장음표시 사용
531쪽
sas De Τheologicis Disciplinis
eos id asserenter. Subiicit Morinus hujus argumenti confirmationem rCum negat Couellium c canone IV. terrores eoVeientiae ine os ct fidem partes esse paenitentiae , haud negat isa ad eostrisionem forma
dam eoncurrere; canone enim sequenti contrariam sententiam aperte damnat . Negat igitur Concilium terrores conscientiae incussos esse
partem poenitentiae, quae ad justi ationem consequendam nos suffieienter disponat, ideoque hoe sensu ab hae ratieis docebatur eo stritionem eae bis solis terroribus constantem veram esse eoutritionem, cla poeuitentia
Huic Morini argumento facile oecurrent patroni attritionis fer. viilis, respondendo , rectissime damnatas a Tridentino duas illas p nitentiae partes , rerrores ine os, ct fidem, non quod insuffciens sit dispositio dolor conceptus ex metu gehennae absque motivo caritatiSS dilectionis; sed ob haereses complures sub hac male feriata divisio. ne partium poenitentiae latentes . Haeresis prima est , quod in tali divisione excluduntur Confessis , Satissavis r altera quod iustificatio tribuitur duntaxat fidei, & timor, odium peccati , hujusque e Xe
cratio ad gratiam in haereticorum sententia non praeparant z tertia
quod ipse timor , detestatio peccati, Ac quicquid iustificationem pretem
cedit , inquinatum est , magisque animam inficit, nil aliud praestans , nisi ut impius dejectus, ct consternatus tremat, animum despondeat , desperet; douee enim fides aecedat, inquiunt haeretici, con. tritio est fuga Dei, fremitas , quibus tandem ruitur in aeteruum exitium : quarta tandem haeresis est, quod inter veram ct salsam contritionem intersit hoc unum planum , & illustre discrimen, quod post incussos terrores R detestationem peccati, si accedat fides, habeatur contritio Petri, & Davidis , atque justifieatio; nisi accedat fidos, contritio Iudae, &Saulis, necnon mors aeterna. Quatuor haec asserta iisdem verbis haereticorum , maxime Melanchthonis , con scripta sunt et a quibus cum longe distent patroni attritionis servilii, fallo Ioannes Morinus probare nititur istorum sententiam proscriptam a Tridentino , ubi damnat qui contendunt poenitentiae partes esse terrorer eonscientia inestis:Mem. Haec ego candide Morino pro adversariis nostri et respondeo, me illis gratificari confidens , atque, si sensa ipsorum penetro, certh sciens nequaquam hanc ab eis responsionem repulsum iri. Nunc mihi vices, uti ad grati scandum sunt longe procliviCres , alterna lege rependant. Qui tradimus necessitatem amoris initialis , non excludimus cluas poenitentiae partes , eo
fessonem atque satisfactionem : non adscribimus justificationem δεδεβ-
dei: non asscrimus timorem S detestationem peccati esse animi inquinamenta et non constituimus inter veram , ct falsam contritionem hoc unum discrimen , quod si terroribus accedat fides , sit con
532쪽
Liber Τrigesimus quartus. Cap. V. sa
hatque in aeternum exitium . Defendimus h contra consessionem peceatorum , satisfactionem operum , rectitudinem timoris , detestationem peccati , ct constanter negamus solam fidem discernere inter contritionem veram ct salsam . Igitur quae proferre possunt adversarii in defensionem sententiae suae contra stri hentes eam non differrea dogmate haereticorum ἰ eadem omnino adduci possunt a nobis ilia defensionem sententiae nostrae .Paop. IV. Tridentinum Concilium non definivit sest. XIV. cap. 4.
