장음표시 사용
211쪽
MANNI DRIEDONIs qui possit pro huiuscemodi bonis pro libito suo disponere,
aut donare, aut conssin eresed tana patri pauperum ac ministrorum ecclesiae θ prouisori fabricae ornamentorum, ac vasorum illius Longe proinde videntur a veritate euangelica aberrare , qui existimant tantam ecclesiasticorum honora affluentiam ac abundantiam esse designa tamini episcopo, aut praelato pro sustentatione sua,familiae sibi necessaris,
animi sed vere existimandum est omnia bona supra decentem re honestum statum episcopo condecentem longe supcrnua esse relicta illi ut patri, ex prouisor pauperum, cu ad reparandas fabricas templa domosin. Malia que sunt necessaria in coseruandis ecclesie bonis, o ideo episcopi, abbates, ceterie pre ali ecclesiastici ex huiuscemodi bonis sua tuis.
pauperibus aut fabrice debitis,prodige exponentes,grauitati me peccant,oc iuxta omnium sanctorum patrum sentenatiam,rapinam committunt, sacrilegium, tenentur restituere ex suis patrimoniis quicquid sic prodige expenderint.
tale, ut prouocet illius animum ad agendum spirituale, vel . corporale officium veluti qui dat alteri munuscula liberalia ter,ut prouocet animum illius ad proficiscendum secum in urbem Romam,vel ad orandum pro ipso, Aliud vero est donare aliquod temporale alteri eo pacto a ioditione ut Rc faciat,ut videlicet vel secum proiiciscatur,veroret, Aliud autem est donare aliquod temporale alteri tam hdigenti, ut subueniat inopis,& indigentis illius. In primo casu recipiens aliquod temporale non tenetur restituere acceptum,elian non impleat causam illam ex qua alter est motus,seu inoduetus dare quia est liberalis 5 absoluta doministractatio,
nec est donatio sub onere modo vel conditione, ut hoc faciat aut si hoc faciat In duobus autem postremis casibus aecipiens renetur restituere, si non extet causa , vel condi istio quia accepta ob causam sub qua is qui donat, silummo. intendit transferre dominum rei causa illa non sequutae ob ca
212쪽
obnoxium est restitui: Oi,quemadmodudex decet Naturali iuri contrarium est, ex valde iniquum ut is qui modum, leagemGeu conditionem rei impostam seruare noluerit, rem Dpsa nihilominus teneat. C.de contrahen .emp. Lo. Item in
cap. Conqusst' de soro copetenti,dicitur valde esse iniquU. quod ea, quae collata sunt venerabilibus eccIesiis pro remedio peccator trin, alijs usibus applicentur Alrjs usibus intellige,qui sint in praeiudicium anime sun datoria, B in daamnum diuini cultus, aut religionis Christianae. Potest nepe papa dispesare, ut a ministro ecclesis recipiere palia licite praetermittat aut non seruetur tenor dispositiois tessa enor usu, mentarie,dum ipse in dispensando utiliter gerat animi sun m es maria datoris ic eccleuae dei negotium Hare ex trassicursu aliqua inter licite iatu tu a materia principaliter intela digressi introduxirnus, non ta inen prorsus aliena valent nempe ad intelligendum, an canones, ncilioris, ΘΕ sum morti pontificu et sanctoru patru derio habedis beneficiis,&pastoralibus curis,lae episcopalibus, atq; abbati js,cYde seruandis ultimis holm volunatatibus ita sint scindati in aequitate iustitis natui alis, ct dia .uini iuris,ut pluralis quisc in huiuscemodi beneficiis etiaautoritate sedis Apostolics dispensatus non sit tutus in conscientia. Cuius resolutio planior vidi bitur, si primum diis Ibluatur quaestiunculi trum secundum se malum, eccon ira equitate naturalis aut diuini iuris sit habere plura bene 'sicia ecclesiastica, aut plures episcopatus seu pallorales in tψ, intras. Et virum clericus habens praehenda simul repastorale 'η . qc Uram sit in conscientia tutus residens in prebeda