Ioannis Driedonis a Turnhout ... De libertate Christiana lib

41쪽

Diserim inter ηο de seu inter vetere e noua lege no esse differeti I, que Eliatara ueterii lege ion qd' illa sit foris scripta hec aut int' in corde. Res deo id coseque noessse. Naac vet' lex itelligit ea quae a Moysedata e in mole Sinaisoris i tabulis scripta, Noua aut lex instelligit ea.quem Iesu Christia e lacta in cordib nrisi spumsanetu in die petecostes visibiliter missu, exsitidie inuisibili edatu olb quo id receperit diam Iesu. Sic dicit Ioan. uage, Lex a Moyse data e gra asit 5 veritas: Iesu Christu tacta esst. Legislator Moyses lege Bris scripta tradidit popula, Iegillator asit Chrisi intus dedit nobis biadictione qua abus

Iemus de virtute i virtute, donec videam deu deoru in Syo. Qtieadmodu aut ipe veteris legis erat iusti ptinetes ad lege

IIt Pς liberio erat soluti a preceptis sinis, Moyse datis, sed legitis et Qtebant illis. Ita extae noui testamet holes iusti nolunt 'U'. soluti a preceptis positive legis foris scriptis ad custodia fideire charitatis. Veru utrobic charitas hoc operat ut praeces plumo solu metu poenae,sed libera Zospotanea volutate ima

pleatur at cita charitas iacit quide aim a coditioe seruiliotatis, cx a legis sormidine libem,sedio facit animu ab obseruantia legis exemptu Ac solutu. nauis aut in gne dicta haec sufficere vestia videam', b perpera oc ad G alien sesum heretici scripturas torquet, easde cim sigillati interprotabimur. Ad testimonirigit primu ci dicit, Omnis qui credit in me etiam si mortuus fuerit,iuet, Patet resposio ex superiori Isbro multis in locis sepius repetita. Qui mi eredit IEM,eredit&oi sibis sermoibus amissionib', ex cooedere se PD minarioibus esua atm ita credit, ut ex hac sua lide,que admoe M u ait Ioan .vicat mudu deum diligat,& diligedo resurgat a precatis suis exodio habeat illa, Dabus tolledis Christus elimortuus aliou sides sine operibus mortua e . Na si habuerit m fide adeo etia forte ut moles trafferat,eharitate a sit no

habeat nihil ei pdest ad salute, atq; ita credere in Iesu includit volutate bona seruadroia,que Christus inepit iuxta pscripta euangel xj praecipietisobediendu esse parentibus,ta cars natibus, si spiritalibus queadmoduic latius infra patebir.

42쪽

heri erisis, Dicim' Ex scripturis sacris in superioribus iquido demostrauim hoc esse intelligedia,no de Oi gne libertatis,nes enim de illa,que est libertas a miseria, di a captiuitate in Iege peccati,dc a seruitutednorum pallii qualis libertas sciIicet abii malo erat sub innocetie statu sed de libertate Chriastiana,qua liberi sum adnio peccati, a reatu mortis terne.

a iugo legalsu preceptoru veteri legis, facti ixti id dei coheredes Christi, lude transserendi in libertatem consummatam, plenissima pace securam, atq; perpetuam ab omni malo Iibera. Unde carnales Iudsi, Ioannis , secundum carnem, ut inquit ibidem Christus iudicantes,nec spiritualem libertalem neq; spiritualem seruitutem intelligentes Christo dicente. Si maseritis in sermone meo cognoscetis veritate, ec veritas liberabit vos,vane iactabat sese liberos esse, di dixerunt, Seme Abralis sumus,& nemini seruiuimus unci , quo tu dicis liberieritis, respondit cis Iesus. Amen amen dico vobis. quia omnis qui iacit peccatum,seruus est peccati. Si ergo vos filius liberauerit,vere liberi eritis,aperte infinitans,liberiastem quam praestare venerat in hac vita non esse Iibertatem a seruitute corporali aut in obIigatione egis sed esse Iibertatem a seruitute peccati,per quam libertatem sint ira situri in Iibertate loriae summata. Peccans autesit seruus pecca. uti. cabulo sem appellato no a servado,nec enim peccator PINM in vita seruadus e a mortem peccatu,nem etia seru' peccati efficit quasi coaetus aut metu paene pet6,seu tyrano,vel desis deri j peccati in carne habitatis seruiat,sed sa sua pote sese subiicies vilitati peccati,no potest sese a peccato,nec a reatu mortis eterne libera lacere nisi Christus dei fili iliti liberatierit,et hec e Christiana libertas Nenio ergo,instAu.dicat Christian' sum liber sum, in libertate vocat' sum faciam'aevola, nemo me phi, at a volstate mea, sin Chris si vere sim iaci liber. Seru' eras cupiditatis illa Α'seru' charitatis,iuxta apostoli Pauli admoniti m ad Gala . . Vide ne abut/ῆi Lisa res iis libertate seradu desideria carnis. Na libertas qua ast uiuit axut libido fert animi secudu desideria sua no vera e libertas, i

