iniant, quia ipsam i olim,

id esse optimum probaretur, Veluti,egos Athe, dcxi ei e iudicenti cum rotan itas si forma quae

64쪽

iet c o M M Id in corporis, nors tamen illius collocationis causi. Alii porro aere ipsam sulciri, ut in base, exi i

mantes,id pro prius causa attulere t Anaxagoras. Sed homines, inquit,p pkam uim ess tricem rerum non attigere, contenti illo causae materuilis genere. At , id es quod Plato ait, in iis uer Potentiam uero ipsiam, qua nunckta diu posita stitit. Id est,uim, et iubaemipes ficientis causae, aut finem, cur terra sit hoc modo in medio mundi fixa,minime asserunt: neca, illam diuiuiorem,ars in puc agente, lieluti Deum, exquirunt, qui illam sui emet, contine is, Reluti Atlas quilam, quem fingunt poetae caelum humeris fustinere. Ilis sic explicatis, concludit tandem Socrates, Phrumicen quidem incertum discissi genus esse,ium quia magna exparte natura rerum Ignoretur, tum quia in ea pleris pro hera casapi fg, ah erant alienas Eos in iis uerbis Socrates refert, Postq uam si a c priua, tus sum: id est,postquam ego in P, sic carum issem aliau.m diuinam et priviam effectionis cuiusque rei nec inueniri,nec afferri uidi,alio me contu

hi et aliud disciplinar genus sum consectatus. vis ne, b Cebes; hanc tibi a me

demostrari: Miri face cupio, inq sit Cebes. Censiti tandem cum in re hiis considerandis iam defessus es, seni, cauendis fore,ne mihi idem ac

cideret, quod accidere illis solet, qui an solem deficientem desigunt in tui ticum. Orbantur enim nonnunquam

uisu, nisi in aqua, uel in eius odia, liquo imaginem eius aspiciant. Tale quiddam ego reputaui, timuisne animus mihi prorsus occaecaretur, si oculis res aspicerem, sensu is quolibet attila gere illas a grederer.Quapropter operaeprecisi fore cenis sui, ut ad rationes confugerem, atq;in illi rum rerum ueritatem considera, rem. Forte uero nostra haec similitu do non omni ex parte cogitai: Non enim prorsus assentior, eum qui res in rationibus contemplatur, in imaginibus aspicere potius, quam qui in operibus intuetur. Veruntamentiacula iter direxi inest, sirppones grationem semper qua esse iudico ualidissima, quaecunq; huic consona/re uideat unpono equidem tanqua,

ueraridq; ago et circa rerum causas,

et circa reliqua omnia: qui uero dis

sonant, uera esse nego. Volo equiadem quae dico, tibi apertius expla, nare. Puto enim te nondum intelli, gere. Per Iouem haud multum, ita, quit Cebes. Uerum nouum nihil adduco, sed quae occipe alias insu p eriori disputatione dicere nunqin1 destiti. Pergo iam igitur demostra, re tibi causae speciem quam continue pertractaui, ac redeo ad illa iam saepius decantata ab eis S exordior,

suppones aliquid esse ipsum per sepulchrum, oc bonum, se imgnum,

eccaetera omnia. uae quidem si tamihi dederis, ea peste concesseris, spero tibi ex his ipsam causam deo monstrare, item v inuenire e te ani mam immortalem. At uero quasi iam tibi concesserina, nihil tibi opus est praeludio, quo minus iam cocli Idas. Considera iam quae sequiatur deinceps, utrum in his mihi conseritias. Arbitror enim, si quid est aliud pulchrum praeter ipsum pulchrum,no ob aliud quippiam esse pulchris, quam quia pulchri ipsi is est parti

ceps . Atque omnia dico similiter. Nunquid ob hanc causam recipis: Recipio equidem, inquit. Ergo nondum ultra percipio, neque pes sum caeteras istas praeclaras cari ascognoscere. Siqiiis autem mihi di

