장음표시 사용
561쪽
s sσ De Τheologicis Disciplinis
adversarios clarissimi fateantur sententiam suam non adeo esse veterem , nec certam , nec dignam, cui animarum salus committatur: illorum praecipui concedant tenendam non esse in mortis articulo ob grave , ut inquiunt , damnationis periculum ς nonnulli etiam domant , prudenter non agere qui illam sectatur in praxi. Lege ex nostratibus Nicolaum Gir Ken in Summa tom. I. pag. 3τι.& ex contra riis Franciscum Hennum de Poenit. disput. iv. quaest. 6. art. 9. Imponamus finem huic quintae pro postioni verbis Cleri Gallicani in Comitiis Genera libus anni i oo. Placet etiam eaveri a Sacramenti pernirentia administris, ne sequantar opinionem probabilem de valore Sacramenti relicia tutiore ς neve paenitentes ipsorum fidei animam suam committentes admonere cessent , ut in paruitendo tueboatae saltem
dilestionis Dei viam ineant, quae solo foura est; gra*iter peccaturiis hoe falatis diserimine vel eo solo quod certis lueerta prapouast.
PROP. IV. Sententia, quam propugnamus, Theologorum plurium, ex illorum etiam numero qui ci adversantur, sulcitur auctoritate .
Ac primo diximus prop. r. sententiam oppositam fuisse ignotam Theologis omnibus , qui praecesserunt Synodum Tridentinam , idque Norinum asserere, fateri Dominicum Soto, ct confirmare scriptorem hujus aevi Episcopum Stabiensem . Primum illius sententiae auctorem citatus Morinus lib. v i II. de Poenit. cap. 4. facit Melchio rem Canum , ct subobscuro paullo ante traditam ait a Dominico Soto, S a Vega . Suarea in I. p. q.9o. disp. s. sest. q. num. I . scribit opinionem illam, praesertim si attritio cognita sit, nee valde antiquam esse, nee multum eommunem . Christianus Lupus in Epistola ad No risium cap. iv. demonstrat testimonio Hugonis Matthoudi viri doctissimi, hesternum esse eommentum . Carolus Witassius q. p. art. 6.sedi. 3. arg. 3. cnumerat quadraginta novem Theologos , qui ante
Tridentinum Concilium floruere, omnes tradentes necessitatem amo
ris, S in ea tantum quaestione discrepantes, an susticiat actualis caritas , vel requiratur habitualis. Hinc Le-Drou pag. 4 8. infert non servari ab adversariis nostris praesicriptum illud Deuteronomii xxx ll. 7. Dierroga majores tuos, ct diceut tibi, R Lupus urget adversus illos praescriptionem antiquitatis, qua Tertullianus Praxeam , Hermogenem , ceterosque haereticos refellebat , scribens esse adulterum quodcunque posterius. Theologi, qui Tridentino interfuerunt Concilio, maiori saltem ex parte adhaesisse sententiae nostrae, constat ex quo plurium suffragio decretis sust. v i. actus earitatis insertus sit, ut demonstravi praecedenti propositione. Eamdem sententiam prae ceteris liquet tradidisse Franciseum Sonnium Tract. iv. de Poenit. Ru ardum Tapperum ad art. iv. Lovaniensis Academiae , Martinum Rythovium in iv. Di ilippo b. O le
562쪽
Liber Trigesimus quartus. Cap. V. FSI