led seruit pessima secudii qua ronalia aim a deo vero bono abstracst bladit ijs carnis illeci' in suu vadit iteritu Niceps

fertur in mortem.

E si Diabo

43쪽

Diabolus Quis teneat hominem inuitum alc inuoluntaria in seruitute miseria quam peccator quisc patitur inuitus, in peccato tamen, iuxta hanc pessimam libertatem, tenet homianem voluntarium,quamobrem haec eo periculosior est liberstas eoc deterior,quo magis spontanee quispiam vivit secundum animi sui libidinem Tale quid inquit Bernar. faciunt nomines dum peccado stantur,quale faciunt phrenetici curident. Talis inquit August. est voluptas cibus hominis precatoris,qualis est esca piscis dum hamo inescatur, qui deuorans cibum in quo latet hamus,delectatur, nec sentit, donec hamo trahitur. Nulla verior est miteria nulla vilior seruitus

ea qus est in peccatis falsa laeticia. Ex libertate ergo ter Christum nobis impensa, non sequitur hominem esse iaerum ob obedientia, seruitute,&subiectione humana. h. Ex eode fundamento patet intellectius sentetie Apostoli

dicentis, Ubi spiritus dei,ibi libertas. Ex sententi js cohaere

i, Ocri tibus liquido patet verbum illud intelligi, non de libertate,

quae est licentia quodlibet impune iaciendi, sed de libertate Christiana, quam iacit spiritus fidei in Iesum Christu qua, iam ablato velamine Mosaycae legis, liberal spontanea voluntate ambulamus secundum lagem dei in die quam iecit nobis deus,quae dies est Christus dominus.Sed hec Iibertas in peregrinatione ista,nec captiuitatem a miseria excludit, nec seruitutem corporalem necpnecesssitate obediendi superiorum praeceptis Ubi est spiritus domini ubi est charitas dei oc proximi,ubi autem cliaritas,ibi eripia,c spontanea voluntas, ubi autem pia 5 spontanca voluntas, ibi nulla seruit sub legib' aut imperijsioim coacta. Et hinc ia patet intellectus sententiae Pauli,dicentis Si spiritu ducimini, noo, Isisti hii estis si lage. Nam Paulus iiixta cohaerentiam sententia ru,sbistiust,icto D vel loquitur de lege veteri secundum eremonialia ex iudiis Eus esub lege. t u Pyscepi/,qud iam desierunt velut umbrae, apparente Christo vera luce versi de omni lege genera Iiter loquas instelligi eos,qui spiritu ducuntur,non esse subiectos legi tanu serui sint legis coacti ad obseruantiam legis formidine pinonei comminate, sicuti coacti serui sunt subiecti dominis suis carnalibus Sices olim ecclesiae patres, Aug. 6 Theophyla.