Nexit quare pulchra sit quodlibet, uidelicet quia uel colore habeat florid iam, ire t figuratarum uel aliu et si uod

uis talium, caetera quidem irales en, no in caete is eritin omnibuq soleo

perui s. ii se uel o unum simplici

ter atqire pro culdubio, ae sorte iam inepte Peries me teneo, nihil aliud

esse quod aliquid faciat pulchrum, quam ipsius pulchri siue pra sentia,

siue conium onem, siue qualicon ratione 5 quocunq; modo id pro ueniat Neq; enim id adlauc an inna rem: sed pulchro pulchra omnia esse

pulchra, id mihi uidetur tutissimulam mi hi quam alii respondere, utcph u te su iid am et o inii ixus,p uto nu No quam cadere, sed oc mere que ritu is alium tuto respondere posse, quam

cunc3 pulchra sunt, ipso pulchrosiah ri pub

65쪽

iN PRAEDONEM . i' in pulchra Nonne et ipse consentis: imum: Has uero diuisiones adiun, Consen tio equide, inquit Cebes. ctiones*,8c coeteras eius odi argu Eroo dc quae magna sunt,i pse main tias ualere eres, relinqueress sa viaitudine essie magna:& quae malo Plentioribus te Per eas pro arbitriora sun similiter esse maiora: aequae responsuris: tu uero tuam, luema Sminora, paruitate esse minora. Ita modum dici solet, metuens umbrii

est. Igitur nem tu quidem assentie & imperitiam, at innixus tutissi ris, si quis alique dixerit alio quo, mae illi positioni, sic utim responde

clam capite esse maiorem: atq; eum res At uero si quis eandem positio, qui minor est, eodem capite esse mi io nem complexus inllaret, ualere ii norem: sed testificaberis, te quidem neres, neu prius respodereS, quam nihil aliud est e dicturum, quam om quae inde manant, conlideralles, uisne maius alio non alia re ulla quam trum consonent inuicem, aut disto magnitudine esse maius: atque ob nent et ubi uero illius ipsius ratio hoc maius, ob ipsam scilicet magni, nem oporteret afferre, eodem mo, tudine: minus autem, nullo simili- do asterres, atque aliam rursus potio ter alio quam paruitate, ec propter tionem adduceres, quae superiorum hoc esse minus, propter ipsam uide, optima uideretur, quoad ad aliquid licet paruitatem: metuens, ut puto, sufficiens peruenires et Nunqua ue, ne si quem dixeris capite maiorem, ro simul confunderes contentioso,

essemel minorem, quis pia tibi sic o, tum more, ubi oc de principio, re cleb sciat: primum quidem eadem re et his quae a principio deducuntur, di maius fore maius, oc minus fore mi sputas, si modo uelles eortu aliquid nus: deinde quod capite q us res par quae uere sunt, irruenire et Nam illisua est, maiorem affirmes elle malo, fortasse nullus hac de re sermo est,rem. Hoc autem dicet monstroesIe nulla cura Possunt enim prae sapienperiimile, ut paulo aliquo magnum tia ec simul omnia commiscere, re taquiddam esse dicas. Nonne haec me, men sibimet placere. Tu uero si ex tueres 'tie Cebes subrides, Equi- philosophorum numero es, que diisdem inquit. Nonne similiter quos i* co, ut arbitror, facies. Verissima Iometueres dicere,inquit, decemptu, queris,inquit Simmias ec Cebes. ra quam octo esse duobus, atque ob Quod consilium inrasis rerum inquiren lis hanc caussim superarg,potius quam fuerit, equum socrates ex it: uiissi longa se multitudine, atque propter multi, indagatione cauiserum defatigatu, tentem in multudinem et Ac similiter bicubitum tis rebus hallucinatum este, ob earum timoratio, cubitali maius esse dimidio potius nevi. Veluti cum quisholis deliquium ins icies, iii-

quana magnitudine Id enim sim ili- tentis oculis obcaecatum id quod Galenus, Water est metuendit. Omnino. id l, quos medici referunt. Itas cum res ipsas, timuero si uni addat unum, additamen quit,siensibus nec assequi,nec se pos ia,quiptum ipsium esse causiam ut duo fiant: o pe quae nec infensium,nec in rationem hens ema, uel si diuidatur, diuisionem ipsam liquam cideret, ad causas alius in mentem Folum