attritionem servilem. & ab amore initiali sejunctam ad gratiam , remissionemque peccatorum in Sacramento Poenitentiae obtinendam sufficienter disponere . Haec propositio ex dictis perspieua est. Si enim conseras doctriis nam haereticorum thesibus permissis expositam cum capite quarto sessionis x t v. synodi sacrosanctae , percipies iisdem verbis ab ea damnari quicquid illi impie dogmatigant de contritione. Haeretici negant
ipsam contritionem continere odium peccati, & recogitationem vitae praeteritae in amaritudine animae, tanquam praeparationem quam dam ad gratiam ς cum ea omnia, quae praecedunt firmissimam illam fiduciam, quae excitatur in impio absolutione & Evangelio , iuxta haereticos eumdem impium dejiciant tantum , prosternant, in desperationem trahant& hypocritam magisque peccatorem constituant: idque , ut evidenter ostendi, enutiunt etiam de amore initiali, non eXpellente gehennae timorem . Perlege nunc, praeiudiciis sepositis , quartum, de quo agimus, caput; & perspicies recta methodo perni. ciosae haeresis dogmata radicitus extirpari. Definitur primo contriintionem manare ex anteactae vitae odio, & peccatorum detestatione . Statuitur deinde attritionem imperfectam, quae concipitur eX consideratione turpitudinis peccati, vel ex gehennae & poenarum metu ,
esse donum Dei, Sc Spiritus sancti impulsum , quo paenitens adjutus .iam sibi ad justitiam parat, non autem reddere hominem magis peccatorem : quod prosecto intelligitur etiam de attritione initiali, quam Lutherus aiebat vitiari a timore, & esse ad gratiam impedimento; ideoque Concilium non inquit, Attritionem, quae ineludis solam turpitudinis peeeati eonsideratissem, vel solum gehennae, drpoenarum metum, sed qua hine communiter eoncipitur , ct ad initialem amorem solet procedere . Declarat postea illam contritionem imperfectam per se ad iustificationem non perducere , ad gratiam tamen in Sacramento Poenitentiae impetrandam disponere; quoniam contritio, quae hominem iustificat antequam Sacramentum actu suscipiatur, est earitas perfecia ; contritio autem imperfecta , quae eX metu poenarum eommuniter eoneipitur , non est impedimento ad gratiam , sed ad eam viam sternin, ac praeparat: remote quidem sen
tentia nostra, si in timore persistat; proximε, si accedat earitas in nolis Digiti reo by Corale
533쪽
tiam. Proseri denique exempIum Ninivitarum, qui hoc timore ullis liter eoncussi ad Ionae praedicationem plenam terroribus paenitentiam egerunt, & misericordiam a Domino impetrarunt: non utique absinque amore, ut dicam paullo infra; sed ex timore eo se temer, non in selo timore conceptum animi dolorem servantes. Nisi huic analysii , Sc collationi haereticalis cum orthodoxa doctrina acquiescas; non unum depromam pro firmanda thesi argumentum ex Historia Concilii ab Eminentissimo Pallavicino conscripta . In ea primb Iegitur lib. XδI. cap. X. num. 24. sententiam complurium Theologorum, qui Concilio intersuerunt, fuisse , necessariam esse in Sacramento Poenitentiae caritatem aliquam initialem . Didaeas Lai'
sitit cinquit illustris Historicus qui primo sies inter minores Theologos sermonem habebat , dixit: Sacramento esse πeeessariam paeniatentiam, timorem , dilectionem, contritionem , absolutissem . Dii monem pariter tanquam necessariam enumeravit Iacobus Ferrustar .
