장음표시 사용
521쪽
sis De Τheologicis Disciplinis
taxat audiri circa annum i a Io. Ignotum fuit Hugoni, & Richardo a S. Victore , Roberto Pullo , Petro Pictavensi, Magistro sententia- ruin , Ioanni Sarisberiensi , ceterisque a Carolo Vitassio singillatim enumeratis pag. . Primi omnium invenisse istud nomen dicuntur Gulielmus Parisiensis, Alexander de Ales, S Albertus Magnus . Sed nullum de hac re cum adversariis dissidium e nova squidem vocabula , novis exortis quaestionibus , utiliter, & quandoque necessario inducuntur . Sane Contritionis vocabulum fuit quovis tempore usitatissimum, sacrarumque litterarum, Patrum, S Theologorum testis moniis frequentissime insertum. Ouod spectat ad vocabuli signis eationem , a tritio significat Penes omnes eontritionem imperfeElam. Potest autem ex multiplici capite haec impersectio derivare. Imperfecta primo erit, si conditioni hus paullo supra enumeratis fit destituta, scilicet, si ex corde non prosecta , si naturali rationi innixa , si ad aliquod peccati genus coarctata ἰ quo in casu non esse sum cientem probi omnes fa tentur. Imper secta dicitur ulterius contritio, quae ex turpitudine Peccati, vel ex gehennae , & poenarum metu, ct quidem supernaturali, concipitur , sed exspoliatur dilectione Dei henevola ; quae est detestandi peccata ratio timore illo persectior . Denique impersecta dici potest ἰ quoniam concepta ex metu gehennae procedit ad amorem initialem, adeo, ut peccata, quae incipiunt displicere propter supplicia , odio habeantur quatenus sunt ostensa Dei summopere diligibilis, sed nondum tamen est caritate formata, neque amore illo perfecto, qui non est absque peccatorum remissione. Si ergo petas , quomodo Attritio distinguatur a Contritione , sue imperis.ctus a perfecto dolore; respondemus a nonnullis discrimen uir,usque doloris repeti ex intensione caritatis, adeo, ut chlor perfectus sive Contritio procedat ex caritate persecta, sive amore Dei praedominante , idest, tam vchementi, ut omnes ad peccatum assectus superet S excedat: dolor autem imperfectus, sive e tritis non ex tali dialectione praedominanto & flagrantissima oriatur, sed ab amore initiali, tenui aeremisso: alios vero diserimen illud in hoc constitue re , quod dolor ille sit perfectus, qui oritur ex amore caritatis , cuiniustisque intensionis & gradus sit; dolor autem imperfectus, qui concipitur exsisto metu sempiterni supplicii, nullo benevolae dilectionis
actu accedente. Ouare non omnes, qui scripserunt attritionem in sacra mento susscere, amoris initialis negarunt necessitatem; sed athritionis nomine id intellexerunt, quod in eodem genere & ordine exiguum est ae per tenue, quasi grammaticalem significationem spectantes ζ nam Latini dicunt rem illam alteri, quae ad altoram teri tur, Sc quasi defricatur, aut leviter imminuitur ἰ eonteri autem,
quae tunditur, stangitur, atque in pulverem. trituramque redigi
522쪽
Liber Trigesimus quartus. Cap. V. s I
tur. Jam vero qui propugnant Attritionis tussicientiam , solent illam
a Contritione ita distinguere, ut in eodem ordine , sive, ut inquiunt, specie non comprehendatur, penitusque excludat hone volam Dei dilectionem . Quare Nostrates ad omnem vitandam ambiguitatem sduplicem statuunt eAttritionem ἰ unam, quae oritur ex metu e narum , ct includit initialem amorem Dei, qua impius ex consideratione turpitudinis peccati, & ex metu gehennae patratam culpam eXecratus, movetur ulterius ad eam detestandam tanquam offensam Dei
