장음표시 사용
101쪽
Gentiles, utpote Ciceronem, Teren.
tium , Virgilium, & alios liujus uod irelegavit; astroruin,dierumq; nominare Ermare etiam praesumens, suis erroribus infecit comitatum Nassoviensem, Palatinatum , & alia inferioris Germaniae loca . Praecipui ejus err res sunt sequentes. i. Christus per solam obedientiam mortis, non autem per obedientiam vitae, peccatorum rem illionem nobis promeruit: ac proinde λlam obedientiam mortis, non vero obedientiam vitae nobis in remedium computari. R. verbo Graias Mol
2. Deum nihil velle sub conditione. R. Nam Deus vult nostrami silutem, posita conditione nostrorumi bonorum operum, unde monuit Petrus Apostolus: Magis autem μυ-l gite, ut per bona opera certam vostram Henionem, o vocationem faciatis . Conditio ergo bonorum operum a nobis purificanda requiritur, j ad impletionem voluntatis Dei elii gentis, & voeantis nos ad aeternam salutem; licet non a sela voluntate
nostra, sed & praecipvh a gratia sua purificatio conditionis dependeat : lquam gratiam ille, nisi per nos si
terit, non negabit. Cirterum si Deus nihil vellet sub conditione, tam reprobis mala opera non obesscnt, quam electis bona opera non prode Dsent. Neque sequitur, Deum esse mutabilem, si velit aliqua sub conditione , ut contendit Piscator, quia voluntas Dei a conditione dependeret; Non enim dependet voluntas Dei a mutabili conditione; sed sicit immutabiliter, ut conditionatum a conditione dependeat, quia ita vult; hocque non est voluntatem Dei dependere a conditione , sed e contra est statuere ordinem a se, seu a voluntate sua dependentem conditionis,&conditionati. Itaque voluntas Dei prior est semper; alia ab aliis dependere sicit; omnia ab ipsa dependent, ipsa a nullo. Missam facio concertationem Theologorum super conditionibus voluntatis Divinae, an sedicet obje stivae tantuin , an etiam subjectivae sint, haec enim dis luisitio non est instituti mei. Sed ut verum fitear,sententia S. Thomae excludentis a Deo omnem subjectivam conditionem , praestantior est, & longe expeditior ad explicandam Divinam persectionem , & independentiam . Qua autem ratione cum independent ita, supremo dominio, S immuta hi fila te voluntatis , & scientiae Dei componatur creata libertas, liberum Theologis est disputare, ac cuilibet sicile erit juxta diveris Catholicorum disturrendi modos , luereticis
s. Deum velle aes iones injustas, quandoquidem decrevit , quod Ju-j xi Christum interimerent: sed hoc
est contra si sceptum non occides; ideo velle effective peccatum. R. Ver bo Tlsur, ubi probavimus Deu in an eminem provocare ad peccatum ex quo sequitur, Deum non velle
actiones iniustas. Esto quod Deus decreverit Christum pati a Judaeis pro redemptione universi humani generis, hoc non evincit Deum velle actiones injustas , sed voluisse permittere illas, quia supremi provisoris est, permittere mala , quae nollet, ut hona eveniant, quae vult, & quae bonitate, & utilitate sua longe praeponderant malis. Et ut aliquale exemplum ex crearis rebus adducamus , Princeps populi permittit pravas sceminas, corpora impudice exponentes , quas deic statur , 5c nollet; sed tamen rectis permittit, ne honestas communis personarum,esyrs natis libidinibus temetur, Se vitietur. Ulule S. Augustinus: Tolle, inquit, meretrices de rebus humanis, tur P
ris Orenia libidinibus . Igitur redit mendus crat passione Christi genus humanum, & permittcnda Judsorum peccata propter hoc bonum: Quomodo autem Deus concurrat ad actus
peccaminosos quippe non solum est permissor mali, sed prima causa b - l
ni, ut boni sunt physce actus illi s
int acta sua impcccabilitate , decla- rant Theologi. Hos , dc alios Pisca- i
102쪽
toris errores coitat Conradus M 'orstius , licet haereticus in libro inseripto : Amica colurio In re Ioannem Psectorem, Couradam V orsi iis edito G udae, anno l6IR. PLAsseus , secta Calvinisa, celebris minister,interfuit Synodo Ga picensi. PLATONI cI . Negant Dei in
