장음표시 사용
361쪽
Tab. I. - Est HA mensura anguli Δ 3- Ο, sive o fuerit in HoriZonte occiduo, sive in ortivo S. 3I. Sphaer. . 2e. d.
Io I. Non mirum, quod anguli ex interse tione AEquatoris Horieontis tam ortiri, quam occidui orti, eandem habeant mens
ram: sunt enim aquales S. 3 2. Sphaer. . THEO REM A X.
Fab. I. I 2. Cardines orientis D se OeeLHg. i. dentis Esunt Poli meridiani, a Cardini. bus Septentrionis A se Meridiei B quadrantis interv/Eo disset , sibique musas diametraliter V nuntur. DEMONSTRATIO.
Circulus Verticalis primarius ZDNE, qui transit per Cardines orientis D &Occidentis E F 8O , transit etiam per Polos Meridiani S. 72 . Sed Poli MN 'fidiani sunt in Horigonte S. 86 : ergo Cardines occidentis D & orientis E-sunt Poli Meridiani, adeoque sibi mutuo diametraliter opponuntur S. 24. Sphaeris. &, quoniam Cardines Meri- diei ac Septentrionis in interseistionibus Horizontis atque Meridiani A & B existunt S. 8O , adeoque arcus AEquatoris inter Polos Meridiani St ipsos interceptus quadrans S.89 , quadrantis in.
tervallo ab iisdem distant g. 34 Sphar.
s. e. d. COR DII ARIUM.Io3. Quoniam adeo recta DE ex Ca dine Orientis in Cardinem occidentis ducta per Centrum Sphaerae C transit is. 47o. 'Geom. Be AD quadrans Circuli existit s. et Oxὶ; erit Am angulus rectus F. r 3. Geom. , adeoque recta DE ad Lineam Me.
ridianam M perpendicularis us.78.Geom. .
Sc HOLI N. tos. Posthae minemus, altitudines v ras oe apparentes ad sensum non disserre, nisi fere in Luna sola. Sed ante Mam id cons. tet, utendum est altitudinibus apparentibus, tanquam a veris diversis, ne in leges accurata .Methodi . quam mibi proposui , impi gatur. Et quoniam altitudinum , praesertim meridianarum , Observatio praecipuum totius Uronomia fundamentum existi; igeo 8 reesse videtur, at Quadrantem Astronomicum , quali recentiores ABronomi in obse υ dis Siderum altitudinibus utunttir, distincte describamus. Iruare cum PHiLIppus DE LA Hi v i Observator celeberrimus , ta
ca InTabulis Astronomicis p. 6. di seqq.
362쪽
REsoLUTIO. Tab. II. I. Fiat Quadrans ABC , cujus radius Fig. s. AC trium circiter pedum, ut divi- a. r. siones satis minutas admittat, non tamen nimia mole molestus sit, si hinc inde transferendus aut manibus tractandus.
2. Limbus ferreus AB supra regulas se reas AC, CB, CD , AE & in m diocris crassitiei paululum emineat ac Lamina orichalcea exacte laevigata superinducatur.3. In Centro aptetur Lamina Circularis C, set rea & crassa, sed alia orichalcea superinducendι, ita ut cum Limbo AB exacte in eodem sit
4. In Centro Laminae fiat foramen rotundum C, cujus Diameter circiter unius digiti. n. 1. S. Per hoc soramen adigatur Cylindrus ex orichalco tornatus & bene politus DE, cujus Basis DF ultra Laminam C paululum extet. 6. In Centio Basis Cylindri I defigatur mucro Acus te ivissi.nae G I cujus caput G Anconi ferreo DG mastice agglutinetur. 7. mucrone Acus suspendatur Capillus FH cum pondere Κ duarum. circiter unciarum ope annuli satis ampli, ne nodus H Laminae centrali C occurrens motui remoras injiciat: ι quem in finem etiam Bassi DF aliqualem habere debet convexita
8. Ne Capillus ΓΚ aeris motu ag etur. T.ιb.II. in Lamina centrali supta seircam s Laminam inseratur annulus planus '3' circa Centrum volubilis; Cylindro n. a. tamen DE minime occurrens. ita ut ejus superficios ultra supe fi em La- minae orichalcear non emineat, &eidem Tubus ex ea parte, qua In Ltrumentum respicit, planus ditarum Cochlearum ope anneetatur, cum Pendulo quaquaversum mobilis. 9. Circa Centrum gravitatis Instrumenia nci.