duorum esse causam, dicere non sor cadentes confugi,ut ex ,sum quid es et collige, naidares et Altius in exclamares, ne, gerem. Quoniam licto dixit, olis deliquium a

scire te quonam alio pacto quicqua s icientes obcaecar nisi in aluam, ut densum e fiat, nisi participatione quadam es, liud huiusmodi persilicuum vi corpus imaginem sentiae unicuique propriae, cuius sit eius em deliquis referens aspiciantnuthacsimilia

particeps raim in his nullam aliam tume doceret,humanam mentem dissicili conte habere te causam, cur duo fiant prq, platione obcaecari caligari diui ait Aristot.vel a ter diritatis ipsius participationem: ti ues enisionem ad tutam: correctione quadam sed oportere huius participia fore, so usus ait e non ita id dicere, visistillitudinem omisquaecunq; futura sunt duo: ec simi, nino quadrare dicat huic loco ded quatenus deliter unitatis, quodcunq; futuris sit mentis tacit te loquebatur. Num illud quod di

66쪽

curer, si rectu recreari, si in quam aut aliud tabili di quicquem, imaginem ipsum in Didimus:

minime his congruit, quod dicit, rerum causas ac si litudines earudem in imagivest antas esse, non in uera ipsi primas, ratiorume cichprinci pio. Ne b erum ex similitudine rei causa eius demagnoscitur sed ex eius m principio. Obiter hic optimam rati ollem in Ficienti ecclipsimi lis enimaduerte. Quoniam enim l lunae opacitate o securatus a Deeiu laedit,ob illam subitam lucis os dii Fuficationem commodu erit pelvim, aut uas aliud nitida aqua,oleoueplenum, eregione deficietis siolis ponere, di in ipsa AEqua congressim Iunae cum

illo cernere, ueluti in imagine quadae Porro aut qnem ordinem ccusarum prosequatur Socrate in his exponit: Hac tria iter direxi mei Ides , ueram rationem inuestigandaru causarum

p ut ui es e missimum cuius , rei rationem inice sit re, 'quicquid illi es et congruum addere:

contraria ueto re cere tanquam sal abstur, Dda. Sed quoi nam caui egenus es illud, quod

hic Socrates commemorat: Pergo iam demonstrare tibi caue specierni Causa quidem uerissima, quamsequi se, ac tueri Socrates inquit,et , quod in omnibus illud pro concessostituit, ' se aliquid pulchrum, bonum, di magnuper ses eud est,omnium rerum esse formam, o i-

deam qua: dam, perquam eciem exis ant. Hoc posito tanquam axiomate,quod hoc loco demoniis re uehi, eleganter idem sedit, quomodo se de causas remm dedi eat. Hic animaduerte discipliniis omnes sebi es e mutuo Abiectas, communiores uidelicet minus communioribus, et ex is com uniores co meres ut se minus communes, ita ut minus coniliniu principia csiclusiones cominu

morsi sint: ueluti Phyica principia caedam h bet,quae ipse pirabare ii potest, nisi rhaeologiae, heu metaph sicae . iii mo u siue ex Ph sica pendet: at . eos modo arrium reliquam ali ex alijs nascutur. Ita 3 ideas sies e rem omniti privet pia, phsta qui e flatuit,

ueluti priinu mitiu, qtiod coc sum esse uult, ut uitsocrates: Theologia uero illud ipsum probat commiatori, at s principi s. Nunc or ille Plato siequutus, que et Arist. lib. i. Phsic quitur,de

deis dilutare nolle ite inquit, ne fines philice

prati erransed Zocere tantsi, quomodo ex his omnes causari foroue ite luci po t. Quapropter ram cum Ze ideis in Commetariis noctris in rimaeum, alijsq, in locis dis litauerimus,plura his si addere ira oportet. Arbitror em, si quid

