장음표시 사용
221쪽
a18 De Theologicis Disciplinis
Mentum hae mixtione reeolitur: ct eum aqua in e Oeat si B. RDamnis populi dieantur , ipsius populi fidelis eum capite Christo unio rea
praesentatur. Nituntur haeretici has rationes refellere e atque ad primam e Christi facto depromptam, aiunt non posse e scripturis prohari , quod Dominus aqua vinum temperarit, ut fatetur Bellar minus lib. i v. de Euch. cap. 9. Addunt Durandum in I V. dist. II. q. s. existi in asse congruentiam istam minus aptam , nec ex ea convinci necesissariam esse mixtionem , ubi debiliora sunt vina . Ast ego e contra . repono, non solam Scripturam servasse nobis rerum a Cristo gestarum notitiam, cum multa ipse secerit, quae in libris Evangeliorum scripta non sunt, ut capite postremo testatur Ioannes. Praeterea qui de ritibus Iudaicis pertractarunt, docent in eaeua Paschali ita viuum temperandum fuisse aqua, ut nisi hane admiscuissent, eredidissent aliquid
esse omissum in retia hujus ceremoniae observatione , quemadmodum ex Rab. Maimonide, aliisque demonstrat in libro de Ministerio Templi cap. I 3. cap. 73s. Ioannes Light Botus , ct confirmatur ex Ritu celebrandae Cinnae Paschalis p. a. Biblioth. Rabbinicae pag. 938. Ex quibus apparet falli Buxior fium , qui in Historia sacrae Cinnae ait pro li-hito Iudaeos in ea coena hibisse merum, vel aqua illud temperasse . Quamvis insuper non omnes Iudaei ceremoniam illam servassent, ut gratis id concedamus Buxtorsio, servavit eam tamen Salvator, quῶ temperantia summa se praebuit exemplum, ut in Epistola ad Are hiepiscopum Armenorum , S ad presbyteros Caphensis dioecesis seripsit anno i 3 i 8. v. Kal. Aprilis Ioannes XXII. Animadvertit praeterea Lupus ad canonem 32. Trullanum pag. 923. Calicem apud Orienta in Ies designare vas , in quo soleat vinum adpotum miseeri: cui conse cturae adminiculo est occurrens apud Evangelistas ποτι cis , quod pro prie non est calix , sed poeutam. Dcmum Tridentina Synodus non ait aquam vinci miscendam ob nimiam meraci vina, quam rationem vellicat Durandus ; sed , quod Chrsum Dominum ita Desse eredatur , attendens exemplum Christi, non conditionem meri ex uvi Palaestinis expressi. Rationem alteram, quam Tridentina Synodus petit ex aquaia , quae simul cum sanguine fluxit e Christi Ialere , ideo haeretici infit. mam putant, quia necessum non est in sacramento usurpare quidquid in Passione Domini intersuit; ct quia vetustiores concinnius dixerunt aqua baptismum, S sanguine Eucharistiam denotari. Sed haec sunt, supra quam dici possit, puerilia , ct inania . Neque enim nos aquae mixtionem ita necessariam asserimus , ut sine illa sacramentum nullum fore arbitremur; imo nec aquae admixtionem dicimux requiri ex divino mandato c quod tamen docuerunt nonnulli veterum Q sed ex praecepto Ecclesiastico rationabili ex causa servando ἀEtsi verb in aqua lateris Christi denotari baptismum scripserint ve
222쪽
teres , idque nos ipsi tradiderimus tom. Ul. pag. o. non inde tamen oonsequitur, quin ejusdem aquae symbolum ea reserat, qua calix Dominicus temperatur . Etenim huius rei gratia vino aquam admisceri, haud obscure innuunt S. P. Augustinus praecitato Tract. cxx. in Joan. Theodulphus Aurelianensis Episcopus in ordine Baptistini num. xvi ii. malafridus, Micrologus , Paschasius , aliique plures tradentes rationem sacrorum mysteriorum. Ouibus addimus caput, In Iacramentoram, de Consecrat. dist. 2. desumptum ex Epistola Isido. riana Alexandri, Scap. B ealicem, depromptum ex Ambrosio l.ν. de Sacram . cap. I. num. 4. nec non Liturgiam S. Ioannis Chrysos o
mi, in qua, Erasino interprete , legitur : Ad infusionem vini dieit Saeerdor, Et unus militum rancea Iatus eius aperuit, & exivit sanis guis: ct addens aquam dicit, Et aqua. Tertia ratio a Tridentino producta impugnatur a vossio, quia licet per aquas interdum significetur populus , id tamen satis non est ad ritum aliquem adstruendum, cum sym holica , ut dici solet . Theologia non fit argumentativa; ideoque Mulna , inquit Vossus.