ti Ε, ope Cochlearum, ad Regulas ferreas AE, En & DC firmetur Cylindrus ferreus , longitudine 8 digitorum, Diametro lo linearum, ad Planum Quadrantis perpendicularis, circa quem Quadrans in usu
IO. Fiat porro Regula ferrea EO , cum ujus crassities 3 lincarum, longitudo g & latitudo it pollicum eique aptentur annuli serrei elastici, ope Cochlearum P & dad arbitrium con tringendi intra quos immittatur Cy- Iindrus ED seu Axis quadrantis , hoc attificio in situ quolibet firmiter detinendus.
drus serreus Axi aequat s & intra Tubum ferreum RS sulcro aifixum reponendus & mediante Cochlea T. ad libitum firmandus.
la inspectione Figurae manifesta, non excedat pedes quatuor cum semisse.
ia: Limbus Quadrantis AB in 0o gradus di horum quilibct in dena pri-.
363쪽
ma seu 6 partes aequales quam ac curatissime subdividatur. I . Ex Centro Quadrantis ducantur in Umbo duo Arcus concentrici, quo. rum distantia bd digiti intervallum non excedat & sexta cujustibet gradus pars, qualis re dividatur in iopartes aequales eodem artificio,quo in Scala Geometrica dividenda utimur S. 277. Geom. ; nisi quod
loco rectarum parallelarum ducantur Arcus extremis ab de ed paralleli, qui in uno gradu abed pro lineis ' rectis citra errorem sensibilem haberi possunt. Immo patet, eodem prorsus modo minores divisiones in dena vel quina secunda haberi posse, siquidem amplitudo Instrumenti tales ferre queat. I S. Prope Centrum Quadrantis affigatur Cochleis Quadrum ferreum g de e dem firmiter agglutinetur Uitrum
utrinque convexum , cujus Focus
Semidiametri Quadrantis interuallo eliciter aut alio quocunque ab eo distat, quae dicitur Dioptra Ohe
I 6. In Foco hujus Lenili A affigatur Quadrum serreum aliud , in quo cera firmentur duo fila serica se mutuo ad angulos rectos secantia , ita ut unum eorum sit ad planum Quadrantis perpendiculare, alterum Voro eidem parallelum et quae Dioptra Ocularis dicitur.
7. Inter Quadra g de A aptetur Tubus ex lamina ferrea factus , duabus partibus constans, qualem in Diola
Ig. Dioptrae oeulari A iungatur Lens Tab. ILocularis utrinque convexa, objecti- Fig. I. Vaeg proportionata S. 36 s. Dioptr. , R Tubo mobili inclusa, ut pro diversa Oculi observatoris constitutione eL- dem admoveri possit, sicque objeci. tum una cum filis sericis distincte vis deatur g. 374. Dioptr. . I9. Quod ii interdiu in Solem collimare libuerit, inter Lentem ocularem& oculum collocetur Vitrum cinioratum vel fuligine insectum S. 467. Dioptr. : si vero noctu in stellas oculum dirigere volueris. ut una cum iis videantur fila serica, orificium Tubi objectivum tegatur tela serica ex filis tenuissimis conis texta haec candela eminus pes, ta illuminetur. 2o. Quoniam Perpendiculum C Κ Li- n. I. neam fiducia, juxta quam nempe fit collimatio, seu quae ex oculo per decussationem filorum in objectum ducitur, sub eodem angulo secare debet, quo Quadrantem secat, necesse est Radio Quadrantis AC ex Centro C per ultimum divisionis punctum A ducto sit parallela S. 2 s S. Geom. . hoc est , ut primum divisionis Punctum B a Linea fiduciae distet intervallo 9o'. Ut igitur hoc Punctum obtineas , ducatur in Quadrante recta AC per Centrum Axi Tubi ad sensum aestimato parallela & ex eodem Centro erigatur normalis me. Mox elevetur
Quadrans, donec Perpendiculum CK secet eundem in m de notetur
Punctum in Objecto aliquo procul
364쪽
sc MOLION II. Tab II remoto, quod decussationi filorum
fit. s. respondet. Hinc Tuboimmoto Qua- n. i. drans invertatur, ita ut Radius AC sit in eadem, qua ante, altitudine
constitutus & idem ejusdem Objecti
Punctum filorum decussationi re pondeat. Quodsi perpendiculum. Ita applicatum ut Quadrantem in msecet, transeat per Centrum C ierit m primum divisionis punctium. Si vero Perpendiculum in alio puncto veluti A Quadrantem secare debet quod tentando definitur , ut per Centrum C transeat; Arcu arm bifariam diviso , erit BPunctum divisionis primum S. 9IO. Mechan. . Quadrante igitur in s. tum priorem restituto , Perpendiculum CΚ eum in B secabit. SCHOLION I.