44쪽

interpretant ui sedio inde sequitur iustos esse absolutos feci exemptos a legis obligatione. Qui spiritu sancto ducitur, spiritu ambula piritu vivit spiritu odit desideria carnis,spu seruit preceptis Christi,spuobtemperat legibus su riorum,ate ita est non sub legibus tanq; seruus,sed supra legestanu dominus,voluntarie utens illis anu adiutori js ac inastrumentis ad salutem ut iam valeat dicere lagi seu potius legillatori comminanti poenam transgrestari. Iam non Ipter te seu tuas poenarum comminationes facio iuste legis opera, sed quia intus diligo ec iusticiam, ex legi latorem, o leges illius. Qui vero non spiritu ducitur. sed secundum desideria carnis saeculic huius vult vivere, si opus legis faciat, ad id, ve pudore,vel formidine poens inuitus costringitur il copellitur. Secundum similem quoq; intellectum accipis ab illo ηο Aendum est verbum Apostoli prim . ad Timo. i. Iusto non est expost lex posita sed iniustis, ex non subditis,ccce Ex cohaerentia sententiarum patet Paulum loqui de lege Moysi, quae e lex promulgata a spiritu seruitutis in timore continens non solummodo perpetua seu moralia praecepta sedet legalia,qus adueniente Christo,desierunt esse. Deinde ex eodem loco Apostoli patet, legem illam esse bonam, si quis ea legitime tatu sciens legem non es se iusto positam. Sic enim mox ante premiserat, Scimus quia lex bona est, si quis ea legitime utatur,sciens hoc, quod lex non est posita ullo sed iniustis, 8 non subditis, ex impiis ccc Ubi deprauati codices qui dam habent pluraliter, scientes,quod tamen iuxta originale linguam ex Ambrosium ac Theophyl/ctum, ceterosita 1iis viri I, Vatres singalariter dicendum est. Ex quibus sententi j Iidui dum est iustum veteris leais non fuisse sine lepe Mov risi, qua cclegitime utebatur,quamquam nec ipse i ultus uti illa preissius, fuerit coactus abstinere a malis operibus,sormis dine paene, nec lex illa ab initio fuerit data ac iussa a Moyisse,st in Christum permanere propter iustum, quippe, qui

nec calcaribus indiget,nec medicina morborum animae.

id est malorum operum impeditiua, sed data suerit propter iniustos, ex non subditos , seu rebelles ac inobedientes , qui indigent lege medicinali, non qua mereatur iustificari, sed

45쪽

a ua,ut paedagogo ducantur in fidem ChristI, 8c qua mercea

ritur ut abstineant,membram cohibeat ab idololatriis, blasphem 4s, homicidiis, cx luxurns. Itaqr lex.ut inquit Aposto. pedagogus noster fuit in Christo, ut ex fide iustificaremur. At ubi venit fides iam non sumus sub paedagog, Lexigit uuis non sit iusto seueredenti in Christu posita i imposita. seu supraposita iusto, tanc calcar,frenum,seu onus, cuius sormidine a neptiarq operibus terreatur, cuiusue instructione ad iustificantem gratiam erudiatur, quippe quida gratiam hane alsequutus,vltro suam sponte declinat a malis operib .c uaci thonu . Iniustis autem B sceleratis hoibus talia lex est posita, qua etiam ipsi intuli veteris legis legitime utebant, . ., dum exceremoniis legis em umbris o figuris transibat in B Idri Christum Lege. nquit Ambro legitime utitur,qui potest discernerem,que ad tempns data sunt, ab his querpetua sunt, e quae ad Christi pertinent sacramentum seritari iam in suturum no oportere,quasi venturus credatur qui iam venit.

Habes ita quonam modo lex posita est iusto, ecquonam modo ipsa iusto non est posita. Verbum autem Gregorii 'cis es, in primo dialog nam, p. . Lege non constringitur spiritus sancti donum, tic verim i est, Nulla enim lex potest spis

ritui saneto repugnare,sed hoc non probat nos non oportere

subditos esse, aut obedire parentibus aut prepositis nostris. Loquit enim Gregorius ibidem de sincto abbate Honorao to,qui lege ductus spiritus sancti monasterium construxi et mmcto crate ducentorum serme monachorum pater extitit, non habens ramῆ men abbatem aut magistrum predecetarem, a quo suam re gulam illam aut didicisset aut institutam accepisset, tameracticonuersationis usus sit, ut preesse Ac imperare non auo dea qui subesset obedire non didicit Ucrum haec regula non ita est accipienda ut qui velit preesse ecimperare, debeat didicissi ab homine, cum potuerit a spiritu sancto hoc diudicisse,sicut Ioannes Baptista magistrum hominem habuisse non legitur,ato ita homo plςrumc per spiritus sancti donum edoctus,eximitura lege communi, sed tum libertas uits illius,ut inquit Gregorius ibidem, ab infirmis non est trahenda in exemplum,ne dum quila sese similiter spiritu san