sent. dist. i4. Cornelium Ian senium Gandensem Episcopum cap. ss. Concordiae Evangelicae, Ioannem Nesselium de Sacram. Poen. cap. I.&3. Iu locum Ravesteyn p. r. Apologiae, quam conscripsit pro defensione decretorum Concilii; quorum omnium testimonia collegit in Appendice ad Quaestionem suam Quodlibeticam M. I. eruditus Farinvacques. Quibus addere possumus Fredericum Nauseam Viennensem Episcopum, Ioannem Medi nam, Marianum Victorem , Casalium nostrum , Richardotum praesulem Atrebatensem , aliosque a Lamberto Le-Drou productos dissert. Iv. cap. Iv. paragrapho IV. EX quorum virorum doctrina & celebritate saltim excluditur moralis illa certitudo, quam sententiae suae patroni attritionis servilis confidenter adscribunt, eademque sententia ad limites opinionum proin babilium redigitur, subjecta proinde incommodis omnibus , quibus subjacet sententia altera opinionum probabilium propugnatrix . Ouanti vero post Tridentinum sententiam hanc nostram amplexi sint, apparet cx postrema dissertatione ejusdem Le-Drou, qui omnibus singillatim enumeratis , verbisque eorum exscriptis demonstravit auctorem operis , seu Tractatus de Poenit. Romae in lucem
editi, dum scripsit comprobari suffcientiam attritionis servilis praxi, ct sensu totius Ecelesiae, splendide suisse mentitum. Invenies ibidem
Ionge ab hoc auctore recedere Petrum Soto, Lodovicum Granatensem , Joannem viguerium , Maldonatum , Theodorum Macherentinum , Gentianum Hervetum, Ernestum Leodiensem, Ioannem Samarinum , aliosque quam plurimos . Inter quos , ne videamur nimium addicti nostratibus, si eorum catalogum conscribamus, aut recentioribus bene multis , quos ut facilius exsibiIent, per fas , aut nefas appellant quidam Bajanos, Iansentanos , Quesnellianos ἰ re seram tantummodo, quae Iib. I. de Poenit. eap. I. scribit Edmundus Augorius Soeietatis Iesu vir celebris, his plane verbis: me est in primit omnino certum , ut Peniam eonsequamur ueeebse esse nosmer fiscondemnare metu enormitatis ρereati nostri ductor, tam quia peceatum
adversatur summo bono amisso , quod est Deus, eujus offensam des
mus metuere , tanquam illius, quem supra omnia diligere debemus ,rum etiam propter paeaam, quam inearrimus. Quapropter haud satis mirari possumus, Ioannem Cardinalem de Lugo , virum alioqui doctissimum , facientem verba de SuIvio, qui in Supplem. q. r. art. S. sententiam nostram disertissime tragit, ad hunc modum imponere imperito lectori disput. v. de Poenit. sect. s. num. I 33. Hae tameπ sententia es contra omnes Theologos, edi eoutra Tridentinum . Si ceteros a Theologorum gradu adversarii nostri deiiciunt; parcant saltim eximiae doctrinae, nominique celebcrrimo Purpuratorum Patrum, Carindinalis Denoff, qui sententiam nostram tradendam praecipit in In
struet. Pastorali pag. 4et. Cardinalis de Laureta, qui illam indubita
563쪽
tam esse scribit tom. 4. in p. p. disput. X l. art. r. num. sa. Cardinalis Le.Camus . qui docendam iussit in Theologia morali edita ad usum. Seminarii Gratianopolitani tract. UI. cap. s. Cardinalis Aguirre , qui probabilismo diem dixit, ct de praecepto caritatis to m. I. Theolog. S. Anselmi pag. 6 4. pertractavit egregie , Cardinalis Moniliani , qui de Poenit. cap. I s. negat sola attritione servili veniam impetrari.