Hispanus, Segoviessis Oissopi Theologus. θ' per boe eumdem arrieulum improbavit, causatus solis terroribus minime eostineri dilemonem, qua absolute nee faria est, eum orsus prosuntiaverit . Remittuntur ei peccata multa , quoniam dilexit multum;/Dilexit . inquit, per praeteritum, quia dilectio remi inuem anteeessit . Instanum. 2s. Melabior e-Umedianas , tune Poeensis D scopi Neo- Agur , postea vero reversus ad Pii Guellium Gadieensis Epympur, dixit, prius nor propter paenae metum dolere, dein propter Deum οῦ postea vero, Hebat, pereata eonfitemur. Et fiersardus Coloredus Dominieanus , Foroliviensis Episeopἰ Theologus, tamquam secessaria numeravit timorem, detestationem. ae fidem , ex qua Des oriatur
ab hae diles iis . Husdam sententiae fuit Hasessetis contrua ex ordine
Minorum observa utium ia Addit num. st 6. e gliquod duntaxat vestigium eomperio opinionis negantis neeessitatem amoris, in iis , qua Graπatensis disputavit. Hinc proximam eruo argumentationem: Superae omnem fidem , voluisse Tridentinos Patres proscribere sententiam a celeberrimis Theologis propugnatam , ct cuius opposita in uni Granat ensis disputationibus tradi tantummodo videbatur . At sententia , quam Thcologi praestantissimi propugnabant, ea erat, quae adstruit in Sacramento Poenitentiae necessitatem amoris . Superat ergo fidem voluisse Tridentinos Patres in eamdem sententiam , quae defendit amoris necessitatem, animad Uertere. Prosequitur eximius Historicus cit. num. as. Quantam ex Actis eo telo, Theologorum meus erat, ut error bareticorum damnaretur , tauquam inhonestam improbantium poenae timorem , nas item, ut fer
rent sententiam de Sebolastiea quaestione , an hujusmodi timor non δε- Ium absque eontritione animi perfecta cis quo eontroversia vix Dir, se ut patebit sed etiam absque eo, quod ultas exeitetur amor imper
534쪽
Liber Trigesimus quartus. Cap. U.
fectus, Iussistat ad pereatorum remissonem in Saeraκento. Hinc nostra roboratur assertio : etenim quaestio propugnans in Sacramento necessitatem raritatis initialis, scholastica est, ac nullam habet assinitatem cum impia haereticorum assertione, quin huic opponitur ediametro , ut ostendi prop. 2. De hac ergo quaestione noluit Ueneranda Synodus proserre judicium . Deinde Palla vicinus producit invictum hujus rei argumentum , statim subjicens: D vero elare liquee ex 'fa probatione Guellii, qua hujus artisau doerrinam Armat evitequarto , nimirum , Ninivitaram ραπicentiam ex timore prostiam i sprofuisse , eam certum esset eo tempore, quo Sacramentum Paesitemria adhae non extabat, eam formidolosam paenitentiam minime susteriise per seipsum ad pereatum delendum ἰ sed vim tantummodo habuisse
ad impetrandam novam gratiam , eujus ope adjiceretur earitatis asse. Eius, quem omnes neeessarium fuisse forentur ante novam legeis ad ja stitiam reeipiendam. Quae verba hanc nobis argumentationem suppeia ditant: Voluit Concilium attritionem formidolosam utilem esse, &vim habere ad impetrandam gratiam, qua auRiliante conciperetur amor aliquis initialis ἔ non ergo statuit formidolosam illam attritionem ad gratiam justification is obtinendam sincere, si amore ipso initiali fit exspoliata. Concilium praeterea attritionem ex timor sconceptam utilem esse pronuneiat, quouiam Nini vitae timore illo concussi poenitentiam egerunt, ct impetrarunt a Domino misericordiam. At Nini vitae ideo misericordiam impetrarunt , quia Per timorem . adepti sunt gratiam sanctae dilectionis, non ficti sunt pervicaciores S magis improbi. Igitur Concilium