mensitatem : quandoquidem Deum lintra sphaeram quamdam ignea rivi lcommorari somniarunt . Absit , ut lejusmodi inscitiam Platoni, aut nobilioribus ejus disicipiilis adscribamus; quin potius Platonis opera tot tantaque habent de Deo vera , & altissima, ut non nisi ab illis, qui Divinaside Deum noverant, illum didiciise credatur. Eadem & smiIta ingenui Platonis discinuli docuerunt. Unde Apulejus in Platonis dogmate , ait :
incorporeus , aperimetros id est, immensius ) genitor , rerum e cmnium extortor, Harus, O beatis cus , os imur, nihil iudi ni ipse,
eonferrer cuncta. Quicumque auten suerint illius deliramenti auctores. R. Ostendendo contra ipsos Delim , esse immensium, rebusque omnibus intime praesentem , non tantum cognitione & operatione, sed per suam immensitatem,ex Scriptura Deuter nona. . ait Moyses: Scito ergo bodie,
Inferno. - . . longior terra me sera ejus, DIIor mari. Lib. I. Regum cap. 8. Si enim carium , ct caeli orlorum eapsre te non possunt-quamo magis domus haec quam a disseti Z d
scendero in infr-n, oris . Non potest Divina inimensitas magnificentius delineari. R. Secundo, rationibus Theologicis . Primo , infinita& summa Dei persectio exigit ut sit
ubique, alias non ei set oras persectis- il simum, quia dari,& excogitari posset periectius, illud nimirum, quod inaturς suae conditione esset ubique. Illa etenim immenstis, cum sit persectio simpliciter simplex , que nullam in suo conceptu imperi ostionem includit, enti persectissimio tribuenda est : caeterum ens persectissimum nec est, nec concipi potest. Secundo, vel Deus alicubi est , vel nultibi, aut ubique; si enim Deus si alicubi, ut vel ipsi agnoseunt Sociniani, vel est ibi libere & per voluntatem, Vel ne ccstario & per naturam . Non libere, quia ab eo loco discedere posset Deus, & ad alium transire, illo finiri , & circumscribi, quae omnia Divinae infinitati & simplicitati, etiam
juxta primas, quas de Deo habemus lconcepti nes, adversantur. Illi ergo alicubi noce Iario & per naturam; ergo & ubique, cum sit substantia simplex & infinita, neque reddi possit ratio, quare in uno potius, quam in alio loco prςsens sit. Terrio, Deus ubique operatur, quia in omni re attingit id , quod ipIi magis intimum est e sed non agit per operationem abessentia distinetam, quod non patitur sinama ipsus simplici tax: ergo
per operationcm ab ejus natura, ocessentia indillineiam; ac consequenter Deus, qui in rebus omnibus ope. ratur, in iis quoque intim8 prs scias adest. Hac ratione probat va Iide S. Thomas Dei immensitatem. Adde, vel ipsos Ethnicos Poetas Dei immensi talem praedicasse ; siquidenta, una Iope, omnia dicet ant, ut cecinit Aratus , apud Clem. Alexandrin.3. Stromat. , & alia id genus. Quamobrem Apostolus Paulus etiam illorum testimoniis usus, Divinam immensitatem Gentilibus suadeliat, Actor. 7. Pl. DTsNus, natione AEgyptius, Patria Cycopolitanus , homo gentilis, annos natus viginti octo, Alexandriam se contulit, ubi pluribus annis suit auditor Ammonii viri celeberrimi , R Christiana religione commendabilis , qui philosephiam explanans, N
103쪽
l plures auditores docuit veram viam salutis; ex quibus alii magis obdurali, se se magiae, quae per invocati nem doemonii heri solet,addixerunt, inter quos fuit Plotinus, qui deinde Romae publice philosophiam docens,l etiam magiam exercuit . Platonicisi legibus civitatem unam sibi instruens dain concedi ab Imperatore Galliel no petiit, sed suoruin aemulorum invidia repulsam habuit: praetulit Chri. sti religioni familiaris docmonis cultum, qui sub forma Draconis sepe illi adstare visus est; unde &pessima morte in Campania, ubi secesserat, decessit, annos natus sexaginta sex: tanis existimationis nihilominus fuit apud suos auditores, ut Divinos illi
honores concesserint, eique aras erexerint. Ex Baron. ann. 27 I.