Addi potest Cardinalis Toletus , qui lib. 3. de Istruct . Sacerdotum
cap. 4. & Io. apertissime nobis adhaeret , si consulantur antiquiora exemplaria an . IS99. ι6Oo. 6 I. nam quae postea prodierunt turpi ter adulteratas esse conqueruntur viri doctissimi, Farvaeques , Queramus , Nitasse, Haberi , ct Auctor adnotationis ad cap. XVI. Uperis Ioan. Morini de Contritione . Quamquam dato consentiant auto
graphis in Romano s. I. Collegio serνatis editiones posteriores, sunt adhuc in his aperta veritatis vestigia , illudque expressum , ubi legitur cit. cap. 4. attritionem non sussicere ad Sacramentum , si talis sit. st cognoscat paenitens se non detestari peeeatum , ut es Dei offensa . Subjiciuntur utique nunc ea verba , Sed tantum ut es alie us mali temporalis eausa , sed desiderari, Et paenae inferni cui extat in editi nibus anti uioribus inde colligitur , quod Toletus pertractat de attritione , quam paullo supra ait detestari peccatum , non quia offenso Dei, verum aut quia est quoddam malum animam foedaus deturpσπι, faeiensque servam diaboli , aut quia ei debetur poena de terna , aut quia ax ea sequutum est malam aliquod temporale . Cum utrunque hic ponat , malum temporale, & poenam aeternam ς quis non videt utrunque pariter in altera periodo fuisse comprehendendum , maxime quod huic conjecturae accedit priorum editionum auctoritas ξ De his autem, qui nobis assentiuntur, dictum satis. Ad adversarios quod attinet, principio multi, qui tales videmtur , tales non sunt revera , nam Petrus Bins Aldius in Enchiridio,
edito an . I 626. assirmat Theologos complures tradere, attritionem
eoutritionem non differre, nisi penes intensem ct remissum , quod ct ipse defendit; ct Ioannes Molanus tract. r. cap. 7. Theologiae Pra cticae testatur, idem asserere Seholastitas saniores. Plures ergo, qui aiunt, Susescis attritio , loquuntur de attritione, quae non est ab ue
amore initiali, tametsi concipiatur ex timore poenarum . Deinde in ter adversarios praecipui fatentur sententiam propriam incertam esse .
Canus parte v. Relectionis de Penit. inquite aeuod attritio Ius iat,
quamvis verum sit, non est tamen adeo eertum , ct indubitatum. Dominicus Soto in I in dist. i9. ait: Ruod attriti per Saeramentum flamcontriti, non est expressa Evaneeliea assertio, aut Ereissastea de iaris . Immo neque vad Augustinum , aliumve illius elassis auctorem reperitur, sed est Sebolas,eoru in eoiuctio, qua quamquam sis vero, ποπ tamen es digsa , eat bilaseel perpetua nostra au salutis, as
564쪽
Liber Τrigesimus quartus. Cap. V. s ys
damnationis eanfidamur. Paulus Comitolus , si velimus hune adversariis aecensere , ct ipse lib. I. Respons Moralium q. 32. num. 7. scri-hit: Neque adeo eertum es attritionem esse satis. SuareZ in 3. p. q. 9O. art. 4. disp. I s.fect. q. num. ι . Lieer c inquit sit opinio probabilis attritionem eo nitam eum Sacramento subficere ad justi rationem , tamen non es eerta , potes esse falsa . Ergo qui scienι ervidens ita se mori permittit, voluntarie se exponit periculo aeterna
damnationis. Sanchez in Summa lib. I. p.9. num.34. docet Sacerdo
tem mortaliter peccaturum, si in articulo mortis poenitenti cum sola attritione cognita Sacramentum ministret, propter grave damnationis perieulum. Quod denique in mortis discrimine necessum sit, ut poenitens ad Sacramentum disponatur peractum aliquem caritatis, fatentur adversarii sere omnes, ut inquit Tract. VI II. de Sacram. Poenit. Ioannes Dicastillus, ct assentitur Thom ista Gonet tr. v. disp. 7.art.4. q.3. ea producta ratione , Cum nou sit omnino certum ae indubiis
ratum , attritionem solam eum Saeramento sessi are , ct plures neο- Dei non eontemnendae auctor ita is non solam id esse iseertum, sed etiam falsum exsiment. Patiantur ergo viri doctissmi, nos tanquam pro aris socisque , pugnare pro ea sententia, quae in Poenitentiae Sacra. mento exigit initialem amorem , & quod ipsi damnant in morientibus
ob sempiternae damnationis periculum, reprobetur a nobis tum ob hanc eamdem causam , tum ob vitandam Consessionem sacrilegam atque inutilem, quum non minus ea vendum sit propriae salutis detrimentum , quam profanatio Sacramentorum e quorum unum est exitium maximum creaturae , alterum summa in Creatorem injuria . Illi autem , qui minus docti sunt sunt autem ceteris audaciorcs desinant eam sententiam proseindere, quam fatentur suarum partium scriptores, Becanus quoque tract. l. cap. 4. quaest. 9. de honitate
& malit. hum. actuum , & PIatellus p. s. synopsis cap.6. F. s. n. 2I6. tutiorem esse , necnon defendi a Theologis pluribus Non eontemnenis dae auctoritatis: singuli denique, donec accedat Sedis Apostolicae deis finitio , scribant, doceantque quod sentiunt, atque, ut est in proloquio , Dentem dente is rodant. PROP. VII. Amor necessarius ad gratiam in Sacramento obtinendam est amor caritatis, non spei tantum, quo diligitur Deus, ut bonus nobis.