Tab I Io7. Dari Lineans fiducia constantem iue Dioptris Telescopicis , etiamsi decussatio M '' rum non sit in Axe Tabi. facile demonstratur. Sit AB Axis Lentis objectiva FG σdee satis florum extra Axem in C. Euoniam
in omni Lente eonvexa est Punctum aliquod
E , per quod transiens Radius post alteram refractionem incidenti fit parallelus F. 1 3. Dioptr. ; sit Radius iste CE. Cum in .C sit
eus Radiorum parallelorum per hypoth. erunt omnes Radii ab eodem Pandio egress
ad sensim ipsi C E paralleli. Quare eum crassitus Lentis respectu distantia objecti
parvitatis contemnenda existat , adeoque
unus incidentium DE ad sensum in directum situs ipsi CE ; Punctum aliquod objecti
habebit eonstanter Imaginem in decussatione
florum , quamdiu ipsum σ Dioptra farint immota. Erit igitur DC Linea Miscia. Io8. Dispiras Telescopicas Observatores
reeentiores adhibent , tum quod Uopes ac Presista non minas dimηcte remota eo
templari possuηt, quam qui oculis valent, tum quod per fila serica lacus exactu e
Stellis signatur, ita at Observator celebem rimus P Hi Lippus DE LA Hi Ra a se nescire profiteatur, an unquam in tota Astronomia practica aut in stria, aut uti litatis majoris aliquid inventum fuerit. ΤYCAO DE B R A M a usus est Dioptris, uarum Oculo proxima duas vel quatuor ha- et fissuras ope Cochlea Itriata nunc coarc
tandas, nune laxandas , prout usus tale rit altera Centro Euadrantis erecta es L mella quadrata, in Centro autem Sexta
tis vel Octantis constituta Cylindrus , ejus quidem latitudinis , quanta es rimatarum distantia. Et has quoque adhibuit Havaia Li us b . Ad capiendas altitudines Solis Lamellam in medio perforavit σ in Diomtra oculari Circellum designavit. cujus P ripheria Lumen per foraminutum transenissum eontinerar, si Axis Coni laminin fas rit in Linea fidueia. Stellas vero accedore ad Planum Verticalis , in quo Euadrans collocatur, manifestum est, quamprimam a Dioptra obiectiva teguntur.
PROBLEMA II. I 9. Observare altιtudinem Sideris Tab. I.
I. Quadrans ACB ita constituatur , ut filum Perpendiculi CE a pomdere D extensum tangat Limbum illius.
365쪽
Tab. I. 2. Hinc circa Axem suum vertatur, d fg 7. nec oculo per Tubum AC aut Diointras collincanti Stella S occurrat, ita ut S appareat in intersectione filorum , aut a Dioptra centrali si Telescopio non utaris regatur, Dico Arcum EB esse mensuram anguli, sub quo altitudo apparens Stellie S vi.
Quia Perpendiculum CD a pondere
D extensum Quadrantem tangit, perh pMh. Quadrans cum ipso in eodem est plano. Quare cum Perpendiculum continuatum per Centrum Terrae transeat g. 2I2. Mechan. ; Planum etiam , in quo Quadrans existit, per Centrum Τerrae transit, adeoque Circulus Sphaerae maximus S. I S. Sphaer. & S. I 6.
Astron. . Sed idem transit per Lenith Z Centri Quadrantis C S. 38): est ergo
Circulus verticalis S. 7O . consequen ter Arcus hujus Circuli inter Stellam S & Horizontem Quadrantis HR inte ceptus est altitudo apparens Stellae super eodem HoriZonte S. 94. . quae ad sub angulo SCR videtur. Est vero
in quo Quadrans haeret . Horizontem sensibilem ejus HII ad angulos rectos
ιαα SCR F. 0 . Arithm. ; consequen- . ter cum Arcus EB sit mensura an liECB S. s7. Geom. Τ, idem quoque Arcus ost mensura anguli SCR S. I 2. Geom. , sub quo apparem altitudo Stellae S videtur , per demonstr. Tab.I.
u. e. d. Det. 7.ΟBsERvATIO VII. I Io. Si Fixa cujusivinque altitudinem observes in Circtilo Verticali quocunque is in eodem luadrans per ρω- res dies fuerit immotus; Delia ad eam
redeuntis eadem consanter erit altiι- do. Immo Stellarum non occidentium altitudo utraque in eodem Circulo Vediticali per dies plures non variaιur.