maehera pugnant veterum non pauci, ut Caesarius, siwe Eucherius , Pascha sus , Rabanus , S alii, etiam Graecorum. At numquam a
Vossio viro crudito, & gravi talia prodiisse dicerem, nisi ea legi sem. Principio enim cum sacri ritus instituti potissimum suerint οβ stieam signifieationem, ut ostendi lib. xxx. cap. 23. falsum est Theologiam symbolicam non suiscere, si hoc Ecclesiae opportunum videatur , ad sacrum adstruendum ritum . Deinde non istud duntaxat lymbolum Tridentina Synodus profert, sed etiam exemplum Christi, cui accedit traditio universa , ct consensus Ecclesiarum . Postremo non ii tantum, quos Iaudat Vossius, rationem illam probarunt, verum etiam S. Cyprianus praecitata ad Caecilium Epistola pag. novae edit. 229. antiquus Ritus celebrandae Misse editus post Sacramentarium Gregorii cum notis Menardi, Theodulphus citato num . i8. in
ordine Baptismi, & cum Theologis universis S. Thomas 3. p. quaest. 4. art. 6. ubi Sc aliae duae rationes Tridentini Concilii producuntur& illustrantur. De his Hildebertus Turonensis Episcopus Tom. XXI. Bibl. PP. pag. I 64. canebat: e Id mixtum vino latisem mirarἰr, at 'fum
Grande I aeramentam est, nee rationc Pacat. unda fluens, homo pra teriens: ea mixta Lyaeo,
Diviidit unitos vel aquam, vel vitia miniserans a
D eaput a membris separat ipse suis Praeterea nil Ions sine Ianguine, nii sine fonte
223쪽
aeto De Τheologicis Disciplinis
Lanees, manavit sanguis, θ' unda Amal.
Steat utrumque simul fluxit, simul offer utrumqxe rmum deme , Crueis non imitaris opus . Armenii opponebant verha Chrysostomi hom. 83. in Matth. doequihus supra prop. I. & Novatores jactant Ecclesiarum libertatem ;Κd Chrysostomus loquitur adversus Aquarios , ut recte adnotatur in canone 32. Τrullano . Adversus vero iactatam a Noνatorihux io Observatione sacrorum rituum libertatem, plura scripsimus lib. xxx Cap. 23. proposit. 2. Haereticorum quidam reponunt reprobatum sui iase ritum Romanae Ecclesiae a Concilio Aurelianensi i ν. celebrato iuxta Baronium, ac Binium an. s4s. seu potius a n. s I. cujus canon quartus in antiquis edit Ubus sic legitur: in uultas in oblationibus Diaeri ealteir, nisi quod fructu vineae speratur, ct hoc siue aqua mixtum osserre praesumat. Sed legendum est, Et boc aqua mixtum, ut habetur in Collect. Labbei tom. ν. pag. 382. Ouomodo enim potest vinum esse mixtam , R sine aqua λ Ipsemet Gerardus Vossius in vetunis editionibus agnostit mendum, ingenue scribens et Sed quando eoiagito quam antiqua, i γ' ubique recepta baeo tassuetudo fuerit miseendi vinum, non possum in animum iudueere , ac contrarium saluerint urelianenses : praesertim cum nemo veterum bujus rei meminerit Deinde ait pro sine legendum nisi, partim quia iacile peccari potuit 1itterularum duarum traiectione ς partim quia eadem particula antecesserat, nec sorte repetendam judicavit amanuensis. Hae autem conjectura admissa, puto nihil modo in hac quaestione superesse dinscultatis . PROP. III. Aquae cum vino commixtio non est de necessitate sacramenti, sed tantum praecepti, & praecepti quidem Ecclesiastici, non divini. Demonstratur pars prior, quoniam materia consecrationis calicis appellatur in Evangelio genimeu vitis et hujusmodi autem est vianum , quamvis nulla aqua dilutum . Vide quae diximus proposit. I adversus Aquarios. Deinde Cyprianus praelaudata ad Caecilium Epistola ait, esse sanguinem ciripi, si vinum sine aqua consecratum sit. In eadem Epistola ait