est: aliud praeter psum pulchxum

cipitiam inductione ostendere, quemadmodum participatione ideae cuncta id his, quod exi tui: id F in exemplo hic propolyto de pulchro intelli gibili, rebusq- pulchris diuitibus inendit. Cnum est,inquit,pulchri genus per 'e,ais idem,ex suis est ei simile, quod Aop dicituri alterum vero, huius participatione pulchrum, non perst, hei quatenus infle quicquam illi primo simile , ber, cuius ratione tanquam imago pulchrum dicuo tur, alioqui per se ipsum nihil habet aut pulchri, aut boni. Hinc intellige, Socrate in exemplo hoc de pulchro illo primo ac ecuta, docere uelle,omnia corporea issim quo uniger idem fleuior massiam existerelisios uera illam forma esse iapssem Foroiu,aut 'ne,no materia. Cuius rei causa est, quod ideae in Dei mete sine cine ficta sint omni formam habeat fetiale ut sit,utis rei esentia uera est, eiusde ipsius causa, et causaea es entia ductae omnius vitessica imae, recuri rendum 't ad ideam rei cuius ob tanquam ad causam principe, dis ad sinem eius Zem ejectionis,

Hic autem intellige, deam tum esscientem cauis

.m esse,ium frumem es cientem quidem, natem fui imaginem in materiam eande imprimit sinem

uero, quale iussit Do Materim informare uult, is uissimilitudinini, id ei, Aman aeteridiem induiscat. Qua etiam in Sententia est Aristot. qui haea P, sic formam rei tum finem, tum pormalem causim esse putat. De primo preterea pulchro, i uchecudo,nihil est quod hic multum laborem ut, cum ea de re in Cominem. nostris copiose disjeruerimul, disserat, Plotinus lib. de Primo pulchro, Platoq- in Phaedro. Satis fit cutem, hic Socrute ' ut alias no item et, per illud esideam boni si pulchri in Deo possitam intellige re,cuius ut cuncta di pulchra O bona . Totam poreo hanc de idea, di eius imagine rebus

impresse hut tum, Sore tesquasi cocesimh et e liniit id doceat quod instituit, ne i ei pius inculcet, quod et ab hoc loco alienum sit,et in Parin enide copiosius explicatum. Socrates illud a Cebete concedi sibi volens, tanquam verum .c certum, ait et Ergo nondum ui tra percapio, nec po illium caeteras L stas praeclaras causas cognoscere. Id hic porro con stere neces e e nec ulteriis progredi in causis inquirendis, cum di haec a decui a fit, cuius ui omnia primo fiant:dibocloco docere, qualis sit ea em,tion oporteat,ne ab irini

tuto notiro digrediantur. Iam eandem rem crates magis illustrat inductione qua tum exempturum hims nodi: Ergo quae magna sima

67쪽

sunt, ipsa magnitudine esse magna. quod Apri tu idea pulchri, nunc in idea magni

inducit, docens omnia magna ea as magna e spe, u tenus ins e idealismagnitudinis formium habeant,eodem modo reliqua omnia. Ais in his omnibus uerbis, quouis Echecrates aterum ivdgcitur,nihil aliud Socrates guit,quini id quods=pri instituit,docere: quomodo uidelicet omnia

idipsum quod sint,perideam sint, cuius fiuiit participia:et quod ad eam causamperuenire tandem iueluti .d postremam possimus, ulterius uero mi, nime. Qua in re ordinem quos aliquem seruari uult, ne Sophisturum more sessos hic e LMγι- acri, sicut di Arin. lib. i. Elench. uocat) ordo causerum perturbetur, et pro principiis primis stranda referantur. Nam qui de alicuius rei e fectione rogatur,causam inprimis uerisimam et praecipuam reddat necesse est deinde particula,

rem: minime tamen omni ermisceat. Quare

ne perturbati rerum ignorantia, ac ueluti nostra iumbrari ( ut est in prouerbio ) metrumentes, vaciliemus in causise,inquit Socrates, reddenZin petiis mus aliquid, quod tanquam h pol estis concedatur, ex quo nostra deinceps probatio conclude, tur tacti Socrate ipse bio tum est,cum idea

ueram esse omnium rerum causeam statuens, non

materiam id ibi tanquam uerum assumst,quo

dis utationis it alterius E c H E c .Per Ioirem o Phaedosmerito admodum consenserunt. mirifi sce enim ille mihi tridet, rem ipsam ruel li et, etiuis imo cuiv explanasse.