Quodpi ope Horologii osiciuatorii s. 994.
Mechan. notaverιs tempus insegra r volutionis ; idem quoque in pluribus Observationibus deprehenditur. S c Η o L I O N. a tr. Equidem fieri solet, ut in minutiis quibusdam stu scrupulis secandis differentia sabinde aliqua occurrat; sed si piares obse vationes instituere libuerit, facile apparebit, diserentiam illam exiguam inde esse , quod
omnimoda accuratione institui nequeant. Eadem nempe nocte nune in excessa, nunc in de-
fecta peccabis. COROLLARIUM I.
II x. Horiaon adeo sensibilis , cons quenter etiam rationalis iss. 91ὶ, Sphinram mundanam per plures dies eodem mindo secat.
COROLLARIUM II. I 3. Et quia Arcus Circuli Verticalis Tib. I. ST est altitudo Stellae S , .sεὶς Circulus'. 3. Declinationis idem PΚ, per plures dies eundem Circulum Verticalem Z N in e dem puncto S secat. THEOREM A XII. II 4. Polus P in eadem rotatione se Sphara Mundana non mutatur. Fig. 3. DEMONsTRATIO. Ponamus eundem mutari: aut latitur ex P ascendet in ρ versus Zenith Z,
366쪽
Tab. I. aut inde in is versus HoriZontem HRFig. 8. descendet. Ascendat, si fieri potest in p. Quoniam altitudo maxima SR Stellae nunquam occidentis S per plures dies eadem observatur S.I Io), Stella S ad Polum p continuo accedit. Sed quia altitudo minima f R ejusdem Stellae ea. dem itidem deprehenditur S rab.); a
Polo p recedat necesse est. Quare cum fieri nequeat, ut eadem Stella S ad Poelum continuo accedat & una ab eodem recedat Polus ex P in ρ intra plures
dies non ascendit, adeoque multo mi- nus in eadem rotatione ascendit.
Descendat polus ex P in ω, si fieri potest. Quoniam altitudo maxima SRStellae nunquam occidentis S eadem observatur S. i Io); Stella S a Polo π rocedit. Sed quia maxima I R similiter
non mutatur, ad Polum π accedat nocesse est. Quare cum fieri nequeat, ut eadem Stella I a Polo eodem tempore recedat & ad eundem accedat; Polus ex P in π intra plures dies non descendit, adeoque multo minus in eadem rotatione descendit. Quoniam itaque in eadem rotatione Polus nec versus Zenith ascendit, nec versus Horiaontem descendit, per δε- monstrata; locum suum prorsus non mutat. v. e. d. COROLLARIUM. II s. Cum idem Circulus Declinationis Tab. I. PK Verticalem eundem ZN in eodem Punc g. 3. to S secet S.Iε3ὶ melinatio Stellae SG
non mutatur in una Sphaerae Mundanae revolutione.
uam Meridiani direminetur, observari yon
posse, utrum Stella semper apparentis altitudo Tab. I. maxima minima perinde ac reliqua non Fig. 3. mutentur, nec ne. Suscit enim illad utcunque cognitum esse, Euadrante firmato in eo situ, quando Stella altitudo maxima observa- . tur. Praeterea se Stella S 4 Polo P magis distaret, quam Polus P ab Horinonte, eum a rea esset SP α PR ; qua semper antea apparuerat , nunc occideret: quod eam de nulla Stella intra paAeos dies observetur, qua de altitudinibus immutatis extra Meridianum observantur , ad Meridianas quoque extendi debere manifestum est.
ticati quocunque eo anni tempore obsee vetur , quo Vertici proximus in Meridie apparet, hoc es, praesenti avo circa 2IJunii, o Quadranie immoto die subseriquente eadem Observatio repetatur, dissorentia altitudinum nonnisi in minutis secandis consi ei.
COROLLA RIUM.t 8. Cum Polus P interea temporis I cum non mutet; Declinatio Solis SG intra 14 horas illo tempore parum mutatur, adeoque multo magis intervallo temporis minore sensibiliter non mutatur.