summo amore digni: alteram , quae sistit in solo timore , ct culpam odio prosequitur, quatenus peccatorem sempiterno supplicio reddit obnoxium; ac primam appellant Attritio sem iuitialem, alteram ver b e tritionem servilem . Neque commentitia est haec distinctio , sed deprompta ex D. Thoma , qui 2. a. q. I9. art. q. docet objectum 3imoris servilis esse poesam, eui aecidit, quod bouam , eui conIrariatur paeua , ametur taπquam finis ultimus, ct per consequent paesa timeatur tanquam priuespale malum; S art. s. ad 2. timorem iervilem respicere Deum, sicut prineipium insiciivam paenaram . De timore autem initiali scribit art. S. esse illum . qui competu fatui iu-eipientium , in quibus ineboatur quidam tigor per ineboationem e ritatis ς & in resp. ad a. ait timorem initialem non timere poenam sicut proprium objetiam , & actum ejus manere eum caritate imperfecta . Rectissime itaque nostri attritionem , quae habet initium aliquod caritatis appellant, Attritionem initialem οῦ alteram verb , quae renpicit duntaxat inflictionem poenae, e tricionem servilem , & quidam expressius, Attritionem pure formidolosum . Atque haec pro vitanda Vocabulorum ambiguitate sint didia. Trado nunc sententiarum diversitatem. Haeretici tempore Tridentini Concilii autumabant contritionem , qua paratur per discussonem, collectionem , detestationem teceatorum, nos praeparare ad gratiam , nec remittere peccata; sed pstius speere bominem Θροeritam,
ct magis peccatorem, eamque eostritionem dolorem ebse eoadlum, uou liberum, His verbis errorem haereticorum propositum fuisse Patribus Tridentinis constat ex Pallavicino libro XLI. Hist, cap. X. Resutatur autem , & damnatur cap. Iv. & canone v. sessionis x IV. Ut recte haereticorum mentem percipias; hi, Luthera ni praesertim, assirmabant, quidquid siue caritate agitur , peccatum esse ἔ caritatem imperfectam , ct timori conjunctam esse impedimentum ad introitum regni caelestis; ipsam caritatem timoris vitio contaminari ;nullam proinde contritionem esse bonam, nisi concipiatur Blo amore, qui timorem omnem expcllat, & si quis sibi contritionem parare velis Iet recogitando annos in amaritudine animae suae, & ponderando peccatorum torum multitudinem ac laeditatem, nec non amissionem
523쪽
Eritam re, non poenitentem . Adversus igitur Lutheranam haeresitri firmissime tenendum est timorem , qui praevenit caritatem , rectum ac saluberrimum esse; ab illo haberi poenitentiae initium; impersectam caritatem, quae timorem ipsum non excludit , nullam maculam ab illo contrahere ς contritionem in nobis parandam esse consideratione peccati, ponderatione iudicii, & discussione poenarum et quae omnia nos S asserimus, ct adversus haereticos propugnamus. Ceterum an solus timor contritionem sufficientem essiciat, necne nullatenus spectat ad haeresim hanc oppugnandam , nec habet cum ea aliquid assinitatis. Inter Catholicos autem quatuor sunt celebriores sententiae. Prima est eorum , qui dicunt contritionem caritate ρemesiam , quae deleat culpam apud Deum, idest, coniunctam caritati habituali , Segratiae sanctificanti, praecedere debere Poenitentiae Sacramentum ἰ idque nullatCnus derogare ejusdem Sacramenti virtuti , quoniam Peccatores per contritionem interius vivificantur, per ininisterium autem Sace, dotale absolvuntur a poena, ct admittuntur ad sacra. mentorum communionem . Huic sententiae permulti veterum adhaeserunt. Hugo Victorinus , Richardus, Atherius Magnus , A ex an . dur Alensis, S. Bona νentura , Gabriel Biel. aliique quamplurimi. Sententia altera illorum est, qui tenent sussicere ad gratiam in Sacramento recipiendam attritissem fervilem , non tantum a caritate