Cyprianus, veniam concedendam simplicitati eorum , qui ignoranter aquam vino non miscuerant, quod sane non existimas et veniale tantum , ct condonandum simplicitati presbyterorum, si absque mixtione aquae non consisteret sacramen. tum, inquit Estius dist. vim. I. Io. Praeterea sine aquae temperamento species vini sunt symbolum sanguinis Christi, qui & sub vini accidentibus vere existit, quemadmodum ait sess. XI II. cap. 3. Synodus Tridentina: immo permixtione peracta species aquae , cui insit sacramenti ratio , nequaquam apparet , ideoque vinum dunt ae
pertinet ad Reramenti constitutionem. Postriano si quis post conse
224쪽
Liber Τrigesimus tertius. Cap. VI.
crationem advertat se aquam vino non miscuisse, non debet consecrato calici aquam infundere, ex Rubricis Missalis tit. De defectu υi1 ιnum. 7. ideoque non spectat aqua ad materiam essentialem ; alias post consecrationem foret apponenda , ct consecranda; quemadmodum apponendum S consecrandum est vinum, si sacerdos post verba eonisseerationis a Fertat visum non fuisse positum, sed quam , ex eod. titulo, num. 4. Igitur necessitate sola praecepti aqua vinum Eucharisticum temperatur: atque hoc praeceptum Ecclesiasticum esse constat ex propositione praecedenti: non esse divinum liquet, non enim ullum sive in Evangelio , sive in Apostolicis Epistolis extat praeceptum de aqua vino admiscenda. oppones I. Sanctus Cyprianus scribit perfici spiritaIe, Scaeleste sacramentum, quando utrumque, vinum scilicet, ct aqua miscetur : addit non adunari Christo populum , si mixtio liaec omittatur et spectat ergo eadem mixtio ad sacramenti substantiam : adducit praeterea comparationem hanc : Calix Domini non est aqua sola, aut viuum solum , nisi utrumque misceatur ἔ quomodo eorρus Domisi nequit esse furina sola, aut aqua sola: at sarina sola valide non consecratur; ergo nec valide consecratur vinum fine aqua. Insuper dictum . supra, aquam Vino permiXtam gerere typum cruoris , qui profluxit ex aperto Domini latere: nisi ergo aqua calix temperetur, non erit istiusmodi typus, ac sacramentum.
Resp. non unum in Eucharistia symbolum reperiri; sunt enim ibiDeetes panis S vini, quae sant signim corporis S sanguinis Domini, quatenus sunt cibus , ct potus, sive spiritale animarum nostrarum nutrimentum e est utriusque pretei distinctio ac separatio, quae ost signum cruenti sacrificii, quo piissimus I us pro uni versorum hominum redemptione profudit sanguinem; est denique aquae, vinique permixtio, quae Christi & fidelium significat unionem. Primum symbolum est de essentia sacramenti: alterum necessarium est ad sacrificium t tertium habet significationem essectus consequentis ex sumptione Eucharistiae. Respondeo itaque perfici sacramentum quando vinum Sc aqua miscentur, quantum ad mysticam significationem unionis , ct copulationis fidelium cum Christo, non vero quantum alsgnificandum continendumque corpus S sanguinem Domini sub speciebus panis & vini; quae postrema ratio signi Eucharistiae sacramento essestialis est. Eodem pacto dico, si desit aqua, tam in farinaia , quam in vino consecrando , deesse utrobique significationem mysticam illius unitionis; atque id unum velle ea comparatione Cyprianum : quamquam sit alia ex parte inter farinam, & vinum discrimen maximum; quia farina sine aqua non est panis, ideoque nec idonea sacramenti materia; quum e contra vinum absque permixtione aquae viUum sit, communis potio, & valida proinde materies.