PNEM ATOMAci . Vide Semia-rlani. PNEuMATOMACI . Uide Macedonius Constantinos. PNLuΜΑTiCι . Vide e brosiani. POLI Tlei, qui etiam vulgo A Leontenti in Gallia nuncupati sunt, motivo siumpto a Regimine, novam
factionem, ubi occasio siuppetit, suscitant; cujus rei historiam perstingit
Spondianus anno II 7 . Cari erum haeresis Politicorum dictae, primipilus,
communiter censetur Arnaldus Bri-xiensis, qui tempore Conradi Imperatoris, &Innocentii II. Pontificis, seditione mota in Capitolio,v luit contra Pontificem, Patritium& Senatores restituere , jactans Laicorum este omnia temporalia, & a
Clericis injustissimie dei ineri s ex quo
iactum est, ut Politicorum haereticorum se Patriarcham constitueret: quod factum , licet protessarentur Politici, intcntatum esse in gratiam Imperii ,reprobavit nihilominus Conradus Imperator , Optime conscius jurium , atque malorum, quae inseris ludium res novandi. Politicorum ,
errores iterum a seditiosis excitati,& aucti, sunt sequentes. i. Regem nullis legibus subdi. R. Ex his, que dicta sunt verbo Adamuae, Dialcinus. Item, aliquibus legibus, etiam de jure civili subditos esse Reges , videre est apud juristas . a. Subditum, etiam in sceleribus patrandis Regi parere debere. 3. Pietalcm, & rcligionem parvi
pendendam. 4. Nullum esse gravius crimen , quina Regis imperio non parere .
s. Religionem nihil aliud esse, quant phantasina ad cludendos, &terrendos homines.
6. Religioni tandiu serviendum esse, quandiu expetit propria utilitas. . Consilia omnia, & deliberationes ad Principis commodum libranda esse: quae omnia,si non expreGsis verbis, sed quod deterius est factis, adhuc nunc temporis profitentur plures aulici, qui Deo non serviunt, sed naammonae . Verbo Mars Itur, Dannes Pauimus, Retrus Mart , praefatae haereses sunt reprobatae. Observanda autem sunt teterrima humanae perversitatis, hac in re , extrema . Politici qui perperam quidem ita appellantur ) omnia subdunt
Regum arbitrio. Pibertini autem ,
nam proprie ita vocandi) nullum
Regum admittunt justum dominium . Media autem est veritalis via , qua& homines Principibus sub sic, RPrincipes legibus etiam teneri in Dei honorem , dc commune bonum, docet Calliptica Religio.