Persecta, verum etiam a carieate initiali. ct ab omni actu amoris benevoli sejunctam; attritionem nempe Liam , quae ex turpitudine I cc xi, S ex metu gehennae concipitur , ct quam Lutherus negamat esse initium Poenitentiae , quae sententia iudicio docti istinorum virorum nata post Tridentinum Concilium , adeo celebris evasit, ut
omnem a. iam, saltim scriptorum numero, videatur superasse. Tertia praeter attriticinem ex metu gehennae conceptam , necessarium in Sacram nto putat amorem aliquem spei, quo Deus diligatur, ut bonus nobis , u Me ut finis noller , atque beatitudo , non autem amorem caritatis, quo diligatur propter se : atque haec suntentia plures itidem hahet assertores, & facile cum praecedenti conciliatur . Postrema denique sententia, quam Augustiniani Oinoes , aliique celeberrimi viri propugnant, tenet non quidem requiri in Sacramento Poenitentiae contritionem caritate persectam , quae hominem Deo reconciliat , priusquam hoc Sacramentum actu suscipiatur , requiri tamen amorem aliquem initialem, sive actualem dilectionem Dei super omnia , nec satis esse attritionem servilem , quae in solo gehennae timore persistit, neque ad amorem procodit ἰ oportere etiam , ut ipse amor caritatis sit, nec lassicere amorem concupiscentiae, vel spei. Quoniam vero sententiam istam vellicare nonnulli ausi sunt tanquam Luiberano assinem errori, alii Tridentino Concilio repugnan
524쪽
Liber Trigesimus quartus. Cap. V. s Is
tem dixere , complures illam nimis rigidam appellaverunt, ac multi innumeris argumentis conati sunt oppugnare , ex eo praesertim capite , quod certissimum putant attritionem servilem excludere voluntatem omnem peccandi, ideoque esse in Sacramento ad gratiam consequendam dispositionem sussicientem ac proximam , necnon
amorem omnem Dei benevolum, initialem quoque S remissum justificare impium vi sua , Sc absque Sacramenti actu suscepti adminiculo;
principio eamdem sententiam nostram ab omni censura vindicare con hor, ostendens quantum distet a damnatis erroribus: deinde inquiram, an Tridentino Concilio contraria , an potius consentanea dicenda sit; ac tandem proferam ea momenta, quorum causa sententiis cet ris est praeserenda , omniaque exequar moderate , ut decet Augusti
ni discipulum , postulantque illa duo , saepe mero a sanctissimo
Protoparente commendata , veritas nimirum , & caritas . PROP. I. Sententia propugnans necessitatem amoris initialis ad gratiam in Sacramento Poenitentiae obtinendam nulla potest censura notari . quemadmodum nec opposita .
Demonstratur primb ex decreto Sanctissimi Domini nostri Alexandri Papae VII. qui anno i 66 . die s. Maii provide in virtute sanctae obedientiae , ct sub poena excommunicationis latae sententiae reservata Sanctae Sedi praecepit, eunctis, ct singulis fidelibus, quocunque gradu , ac dignitato , Dis pali ct majori , immo Cardianalitia fulgentibus, ut si deineeps de materia attritionis scribeπt,
vel libros sui scripturas edent, vel Meebant, vel ρraedicabunt, veι alio quovis modo poenitentes, aut Molares , cetero e erudient, non audeaut alicujus Theoriteae re tirae, alteriusve injuria, aut coutumelia nota taxore alterutram sententiam, sive negantem necessitatem aliqualis dilectionis Dei in praefata attritiose, ex meta gehenna eoo
eepta , qua hodie inter Seholaineos eommunior videtur, sive asserenotem ditiae dilectionis neeessitatem; donee a Sant a Sede fueris aliquis hae in re definitum, cte. Benedictus XIII. iἡ Institutione Christiana,