commendat approbatque attritionem eY timore prosectam, quia adjuvat impium , ut impetrare queat gratiam caritatis , non vero . ut aiebant haeretici, illum inis quinat magis , deprimit, redditque scelestiorem. Rursus narrat Historicus alia ratione prius exaratum suisse Synodi Tridentime decretum, atque histe verbis conceptum et Illam tantriati sem , quam Neologi attritionem voeant, quod imperfecta sit, ct flum via ex turpitudiui; peeeati eousideratiose, vel ex gehensae, ct poenarum metu, qui servilis timor dicitur, eoneipiatar , si vol-tatem preeandi exeludat, O dolorem qualemcunque de eommissis deliactis exprimat, flatait hae sancta Synodus, ct declarat, nos solum Mn Deere hominem bποeritam ct magis peeeatorem c ut quidam blasphemare non verentur verum etiam sussisere ad Saeramenti B ut Uitationem , ae donum Dei esse , er Spiritus sancti impalfum O rissimum , non anue quidem inhabitantis , sed tantum moventis , quo paenitens adjutus, eum sine aliquo dilactionis in Deum motu esse vix queat, viam sibi ad justitiam munit, tyr per eum ad Dei gratiam fa- euius impetrandam Hyponitur. Huiusmodi autom decretum ad eurria modum, quo legitur in praesentia, instante Ioanne Aemiliano Tude- To.VII. X X X tano
535쪽
. De Τheologicis Disciplinis ' '
tano Episcopo, reformato in est. Nunc vero non extat particula δε- tam in ca periodi parte, in qua legitur attritionem ex turpitudinis peccati consideratione , vel ex gehennae, & poenarum metu concipi, ct illius particulae Ioco adverbium commaniter usi sui, stitutu in . De
sunt quoque modἰν adjuncta illa poenarum timori , Qui servilis timor dieitur. Di sipuncta ulterius sunt ea verha, Sincere ad Sacramenti hujus eo usu utionem. Itidem desiderantur insequentia, Cum sine alia quo dilectionis in Deum motu vix esse queat. Hinc primum in sero,
in decreto , quod promulgatum confirmatu atque est, sermonem non coarctari ad solam attritionem servilem , quoniam explosa est particula Iolum , atque pariter verba illa expuncta sunt , R i servilis timor dicitur; ideoque possumus optimJ Concilium interpretari de
attritione, quae communiter quidem concipitur ex timore servili, sed aliquando oritur quoque ex amore initiali, sive ex timore ad. amorem Procedit οῦ prauertim , quod hanc etiam attritionem initiali amore conjunctam damnahat I ut herus , & impie de ea pronuntiabat reddere hominem magis impium, & impedimento esse ad gratiam. Dein vero ex quo abrasa sint ea verba D eere ad Sacramenti eoustitutionem , in sero noluisse Concilium praejudicium afferre sententiae veterum Scholasticorum affirmantium opus esse ici Sacramento contriatione perfectu, in qua proculduhio sententia fuit Ioannes Aemilianus , ut paullo supra scripserat Palla vicinus : At vero Poannes Aemialianus E pariensis ridetasus Episcopus extremum oppositum sesteπ-tia tenuis, hoe est, opus esse eo stritione perfeLia ς Nec tamen bive argui per Saeramentum pereatum uo' remitti , quive quae Sacramen-rum jam invenit remis praeeuntis contritio uis eaeitate : Iiquidem Hebat , ipsa eontritio id praefat virtute Saeramenti, cujus votum iuea eontinetur. Quod si Concilium noluit praejudicium ut Ium inferri sententiae adstruenti necessitatem contritionis perse me, quae essicacia sua remittit peccata priusquam Sacramentum actu suscipiatur; quanto magis immunem, integramque reliquit sententiam eorum , qui docent necessitatem amoris duntaxat initialis. qui amor peccatum ossicacitate sua non remittit 7 Si vero Ad wersarii contendant iadecreto, Pro ut nunc extat, agi