Manisestam puto sextam hanc propositionem ex quinta praece denti , nec in ea confirmanda insumerem minimum temporis, nisi recentiores quidam conati fuerint demonstrare necessarium quidem esse in accedentibus ad Sacramentum amorem Dei inchoatum , Sinitialem , sussicere tamen amorem spei , quem adeo commendant
sacrae Litterae, S frustra damnant Lutherani, S Quietistae. Praestat id inter ceteros eruditus Journely q. s. de Poenit. art. 3. concl. ι
565쪽
sso De Theologicis Disciplinis
& et . ad se pertrahens quae de necessitate amoris Scriptura divinaia, Augustinus, S. Thomas, atque ipse historicus Palla vicinus tradiderunt. Sed Tourn et v adversae nobis parti undequaque consentit, cum adversariorum nullus spem amoveat a poenitentibus ς dum vero loca persequitur , quae de caritate intelligenda sunt, atque ab adversariis aliis explicantur aut de caritate habituali, cui inest meritum de eomdjηο , aut de actuali, quae opinione sua absque Sacramento consertiustitiam, causam propriam male agit, S ad Versus illam intorquet calamum. Nullius est operis hoc evincere. Requiri enim initialem amo. rem demonstrat primo Tournely iis Scripturarum testimoniis , quae commonstrant Deum ex roto corde , or ex tota anima diligendum , ut
Iegitur Matth. xxi I. 3 . At quis inficias ibit, tradi eo loci caritatis praeeeptum Proseri deinde illa Augustini testimonia, quibus praecipitur dilectio iustitiae; sed nimium est in Augustini doctrina hospes,
qui ignorat in hoc veram justitiam sitam esse , quod rationalis animus convertatur per caritatem ad bonum incommutabile, istud exquirat in se & propter se , teneatque ordinem amoris, summum bonum rebus ceteris praeserentis. Affert postea declarationem Cleri Gallicani, qui anno Iloo. statuit non adimpleri necessarium Sacramentis Baptismi S Poenitentiae propositum vitae novae inchoandae, Si paenitens primiae maximi mandati, quo Deus toto tarde diligitur , nullam euram agerat et S quid est, quaesio , mandatum illud primum ae maximum , nisi praeceptum caritatis Z Si hoc in dubium vertat Tournelius , cum ea declaratione Cleri Gallicani conseremus nos aliam posteriorem , de qua vide pro p. r. hujus capitis, qu3 verbis rotundis asseritur amorem justitiae iuxta Tridentinum in Sacramento necessarium, ferri in Deum , tum ut in se summe bonus es, tum ut es summum bonum no strum . Praeterea producit Tournelius Historiam Eminentissimi Pali vicini lib. v . cap. II. Verum & ex hac Historia compertum est, a Patribus Tridentinis praeter fidem S spem insertum capiti 6. sessi vi. actum caritatis, atque ejusdem caritatis, eujus habitur est ipsa forma itistitia. Postremo vir doctus demonstrat ex 3. p. D. Thomae q. 8s. necessarium esse dolorem de peccato, in quantum Ufensa Dei est. At
dolor iste, prout habetur in eadem quaestione art. s. ad. I. pertinet ad earitatem. Ex his ergo, quae propositione praecedenti suse sunt pertractata, constat in Sacramento requiri actum inchoatae caritatis; idque ob illa eadem momenta, quibus praestantissimus iste Theologus ne-eessarium demonstrare nititur amorem spei. Neque tamen nos excludimus amorem spei, quasi nefas sit servire Deo intuitu sempiternae mercedis. Vide quae de spe in libro XVI. cap. I 6. conscripsimus , ubi demonstravimus sedulo honis operibus studeridum estie, ut consequamur aeternam vitam , & summo & incommutabili bono fruamur, cujus desiderium, sanctum utique Disiligod by GO le