dummo προ- do per idoneum vicarium curs sus deseruiat. Et videtiirsor ' μφ' sitan quod sic Nam contra ius diuinum est quempiam acceviare aut procurare sibi plura officia ecclesiastica, quoid singulis non potest satisfacere, procurare nempe seu accipereetugotium, aut onus supra vires,etiam ipsa ratio interna ima pitini iudicar Uidetur ergo quod procuras,aut accipies plures probendas aut curas pastorales , aliaue etiam beneticia simplicia diue iam altaria quae ita inter sese disset, ut unus moin ponit singulorum officiis satis iacere, faciat contra qiuvitem nazuralis o diuini iuris Praeterea contra aequiris te
213쪽
naturalis iuris Dunli ecclesie ministrum occupare Iora murtorum ministrorum in diminutionem cultus dei aut diuini ministerii. Videtur ergo contra ius diuinum esse, unum haebere plures pribendas,aut pastorales euras. Tertio secundit doctrinam Pauli Apostoli primae ad Corintheos . . per loca a contrario sensu cotra ius diuinum videtur de lacte gregis manducare,& gregem non pascere de fructci alienae vineae edere cceam, neo plantare, neq; sodere, ex stipendium prota tela reipub accipere,c rem p. non defendere. Videtur ergo contra ius diuinum esse pastorem absentem ex fructibus
gregis sivi commissi vivere, di gregem illum non pascere,
Q ἀπ p Dra Ad questiueui prefata respondeo absurdu est dicere,qae
bere F I im ' habere plura I sti beneficia aut ps aliter no resideir i. i μη re in bis pastorali sit simpliciter et absolute eotra ius diuinu ec secudu se mala,sicivi meriri,furari, aut adialterari ne ape ecclesia in irac pluralitate biificiori evin no residetia legitur dis sare, patet in .c.de muli de prsbe.et dig. ha ten aut nucli dispesauit ecclesia aut Romane ecclesie porifex,utvlli ho liceat surari, metiri, aut adulterari. Ad primu argumentu respondeo, Impiuet co traius naturi eis obliga
re se ad plura officia quibus nec per se ness per ahupossit simul satistacere his,quibus ex acceptis teporalibiis stipendiis obligatur. Adsecundi respondeo. Contra aequitate naturale esse unum ecclesiae ministrum occupare multoraministroru loca in damnu seu preiudiciu animaru dc ecclone seu in diminutione diuini culi siue ad vivendu in otio e luxu ex bonis eccilesie sectis aute ubi ex persona illa una multor Ioca occupante nullum patitur ecclesia damnum, seu proudicium inade persona etia non dispensante hona illa prodige, sed ad augmentu diuini culus, aut ad paupera alimoniam Ad tertium responc contra lege naturalem esse manducare de gregis facie designato pastori in alimo niam intae ad pascendum grege illubccnon curare, ut grex ille pascatur seu custodiatur. Contra ius telaniinti est passore a loco re sue abessis abscirationabili causa, ut in otio viuere,& fructus superi tuos sibi accumulare aut prodige seuero stilo expendere ed no est contraiquitate imis at Isis de
214쪽
. Talis de fructibus pastori alicuius parochiae superfluis vis uere, Minia de parochia,nec residere nec adhibere paxochie ullum spirituale ossiciu Nam ec laici pauperes ex seu tibus alicui ecclesiae superfluis sibi dispensatis licite vitiunt. Plaerti ctia laici,aut infirmoru hospitalia recipiunt totius parochiae decimas. Pastori ita alicuius parochie,uocis ex diuino iure debeat alimonia vita nequa lan ex iure diuino debetur illi oes decime ullus parochiae. Nec etia ulla decimam quota cum sufficiat ude pastore habere aIimo
Ini designara ibi siueex prediis illi parochie siue alivde. I p.rticula de flatum femuri magictraia mynen
superiorib'manitestu e madatis principsi saeculariuiudicu aut magistratuan5 Nobediendu iniuste imrponentium vectigalia .pedagia gabellas, tributum. Verum