P u AE . Sic prorsus o Echecrates, praesentibus omnibus similiter ut sum fuit. ECHEC. Qirid miru cum nobis quo , qui non interfuimus, nunc similiter audietibus uideatur. Verum quae viam post haec dilatii fuerunt: PHAE. Vt equidem arbitror,

postquam haec illi Socrati concessie, irunt, cosenserunt l, speciem quam,

libet aliquid esse, de quae harum participia sunt, miserum denominatio,

nem habere, deinceps hunc in modum interrogauit: Si haec ita se habhent, nonne quando Simmiam di, cis Socrate quidem maiorem esse, Piuedone uero minorem, tunc affirmas in Sinimia utrunq; esse, ec ma,

gnitudinem simul, dc paruitatem: ,

Equidem. Attam e Simmiam con, fiteris excedere Socratem , non ita

reueraut uerba sonant. Non enim ita natura institutum esse existimas Simmia, ut ea ratione superet quaest Siminias, sed magnitudine qua habet neu ruinis Socrate, eo quod Socrates est, excedi, sed quia paruitatem prae magnitudine illius haheat. Vera loqueris. Similiter nec a Phaedone superari, eo quod Phae

i do sit Phaedo, sed quia Phaedo prae

Simmiae paruitate magnitudine habet. Ita est. Sic itaq; Simmias denominationem parui habet & magni. si quidem in amboru medio positus, alterius quidem paruitate magnitudine superat, alterius uero magnitudini paruitate cedit. Et simul subridens inquit: Videor equidem

affectatius descripsisse, ueruntameest ut dico. Sic apparet. Dico autem propterea, quia cupio uideri tibi quod ec mihi uidetur. Opinore, nimno solum magnitudine ipsem, nunquana uelle magnam simul par- Iam cp esse, uerum etiam neq; hanc quae in nobis est, magnitudinem imquam recip ere paruitatem, necue suo perari uelle, sed e duobus alterum

accidere: uel fugeresses sub traherei quando aduentat contraria paruitas uel cum aduenerit, interiremolle autem expectare, ais in pari ritate recipienda Liud esse quam erat. Quemadmodum ego cum suscepe rim sustinuerinas paruitate, quandiu is ipse sum qui sum, sic ipsemet

sum paruus. Illud autem magnum

quod ipsum est, nunquam sustinuit esse paruum:similiter paruum quod

est in nobis, nunquam uult magnis aut fieri, aut esse. Neque aliud quic quam contrariorum, quamditi est id quod erat, patitur simul contra,rium fieri aut esse: sed aut abit, aut perit cum aduentat contrarsu. Ita prorsus existimo, inquit Cebes. Tunc quidam eorum qui aderant, haec audiens: quis autem ille fuerit,

non satis memini: Dii boni,inquit,

nonne in superioribus contrarium eorum quae dicuntur, nobis est concessum, uidelicet ex minore masus fieri,

68쪽

sao C O M ufers, atque ex maiori manus, esteq; proculdubio generationem contrariorum ex contrairus : Nunc autem

videmini, fieri id non posse dicere.

Cum irero Socrates admouens caput,auscultasset Viriliter,inquit,id recordatus es: non tamen intelligis disterentiam inter id quod modo clietum est, ais illud superius. Tunc

enim dicebatur, ex contraria re rem contrariam fieri nunc uero, contra,rium ipsum sibimet contrarium fle,ri nunquam, neque quod in nobis, Dei quod in natura cotrarium est.

Talia quidem, o amice, de his quae

habent contraria dicebamus, haec illorum cognomine appellantes. At

nunc de illis ipsis loquimur, qus his

insunt, quotuve praesentia cognomen habent ea quae nominantur. Il, Ia uero iam dicimus nunquam Uel.