quae extat in Appendice ad Concilium Romanum celebratum a n. l7as.& quae probatur Tit. 32. ejusdem Concilii cap I. utriusque sententiae meminit, neutram ab Apostolica Sede definitam essu declarans. At nunc Ecclesiam Pastorali sollicitudine regens , & singulari doctrina collustrans BENEDICTUS XIV. ut anno i i. accepit virum nobilitatis genere , ct eruditione conspicuuml, Iosephum Gorinium ab ingressu Xenodochii Mediolanensis prohibitum , quod sententia no-st ra in instruendis aegrotis uteretur, non tantum hanc immunem asse. ruit , ac sartam tectam praelata Alexandri UII. Constitutione; verum etiam nos,ilis viri pietatem , editos Soliloquiorum libros, impensamque infirmis operam summis laudibus commendavit, egitque officiosissimis litteris ad Eminentissimum Archiepiscopum, S ad Urbis Medi Diqitig by Corale
525쪽
s ro De TheologicIs Disciplinis
Mediolanens s Rectorem die 3. Aprilis ejus lem anni conscriptis, ut spirituale ae temporale subsidium monicis , studioque viri praecla rissimi ae e rotantibus iterum impenderetur . Deinde constat propositio ex pluribus Thesibus inceleberrim Is Accademiis . urhibusque primariis ad hanc usque diem approbantihus supremis Iudicibus , propugnatis. Nam in AEdi hus sacrae Facuntatis Parisiensis hane thesim , inratio ex meta Iebenna eoncepta vos
est dispositio fuFeleus adjustificationis gratiam in Sacramento obtianendam , nisi includat amorem Dei super omula fallem ineboatum . in trihus duntaxat annis, a die scilicet 28. Maii i6 a. usque ad 23. Iulii i6 s. a xxi. celeherrimis Magistris traditam de sensamque convistat ex Appendice ad lihrum de Costritione L vanil ,allice editum an . t 6 3. In Lovaniensi Archigymnasio eamdem tradiderunt Ruar indus Tapperus, Ioannes Hessellius , Iudocus Ravesteyu , Martinus Rythovius, Τhomas Stapletonius, ct ne singulos recenseam, contra adversarium strenuum Maximilianum Ledent, Francistus noster Far Uac lues , ac postmodum Antonius Rotliers, Christianus Lupus, Leonardus Vanroy , & Aurelius Piette . In Duacensi Gulielmus Estius, ct Franciscus Silvius atque, ut attingam tempora S loca proximitara , in Regio Taurinensi Lyceo non iemel anno i I9. ac proxime praecedentibus, haec positio fuit solemniori hus concertationibus proposita, e tritio, quamvis boisinem non Delat magis peccatorem O pocritam, sed sit bonus ae utiais motus, sine formali tamen earit
ris saltem initialis actu . minime DFest ad justitiam is Sacramento
Paenitentiae reeipiendam , Eamdem arcte , mordicusque tenent institutores seminariorum Italiae. Veronensis maximε, ac Patavini: at que hoc ipso anno , quo haee mando littoris , Romae , tum Cistercienses doctissi ini Patres in Collegio S. Crucis in Ierusalem, cum Religi sillimi Scholarum Piarum Praeceptores in Collegio NaetarenO , accuratissima discussione praemissa, eamdem sententiam adoptarunt, Pu-hlicisque disputationibus iterum , iteruinque exposuerunt; illi qui . dum his verhis , OG hoe ut attritio coneepta ex faeditate pereati, ct
paesarum metu sis dispositis proxima ad gratiam sancti axiem in Paenitestia sacramento reeipienda is , requiritur , ut aduexum habeat aliqualem amorem Dei benevolum, qui Deum omnibus praeponat, imperfectum tamen, ct qui extra Saeramentum son justimet: hi vero verbis istius nodi, Ietamvis attritionem mere servium bonam , O' utilem , motumque opiritus sancti , non quidem inbabitantis , Ied