225쪽
xa a De Theologicis Disciplinis
Consimili ratione assirmo, non esse de essentia sacramenti, cimmo nec sacrificii,) sumificare aquam, quae exiit de perforato Christi latere, cum neci ,sa aqua necessaria omnino suerit ad passionem , Rad sacrificium crucis cruentum et quod intelligitur persectum sanguinis cssusione : huius autem symbolum est consecratio alterius speciei ,
nempe vini, ad sacrificium utique necessaria. oppones t. adversus secundam partem propos t. cum Vanroycap. a. q. s. Diserte S. Cyprianus epist. 63. tradit, Christum a qui ea licem temperasse , & Apostolis praecepisse , ut idem facerent. Tertium quoque Carthaginiense Concilium can. 24. mixtionem aquae appellat traditionem Dominieam ς nec invenimus quisnam Romanorum Pontificum primum de aqua miscenda vino praeceptum tulerit. Eadem ergo mixtio est divini praecepti, non Ecclesiastici tantum. Respondeo his argumentis stilum eυinci, quod institutio Feci sae vetustissima sit, ct Christi exemplo firmata. Non enim iii victum est argumentum istud , Christus consecravit calicem aqua tempera tum , tradiditque Apostolis, ut idem Beerent et ergo permixtio aquae est de praecepto divinor quemadmodum nee istud , Christus
consecravit panem arymum, & mandavit Apostolis, ut hoc sacerent , ergo azymus ex divino praecepto consecrandus est . Disti guenda enim sunt quae spectant ad sacramenti, vel sacrificii substaπ-tiam , ut panis triticeus , vinum , certa verborum prolatio ς &quae accidentaria sunt, ac pro Ioci, temporis, rituumque Circum stantiis usurpata , ut quod coena instituta sit Ierosolymis , facto vespere, existentibus tantum azymis. & calice vini aqua temperati mensae apposito. In Christi utique mandato, me Deite in mea ineommemoratioπem , intelliguntur praescripta ea , quae sunt primi ge neris , non alia ἰ quippe non ait, me Deite, adhibito hoe tantam pane , viso site temperato , servato hoe tempore; sed tantummodo, Hoc facite, quod nempe a me tactum cernitis, idest, Conferate panem suiuum , comedite, distribuite et refertur enim praeco pium illud Hoc facite ad proxime peractam actionem , non ad singula S omnino anςc ad accidentarias actionis illius circumstantias. Hinc Cyprianus , S Synodus Carthaginiensis , dum commemorant Dominicam tradiationem , & inquiunt praecepisse Dominum, ud Gonsecretur Uinum aqua permixtum , ita debent accipi, ut solum vinum sit de essentia Eueharistiae : quod e scopo, verbisque eorumdem satis constat. Cyprianus enim loquitur con ea illos , qui in sacrificiis matutinis sola in aquam adhibebant, ne per siporem D: si redolerent sanguinem ori-
siet eosque reprehendit, quia sanguiι ciristi, non aqua es utique sse i vinum ς viui mentio ideo ponitur , ut Domini Iasguis intelli Eutur z atque id confirmat vetustis figuris Noe, qui vinum bibens
226쪽
Liber Τr esimus tertius. Cap. VI. 223
dae quem benedicens Iacob ait, Lavabit in vino stolam fuam . lata
quibus profecto nulla mentio aquae relucet. Postquam vero demon stravit ex traditione Dominica consecrandum esse vinum , S hoc duntaxat in antiquis figuris commendari ad significandum Christi sanguinem ς pertransit Cyprianus ad exponendum aquar mysterium, de quo paullo supra disseruimus . At Synodus Carthaginiensis laudato in canone eos damnat , qui simul cum vino consecrabant mel, en Ioe, definiens haec quidem benedicenda esse , sed non consecranda , irie amplius inseri iis serendum, quam de uvis , ct frumentis. Non ergo eadem prorsus ratione referunt Cyprianus S Patres Carthaginensis tertiae Synodi vinum & aquam ad Domini traditionem;