566쪽
Liber Trigesimus quartus . Cap. V. sσt
que & rectum spem appellamus. At sententia nostra hujusmodi desiderium debet dirigi in finem ultimum , ita ut summum bonum , ad quod spes tendit, non tam appetatur gratia nostri, quam propter seipsum et illudque gratis amemus , in eo finem ultimum collocantes .ct quaerentes videre faciem ejus, ut ipsi castis inhaereamus amplexio hus . Quod si fiat, spes dirigitur caritate , S gratis amatur Deus ἔquoniam , etiamsi attenditur merces magna nimis, ea tamen merces
est ipsemet qui amatur. Atque ita de spe loquutos Augustinum , B naventuram , Franciscum Salesium eodem cap. I 6. demonstravimus . Si sorte videamur obscure Iocuti, explanabimus rem totam verhis D ctoris Angelici i. a. q. 62. art. 3. Voluntas ordinatar ad finem, et 'quantum ad motam intentionis in ipsum tendentem , siem in id, qxoses possibile eonsequi , quod pertinet ad spem et O quantam ad unionem
quamdam Diritualem, per quam quodammodo transformamur in ilium Mem , quod fit per caritatem . Dolorem ergo , quo detestamur peccatum , ut est ostensa Dei, quatenus est objectum nostrae beatitudinis sensu explicato, fatemur esse sufficientem , sed negamus a sola ιpe derivare ; nam inquit idem S. Thomas proxima quaest. 6s. art. s. Coritas es amor Dei, quo diligitur ut beatitudinis obieesam, squidem in tali amore praeter motum spei tendentis in finem ultimum, est affectio cordis optantis unionem ejusdem finis . Atque hinc apparet nullam vim habere adversus sententiam , quam teneo , argumen is, quae urgere klent nonnulli, ut probent esseacem amorum beatitudinis excludere se solo voluntatem peccandi: nam si loquantur de amore beatitudinis nunc explicato , admittam aequo libentique aurumo quidquid opponent. Detegunt pariter haec omnia Quietistarum , qui invexerunt amo-Tem, quem vocant purum, dementiam ct mentis insanitatem . Si enim quisquis caste Deum amat, exoptat ipsius societatem atque unio nem ς prosecth commentitius est ille amor, a quo divulsus sit motus spei, quando nondum rationalis creatura adhaeret Deo inseparabili nexu et nam si adhaereat, succedit cupiditati laetitia , ct spei desectatio . Contingit hoc tantum in patria, ubi spe abunde expleta, summo Bono conglutinata manet caritas . Distant propterea toto coelo a Quietistarum insania castissimae illae animae, quibus prae ceteris summum Bonum in hac vita dulcestit; hae siquidem , licet Deum diligant propter se, quia tamen carent persecta illius unione , sperant adhuc , ct ingemiscunt. Sed recole quae adversus Raletismum scripsimus i U. Vol. p. sa . Lege etiam epistolam xi. S. Bernardi ad Carthusienses , iaqua n. 7. docet quomodo caritas implet legem servi, ordinatque cupiditatem mercenarii; ac n.8. gradus spiritualis amoris ornate, ac distribute distinguit. Quod enim proposueram ostendere, veritatem scilicet. &αquitatem susceptae causae, videor iam numeris melioribus explevisse .