de attritione servili, & omni amore eXpoliata, propterea quod expuncta sint ea verba , Cum sine aliquo dilectionis in Deum mota vix esse queat; fateantur pariter necessum est, in eodem decreto pertractari de dispositione ad gratiam remota , S quae viam sternit dilectioni, non autem de dispositione proxima atque lassiciente, quoniam S ea verba abrasa fiunt, Sasere ad Sacramenti huas eonsitationem . Aut e contra, si placet adversariis Concilium , dum ait de contritione imperfecta , quae concipitur ex ge hennae metu, EAd gratiam in Sacramento Paenitestiae impetraudum
disponit , de dispositione susscienti S proxima suis e locutum, quo
536쪽
Liber Trigesimus quartus Cap. V. y3t
niam in priori conscriptione decreti asserebatur attritionem hane furis ere ad Saeramenti hujus eonstitutio venus ateantur vicissim pertractare Concilium de Attritione , quae ex timore quidem concipitur , sed ulterius ad inchoatam caritatem pertrahit timentem ἰ nam & in prima delineatione legebatur , Cum sine aliquo dilectionis in Deum motu ob esse queat. Tandem ne reformationis illius decreti causam proprio marte fingamus, hanc memoratus Historicus assignans ait: Letu atus Diaseopus, Ioannes Aemilianus , monuit falso diei bdufradi dolorem sine amore vix unquam eo seipi posset quos autem hae attritio fatis esset
Sacramento constituendo , ita ut homisi attrito deleastur pereata absolutionis supervenientis vi , variare auctorum sententias, adeoque id esse tollendum: quamobrem deeretum , sicut n se extat, reform tum est. Ex his apertissim ε constat, sacrosanctum Coneilium delenodo verba illa, quibus asserebatur contritionem imperfectam in Sacramento fussisere, pepercisse auctoribus docentibus necessitatem contritionis perfectae , quae vi sua remittat peccata ἰ quandoquidem in Decreto ante resormationem legebatur attritionem Dincere . quoniam absque mota dilectionis vix esse potest; ideoque sermo tunC erat de attritione initiali, non autem servili et abradendo autem verba
exprimentia sussicientiam attritionis impersectae, simulque ea, quae exprimebant motum dilectionis coniunctum timori, demonstrasse attritionem servilem ab omni actu dile6tionis sejunctam cindubitatum quippe est, amorem ac timorem posse invicem separari csse quidem impulsum Spiritus sancti, S ad gratiam disponere , non tamen sum cienter, & proxime. Instituunt hoc in Ioco auctores sententIae nostrae quaestionem , an in decreto prius delineato , in quo aperte tradebatur attritionis sunscientia , ageretur de attritione servili omni amore exspoliata, aude attritione initiati conjuncta amori impersecto . De hac pertractatum fuisse commostrant superiora argumenta; mihique persuasum est factam decreti reformationem in gratiam adstruentium necessitatem contritionis persectae. Qui hac in parte fluctuat , adeat Auctorem opusculi de mente Concilii Tridentini circa Contritionem, S Attriistionem p. I. cap. 8. Petrum Lambertum Le-Drou differt. r. c. 3. Leo nardum Vanroy de Poenit. cap. lv. q. 7. AureIium Lovaniensem q. I. l. 2. Ceterum non ero de hac re plurimum sollicitus, sed utar satis
obvio diIemmate : Aut de attritione conjuncta. imperfectae dilectioni in priori decreto agebatur, aut de attritione pure servili; si de hae postrema , inepte ex Concilio insertur sussicere in Sacramento, cum verbum istud fussisere expunctum sit: si de attritione imperfectae caritati conjuncta: ineptius in nos detorquent ad Uerta partisTheologi,quae nec seriunt adstruentes necessitatem contritionis S caritatis persectae.