sed unum praescribunt tanquam absolute necessarium , alterum com mendant tanquam retinendum ex Christi exemplo, atque ob mysticam rei significationem . Primum ex Romanis Pontificibus mandasse ut in consecratione calicis admisceatur parum aquae, AleXandrum, qui Pontifex creatus est an. Io9. S iuxta Baronium an . I 2I. scri
hunt quamplurimi: fatemur nos antea a Christo, S ab Apostolis id traditum, ut ollendit lib. I. de Rehus Liturgicis q. 3. Eminentissimus Bona; non ita tamen, ut Christus id expresse praeceperit faciendum , sed quia hoc Christus secisse creditur, idem Apostoli servarunt exemplo Christi, S idcirco Ecclesia jure optimo custodiendum esse decrevit. PRO sirio IV. Aqua calici infundi debet in modica quantitate
Id simul Feelesiae praxi, definitione, & ratione probatur. Iniantiquo enim ordine Roinano apud illustrem Mabillonium, ubi agitur de Missa celebrata a summo Pontifice, habetur: Post aquae benedictionem ponit eum cochleari tres guttar aqua . Communis vero Riis tus celebrandi Missam l. V M. num. 4. praecipit sacerdoti, ut parum aquae insundat in calicem : S num. 9. de Subdiacono in Missa solemni ministrante, Infandit inquit paululum aquae in ealirem. Tribuoriense Concilium an. 89s. can. I9. praecepit, ut saltim duae partes sint vini, & aqua partem tertiam non excedat, ha producta ratione, quia inajor est maiestas sanguinis Christi, quam fragilitas populi. Honorius III. in litteris ad Archiepiscopum Upsalensem in Suecia, perniciosum , ct contrarium consuetudini universaIis Ecclesiae appellat abusum quorumdam Septemptrionalium, qui ob vini penuriam, in sacrificio ponebant in majori quantitate de aqua, quam de vino: ac postremo Eugenius IV. in Instructione Armeniorum declarans materiam consecrationis esse panem triticeum & vinum de vite , addit: cui ante eonsecrationem aqua modieissima admiseeri debet. Ex his autem Catholicae Ecclesiae praxis, definitio, satisque obvia ratici depromitur. PRO
227쪽
ur 4 De Theologicis Disciplin Is
PRoposIT. U. Etiam aqua vino permixta convertitur in Christi sanguinem. Haec assertio certa, ct communis est. S juxta Baronium ad anis num ii 88. perpetua S. Romanae Ecclesiae fide corroboratur, quamquam Theologi bene multi negant hanc propositionem eme fide ceristam , propterea quod nullo divinae Scripturae testimonio , nullaque Conciliorum generalium definitione possit invictissimi demonstrari , ct Innocentius III. Cap. Cum Martha, extra , de celebrat. Mitar. probabiliorem quidem sententiam hanc appellaverit, non autem Catholica fide tenendam . Ut ut autem sit, pertineat scilicet ad Fidei decreta , vel non pertineat; hujus sententiae firmitas apparet primi, ex verbis consecrationis super vinum aqua temperatum prolatis , in quibus absolute, & absque ulla exceptione inquit Sacerdos , Hie est enim ealix sanguinis mei, cte. ac statim quidquid in calice est, offere Deo , exhibetque populis adorandum: quod utique argumento est, aquam vino permixtam , simul cum ipsis factam sanguinem . Ideuia praeterea tradunt Patres ἰ non ii tantum, qui scribunt Christum Dominum consecrasse Calicem mixtum , aut vinum aqua temperatum zquorum nonnullos produximus paullo supra; verum etiam alii permulti , qui expresse pronuntiant, nil, praeter Christi sanguinem iacalice contineri , consecratione peracta . Quod profecto assirmat
Irenaeus lib. IV. cap. 33. num. 2. scribens: Temperamentam calles suam sanguisem confirmavit. Ambrosius in I ν. de Sacram . cap. 4.