hic sciendum quod tributa, o annui census sunt reddit ex predijs, aut gris debiti Uectigalia vero seu pedagiarius leto appellat abelle a rata: tib exigu et hic quadrilaria. tingit se iniqua Primu propter defeetu a boritatis, si Min obstrictigajia imponetis, veluti si tyrannus omipam re p. vectu uectit L .igalia imponat, licite in soro conscietie fraudant vesigalia inodissiniae LVnde Paulus eum dicit, rimi potestati resistit, dei ordi,
nationi resistit. Itaq; subditi estote no propter iram solum. sed Spropter consuentia. Non de potestate usurpata, sed depo estate ordinata loquit Na qui aut potestativsurpals resistit,aut eam tradat non soluens tributa dei ordinationi noetessit, nec conscientiam edit,licet enim inuasori tyranno, aut intruso in regnum,ue imperium, vel in papatum,aut e
Christus de potestate iurisdietionis no stirpata,sed ordina vi loquitur ad Pilatu, Non haberes in me potestate ulla, nisi tibi datu etsi desuper hoc est non habere potestate an Φiudex examinadi me Ac inqui redi de vita di moribus meis iudicialiterq; absoluedi, vel codemnadi me secuda cause exi tili nisi tibi desua datu esset desua in ἰj. hoc e vel a Romano i Dre vra deo caelit',in Barnar. ad cpiscopu Senoncti Momam psi dis statim Christ sup se latet cculit ordinata.
215쪽
.tra. IOANNIS DRIED IN Isbi ita mone Proinde et Iudaei iusta ratione obligabantur tributum p Uru tribu seu censum dare Cesari Pilatus peccauit quidem peccat,ini
ιμ- 4s Cisari qui iudicii condemnans Christia innocente, sed no peccauit peccuo usurpati iudicii suscipiens causam Chii iii, Qt hois alud cis accusati itidicandam. Unde ipse constitutus a Caesa are,habuit super Iudaeos potestatem, ipsis Iudaeis sua sponte subricientibus se Romano Imperio, etiam cum iurament fidelitatis ipsis Romanis praestito. Nam quemadmodum statur Philo Iudaeus , regnauit Herodes Ascolonita tyranonico principatu annis uno oc triginta. Post quos Iudaeis satigatis tyrannide eius ipsisse iurantibus sese permansuros in fide ipsuH4ci Isterorum Romano Imperio constituendarum, regnauit legitimo principatu annis sex. Hec Philo. Unde eciae fidelitatis iuramentum praeititerunt ipso an rid incarnationis domini nostri Iesu,sicuti supputari potest
ex breuiario temporum eiusdem Plii lonis , veriti caretur
prophetia aduentus Messiae iam instantis du sceptru regaleate ducalea populo Iudeorta fuerit tuc ablatu, atq Danslatuin Romanos Aic ita edictum quod exi jta Caesare Augusto,perueniens in Iudaeam fuit non a potestate usurpata,sed a legitima. Iusta igitur ratione obedierunt edicto iutius Ioseph, Maria benedicta, anc subiecit Caesaree maiestati quem adinodum 8 ipsi Iudei sponte consessi sunt abnegantes regem Messiam in lege promissium, Non habemus inquiunt,regem nisi Caesarem. Secundo contingit
Et is diluti P δgi iuste esse imposita propter immunitatem rerum, psecundo modo quibu3 Vectigalia exiguntur,veluti si pro rebus ecclesiastica
rum personarum vectigalia exigantur, ut patet in capita, Quamquam,decensibus. libro. 6. Aut si statutum generali
ter disponat veetigalia exigedaeisse . his rebus qus quisqι ad usum suum, suaec familiae deseri, Na di trocydure humano, Canonico videlicet ξ Imperiali sub grauissimis poenis interdictum est. Nama de lege imperiali sanctium est sub poena capitis, ne exigatur vectigal procliis rebus , quae vel reuehuntur proprii usus causa, aut gratia ruris exercedi seu seminandi, vel deportantur ad sucurri seu ad aerarium Publicum Ea vero que extra praedictas causas,vel negotia
216쪽
ng 133RTATE CARIITIANA LIB. i. 233. t ni gratia. id est ad vendendum deportantur,sunt pro clutius oportet vectigalia soluere. Cod. De cetigalibus. l. iii