46쪽

esto impletum praesumit discipulus hominis me despicia remagister erroris fiat Mens autem quae diuino spiritu ducitur habet uidentissima signa sua, virtutes scilicetin humia militatem,quae si utrac in una mente periste conueni siliquet quod de Maesentia sancti spiritus testimemium serat.

Hactenus Gregorri sententiae. Verbum Apostolidi 'ν ':

centis. Fructus spiritus esse charitatem gaudium,e eae t. 8caduersus huiuscemodi legem non esse, solum probat Iegem π μ' non posse militare contra fructus spiritu sanethhoe est eon. γμ'

m verissimum est, ex ita verbum hoc nihil ad rem hane pertinet Quod alite dicit Apostolus ad Gai Lex propter

transgretares est posita Respondeo Apostolum non nediceresed lex,inquit, propter transgressionem est posita Verum tamen siue isto siue illo modo dicatur, sensus ideest. Ad eundem enim sensum hoc dicit, secundum quem di, est, Lex posita est iniustis 5 non subditis, clivis 5 Augustianus verbum illud Apostoli ad alium quendam intellectum snterpretetur sed nihil contra supradusta Verba Apostoli ad Roman Meimotertio Plenitudo Iegis est dilectio. Qui proximum diligit, legem impleuit. Respondeo hoe intelligendum esse de dijectione secundum charitatem, qua pi his in P eg deus diligitur supra omnia,quae re,ut ex superioribus, lectio..tet, includit bonam voluntatem,qua iuxta Pauli apostoli ad maestirinem quis nemini quicqb debet, nisi ut proximum diligat, omnibus reddat debiti, cui obedientiam,obedienat a cui honorem,honorem,atc ita ex verbo illa qui pinxi,

mum diligit legem impleuit,no sequitur eum qui eliaritate habet esse liberum ab omni humana lege aut obedientia. Caeterum verbum hoc , Qui diligit proximum ccc non m ... - de omni genere dilectionis intelligendum esse domit ipse ii nim Christus .docuerunt ex Apostoli. Naet EthnicidiIigunt in uice, mariti cxvxores,paretes cxliiij cvald quata humana necessitudine iter se deuicti iter se diligui de cibus Christ'. Si diligitis eos, vos diligui qua mercede habebitis,qncide ex publicani hoe faciunt, etsi salutaueritis stes ros tatu,qa amplius iacitis Naetae ethnici tam iaciat Mat. .c Lu. 6.

47쪽

mgnitus est ab eo. ibus certe intimatur nobis citrodrcc deus sine proximo,nec proximus sine deo diligitur secudum eam dilectionem qua Christiani iam cesese mutuo di. Iigunt ex ali j nondum Christianis consulunt atq; auxiliantur ut Christiani iant. Dicimus igitur,quod etsi du'sint praecepta charitatis,dilectio dei ex dilectio proximi,ipso κγ:ed in ora Christo dicente. In his duobus mandatis tota lex pendeta divi mo My a

Drophete atthei. ia. tamen quia bene intelligentibus libi lex renidet mora ceptorum utrum inuenitur in singulis ubi unum sine uno sum e se altero ponitur,virum positum intelligitur, Nam ecqui de piscepto iota cX diligit non potest eum contemnere praecipientem, ut proxis impetu.