num. I9. Erra didicissi quod ex pane eomus fiat Christi , edi quos v
inam ct aqua in easirem mittitur , sed=san uir eonfeeratiose verbi testis: quae verba extant etiam cap. Panis, de Consecrat. dist. a. Paschasius Ratherius in libro de Corpore & Sanguine Domini cap. ιι. qua consecratur , inquit, non quod aqua permaneat, sed vertitur in Ianguinem . Similia Theodoretus in priori Dialogo , Damascenus lib. IV. cap. IM Hilde herius Cenomanensis, & Algerus Leodiensis τquorum verba , cum producta sint a Silvio in I. p. quae E 74. art. 8.Sc a recentioribus compluribus , brevitatis gratia praetermittam . Addam Uero Anselmum Havethcrgensem Episcopum , qui floruit eadem
cum D. Bernardo aetate , ct anno ii 4s. libros Dialogorum nunc pavit Eugenio II l. Pontis. nam Dialogo ii I. cap. 2o. hanc veritatem
simul tradit , S illustrat his verhis: Nee mireris quod dιeo , liquores, aqua stilirer 9 vinum . simul eonferata in unum , Riliret sanguinem , divina operatioue transeunt ad Dirituati m .egetationem auia marum nostrarum; cum quotidie quotquot liquores Iumimus, in nostrum transeant sanguinem ad fustentationem eo orum nostrorum . Ob hoe quippe nos ineosvenienter vinum dr aqua prius mapieὸ eommisee-
ur , ct tamen post eonsterationeust uosus sanguis bibitur ; quia in illo prius per siquam bapιieati, potia eum esuriendo , oesit undo Diritualiis
228쪽
tualiter potamus, cte. Vide Spici legium I 'Achery tom. I. pag. 2 6. Demum cum anno ii 88. haec eadem quaestio in Galliis esset exorta, num aqua permixta vino vertatur in Christi sanguinem , aut substantia in retinens suam inter species vini delitescat, delata fuit haec controversia, tanquam ad judicem , ad Gauseidum olim sancti Bernardi secretarium , a Gaufrido autem' ad Henricum Episcopum Athanen sem, per id temporis in Gallia Apostolicae Sedis Legatum . Et Gauseidus quidem haec , quae a nobis dicta sunt, ratione S auctoritate commonstrat singulari epistola , quae extat volum. 3. pag. 2O8. Annalium Cisterciensium Angeli Manrique . At Henrici Cardinalis responsum. non inveniri scribit Baronius; Gaufridi tamen illum confirmasse senistentiam observat praecitatus Historicus Cistercien sim: immo Baronius, ut dixi, ait, non aliud rescribere potuisse, quam quod erediadis , ct eustodivit semper sancta Romana GHesia , nimirum squamis simul cr vinum transubstantiari tu sanguinem cirisi . Quod proba-hilius esse docuit poli decennium plus, minusve, Innocentius III. cap. praelaudato G in Martia, consultus de ea re a Ioanne Bellemensi
Archiepiscopo quondam Lugduni, postea verb , depositis insulis, Cisterciensi Monacho. Atque hinc eruimus, epistolis Gaufridi, &Henrici controversiam non fuisse sopitam , & Innocentium nullatenus oppositam condemnasse. Quamobrem aliquantulum excessisse Baronium , inquit ad an . ii 88. AntoniuS Pagius, num, x M. Sed Baro nium sequitur citato loco Manricus , paullo asperius Scholasticos insectatus. Spondanus quoque eodem anno num. V. sententiam contra
riam appellat haeresim, narratque ex Historia Stavorum insigne miraculum , quo apertissim δ rcsutatur . . Adeas Baronium ad annum ΜCLXXXVIII. num. 27. ad 3 o. Pagium , S Spondanum ibidem, RAngelum Manricum eodem anno cap. 3.