praevenientia esse Beeamur a Concilio Tridestinoses. XIM cap. 4. eam . lxamens Dere ad gratiam in Saeramento Paenit tia reeipiendam , si quemcusque amorem Dei besediolum excludat, eo Uauter negamus; nec opinionem nostra eontrariam uxeaam doeere visa est is das Tridestiua
526쪽
Liber Τrἰgesirius quartus. Cap. V. yra
Terti , thesis corroboratur auctoritate veterum Theologorum, qui ante Tridentinum Concilium floruerunt, de iis enim . qui subsecuti iunt, agendum postea . De illis ergo fatetur vir praestantissimus Pius Thomas nuper ex ordine Praedicatorum ad Episcopalem Sedem Stabia ensem evectus 3. Volumine Exercitationum in Proposit. ah Apostolica Sede prostriptas pag. 2Io. neminem ambigere, quia Veteres omnea indiscriminatim adseruerint eontritionem , quae aliquam caritatem saltim imperfectam includat, necessariam esse ad sacramenti Poenitentiae valorem . Auctor alter percelebris ejusdem familiae . qui di Re Sacramentaria eruditos edidit Commentarios, tom. E. pag. 67, scribit sententiam propugnantium susscientiam timoris servilis Theologis , qui a duodecimo saecuIoad tempora Tridentini Concilii floruerunt, esse aperte contrariam ἔ atque idcirco eamdem sententiam reis sellit ob novitatem doctrinae . Idem docet Ioannes Morinus lib. vll ἔ.de Poenit. cap. q. & in opere post humo de Contritione , in quo petsingulos Theologos accurate ducurrens demonstrat sancti Thomae, omniumque illius, ac praecedentis saeculi Theologorum, quorum scripta supersiunt, suisse circa necessitatem contritionis constantem exploratamque sententiam , illos vero , qui videntur adstruere Attritionis susticientiam , aliud eo vocabulo significasse, quam eodem designent Scholastici recentioros . Idem praestant q. D de Poenit. ar.6. Oct. 3. argumento tertio Vitassius , aliique huius aevi scriptores . Do ominicus etiam Soto in IV. dist. i 8. q. g. art. a. scribit: Doctrina haede Attritione, qua in Sacramento fit eontriιio , licet sit vera, uos es tamen multum vetur. Patres enim antiqui solam contritiovem agnoscebant necessariam adeonfessionem. Mitto Ioannem Latin furti in libro de monte Concilii, qui habetur tom. I. editionis postremae pag. I 43. Utrum res ita se habeat, diiudicare nequit, nisi qui The logorum stripta pervolutam t. Horum testimonia collegerunt iidem, Morinus, Vitassius , Ac praecitatus auctor operis Gallici conscripti de Contritione . Inserius nos loca indigitabimus insigniorum. Interim haec valido assertum confirmant nolirum et quis enim adeo persei catae sit Dontis, ut ea rhone tetro notet sententiam , quae sua ad sextumdecimum usque saeculuin vel obtinuit, Uel saltim dieitur obtinuisse rinnique Sacra Parisienss Facultas in comitiis celebratis die et g. Iulii, anno I i 6. declaravit sana meta, & a Patribus acceptam , suisque tradendam doctrinam , quae his propositionibus continetur a Timorem gehensa , etiam supernaturalem , qua invis sit bonus Er uri. lis , non exe dere affitam peeeaudi, nee sumere tu adultis adjus eationem, etiam in Saeramentis baptismi, dr Paenitentia obtiis
527쪽
sa a De Theologicis Disciplinis
ciueillam TrUentinam, diligere iseipiamur : Huπe amorem ferrἰ in Deum, tam ut in se summe bonus es , tam ut est summum bovum
nostrum, quae duo eomplectitan earitas inter virtutes Theologieas ter tia : Hoc solo amore eonverti voluntatem ad Deum , ct averti a creaia
tura : Amorem Dei super omnia . qui earitatis ineriatae saltim actus', necessarium esse , ut ab adultis obtineatur remissio peeeatorum in Saerameutis baptismi ct paenitentia. Quae omnia, servatis iisdem.