537쪽
Accedit in huius thesis confirmationem , quod eximii T heologi. S qui Concilio interfuere , & qui illud suhsecuti sunt, sententiae
subscripserunt nostrae, ut dicam infra Propositione vi. & de nonnul- Iis tetigi paullo supra. Nec praetereundum est ner Gallicanos Antistites anno I Co . hanc propositionem num. 8 . Guellium Tridentisam adeo expresse definivit, attritionem , quae non viviscet animam, quaque supponatur sine amore Dei esse , sussisere os obsolutionem . ut
anathema pronuntiet ad fessas negantes , fuisse sequenti censura confixam et me propositio falsa es, temeraria, Gneilio Tridentino eouin rario , ct in ery rem io est. Uide perpolitum scriptorem de Re
PROP. V. Sententia ad gratiam in Sacramento consequendam
exigens initialem amorem ipsi Tridentino Concilio , sacris Iitteris , Patrihus , ct rationi videtur esse con Drmis . Expulsis censuris , S adversantium machinamentis disiectis , quae superstrui selent damnato Lutheranorum dogmati, Ac orthodoxae Concilii Tridentini doctrinae, progrediendum mihi est ad stabiliendam sententiam hactenus ab erroris suspicione purgatam. Neque enim, si quicquam sapimus, immunis est istum, & disputantium ar-hitrio relicta; sed vera etiam, atque in primis eidem Oecumeni cm nodi undequaque cohaerens . Huitis veritatis haud obscura vestigia oecurent pacata mente legentibus praemissas duas positiones . Inde enim liquet sacrosanctum Conestium, dum ageret de dispositione susscienti ac proxima apposuisse motum dilectionis in Deum et S de hoc motu silens expunxisse , quae sonant susscientiam : quod utique argumento est, persuasum Patrihus conceptam ex metu attritionem,
nisi ad diligendum Deum progrediatur, non constituere Contriti nem illam, quae est pars sacramenti, Se ad gratiam justificationis proxima dispositio. Illud insuper sententiam, quam sequimur , plurimum corroborat, quod Tridentinum praelaudato cap. IV. declarat quovis tempore necessarium fuisse ad impetrandam veniam motum contritionis, ad hanc requiri aversionem a peccato, S con Uersio nem cordis ad Deum, necessarium quoque esse animi dolorem, Scodium ac detestationem peccati, oportere insuper, ut attritio Voluntatem peccandi excludat: quae omnia adversiarii nostri fatentur , &attritioni pure servili inesse existimant. Qua in re si fallantur , quemadmodum eos fassi suadent nobis ratiocinationes paullo infra subjiciendae ζ sequitur consecutione legitima sententiam hanc nostram non everti, nee aliquatenus impeti, sed fulciri, ac firmari eiusdem Tridentini ConciIi firmissima S ineluctabili auctoritate . Postquam haec leviter attigimus, recitanda sunt, quae de nece flaria ad gratia dispositione docet ipsummet venerandum Concilium sese. Ul. cap. 6ἀ
Disponastur cinquit ad ipsam iustitiam, dum exeitati divina gra-
538쪽
Liber Τrigesimus quartus . Cap. V. s 3 3
tia , ct adjuti, fidem ex audita rancipientes , libere movestar ig Deum , eredentes vera esse, quae divinitus revelata , ct promissa sunt,
atque illud in primis , a Deo justificari impium per gratiam ejus , per redemptionem, qua es in cirso dissu , ct dam pereatores se esse inteLIigentes , a divinae justitia timore , quo utiliter eonestiuntur , adeonsiderandam Dei misserisoriam se convertendo , in spem eriguntur ,
fidentes Deam sibi propter Christim propitium fore ς tuamque tanquam
omnes justitia fontem diligere incipiaut: ae ρνopterea moventur ad- ver Ius pereata per odium aliquos, ct detestationem, hoe est peream
aenitentiam, quam ante baptismum agi oportet. Hinc argumentum istud eruitur : Praeparatici animi necessaria ad obtinendam justitiam in Sacramento baptismi desideratur pariter in SacramentoPoenitentiae. At necessaria est in Sacramento baptismi ea praeparatio, quae praeter fidem , timorem , ct spem, includat initialem amorem , quo diligatur Deus tanquam sons omnis justitiae. Igitur haec animi praeparatio deis