Derbis. Deinde in bulla coens domini dicitur, Excomn. unicamus ccanathematizamus omnes . qui in terris suis noua
pedagia imponunt,vel prohibita exigunt Tertio, ita tutavi mandata quibus iubentur vectigalia solui contingit Tertio I sim
ess 4 niusta ob violationem distributive iusticiar,veluti si ve ' με et galia sic imponantur, ut plus grauentur hi, qui ratione iusta minus sunt grauandi,utpote si magis indigentes grauentur plus aut aequaliter cum ditioribus , minusque indigentibus . Iniquum est pauperem pro rebus quas usu suo consumendas desert tantundem ad supportandum reipubLonera soluere, citum diuea soluit pro similibus rebus equalia ponderis ad usum suum delatis. Ad hanc enim ratione supradicta ex intendebat decernes ea,que quisus pro usu suo,
suarumc prolium e familiae desert exempta est e a lege soluedi vectigalia onera nempe quae pro communi bono gratiant singulos debent laxari iuxta personarum iacultates. Delta tutis autem oppidorum aut communitatum imponetium aequalia onera pauperibus & diuitibus in mensuris vini ex cereuisiae,aut frumenti ad molendi num deseredi, insta latius Quarto contingit huiuscemodi statuta esse istide sobieti illiscita, obdesee tam finalis causae, veluti si vectigalia impo, dis delus, im-nantur, non pro communi bono reipu. sed pro priuato prici era limi ratας--cipum aut magistratuum commodo. In omnibus hisce casi, hus,non tenetur quispiam in soro conscientia ad solutione. vessitigalium, potest. licite fraudare gabellas occulte neque tenetur ad satissactionem ullam aut restitutione na,si non soluerit is,qui iniquo statuto aut mandato grauatur, quemadmodum in soro conscientiae non tenetur, si vidcaciteri abu Qhaado est litit alsum huiuscemodi vectigalium , veluti si que pro communi raui regebeiae . hono reipublicae imposita sunt, applicentur ad priuatorum hominum commoda,iel si que ad tempus pro laqua iacccssitate communis boni fuerint ab initio imposita,cessante neccstat. te ilia, prorogentur aut pes petuentur pro sola volutastate principis populo non consentiente.
217쪽
naturalis e diuini iuris. Sciendu est ex dictis,queadmota persone ecclesiastice ex fructibus beneficiorum perdit , in
otio 3 viventes pretermittentes officia seu ministeria ecclessiasticis beneflcris imposita tenetur restituere quicquid receperint de ructibus ecclesiasticis propter ossicia spiritualia dispensandis, sicuti habet Hieronymus in commentari js P cieris fir Esaiae tertio. Raptarea suntqvi temporalia accipiunt, tactibMecclesia ros nan seminant spiritualia alimoniam vitae , ceu stipendium Hr j mmibκ aecipiens, ut lab5ret in vinea, si non laboret, tenctu resti rificio Uli mere quicquid acceperit sicuti Ac episcopatum aut pastora I 'Vb . lem euram, seu aliud quod uia beneficium suscipiens, ut ad
annum frit tibuq udeat nec deseruieny nec deseruire intendens, postea huiuscemodi episcopatum seu pastoralem curam, aut aliud quod uis beneficium dimittens, tenetur per aceptos fructus restituere, quia beneficium datur propter offficium. Nec hac in re hominem in foro conscientis tutum iacit dispensatio paps, ne seMagatur in constientia perasoni reelesiasticis, qui in otio 5 in delitris consumpserunt frustus beneficiorum, praetermittentes officia spiritualia, Propter que acceperunt beneficia, nam contra ius diuinum rapa dispensare non potest. Sic reges quoc a principes, exigentes tributa,vectigali ceterat temporalia, tant mi nistri4c defensores reipublice iure naturalia diuino, obligantur rempubi tueri defendere, ex ideo si sub pretextu