trium diligat,& qui proximu diligit nihil in eo diligit nisi deum,quemadmodum ex Christus nos diliges nihil nisi ut deum haberemus dilexit in nobis, Nec nos recte nosmetipsos diligimus nisi deum in nobis diligamus. Proinde qui deum non diligit, is neq; semetipsum vere diligit quia ne Cbiecti trim

sibimet ipsi potest liomo sufficere nessi nulla alia creatura potest animus hominis permanere contentus uerec esse beatus. Et ideo qui aliquid aliud supra deum quo fruatur dilis git is cum diligat iniquitatem, non solu non diligit se sed et odit animam suam,quia summum malum est animae ratios Mali frui creatura . creatore. Sed expositio supradiete videbstur forsitan obviare contectus exteries scripturae sacrς. que dilec tionem proximi passim, cubic docet consistere in adiuuandis corporalibus proximi necesssitatibus,&in non irrogandis eidem temporalia damna aut nocumenta. Nam Paulus declarans sententiam quam dicit qui diligit proximum legem impleuit probat illam per decalogi precepta in ordine ad proximu.que glubet ne ximo ipalia danainferamus, ne videlicet furtum faciamus, ne alsum testimoniudicamus contra ipsum, ne homicidium perpetrcmus aut re proximi concupiscamus, non uxore .non ancill- Q Que obi sio fit δε. que sane omnia vetant temporalia damna proximo irrogasti. Deinde Christus in die nouissὶmo causam damnationis reproborum issignabit, quod corporalibtis necesssitatibus proximorum non subuenerint. Esurivi enim, inquiet, cY

48쪽

tro dedistis mihi manducare desuiuio non dedistis mihι parum. ct reliqua. Item Paulus si sitit inimicus. potum da illis esurit ciba illum. No viderigit coherentie scripturarum conuenire expositio, Si dicamus quod diligere proximum

to iustus it illiin vivat , Respondeo propositionem antecedentem esse salsam. Nam quemadmodum corpus nostrum diligimus propter animam, exanimam propter deum ut totus homo exanima .ex corpore pace perpetua adhaereat deo.

tanq; in suo beatium 8 delitiarum paradiso, Sie 5 vere' ris,liti in Chyisti/R *rpor libus proximorum necessitatibus ad eun in rubri seruaut ς 'ς ' 'sulere ait prodesse student. Multi sunt ethnire redii. detani mi Πς iubuenientes corporalibus proximorum necessi. talibus seruantes etiam ea quae ex line decalogi recitat Apostolus ad Romanos. s. sed tamen haec ipsiorum dilectio non est plenitudo legis quia non haec iaciunt per fidem in Iesum propter ipsam deum. Unde diligenter considerandum estruod Christus in die nouissimo ad electos suos non legitur icturus esse, Pauperes esurierunt,4 dedistis eis mand care dicet. Iegitur dictur'. Ego esurivio dedistis mihi

maducare, Nudus erat cooperuistis me, dicet. aperte insinuat huiuscemodi opera non qualitercum P, sed propter ipsuimpensa perducere ad regnum aeternum. Quemadmodum ergo recte temetipsum diligis,si hoc tecum agas, ut M. Q in te, nec in ulla creatura sed intellectui asses hi in deo resideas ato quiescas ataoc proximum diligis an temeta ipsum si hoc cu illo velis et agas,utetia ipse adhereat deo lassummo θ incommutabili bono Aic ita manifestum est scripturam qua dicitur, In his duobus madatis uiuersa lege pederea propliere, Matthei ar non repugnare scripturr qua dicitur, Omnis Iex in uno sermone impletur, Diliges proximum tuu sicut teipsu,ad Galatas quinto Na qui semeta ipsum diligi is silc deum toto corde sibi diligit,consequea

'', Uecum agat quatenus etiam ipse proximus toto corde et

tota mente aeum alligat. Diligere proximum etiam Inim cum cu

49쪽

-ristea illi optare ad eam adiuuare illum, quibus deutri habeat propitium.Cum ergo utrumque &diligere videlicet deum o diligere proximum ita sit praeceptum, ut neutrum sine altero possit adimpleri etiam cum de operibus iustitiae agitur,sufficit plerumque unum sine altero commemorare, sed opportunius, inqui Augustin',illud commemoratur,de quo facilitis quisque conuincitur,quemadmodum ait Ioannes . Qtii non diligit fratrem suum quem videt,deum quem

non videt quomodo diligere potest Si quis dicit diligo desidi odit fratrem suum,mendax est. Ex his igitur maniosesium est, quod qui deum non diligit, is neque proxiomum,neque semetipsum vere diligat Insuper manifestum est,quod qui proximsi vere diligit is cedeum & semetipsa vere diligat,atc ita verissimas patet esse scripturae sententis , Qui proximum diligit, legem adimpleuit. In hoc cognooscent omnes quod discipuli mei estis,si dilectione.ut inquit