quoque vocabulis , docent sententiae nostrae propugnatores. PROP. II. Eadem sententia propugnans necessitatem amoris initialis ad gratiam in Sacramento Poenitentiae obtinendam h diametro opponitur doctrinae haereticorum a sacrosanctoTridentino Concilio proscriptae. Decretum paullo supra laudatum Alex. VII. opportune latum fuit ad compescendas contentiones in Belgio circa quatitionem , de qua agimus , servo stantes. Quidam enim amrmarunt eos, qui teis nent contritionem ex solo metu gebenna, sine motivo earitatis eoueeρ-
tam sufficere ad j feationem in Sacramento Pae vitentia , esse sequa isces Lutheri, atque in eos a Tridentina Synodo intortum anathema . Quinam hi suerint constat ex Apologia xenii edita a Farvaequesiopag. 3. R ex mandato Episcopi S. Pontii emanato Biterris pag. 7. At facillimi negocii est demonstrare quomodo nostratium sensus aci versetur haeretici dogmatis pravitati. Principio iidem haeretici docuerunt
Poenitentiam solo amore concipi, nec ex amore timori conjuncto,
sed persecto , metum quemlibet expellente. Id Iiquet ex Lutheroqui in assertione art. vi. rejicit Theologiam illam, quae inter odium ct gratificantem amorem medium fingit, quos eoutritionem paret: Sc. Ioannes Echius lib. i. de Poenit. cap. I. ostendit in hoc sitam summam disputationis inter Lutherum , atque catholicos , quod ille vellet Paenitentiam non nis amore eoneipi. Hinc impius haeresiarcha inferebat, eum , qui contritionem sibi parare .edet in amaritudine animae suae, reddi b Oeritam ct magis peecatorem. Nos vero assirmamus poenitentiam prius ex timore concipi, ct hunc viam sternere amori , caritatem initialem , c non impios Deo gratificantem esse post metum gehennae necessariam ad contritionem, parari in nobis contritionem ipsam discussione peccati, rccogitando in amaritudine ani mae vitam praeteri tam , & ponderando peccatorum multitudinem, gravitatem, foeditatem, supplicium; atque impium hae ratione di Dponi ad gratiam, non magis inquinari peccato . Deinde Lutherus assirmavit amorem initialam conjundium timori non esse dispositionem ad gratiam, sed impedimentum: ait namque in assertione art. IV. Veram es imperfecta in earitatem esse impedimexto ad introitum regni propter vitium , quo imperfecta es ἰ scilicet, propter metum gehennae , qui in haereticorum sententia inficit, maculatque omnia, quae
ante caritatem persectam & justificantem effciuntur ab impio , etiam adium
528쪽
Liber Trigesimus quartus. Cap. V.
actum amoris initialis , cui timor conglutinetur. At nos constanter negamus amorem ipsum inchoatum atque imperfectum , necnon alia impiorum opera propter coniunctum timorem corrumpi ἰ ac tantum abest, quod asseramus istiusmodi initialem amorem esse impediis mento ad gratiam, quin ὁ contra neressarium illum existimamus ad gratiae coniecutionem. Tertio, ut diximus praecedenti cap. haeretici Lutherani in Consess. Augustana art. XLI. duas tantum Poenitentiae constituerunt partes , idest, rerrores ineuor , ct silem , jure a
meritoque damnati canone I V. lusi. xiv. a sacrosancta Teide itina Synodo . Tam ergo reiiciebunt tanquam necessariam ad remissi nempeccatorum detestationem peccati ob sempiterni supplicii metum, quam opus aliud liberi arbitrii, praeter fidem , aqua tot a repetebant justificationem ς & idcirco admittebant terrores incutas , non quasi ad gratiam disponant, sed ut impius incussis terrore & peccato agni'to, concipiens fidem ex Evangelio & absolutione, certo credat sibi propter Christum dimitti peccata, & ita consolatione percepta liberetur ab incusso terrore . Haec expresse traduntur in praedicto articulo Confessionis Augustanae. Haec Philippus Mesanchthon in Apologia ejusdem articuli , ubi ait: Intelisunt omner boni viri utiliter pie reρrebe am esse doctrinam Sophistarum , ct Cavonistarum de Paeniteretia . Nam bςe dogmata aperte falsasunt, non DIam aliena a Seripturis, sed etiam ab Getesiasilais Patribus. I per arotritionem mereamur gratiam : Ruod fusceptiosaerameuti Paeuitentia ex opere operato , siue bouo motu utentis, hoe est, sine fide iv Grillum
consequatur gratiam . Haec longe antea Lutherus in xi t. ex articulis