Pnopos ITIO VI. Probabilius est, aquam vino permixtam immediate in Christi sanguinem con Nerti. Non absolute thesim hanc pronuntiamus, sed tanquam proba biliorem ς haud quippe ignoramus, oppositum teneri a multis Aristotelicae praesertim addictis philosophiae: inter quos eminent S. Thomas 3. p. q. q. art. 8. Sc in dist. XI. q. a. art. 4. Scotus etiam , S. Bonaventura, Alensis, Major, Paludanus, aliique permulti, eadem distinctione xi. Quorum argumenta sunt, quod vinum , non aqua sest Eucharistiae materia essentiatis, uti definitum est tertia propositione. Alterum, quod Innocentius III. cap. Cum Mart , opinionibus aliis productis ait: Veram inter opiniones praedictas illa probabilior judicatur , quae asserit aquam cum viso in sanguinem trafmutari; quo in loco loquitur proculdubio de aqua in vinum con Uersa , nam paullo supra opinionem istam exponcns, Cum in vinum, inquit , transeat mixta vino: ac eadem prorsus scribit lib. I v. de Myst.
229쪽
didis De Theologicis Disciplini
Missae cap. 29. pag. edit. Colon. 389. similia Catechisnus Romanu g2. p. cap. 4. num. l . Praeterea non alia ratione quidam , ut Cisteria
eienses, Carthusani, & FF. Praedicatores, ponunt aquam , vinum isque in calicem statim ac ad altare perveniunt, nisi ut longiori temporis intervallo haec aquae in vinum converso facilius perficiatur Addunt insuper Ioannes Andreas, Panormitanus, aliique ceIebrexICC. apud Raymundum Capi succhium, qui de hoc argumento proia lixam edidit dissertationem, haud spernendam zonis miram ex mysterii significatione depromptam; scilicet, quia ori tus nou muta- ων in Delesiam , sed Eec ira in Grilium. Tandem Sylvius, Sua rer , Vasqueet , Valentia, ct Azorius huic argumento inesse putant vim plurimam: quod si Decier aquae separarentur a speciebus vini physeo aliquo artificio, aut vino acescente accidentia aquae persisterent .
sub iis tantum servaretur Christi sanguis, quod omnino videtur absurdum S commentitium. At Ionge probabilior est sententia paullo ante a nobis proposita. Ac primo ipsam tenere debent, qui aliam sectantur ah tristote ialica physiologiam , atque in mixtis particulas rerum mistibilium permanere censent, de rebus aut percolatione Iiquidorum, aut con cursu, attritu, conflictuque atho morum concrescentibus, cum Lucretio lib. I . asserentes, Invenient intus mastarum semἰna rerum
Corpora telare , ct varias cοbibere Haros Ili quippe philosophi docent corpus mixtum fieri ex elementis coeuntibus , neque in illo unam tantum esse formais , sicut de mixto homogeneo docet Aristoteles, ni siforma nomine intelligas aptam elementorum compositionem , quae liciti elementis accidentaria sit, essentialis est tamen corpori mixto ; fitque aut percolatione, ut in sanguine, oleo, vino; aut sublimatione, ut in stiligine, salibustiuae arte chimica extractis; aut calcinatione, ut in cinere & in calceia; aut concretione, aut exhalatione , aut modis aliis, de quibus pertractant Physici. Deinde non tantum G assendus tom. i. pag. 4sed & qui in pluribus Aristotelem sequuntur, negant aquam Vina mixtam deperdere naturam suam ; primum quia si guttatim assundatur vino quantitas aquae major, Iiquor erit aquae, quana vino similior; ut ratiocinatur Uanroy cap. a. q. 6. insuper, quia si aqua injecta in vinum in ipsum verteretur , ah silue negotio ullo ex uno vini dolio paulatim addita aqua centum fierent, ut demonstrat Dominicanus Scriptor de Re Sacrament. to m. I. pag. 3 r. ulterius quia si post guttam in vinum versam affundatur alia, Sc rursus alia ,& alia, quousque moles in duplum , decuplum, S centuplum excrescat, tota illa molex non erit vinum , nec potest inveniri a qua gutta aquae moles ipsa ea uere coeperit naturam suam; ut poli Gassendum
230쪽
argumentatur Augustinianus Theologus Lovaniensis Iaudatus suprae apite IV.