tutelae,ac superuenientis defensionis reipublies exigant,ec extorqueant popuso alia onera cY tributa extraordinaria
noeypter tuendacemp. sed Ppter priuata sua,aut suoru commoda ad dita dum eos,qui nihil aut paru ad modulae reputa
sunt mersit, tenentur restituere, tales nempe extorsiones sutoppressiones iniuriel violentiae. Neq; enim imperatori,
nec pape hamines subriciunt perinde atque serui dominis suis earnalibus subiecti sunt, alioqui Iex Christiana esset se cundum tem p ralia bona maioris seruitutas,u lex Moysi. aqua Iudaei nequassi efficiebantur holm serui. Temporalia igitur holm Christianord bona no sunt subiecta potestatib' regu aut pontificu, tanu ipsorum dominia, nempe inius sub nomino ea quae acquirit,dno suo carnali lucrat, quae 5 .dias
218쪽
potest pro suo lucro &commodo sibi applicare. Populus aut Iiber sub principibus 8 pontificibus, ea quae acquirit non regi aut principi, sed acquirit ea sibi, sic tamen, ut popua Ius proclo ec tempore interdum non sua solum, sedis se. Ipsum teneatur pro necessitate aut custodia reipubIicae ex. pendere, di tum ecclesiarum pontificcs,pri ci se reipublicae moderatores,ius habent in temporalia bona, etiam ecclesie pro augmento diuini cultus designata. Ex his igitur manifestum est, neci papam, nec De ccularem potestatem posse pro suo lucro aut commodo, tem th Doralia subditorum bona sibi usurpare, aut alienare aut ' ε' ς'r ito
decimare, seu onerare, niti eatenus lolum , quatenus et in necessitatem, Mel Utilitatem ecclesie, aut communis reipublicae vel . alia causa propter quam populus quispiam,aut tenetur dare, aut meretur priuari rebus suis temporalibus . . Neque enim hae in parte discrimen est inter stipendia ecclesie proministerio ecclesiastico donata episcopis, &Tipendia quae reges saecuI exigunt pro tuitione reipublicae ad custodiam sei utilitatem communis boni. Utric enim, iuxta Pauli Apostoli ministri dei sunt recipiente temporalia propter ipsum ministerium, Θ ita utril, si non imo pleant ministerium, propter quod datur temporale comm .dum, in oculis dei habentur tanquam raptores , 5 oppreseserea ecclesiae Deus autem cum per prophetam Samuelem dicit, primi Regum octauo. Hoc erit ius regis , agros vestros 5c vineas,oc oliveta optima tollet,et dabit seruis suis, non de iure rectitudinia o iusticia, sed de iure usurpati nis qui tur,sicuti ex processu textus est manilistum Verum ex alio respectu discrimen est quia principi ta me inter est tenere exercitum, ecthesaurizare pro suturis periculis,ut κlares prim πω paratu sit resistere hostibus irruentibus. Pontificis autem irascen . est pauperibus disipensare, quicquid ultra decentem victum di vestitum excreuerit. Ex his considerati manifestum est mandata iniqua esse quibus vectigalia subditis imposita pro defensione reipublice, in usum o commodi priuat coueri.int. Unde e domini tirales c possunt obstare. Ilib alcy latronibus ingrassantibus si negliguissimittere
219쪽
irem suam pliblicam in parte,vel in toto praedari ac spoliari tenentur ad restitutionem damnum passis, quia ipsi sunt deputati custodes reipublics. 8c tenentur gium in se est defendere,dicente Apostolo Paulo de ipsis, Ideo ipsis tributa pristatis, ministri enim dei sunt in hoc ipsum seruientes. Reddite omnibus debita cui tributum, tributnm, cui vectigal, vectigal ad Romanos. 33. Necessitates reipub propter Nec Rutes pro quas licet vectigalia imponere sunt stipendia minii trorum
plerques imponu reipublicae,reparationes,ac conseruationes pontium publita vectigdia eorum, &domorum communium, ac moenium defensiones