a Leone X. damnatis , Si per impolmiis eo estus non est eontritur , si autem eredat se esse absolutum, verissime absolutus est. Duo ex his
inseruntur ἰ unum , quod haeretici repetant iustificationem a sela fide; alterum, quod falso calumnientur catholicos , quasi tradant Sacramentum Poenitentiae absque motu suscipientium grariam conserre . Quid autem consentientes nobiscum Theologi λ Docent non a
sola fide, ejusque motu justificationem pendere, sed ad hanc disponere fidem , timorem, spem, dilectionem ς justificationis Vero gratiam , tanquam ea a instrumentali, tribuunt Sacramento . Distant ergo toto coelo a Lutherano dogmate , directὸ sese op nonunt doctrinae Consessionis Augustanae, S undequaque calumnias Melanchtho. nis exsufflant. Insuper ipse Melanchthon in eadem Apologia art. XI r. non tantum Scholasticis objectat, quod doceant uot per attritionem promereri Erariam, sed ulterius quod doceant nos propιer eontritio onem, non fide in Christum , consequi remisissem peeeatorum . Primam propositionem ideo Melanchthon falsam esse contendit, qιο-nium propter Christum gratis remistuntur peeertar alteram falsiam
item pronuntiat, quia , inquit, non prius dilatiis ades , quam sit
529쪽
se remulitatio facta: Me enis non fit siue orso iuxta illud, 'ν
Christam habemur areassium ad Deum . Haec Melanchthon . Quid nostrarum partium Theologi Z Tenent fidem esse salutis initium , homi nem gratis justificari, & nihil eorum, quae justificationem precedunt. sve fides; si .e opera, iustificationis gratiam promereri; ad hane
tamen disponi adultos fide eorum , quae revelata sunt, timore diWinae justitiae, spe atque fiducia , atque ulterius dilectione benevola , adeoque haberi accessiim ad Patrem per fidem quidem, at non per fiudem inanem ac sterilem , sed per illam , quae per dilectionem operatur. Atque id, quaeso, nonne est toto coelo a Melanchthone distare, ei que in omni assertione adversari Z Praeterea haeretici magis insectahantur sententiam nostram, quam nobis contrariam asserentium at-nitionis servilis sussicientiam ς cum enim justitiam a sola fide repeterent,damnabant eos,qui detestationem peccati & dilectionem Dei propugnabant tanquam necessarias ad iustificationis gratiam . Quare in
Consessione Augustana resormata ann. ISAO. art.X I. legimus: Damis
nant tuos, qui non docem remissionem peccatorum per Idem gratis propter Gripum eontingere, sed eontendunt contingere propter dignitatem eontritionis , dilectionis , ct aliorum operum . Et Philippus Mesanchthon in Apologia Catholicis objicit, quod dicant, peeeato rem per actam eontritionis recipere remissionem peccatorum ς quod nititur oppugnare insulso iIlo argumento: me nibu es, nisi legem Aeere, deleto Evangelio, quia lex exigit dilectionem . Quae exagiistans Ioannes a Da ventria in Harmonia Conses pag. 24 I. MDute, inquit, re plane ut Mon bibalmos decet , disputant . Me enim ratiς- riuantur et Ruia lex dilemmuem exigit, ergo qui dilectionem requiis rant , deserto Evangelio , legem docent; demonstratque subinde vix doctus, dilectionem exigi etiam ab Evangelio, ideoque haereticos frustra Catholicis esse infestos. Ita etiam compellat haereticos ipsos Uir sius Philippica I x. pag. Harm. Consess- ID. Resitatis, er inter
haereticos adnumeratis eos, qui docent remissiovem Pereatorum coutivere propter nostram dilectionem , aut crasse nimis Obliti , aut impie damnantes, quod Christar ait Luea τι i. Dimissasunt ei pereata
multa , quoniam dilexit multam . Iam vero ad hune modum ratiocinabor : Pravae doctrinae dogmatizantium non contingere remissi
nem peccatorum propter praecedentem actum dilectionis, nil opponitur magis, quam sentcntia docens ipsam dilectionem ad gratiam in Sacramento recipiendam praerequiri , ac suffcienter disponereia . Atqui H tenet sentcntia, cui adhaeremus. Igitur nil magis , quam sententia nostra . opponitur perversis dogmati haereticorum e & qui de illa sinistram habuerunt opinionem , aut penitus ignorarunt, aut minime perceperunt nefarium , ct hactenus expositum dogma ipsiam
Lutheri, Melanchthonis, S Consessionem Augustanam recipientium.