567쪽
. V De Τheologicis Disciplinis
Momenta a efariorum proferuntur , ct refutantur. NULLAM puto, vel non nisi facillimae solutionis oppositionem posse
illis occurrere, qui se accurata praemissi capitis lectione pret munierint; quamquam & multa & contentione magna urgeant ex adversa innumeri, gravissimique Theologi: quorum Iuctationes excepturus alacri ct prompto animo , tantum abest, ut abjecte declinem , quin potius illorum vires dispersas S paullo supra confractas simul
Colligere, atque instaurare conabor. In quinque autem classibus eas collocabo , ut habeant rectum ordinem, S distributionem argumen eorum; atque nos undique adoriantur, a fronte, a tergo, a lateribus. Dabo priorem Iocum iis, quae innituntur auctoritati sacro
sanctae Synodi Tridentinae: tenebunt proximum , quae petuntur ex vi S essicientia timoris, plurimum, S quidem iure meritoque a sacris litteris, ct a Patribus commendati: Iocabuntur in tertio quae habent
robur a caritatis virtute & praestantia: consequentur ea, quae fulciuntur Sacramentorum novae legis amplitudine atque energia ς nez praetermittentur deprompta a sententiae oppositae ceIebritate , Si a plausu . Atque reiectis his omnibus, arbitror non esse ulterius pro necessitate amoris initialis adstruenda , Be vindicanda, in hoc opere adlaborandum.
Ex Tridentino itaque Concilio possunt opponi quae sequuntur is Initio fetam is xi v. testatur Synodus sacrosancta traditam a se ob p hlicam utilitatem de iis, quae spectant ad sacramentum Poenitentiae, exactiorem, ct pleniorem definitionem. At in ea sessione de nece Stain te initialis amoris nec verbum quidem . Omisisset ne articulum istum attingere, ubi ait spectari a se fidelium omnium utilitatem, tradique hae de causa uberiorem S absolutam institutionem ρ Nequaquam . Non agnovit itaque Oecumenica Synodus hujus initialis amoris necessitatem . II. Ouid vero dicam , non agnovit , quando exclusit aperter Enimvero quarto ejusdem sessionis capite declarat prim imeontritionem, quae est prior pars Sacramenti, esse AIorem animi, redeusationem de peeeato eommisse eum proposito non peccaudi de cetero, ubi sane nullum diIectionis vestigium apparet . Deinde hanc contritionem dividit in eam, quae perficitur caritate, & in eam , quae communiter eoncipitur ex turpitudinis peccati consideratione, vel ex geohennae & poenarum metu . Utraque ergo contritio , persecta illa caria eati coniuncta, ct imperfecta haec ex metu concepta comprehendi
tur ia communi illa contritionis definitione , S utraque est pars Sa-
568쪽
Liber Τrigesimus quartus. Cap VI.
orament; . III. De hac contritione, quae concipitur ex metu gehennae,
inquit veneranda Synodus : Et quamvis sine Soeramento Paeniteutiae per se ad justificationem perducere peccatorem nequeat; rames eum ad Dei gratiam in Saeramento Paenitentiae impetraudam dis sit. aut inhus sane verbis nil magis expressum , maeisque perspicuum dici poterat. IV. Alucinantur enim, ct fucum faciunt qui eadem verba aut de dispositione quadam distanti, S remota , aut de attritione initiali amore sormata explicant inepte S insulse . Accipiendum quippe Concilium de Uispositione sussiciente, & cui nihil desit ex parte poenite
tium, primum inde constat, quod in Sacramento tribuitur attritio inni virtus & essicientia, quam extra Sacramentum non habet. Ad attritio servilis etiam extra Sacramentum remote disponit ad gratiam.