Ie mutuam inter se generatione si scipere. Et simul Cebetem intuitus, inquit: Num te quoque Cebes, aliquid eoru quae nunc obiecta sunt, Perturbauit et Haud equidem, in quit Cebes,ita sum affectus: ac tibi

assii mo,non multum me turbari.

Id ergo simpliciter, inquit, confessi

si mus, contrarium nunquam sibi, metitare coiitrariis. Omnino. Ad

uerte praeterea, nunquid de in hoe mecum sentias. Vocas ne aliquid ea lorem atque frigus: Voco equi, dem. Num tanquam niuem atque ignem: Non per Ioue. An aliud quidda calorem esse quam ignem, re aliud frigus quam niuem: Ita. Sed hoc quoque tibi uideri puto,ni irem quamdiu nix est,nunquam tu, aescepturam esse calore, quemadmodum insuperioribus dicebamus: ac esse niuem ut erat prius,simul is calidanae sed aduentante calore, aut sub terfugere,aut interire. Penitus. Si

militer de igne subintrante frigore, aut subteris uere, aut extingui: nec

unquam posse se suscipere frigus,

E simul esse ignem sicut prius erat, re frigidum. Vera narras . Sunt i, sgitur quaedam eiusmodi, Ut non so, tum speciem ipsam nomine suo di,

ENTARII. Hi

gnentur per omne tempus, sed N a

liud quiddam, quod quidem no est

primum illud: habet uero, tuam diu est, illius formam. In hoc rursus tibi quod uolo, forte manifestius erit. Impar enim semper oportet nomen id qd n ic dicimus, possidere. NOD ner Oportet sane. Num id solum ex omnibus loc enim quaero: an et, aliud quid da, quod quidem est non idipsum impar, attamen hoc Opor tet una cu suo nomine, hoc insuper nomine alio semper appellari, Pro- Pterea quod ita natura sit institutu, ut nunqua ab impari deseratur Di,co autem hoc effectum esse ceu ter narium,aliam Permulta. Consid erauero de ternario. An non tibi uide, tur, hunc oc sui3psius nomine sem, Per nuncupandum esse, dc simul nomine imparis Quod quidem imparno idem est, quod est ternarius . Ue runtamen ita natura coparatus estre temarius, re quinarius, re omnis

medietas numeri, ut quamuis non idem sit quod impar, semper tamen eoru quiuis sit impar. Praeterea duo dc quatuor, omni Si alter numeri

ordo, quamuis idem quod par non sit,simul tamen quilibet illorum par semper eriistit. Concedis, nec ner uidnir Contemplare ergo quid

uelim . est aurem eiusmodi. uidetur quidem non solum ipsa inter se contraria sese inuicem non recipere, uerumetiam quae inq; talia sunt,ut lucet contraria inter si non sint, seni per tamen contraria possideat, nunquam recipere speciem illam quae iis psi speciei quam in se habent, cotra- 1ia Et: sed hac adueniente, aut Peri re protinus, aUt abire. An non dici,

mus tria Sc descere, oc aliud quod. vis pati prius sustinere, Ut quate. nus tria sunt, paria fiant: Ita prora

sus. Non tamen contraria est dui, las trinitati. Non certe. Non so lum ergo species ipsae cotrariR n n. quam inuicem se recipita' sed etiamo alia quaedam contrai torum ingres, sum mutuum non sis scipiunt. Verissima narras. vis ne igitur haec sit possit nus,