Die mihi, eur vinum destruxis mixtio nona Vel deeima ear non post eam vinum manet rTandem commonstrant Physici aquam a vino , cui permixta fuit ι
separari: & quamquam reponant ad Uersarii aquam eam non esse , sed tenuiores vini partes ζ contrarium tamen deprehenditur gusta ac sapore : & ipse Innocentius Tertius cit. p. Cum Mariba, β. δίια- sivisti, recitata opinione adversariorum , addit e vestigior Licerpb misi eos rarium asseverent, qui aquam a vino per artificium posse oserunt separarI.
Nec urgent plurimum argumenta opposita; ex verbis enim In nocentii nunc productis , constat illum potius sententiae nostrae ad. Iaaerere , ut animad Uertit Tournely pag. Uenet. edit. 2D . quamquam nos faciliori via primo , aliisque argumentis respondemus , utique verti aquam in Christi sanguinem , cum prius mixta transierit in vinum , sed miscibilia eo sensu dici transmutata , & conversa , quod unius particulae ita insinuentur particulis alterius , ut propriam formam, S consistentiam amittant, ac prorsus videantur evanuisseia . Atque ita stat sua Innocentio , nec non D. Thomae auctoritas; immo
S Aristoteli, si tamen huius hahenda sit ratio: nam Philosophus
ille in I. de Generat. cap. s. expresse negat posse aquam physice converti in vinum , ut contendunt Aegidius Conincti tom. i. de Sacram. q. q. art. 8. Ioannes Cardinalis de Lugo de Euch. disput. i M. Det. 4.uum. s S. S qui praecedenti sectione tertia ab ipso viro doctissimo laudantur. Persistit hac ratione etiam Ioannis Andreae conjectura; tametsi necessarium non est, ut sit figurae , reique eadem S peraequa proportio. Hi autem , qui initio Missae aquam vinumque permincent, non id faciunt, ut commode queat iij a induere naturam vini, ut sibi vulgares homines persuadent: sed ex eorum consuetudine, qui principio sacra dona parabant, ut de Graecis ait lib. 2. Rerum Liturg. cap. IX. pag. Rom. edit. 369. eruditissimus Cardinalis Ioannes Bona . Quod nonnulli, etiam viri docti , minime advertentes , dixerunt Graecos aquam non apponere , aut infundere duntaxat aquam calidam post consecrationem ς quod nobis exprobrasse Ga-hrietem Philadelphiensem scripsimus proposit. 2. Hunc utique ritum ex ea consuetudine promanassescite obseruat BENEDICrUS XII de Sacris. Missae sedi. r. num. 26o. probans quae ad hanc oppositionem respondet Gaspar Iuen in dissert. iv. quaest. 2. I. a. Atque his subscribit etiam Dominicanus Auctor de Re Sacramen. pag. 3 2. hac ductus ratione, quod si Sacerdos consecraturus mox calicem meminerit non apposuisse ante aquam , ponit illico , nullaque mora interposita , proseri verba coniec rationis, ex Rubricis Missalis tit. De uefecta vini,