eo nempe sensu , quod sternit viam dilectioni, utiliter peccatorem concutiendo; ideoque in Sacramento, si habet in illo plus aliquia roboris, disponere debet ultimo ct proxime , ac tali ratione , ut a cedente Sacramenti virtute impius justificetur . U. Haec deinde verba, Ad Dei gratiam in Sacramesto impetrandam di ouit, parum, aue nihil discrepant ab illis, quae ante reformationem Iegebantur, videlicet, Per eam ad Dei gratiam Deilius impetrandam disponitur . Tunc νero de dispositione sussicienti sermonem suisse institutum , res manifestissima est. Oportet ergo , ut etiamnum Concilii verba de dispositione suffetenti ac proxima interpretemur. VI. Atque nisi id
fiat, incaute prolabimur in haeresin Lutheranam . Aaehat enim Luin therus attritionem eX solo metu conceptam reddere hominem magis
hypocritam S peccatorem . Quid contra Synodus Oecumeni caeta EDesinit hanc attritionem , Si voLuntatem pereandi exeludat, cum sprvenia, non solum non facere hominem Οροeritam magis peceatorem , verum etiam donum Dei esse, er Spiritus saniti impulsum . Attritio autem servilis, quamvis omni dilectione Dei super Oinnia sit exi poliata , est definiente Concilio donum Dei. Excludit ergo Molus ratem pereandi, ideoque est ad impetrandam gratiam ultima S proxima dispositio. Ull. Revera quid est Θροerisit, nisi vitium illorum. qui se externa specie continentes a peccatis , haec intus fovent in corinde , ct his voluntate adhaerescunt igitur si cum attriticine tantum serVili piisisteret voluntas peccandi. redderet illa hominem hypocri tam , & magis impium ς quod est damnatum & perniciosum assertum haereticorum . Esset etiam extorta er eoacta, uan libera 9 vot ι nistaris , quod pariter in Synodo damnatum est; timore eni. n incussove Iet adhuc voluntas peccare S a neccando retraheretur invita .
VIII. Cum his aperte demonstratum sit loqui Cononium de proxima ad gratiam dispositione , facili negotio evincitur in ea attritione, cui dispositionem ipsam attribuit, nullum caritatis , quantumvis mini
mae, actum praesupponi et Quod suadet primi, Coucilii sconus , Se
569쪽
s σε De Τheologicis Disciplinis
proscriptio haereticorum damnantium , tanquam animorum Inquinamentum , timorem gehennae. IX. Idem praeterea confirmant ver haConcilii hane attritionem conceptam ex metu opponentis illi, quae proficiscitur ex caritate , ct quae hominem Deo reconciliat, priunquam Sacramentum actu suscipiatur. X. Hoc idem tandem eruitur ex Historia eiusdem Concilii, ex qua constat in Decreto , ut priussu erat delinea tum , extitisse haec verba , Cum siue aliquo dilectionis in Deum motu vix esse qneat: quorum verborum abrasio, facta ad instantiam Episcopi Tudetani, evidentissime commonstrat acrosanctum Concilium intelligendum esse de timore servili exspoliato qualicunque dilectione Dei super omnia . Atque hac sunt, quae obiici pos,
sunt ex Tr lentino Concilio. Quamvis his omnibus abunde satisfactum sit praemissa explica intione Lutheranae haereseos , R examine mentis Patrum Trident in xum , ad singula tamen ad hunc modum respondeo . Ad primam Obiectionem dico, in prooemio sessi si xiv. apposite promitti exacti inrcm , pleniorem definitionem, comparate ad ea, quae definita fuerant sess. v I. quoniam praeter illic statuta de Iustificatione in genere , & de necessariis ad illam dispositionibus, evellendi erant errores , quos singillatim de Sacramento Poenitentiae evulgarant haeret I Ci , negantes Poenitentiam saeramentum esse a Baptismo diversum , utilem esse conceptum ex metu dolorem , parandam Contritionem
per discussionem , collectionem, & detestationem peccatorum , &Cetera in eadem sessione fiat uberrime definita. Plena itaque oe exacta Tridentini definitio supponit quae generaliter de Iustificatione decreta fuerunt sessione sexta; cui cap. 6. illis verbis , Iliumque tanquam omnis justitiae fontem diligere iseipium, insertus est alius earitatis , πεsi ραπitentio esset propter poenam tantum , ct non propter Dei sessam , i ructuosa esset; nec non canone ' . definitum est non posse hominem absque praeveniente Spiritus sancti inspiratione credere , sperare, aut diligere , lut oportet, at ei justimationis gratia conferatur . Igitur Concilium dum promittit definitionem exactiorem , θ' pleniorem , revocat ad memoriam necessitatem initialis amoris in decreto de Iustificatione statutam, ubi mastas fuit de Paenitentiae s
eramento, propter lotarum cognationem uetessaria quadam ratione sermo interpositus. Atque hinc apparet sententiam nostram firmari, non everti prima adversariorum oppositione. De indo consulto Tridentinum inquit Asinitionem, non autem iustitutionem, aut declarationem, ne quis Opinaretur velle Concilium de iis pertractareia,
quae salva fide a Scholasticis in utramquam patiem discutiuntur ἰ aquibus definiendis alienissimum fuit, quippe coactum erat nos ad deciadendar opiniones, fed ad errores re eidendos, ut non uno in Ioco testatur Eminentissimus Pallavicinus . Quare praetermisit etiam a Scholarum que Digi: Aiad b c Ora le
570쪽
Liber Trigesimus quartus. Cap. VI. 16s
que concertationibus discutiendam reliquit quaestionem , an in . Confessione aperiendae sint circumstantiae aggravantes intra eamdem peccati speciem, necnon aliam , num opus sit proposito expresso.