reipublicae. Quaedam etiam fuerunt impostra vectigalia. seu pedagia ad custodiam viatorum 4 ad itinera tenenda secura. Transierut necessitates illae in disuetudinem c abierunt onera pro quib' fuerunt imposita,sed perseuerat procli dolor vectigalia,& tributa plaetumq; in magnum gravameis 5 quia huiuscemodi bona temporalia propter occurrentes reipu necessitate secularibus principibus assὶgnata, nucpIae mmc sunt commista caeteris patrimonialibus bonis principis. Idcirco ipe discernere tenet, ut haec non pro libito. ta V sint sua patrimonia, sed ipsius etia est huiuscemodi hona provide expendere in eiusdem reipub. necessiitates,&iatilitates aut in fiscum seu aerarium publicum thesaurizare, υ eum opus fuerit dis sentur in reipub utilitates,alioqui si principes reipub. moderatores existiment licere sibi pro libito prodigere huiuscemodi palia tributa, vectigalia ocemolumenta propter defensione reipub. donata Laissignata cosensu populi, desese nouis necessiitatibus reip. superuenietibus posse pauim imponere gravamina noua,timeat supra se iudicium dei, ne sint in oculis dei pauperum et reipub. oppressores,qui constituti sunt tutores o desenseres. Ab his prude ter cavent pii principes Christiani modo cosiderent sese elia ministros dei constitutos ad dirigendum homines sibi subiectos , non ut seruos suos ac mancipia, sed ut homines liberos in pacerac tranquillitate secundum itira, legesti praescriptas portantes,ut inquit Apostolus gladium ad vindictam malorum rem p. perturbantium, Iaudem
vero bonorum. Si qui vero principes existimant pmnia stesila ses
220쪽
sua secundum domin η proprietatem,sibi icitum esse usui pare subditorum bona pro libito tan*sua,iam non politic sed tyranicum erit,eimse .gubernaculum. Super omne aulcm timeant iudicium dei,hisce in rebus consultores, suggercntea haeepri ipibus aeterum quia his nostri se' culta impolitiones, exactiones vectigalium, seu pedagiorum propter aliquam ex supra dictis quatuor causia contin i platruo esse illicitas idco non facile ingerendus est scri pulus huiuscemodi veetigalia fraudantibus praesertim pau in ingem Peribus dum coguntur atquali ter cum diuitibus supporta Ἐμμώ iure reipub onera ex rebus quas pro necessitate ad usum vitae triori es atata sus di prolium consumus cosideratione etiam habita quod utrumc ius humanum tam canoniciam videlicet Q ciuile reprobet statuta quatenus exiguntur vectigalia aut alia onera persolui, pro huiusmodi rebus quiadisum propriae indigentis aduehuntur Verum hic sciendum quod ciuita a aes aut communitate sibi ipsis imponetea collecta seu modum colligendi pecuniam ad subeundum Onera communia, non secundum iustitiam distributivam . sed secundum erio gentiam quietis N pacis ciuibus omnibus consentiet thua, ut qui' subditus illi communitati BIuat modicum quid D .hmia sicundum ea,quae desert per portam, ve secundum ea, que leportat ad molendinum, vel ex taberna vinaria, ut cercui A. saria non videntur iniuste agere, nec censenda lunt huius 'modi eorum statuta iniqua, deiniusta si ipsi sua sponte sei. - 'psos propter bonum pacis ει tranquillitatis grauantes hisce suis statutis nemini iniuriam faciunt veluti dum quarata aut quinta mensura retristae aut vini cedit aerario publico ciuitatis aut communitatis in his enim dissicile seret se cundum protrortionem taxa diuitiarum di onerum oneraare singulos Ex supra dictis liquidum est quod nee amortali Mocato,nec ab excommunicationis poena excusanis
tur magistrat aut ciuitatis ministri, qui prohibet subditis laicis ne vendant clericis quiest,aut ne ab eisde emant, authlada molant,vel qui absq; rationabili causa sed ex odio adouersus clerum immunitate gaudentem prohibent laicis ne vina aliaue bona clericorum pro usu ipsorum aduecta, in pe