sideratur pariter in Sacramento Poenitentiae. occurrunt huic argumento adversarii, reponentes Concilium .aecipiendum esse de amore concupiscentiae, aut saltim de amore ab-srahendo ab amore concupiscentiae, vel caritatis. Amorem verbconcupiscentiae nec ipsi excludunt , siquidem eum attritione servili spem requirunt, quam expresse Concilium ipsum sese. xiv. cap. I. commemorat. Quid ergo , s de amore earitatis Concilium aecipiendum esse monstretur At istud demonstratur perquam facillim 3. Principio cuin decretum antea delineatum Bret absque illis verbis , Ilium e tanquam emuis iustitia fontem diligere incipiunt, postm dum addita ham fuere, instantibus Τheologis praestantissimis, ut insereretur actus aliquis caritatis, sine quo infructuosa esset poenite tia . Arrige aures Eminentissimo Pallavicino haec lib. v I II. cap. II. num. I 3. enarranti. Leuod attinet ad id, quod dieitar de diueIisua Dei, advertendam es, per tenorem deerrai prius delineari uullam fieri dilectionis mentionem, sed Salvatorem inlepiam inrehiepiscopuma, Turritanum , Claudium 26am Soeietatis ' fu, Lippomanum Ver nensis adjutorem , ct Pium diraseis coram praesidem admonuisse, a aliquit earitatis actus insereretur; eumque id ad omnium Patram iuisietam relatam fuerat, eum estis prae uis notis, ut indieavimus,vit inri tres ex ipsis diserte illud es νobasse ἔ adeoque insertum Decreto : sed postea aliis Madprobatum et verum a Theologis frenue propugnatum , er per hae verba retentum: Non es sermo eo Aeo de Bahita earitatis; Ied eam in paνticula, qua loquitaν de Paenitentia , nulla fiat mestio amoris, visum es eum fide S spe iuvere aliquem dilectionis aliam ς quia si paenitentia tota esset ex timore , Me σωοre j stitiae , ct dolor esset propter paenam tantum, θ' nos propter Dei offWam , infructuosa esset. Praeterea non alia ratione luidam addita- mea Diqitigod by QOste
539쪽
s 3 De Theologicis Disciplinis
mentum illud improbabant, nisi quia caritas, quae diffunditur in cordibus nostris per inhabitantem Spiritum san Etum , est formi justris , non ad justitiam praecedens dispositio; sed ubi formatores decreti affrmarunt aliud esse actum caritatis , aliud habitum , S cumactu illo haberi quidem desiderium iustitiae , non semper obtineri justitiam ipsa in ; assensum snguli praehuerunt , statueruntque in habitu infuso caritatis , non in quolibet actu Iocandam justitiae sermam tquamobrem pergit memoratus Historicus cap. XI v. num. 3. Ruibusdam pariter animadvertentibus , earitatem superiori capite memoratam reeenseri sub illius initium inter ea quae praeparant animum ad justitiam suseipiendam , postea Oero tanquam inius justitia formam poni ς respoπderunt Deereti formatores, in primo Ioeosermonem esse de quodam actu euritatis , cum insit aliqua dilectio in homine non quidem obtinente , sed exo aute justitiam : at in seeundo signi rei babitum
caritutis. Paucis te volo , qui negas de amore caritatis loquutum esse Concilium . Cur de amore concupistentiae accipiendum illud est Z Quoniam , inquis , dilectio S amor caritatis est forma justitiae , aut laltim hanc semper obtinet. A t falleris: primum, quia sermatores decreti asserunt actum caritatis, qui praeparat ad justitiam , hanc ex optare , non obtinere: deinde, quia docent illius dilectionis aetum praeparare animum ad iustitiam suseipiendam , cujus dilectionis haνν-tus est ipsis justitia . Huiusmodi autem habitus est ne hahitus spei, an habitus caritatis Caritatis utique ex eodem Concilio proximo c. I 1. Igitur dilectio praeparans ad justitiam est dilectici caritatis, non concupiscentiae , vel spei. Addo exigi a Patribus Tridentinis dilectionem, ut paenitentia sit propter Dei ostensam et quod auctore D. Thoma 3. p. q. 8s .art. s. ad. I. pertinet ad earitatem ἔ verumtamen Id paullo in serius expendam. Quid praeterea opus erat commemorare praeter spem a mim dilectionis ad commonstrandum amorem Concu piscentiar a spe , cui non additur caritas, in divulsum Hoc denique in loco amorem caritatis intellexerunt auctores Catechismi Roma.ni, dum P. z. cap. s. num. 8. iuxta doctrinam Tridentini exponentes gradus , quibus adstenditur ad poenitentiae virtutem , fide , timore, atque spe recensitis , Postremo, inquiunt, earitate eorda nostra a
tenduntur , ex qua tiberalis ille timor probis ct instenuis filiis dignuroritur; atque id unum illud oeriti, ne qua in re Dei majestatem Ix-damas , pereandi eo uetudinem omnino deferimur . Intellexerunt idem omnes illi Scholastici , qui cum Francisco SuareZ Theologo Societatis Iesu doctissimo in I. p. disput. Iv. sest. 8. demonstrant hominem non posse Deo ad iuris apices satisfacere pro semet ipse , quia si id posset, posset praesertim per actum caritatis , quo diligeret Deum
super Omnia , qui tamen actus amor;s inquit Sua resius est disposi-rio, non autem yrmalis ea a justimationis ex Tridentiso jes. vi.