stu, ut inquiunt, formali, aliasque non attingentes scopum ipsius Concilii ad extirpandas haereses congregati. Quod sequitur, &istud sententiam confirmat nostram . Quando enim Concilium in generali Contritionis definitione inquit hanc esse animi dolorem ct detestationem de peeeato eommisso, subintellexit, prout es ossessa Dei, quemadmodum demonstravi capite praecedenti; detestari autem sub haeratione peccatum pertinet, ut ait S. Thomas, ad earitatem. Ideo autem has particulas , prout offensa Dei est, veneranda Synodus non apposuit, quia haeretici admittentes duntaxat timores incussos Rfidem, prorsus inutilem reputabant amaritudinem animi, & peccati detestationem ς ut apparet ex U. canone ejusdem sessionis. Hanc ergo haeresim damnans sancta Synodus, ac supponens detestationem peccatorum spectare offensam Dei, dispescens postea contritionem in persectam, & impersectam, demonstrat quod utraque , ut pars 'Sacramenti, continere debeat detestationem illam , quae in praemissa definitione comprehenditur. Quare iuxta Concilium in hoc contritio
perfecta distinguitur ab imperseissa , quod illa conjuncta est vehementi , & flagrantissimae caritati, haec vero communiter ex gehennae me tu concipitur; sed, ut contigit in Ninivitis, pertransit ad conversionem cordis , ct ad illam detestationem S contritionem , quae ad remissionem peccatorum fuit quovis tempore necessaria. Praeterea sui gratis concedam Tridentinum Concilium loqui de attritione , quae non solum ex metu concipitur , sed etia in in metu persistit, nec procedit ad gradum aliquem caritatis; ct dato etiam , quod in definitione contritionis mini md subintelligantur ea verba, Ruatenur es obsessa Dei, quae tamen duo falsissima sunt, ct apertissimὁ refutata : his, inquam datis . nihil aliud ex secunda obiectione deducitur, nisi attritionem illam locum habere inter honos actus poenit iis , non verb inutilem esse atque perniciosam . Non enim in praemissa contritionis definitione inquit Concilium, Contritio, quas eis adeonstitutionem Meramenti , es animi dolor , cere. sed ait: Contritὶο , qua primam sicam inter paenitentis actas babet, se. Etiamsi ergo concedamus comprehendi sub hac definitione attritionem servilem , nihil aliud insertur c exsophistica etiam & subtiliori dialectica nisi hanc eamdem attritionem
inter adtus poenitentis esse connumerandam. Hinc recte, sapienterque in resormatione decreti abrasa suerunt ea verba , Su ere ad Sacramenti hujus consitationem; quamvis nec aperte sermo ibi csset de attritione ab amore divulsa, immo addita essent ver ha illa , Gum sina aliquo diuesionis in Deum mota vix esse queat. Tertium pariter ar gumentum aut nihil probat, aut probat sententiam nostram. Discrepant