530쪽
Liber Trigesimus quartus. Cap. V. sas
PRor . III. Quae reponere possunt adversarii objicientibus sententiam, quae' propugnat lamesentiam attritionis servuis, in Tridentina Sunodo anathema subiisse , eadem omnia sententiam nostram catholicam , Sc directξ haereticis oppositam esse declarant . Absit, ut hoc in loco adversariis nostris impingam ego haeretitae labis notam , nec religiosissimε obtemperem Apostolicae Sedis deincrcto . Fuerunt nihilominus, qui ausi sunt id asserere, quod Tridentini Patres proscripserint, non , ut iactant, definierint eorum dem nobis adversantium opinionem. Ioannes Morinus , ut alios mittam , vir in litteraria republica praeclarissimus , capiti x. operis de Contritione 9 tritione, pag. s . hunc praefigit titulum i ciueittam Tridentinam nos modo non sane it dolorem ex solo paruarum terror
ortum jus eationi I umenter praeparare , sed etiam hoc asserentiburanatbema dixit. Ad quod probandum vir doctus praemittit Conci-
Iium sese. x Iu . in fine cap. p. eos damnare, qui paenitentiae partesinoussos terrores, dr fidem esse tantendunt . Deinde demon strat me terrores ineussos intellexisse haereticos pavorem, S dolorem conscientiae cogitantis , ct quaerentis. quomodo poenam gehennae possit effugere: atque id Morinus evincit ex art. ia. Confusi. Augustanae, ex Melan chthone in eap. de Poenit. ex Chemnitio parte a. Examinis, nec non ex Calvino lib. I. Instit. cap. 3. sect. I. Hi omnes apertissimἡ assieruns terrores incussos, si We , ut Calvinus inquit, moriscationem, includere dolorem animae, S detestationem peccati propter aeternae damnationis judicium . Misera pars paenitentia est contritio , hoe es , terrores iseussi Veientiae agnito peccato, in qaibus er iram Dei ππο- βλαι, ct dolemas nos peeoasse , ct pereata detestamur , ac fugimus ita Consessio Augustana. Vocamus contritissem pavores cou-
seientia agnoseeutis iram Dei adversus vostra peeeatu; er dolentis propter peeeatum ς ita Melanchthon . Pavor ct dolor exeitat, O amger eonmentiam, ut eogitet, ct quaerat, an, O quomodo effugere possit ream Dei, ct judirium damnationis ; ita Chemnitius . De paenitentia docti quidam viri c Melanchthonem, aliosque Consession istas intellige dixerunt eoustare duabus partibus, mortificatum, θ' vivifieatione . Mortifieationeω interpretantur animae dolorem O terrorem ex agnitione peccati , Er sensu iudieii Dei eoueeptum . Mi enim qais in veram pereati cogistionem de eius est, tum vere peccatum odisse, ct execrari iueipit, tum sibi xpsi anima displicet, mis
rumse, 9 perditum fatetur ἔ ita Calvinus. Hine apparet in ea parte scenitentiae, quam haeretici timores ineussos appellant, contineri do-orem animi, S odium , atque execrationem peccati. Audias nunc
Morinum ex dictis haec inserentem : Igitur eontritio , qua procedit ex solo terrore poenarum eoVeientiae ineulso, nullumque aliud habet mo-ιivum, noues pars paenitentia, ur Meet Concilium adversus haereti-