Ii9. Si duo in Sphaera Mundana inacta F ct f in parte Coeli Orientali ,
Gr Occidentali aquales altitudines FE is se atque Declinationes FG dr fg h buerant ; Arcus aquaioris AG ct Aginter Meridianum atque Circulos Deci naiionam PG o Pg , itemque Arcus Horizon ιD HE ct He inter Meridianum atqxe Circulos Rerticales M o Zeintercepti aquales sunt.
367쪽
adeoque etiam his deinceps positi EZH& ιαH S 3. Spirarie. , consequenter etiam tam illorum mensurat AG & At, quam horum mensurae HE & He S. 3I. Sphaerae. aequales sunt. Ze LP Rog LEMA III.
I. Plaga Meridiei praeter propter cognita , in parte orientali obiervetur altitudo Stellae alicujus FE , dum M ridiano F ZRN suerit vicina. 2. Quadrante circa Axem immoto, ut perpendiculum constanter eundem in eodem gradu secet, sed in partem Occidentalem verso, expectetur, donec eandem habuerit altitudinem f. 3. Angulus Eta ex inter sectione Plano. rum , ri quibus constituitur Qua. drans in duabus observationibus, dividatur bifariam per rectam fi R.
Dico HR esse Lineam Meridianam.
Quoniam Declinatio Stellae illo tem-Tab. Lporis intervallo, quod inter observa- fg. y.tiones intercedit, non mutatur S. s , erit FG-st. Quare cum etiam FE Gster observ. arcus Horizontis inter M tidianum ZHNR & utrumque Vertic
ticales se mutuo intersecant in recta ZCex Zenith Z ad Planum Horizontis per
pendiculari F. 93) & in eadem est
Centrum Florizontis, consequenter A
cus Ee S. Io), qui est mensura anguli EG S. 37. Geom. . Ergo si angulus Eo bifariam dividatur per rectam HR, erit ea Linea Meridiana S. 8 l . QVe A.
I. In Plano Horimntali, quod haud Tab. Ldifficulter determinatur S. 2I9. -- fiet. 10 chan. 2 ex eodem Centro C describantur aliquot Arcus Circuli BA , ba &c. a. In eodem Centro C erigatur Stylus ad Planum ACB perpendicularis, c
jus longitudo dimidii, immo integri
pedis. 3. Circa II. Iunii ante meridiem ab hora circiter ὐ usque ad II & m ridie ab hora circiter prima usque ad tertiam notentur puncta B, b &c. A, a, &c. in quibus terminatur umbra Styli. q. Arcus AB, ab &c. bisecentur in D, d &c. Qiiodsi eadem recta DE bisecet omnes Arcus AB, ab &c. erit ea Linea me ridiana quaesita. D MDi itiam by Comica
368쪽
cip. II. DE CIRCULIS SPHAERAE MUNDANAE. 3sq
Iab. I. Quia Stylus in Centro Arcuum AB, R. o. ab &c. erectus, per 'poιb. umbrae in eadem Peripheria terminatae AC & BC, OC & bC &c. aequales sunt S. V. Geom. . Quamobrem cum etiam aequales sint Cotangentes altitudinum Solis S. l 9. Opric. , consequenter distantiae Solis a Vertice, altitudinum complementa S. 94 , Sol in Circulis Vediticalibus . qui Horizontale Planum in AC & BC, AC & ιC dec. secant, eandem habet altitudinem. Quare cum Declinatio Solis exiguo illo temporis spatio, quod inter duas observationes intercedit, non mutetur S iis ); si Arcus AB, ab &α bisecentur ut neminpe sit AD - BD, ad in bd dec. erit DE interseet o Meridiani & Horiaontis
S. Ii 9 , hoc est, Linea Meridiana S. Si . ye. d.
2I. Circuli plures ex Centro C des νι-buntur, ut piarium Observationum consensus
11. tauia extremum umbrae disculter admodum observatur; ideo eonsultius es, ut Solus in planum demat exiguo foramine pertusum oe Panlium lacidum in areus ΑΒ σ ab incidens loco extremitatis umbra n tetur. Alias quoque suadetur, at Circuli non atramento , sed colore flavo aut solo Circini ductu designentnr, at finis umbra in Oc iam di inctius incurrat.