69쪽

rar IN P RAE possumus, qualia sint,desiniamus Volo equidem. An no Cebes haec

erunt, qiuae quodcunq; occupant,tale reddunt, ut non solum sithpsius ideam retinere cogatur, sed etiam cotrario illi sit opust cinio nam pacto dicis: haemadmodum paulo

ante dicebamus. Scis enim quae triucontinentur idea, oportere non so-ium tria,sed etiam imparia esse. Cer iciδ Ad hoc tale utique dicebamus, idaeam contrariam fornas illi que id perficit, nunquam accedere. Nunquam. Perfecit aut imparis ideam. Haec ipsa. Contraria uero huic paris idea. Ita est. Ergo ternario numero idea paris se nunquam insinuabit. Nunquam. Quapropter ternarius numerus paris est expers. Expers. Trinitas ergo est neces, tisario impar. M. Qiuod ergo des niendum assumpsera, qualia uideli,cet sint, quae etsi alicubi no sunt coiret raria, ipsum tamen cotrarium non admittunt, perinde se habet ut triniras . quae cum pari non sit contraria,

nihilo tamen magis ipsum accipit, Propterea quod senaper eius contrai tum assert. Similitercp binarius ad

impar, & ignis se habet ad frigido, 3

alia is quam plurima. At iride iam,sium ita definiendum putes, Ut non

modo cotrarium non admittat conerariet, uerum etiam illud quod ali quid asserat cotrarium illi ad quod ipsum accedat, ipsum uidelicet qd

affert,nunquam contraria eius quae assertur recipiat formam Rursus autem recordare: nec 3 enim inutile saevius admonere. Neque quinque pa Axis speciem admittent, necti decem uini axis, quod est duplum.Hoc qui, dem ipsum at a cotrarium, speciem ramen imparis accipiet nunquam. dieque etiam numerus sesquialter, neq; alia huiusmodi quae dimidium habent, formam totius suscipiunt similite ri; numerus qui parem habet tertiam,atq; eiusdem generis alia, si modo assequeris ista,atq; consentis. Omnino equidem consentio alvastequor. Rursus tanquam aprino DONEM mcipio mihi dicas: nee tamen per id quod nunc interrogo,sed per aliud quiddam mihi respondeas,me imi

latus.Dico autem, praeter tUtam re

sponsionem illam a principio positam, iuxta tutam quod responsio nem, aliam per ea quae modo dicta sunt, adinventam. Nempe si me inseterroges , o Socrates, quid nam in corpore sit, si calescet corPUS, no tu tam responsionem illam rudem g tibi dabo, uidelicet si caliditas: sed exquisitiorem ex praesentibus uerbis, ut si insit ignis. Similiter si me inter roges,quid si in corpore sit aegrota biti non respodebo si aegrotatio, sed si febris.Rursus si percontetis,quia si insit numero, fuerit impar non dicam,si imparitas, imo si unitas: ais in caeteris eode pacto. Sed uideandu,quid uelim, plane cognoueris. Planissime. Resiponde igiti quid nam, si in corpore sit, erit uiuum: Si anima. Nonne id semper ita se habet: Semper. Anima igitur quicquid occupat, semper ad illud uita afferte Asseri proculdubio. An est aliquid uitae cotrarium, nec aer

Est utiq;. Quid istud: Mors.

Anima uero, contrariu eius quoa

ipsa semper adducit, subibit nunquat . quemadmodum ex superio, ribus est concessum. Sic est omni no. Quid uero quod paris ideam

non accipit, quo nam modo paulo ante nominabamus r Impar omni no. Quod uero non accipit iustitia,

quod uenon capit musicam: Intu stum dicimus,& immusaeum. Age, iam, quod non subit mortem, quo, modo appellabamus: Immortale, Et anima quidem mortem non sita, scipit: Nequaquam. Est igitur anima immortalis. Immortalis quid Age utis, laoc ne iam demonstratu dicemus et An aliter tibi indetur Et sufficientissime quidem, o Socrates. Qiiid ergo Cebes: Sine, cesse flaret, quod omnino est impar, o ec interitus nescium fore, no nenia interitus nescia forent: Quid ni Praeterea, si quod incalescere nescit,

70쪽

a CUM Mistit, necesse foret interitus nescium esse, quado quis adnitiem calidum admoueret, nix quidem incolumis illiquefacta T sub terfugeret: nem enim uel periret, uel permanes calo rem admitteret. Vera narras . Si mili, ut arbitror, ratione, si quod frigescere nescium, etia interitus ne, scium esse quando in ignem aduentat frigus, no extingueretur Sc eua,nesceret ignis, sed abiret incolumis.