540쪽
Liber Τrigesimus quartus. Cap. V. y3y
eap. 6. Intellexerunt idem Tannerus , eoque fatente, communi sensu Doctores aliiς prout dist. Cap. a. β. I. demonstrat noster Le Drour Neminem debet movere, quod praecipiat Trideminum amorem,
quo diligamus Deum , tanquam omnis justitia Dutem ς non enim his verbis praetcribitur duntaxat amor Dei , quo diligatur propter nos ,& tanquam causa justitiae nostrae,' sed ulterius exigitur amor, quo diligatur Deus propter se , ut summum bonum, ut illum , a quo est omnis iustitia , S in quo, non tanquam in rivulis dispersa , tenuis, exhausta . quemadmodum in hominibus, sed tanquam in sonte peris manet plena, incommutabilis , indeficiens . Primum namque hoc mente versabant editores decreti, ut exprimeretur actus diluetionis, quo propter Deum , non causa nostri, odio prosequamur peccata . . Deinde amor justitiae , quatenus est justitia nostra, ct peccatorum rein missio , nonne includitur in spe , qua erigitur animus, Sc qua fidimus Deum nobis propter Christum propitium fore ὶ Nonne docet Scholarum Lumen S. Thomas a. a. q. t 7. art. 8. pertinere ad spem illum amorem , quo quis amat aliquid, nou seundum se fum , sed ut illud bonum sibi ipsi proveniat Immo nonne amor iste praecedit spem, quae teste Augustino cap. v iii. Enchiridii num. a. siue amore esse nou potest Stulti ergo fuissent , nimiumque soliciti decretorum formatores , dantes operam ut praeter spem apponeretur dilectio , ne poenitentia redderetur infructuosa ; nisi aliam dilectionem in ellexissent, quam spei comitem & pedisequam . Hospes praeterea est in Augustini lectione quisquis nescit nil este aliud amare Deum tanquam o muis justitiae fontem , quam illum diligere tanquam rationalis creaturae finem ultimum, a quo fine sese peccator avertit. Audiatur S. Pater lib. κ. de Civit. Dei cap. I. num. a. Ipse enim inquit de Deo fons nostra beatitudiis , ipso nostrae appetitiouir est 'is. Hune eligentes, vel potius religentes, amiseramus euim segnienter , ad eum dilectione tendimur, ut pervenieudo quieseamus . Si velis expressum justitiae nomen; S. Pater docens quomodo amandus sit Deus in lib. de Catech.
rud. cap. 27. num. ys. inandus es c inquit non fleui aliquid quod videtur oeulis ,sed steat amatur sapientia, O veritat , di sanctitas, em justitia, er earitas; ποπ quemadmodum βοι is homine , sed quema modum sunt in ipso fonte ineorruptibilis ct immutabitis sapientia . In Psalmum itidem Lx r. num. at . ait: Ergo eum sis injustus, esse non po-ur justus , nis eonvertendo te ad quamdam justitiam mauentem :qua si recedir, injustus es; ad quam si aeeedis, sesus es, subinde
demonstrans fusiori oratione , huius justitiae fontem esse Deua . , qui est sua justitia, sua bonitas, sua veritas, summum denique bonum propter se diligendum. Praetcrire non possum , quod sepe in praecedentibus monui, agere Tridentinos Patres de dispositionibus ad gratiam adversus hae