I 13. Nonnasti peculiaria excogitarunt Instrumenta ad Lineam Merisianam obstrinuandam, avi aquales potius altitudines Solis in parte Coeli tam Orientali, quam Occide tali deprehendendas. Enimvero eam prior
Methodas satisfaciat Observatoribus , pinerior ad Praxes communes sufficiat; iis des Tab. I. cribendis sapersedemus. Fig. IO. COROLLARIUM I. ra 4. Quoties umbra Styli Lineam Meridianam tegit, Centrum SoIis in Meria diano haeret S. Ias. istic.), adeoque m ridies existit. SC MOLION IU. s. Usus ergo es Linea Meridiana iamomento temporis determinando , quo Ce trum Solis in Meridiano Gisit, consequenter in mota Horologiorum ad motu vi Solis aptando. Index nimirum ad lineam Hora duodecima adducitur, quando Ambra Suli Lineam Meridianam tegit.
COROLLARIUM II. 116. Quodsi Linea Meridiana in Cenistro C, ubi erigitur Stylus, vel in Puncto, cui in observandis altitudinibus Centrum Quadrantis perpendiculariter imminet , per rectam OV dividatur ad angulos re tos ; erit OV intersectio Horizontis &Circuli maximi per Polos HoriZontis tra seuntis S. 18. Sphar. , adeoque Verticalisss. 7o. 6rini consequenter cum puncta inintersectionum O & V a Meridiano, qui in D de E secat Horiχontem ls. 8 r), in
drantis intervallo removeantur F. x73.
Geom. ac ideo Poli Meridiani sint i .as. Sphaer. . recta OV est intersectio H rizontis & Verticalis primarii S. 71J. Hinco Cardinem orientis, & V Cardinem Occidentis monstrat s. 8o . COROLLAR lUM III. III. Quando itaque umbra Styli lineam Co vel CV tegit; Sol in verticali primario existit s. istic. . COROLLARiUM IRI 28. Quodsi in plano quocunque alio
Hori ontali perpendiculariter, in Vertia cali autem seu perpendiculari ad Horizontem utcunque Stylum infigas &, dato a socio signo, quando umbra Styli Lineam Meridianam in alio Plano inventam tegit, in apice umbrae a Strio altero proicctae Ruictio
369쪽
Punctum notetur; in rectam per Punctum istud & pedem Styli ductam, eu Punctum illud, in quod cadit recta ex vertice Styli ad Planum perpendicularis , in momento meridiei umbra Solis cadet S. Ias. Optu. ; consequenter ope Lineae Meridi nar unius in aliquo Plano repertae, in alio etiam Plano quocunque Lineam Meridianam de lignare licet. COROLLARIUM U. et 29. Si Planum Quadrantis, hoc est, Planum, in quo Radius ejus unus Lineam fiduciae ad angulos rectos secat, ita constituatur , ut Planum Hori ontale in Linea Meridiana ad angulos rectos intersecet; altitudines siderum Meridianas observare
I 3o. Altitudinum Meridianarum Obstru tio praecipuum totius Astronomia funia amentum est ; unde summa cura adhibenda, ut Planum Ruadrantis exacte in Plauo Auridiani existat. TYCHO DE BRAHE in hune usum Euadrantem ingentem muro in ipso Plano Meridiei, hoe est super Linea Meridiana perpendiculariter exci ato , firmiter aptavit
a . Euadrans supra descriptus, praecipiente
Observatore celeberrimo PHi LIPPO DE LAHi RE lb) ad observandas altisadines Meri-Tab. II. dianas ita collocandus, ut RePla UY Linea Fg- F. Meridiana congruat , seu ejus longitudines n. 3. eidem stat parallela , ct Cochlea Y manum uadrantis inuinandum , donec Observatore ad Y sedente Plano Meridies accommodetur, duahus reliquis S ct X Instrumentum paululum elevandum aut deprimendum , donec flum Penduli altitudinem optatam indicet. Addit, a cidere interdum, quod in convertendis Cochleis in S uel X positis, Instrumentum a vera positione deflectatur. Suadet ergo, Mi si paucula desimi minuta, pondus mobile ἡ uadrantis compactione appendatur re ita mutato Centro Gravitatis inclinatio diuadrantis mutetar. Immo cum discillimum sit Pla-
num Euadrantis Plano Meridies aptare, eonis stillam eidem videtur. L cj praesertim in peregrinationibus, ut Euidrante portatili per
singula minuta temporis ante transitum per Meridianum observetur altitudo Sideris σObservatimes continuentur, donec deeresi re incipiant; earum enim maxima erit M ridiana., COROLLARIUM UI. 331. Quodsi in Limbo Quadrantis quidam gradus fuerint divisi ultra nonasetamum ipsi Zenith respondentem Neius facie divisa in orientem conversa observetur altitudo Meridiana Stellae a Zenith non procul distantis iS. tipi, mox nocte sequente e dem Observatio repetatur, sed Limbi facie divisa in Occidentem conversa, punctum medium Arcus inter duas Observationes intercepti, erit primum divisionis Pun tum. Atque ita Dioptrarum politio probatur. Quare si contingat, Punctum illud incidere in gradum nonagesimum , Diopintrarum positio exacta erit; sin minus, aut restituendae sunt in situm debitum i F. Io 7 , aut semiarcu isto utendum est tamquam excessu vel defectu in corrigendis altitudinibus, quas Instrumento capere libuit.