Ita necesse foret. Eodem pacto de immortali quoque necesse est dica mus. Si enim quod est immortale, interire nequit, ina possibile est animam imminente morte perire. Nanismortem quidem, quemadmodii exsuperioribus constat, non recipiet, nes interierit: quemadmodi mi ter narius nunquam, ut diximus, par e/ arit, nem rursus impar erit par, ne

ignis frigidus: neque caliditas quae inest igni, frigiditas unqua erit. Caeterum dicet quispia iniquid nam prohibet, quo minus ipsum impar, par

quidem non fiat adueniente pari, quemadmodu inter nos conuenit:

attamen eo dissoluto, par pro ipso succedat Ita dicenti repugnare novaleremus, quin sit destructu. Quip ipe cum nou idem sit impar ato in

disibi ubile. Alio q uin si nobis id co,

stitisset, facile obtineremus,inua de

repari, impar ternarium v sal uu discedere. similiteri de igne re calido, caeteris massereremus. Nonne ita et Prorsus. Iam uero de immortali, si nobis id constat quod est ini,

mortale, esse etia interitus nescium, consequens est, animam praeter id . quod est immortalis .interitus quo que nesciam esse. Sin uero minus id concedatur, ratione alia opus erit.

Sed nihil opus est, quantum ad id spectat, aliaratione. Siquide quid nam aliud indissolubile posset esse, si immortale ipsum et sempiternum dissoluereturr Dest uero, Ss ipsam uitae speciem, e siquid aliud estim, mortale, indissolubile quoque esse

omnes confiterentur. Universi per

Ioue homines, oc imitto magis ipsi,

iit arbitror, dij. Cum igitur quod

immortale est, etiam incorruptibilent: quidnam prohibet anima, si fuerit immortalis, incorruptibile quoque forer Necessario sequitur. Imminente igit homini morte, quod mortale quidem in eo est, interit :quod uero immortale, incorruptu, sospess, morti se subtrahit. Mani, ' festum est. Itaq; maxime omnium o

Cebes, anima immortalis incorru, ptibilisq; est,erunt apud maneS a nima nostrae. Nihil equidem o So craxes, aduersus haec habeo, quo mi, nus rationibus tuis assentiar. Verusi quid aut hic Simmias, aut alius quisquam habet quod dicat, operae: preciu fuerit non siluisse. Nescio emin quod aliud quis differat tempus,r si quid de rebus elui modi uel dice,

re uel audir e desideret. Atqui nec ego, inquit Siminias, habeo quiccs, quo minus supexiorib. assentiar rationibus. Veruntamen rei ipsius qua de agitur magnitudine, de In manam imbecillitatem cosiderans, cogor intra me diciis nondum a

quiescere. Quinimmo dc hec benedicis Sinimia, Sc positiones primor' quamuis fide uolsis dignae uidean tur, diligentius tamen consideran, dae: at s si illas sufficienter, ut arbi, tror susceperitis ianc sequemini rationem, quantusieri ab homine pose test. quod si hoc ipsum fuerit mani festum,nihil ulterius perquiretis Vera loqueris, inquit. Collecto in Epilogi formam si mone uniti erso, gem Socrates di Cebes habuersit, reliquam eius partem recenset cdhuc Phaedo,cum ait: Si haec ita se habent, nonne quado Simmiam dicis Socrate maiorem. Adhuc

Socrates vili qs exemplis docere hic uult, omnia

perideam Fu.m existere: ut si quid magnum,pa

usim,plilchrum, bollum,maius,minus, pulchri sis,

melius uesit,id quidem existat, icti quid hoc ipse

tum habeat, suod idem in altero, quo cum consertur,non fit ed quod pari icipat ione ideat harmurerum idipsim exiit t. Id confirmus a repugnanis, tibus postia, cum inquit: At Simmo consistiteris excedere . Hoc loco inductionedo,cct,res non es m etdas uel aruas,o, Ziscrimen