Christus habueritia ad inuice Scimus,quoniam translati sumus a morte ad vitam . Cur ita est, quoniam diligimus, Modas στῶ ut Ioannes inquit,sratres Demum paret mandatum, ut in appellatκro diligamus inuicem appeIlari mandatumnousi NGaanckiulud ab initio apud patriarchas e prophetas non suerit,nempe ut inquit Ioannes, ipsum est mandatum vetus quod has huistis ab initio sed madatum nouum dicitur,quia innovato dicmes dum exuentes veterem hominem carnalia dilia gentem est iciuntur uli j adoptionis noui testamenti,haeredes coelestis regni cantores cantici noui. Ad id quod omentum ex

consequenter in argumento assiumitur, Finis praecepti est sis ne charitas,habito autem sinendoportet ampli solicitum esse,

de medris quibus perueniamus in finem, Non oportet ergo 'hominem iam habentem charitatem seruare praecepta illa quae tanΦ media sunt ad charitatem ordinata. Deinde re ad hoc videntur expressi tendere interpretati a

sanctorum. Unde Chrysostomus, Finis praecepti est chari. tas,perinde icti sinis legis est Christus , adueniente autem

50쪽

tate,non currit amplius vis prseepti. Nam 5 exempla declarans, edicinae finis,inquitest sanitas, lac cum adest sa. nitas nihil opus est precepto ac denuntiatione medici. Via detur ergo Chrysostomi sententia eue,quod habita charitate non amplitis maneat legis obligatio. Pro solutione ha . . ius praemittendum est,quod quemadmodum eius quod apo

Fim ligis Chri stolus dicit Finis legis Christus est, non est sententia, quod 'ta Christus sit senis seu premium ex operibus egis, tanqua eπmeritis,quibus perueniamus in ipsum Christum. Ita Ac eius quod dicit Apostolus, Finis precepti est charitas decor

Fim precept cha de puro, excet. sententia non est,quod charitas generetur ex ritu opibus preceptoru aut quod quis Christu tanu premisi mea reatur ex operibus legis an si ex meritis. Vnde vana esset intentio operantis, si ex operibus vllius legis arbitraretur sese mereri gratiam prima charitatem,per meritum enim Christi hanc sine meritis nostris assequimur eredentes inlapsumsed utrobic significatur sinis consummationis seu per

feetionis, tum enim vntiquodc opus est perseetum, cum ataeingitisum sinem. Prsterea charitas non solumest sinis, sede principiu operii omniu precepto ,producit en omnium

virtutu Ona,quaten Oibus imperat hac en rone charitas,discitur patiensic benigna, quia facit animum Te patientem e benignum, Ita re charitas dicitur finis operum omnium

virtutu Omnium. praeceptorum, quatenus omnium ira

tutum ac preceptorum actus perficiuntur. 8 recti, boni, ac iusti sunt dum ordinantur in Christum, seu in charitate, vel in deum ipsum tans summum bonum charitate amatu, ocideo ipsa lex.cum non possit hominem tacere iustum, transumittit iustificandum hominem ad Christum sed de his lati' in eapite sequenti.eum d arabitur quonam paeto charitassatam sit sinis praecepti. Respondeo tam habito sine cescat operatio ordinata ad acquiredum finem illum , secundum id quod habetur,sed non cessist operatio ordinata ad permanendum in sine iam adepto ad custodiam sinis illius,ad lucrum, o ad augmetum illius ut finis ille magis magist habeatur. magi se abudet,donec habeatur charitas , plena pace secura. Rus non habetur in hae peregrinati ,quia inter mediosi

suum