Astronomus Gallus in Observatorio TYCH Nis Uraniburgico Lineam Meridianam emceret , eam non sine admiratione reperit a
TYCMovi CA t 8 minutis aberrantem: unde
nonnulli re cum his WALLisius id; suo
eati sunt, Polos Mundi, consequenter Meria dianum, qui per eos ducitur s. 71ὶ esse mutabiles. S.d cum Da CRAEEL Las el in AEgypto observaverit, quatuor Pyramidis maxima latera quataor Mundi Cardines exa te respicere, nec haec positio fortuita censeri post. evidens est, per 3 ooo annorum spatium nullam in Meridiano variationem contigisse et quod
370쪽
CU. II. DE CIRCULUS SPHAERAE MUNDAN E. si
qxod etiam, quamvis minori intervallo temporis . confirmatur Linea Meridiana a Cel herrimo CAssitio iss s in Templo S. Petro. nii Bononiae ducta.
DE p INITIO XLI. I 33. Calmina ι io Stellae est transitus ejus per Meridianum. Unde Sidus culminare dicitur, quando per Meridia
Tib. I. I. Super Linea Meridiana AB perpen. Fig. ra. diculariter extendatur filum DC &ex D in E aliud DE secans Meridi, nam oblique sub angulo quocumque. Secabit ergo Triangula lare DCE Planum Horigontale in Linea
Meridiana ad angulos rectos, eritque
adeo in Plano Meridiei S. 84).
gat filum DC, expectetur, donec Stella bisecetur per Triangulum DCE. Tum enim Oculus pariter, ac Stella cum Triangulo DCE erunt in eodem Plano , consequenter Stella in Meridiano existit, mnum. I. hoc est, culm Mat S. ι33 .
COROLLARIUM I. 13s. Quodsi Stellarum quotcunque culinminationem duabus noctibus immediare se invieem subsequentibus observes & inter ' valla temporis ab una culminatione usque ad alteram interiecta ope Horologii oscillatorii exacte dimetiaris; eadem inter se aequalia deprehendes. COROI LARIUM ILI 36. Sphaera igitur Mundana motu aequa bili circa Tellurem movetur S. 14.Mechan. .
I. Super Linea Meridiana perpendiculariter erigatur Stylus insignis altitudinis. 2. Notetur Punctum, ubi desinit umbra Gnomonis in Lineam Meridianam
incidem. 3. In vestigetur distantia ejus a Gnom ne, hoc est, longitudo umbrae. . Data enim altitudine Gnomonis &longitudine umbrae invenitur altitudo Solis apparens S.I47. O tis.)
I. In Lamina orichalcea fiat soramen circulare, per quod transmissi Radii Solis Imaginem in pavimento senis bilem essicere valent. 2. Firmetur eadem in loco sublimi & ad observandum commodo, ita ut Horizonti sit parallela. 3. Demisto Plumbo quod fila alligatur, exploretur distantia seraminis a pa-Vimento , quae erit altitudo seu Pes Gnomonis S. 227. Geom. . q. Pavimentum juxta libellam compi
netur, ut sit exacte Horizontale, ac
dealbetur , ut Imago Solis distincte
S. Ducatur in eo Linea Meridiana g. Iro. I 2 8 transiens per pedem Gno
6. Notentur Puncta extrema Diametri
Solaris in Linea Meridiana Κ & I,& utrinque auferatur recta Semidi in metro foraminis aequalis, nempe ΚΗ ex una pane. LI ex altera: erit HL Z 2 Di Diuitigod by Cooste