annuin III. Polenaianis haereticis nomen secit, ex seliola Apollinaris prO- genitis, de quibus mentionem facit Theodoretus lib. q. haereticaruna fabularum . i. Dicebant, in Incarnatione, Verbi & carnis commixtionem &confusonem factam fuisse. 5ed permansiste impermixta,ex incitur ex ipsa
terminorum contrariorum implicantia ; neq; enim dignoscitur, quid sibi
velit haec vox Commixtionis. Nam Iaaec commixtio, vel dicit naturam Divinam fieri humanam , Fc humanami fieri Divinam , S: hoc patet esse im-l possibile; non enim Creator seri po-
104쪽
t si ci catura , ut ut d contrario. il dicit si iiii liciter unionem naturarum e i in unione duorum extremorum nulla si conii Co, 3 commixtio inter extrema: ergo in Incarnatione , Verbi & caenis nult i facta est inmixtio,& confiitio. Hic error non aliud habuisse videtur principium, niti ineptitudinem cogitandi ; nam non nisi sensibili ac mei pere valentes homi ues ut hodie etiam nove Philo-iophiae inventores ) omnia ad materiales , 5: sensibiles perci ptiones reducunt, putantes se in entibilia, &spiritualia imaginari. Inde scies vinum a ius insulum , partium d iiii:one , & locali earundem permutatione commiscetur : ita illi Dicinitatem, & humanitatem miscet i putarunt . Apage ineptias istas , sola sui
sutilitate ruituras . PQ LYCHRONius Presbyter, ad Cone. Constantinopol. tertium vocatus, Se de fide interrogatus, se Mono-ihelitam prodidit, de fidei suae sir- mulam,in charta descriptana,qua prostebatur unam in Ch risio voluntatem , R Dei virilem Operationem , mortuo applicari petiit, spondens ad fidei siuae veritatem comprobandam,
mortuum resurrCcturum: cumque sa-eiuni effet, & Polychronius multa, sed frustra in aures mortui incisurasset,
se tandem mortuum suscitare nolo
posse confessus est ; sed cum nihilominus a suci errore respiscere recu-
casset, tanquam impostor, Sc h.rreti
corunt, qui sunt ex Anabaptistarum familia, antesignanus creditur Ber- nardinus Ochymus, docens uni viro licere habere simul, & sumet plures uxores. Multi suerunt, qui hanc lare- resim ante ipsum promulgarunt, nihilominus Octiymus dicitur antesignanus, quia exprcsse librum de plura. litate uxorum promulgavit. R. verbo Nerva Minus Ocbγ1 ur. POLYTHEi, sic dicti sunt, qui plures deos adorant; dc licet Genii-les tibi plures pro arbitrio si gerent
deos , adorantes statuas, vel etiam animalia, i dera , arbores Je humi nos, quos pro libito inter deos col locabant; attamen prout OpCra manuum hominum , vel animalia , aut caetera bullis modi adorabant, potius idololatrae nuncupabantur. Polyt ei ergo in rigore dicuntur illi, qui tibi plures fingunt esse deos . Inter Gen,
illes Philosophis deditos, agnita fuit sumiui luminis Diviaitas, tamen alios deos illi dicebam inseriores; quo
niam quamvis valde confusim, aliquam tamen habuerunt substanti. ruseparataru itias Angelos, oc d mones dicimus) notitiam. De illis nihil dicendum , neque enim par in suit hominibus lumine ibi ius rationis, aliquid invisibidium rerum attigille. Sed quoniam primus es Christianis, qui Polytheismi sabulam commenius est, & ad eum errorem declinavit, fuit Valentinus quidam A gyptius, ex Philos, ho gentili Christianus, & ex Christiano luereticus, ipse Polythe
runt coriphaeus merito constituitur, qui triginta' lonas, seu deos e lesbmniavit. R. PCal. 3I.: Tu es Deus solus. Sap. I 2. Nou es alius. Deus quam tu. Isai. io. id me non es r-warus Geas , ct ps me non G it. Deuter. 6. DominDI Deus no ger, D minus unus es , ad Cor. 2. Nullus es Deus,uis unus: ad Gal. 7. Deus use nnus es: ad Eptae c. . Tumi Dcw utar, una sides, undim hostisma, unus D s. Tum quia Deus necessario est Omnipotens, orgo plures dii sunt sit per flui. De ratione Deitatis est, qu dDeus sit a se, quod si primus motor, prima causa, dc quod caetera omnia intabeo, ergo unus tantum Deus necessario esse potuit. Neque valet dicere, Deum bonum esse non poste auctor ira malorum e ergo saltem duos deos admittendos , unum au'ctorem boni, alium auctorent irrati; non, inquam, id quidquam valet, quia Deus necessario 'xcludit .i se omne malum : ergo ncquit esse Deus auctor mali, oc quidem li de malo morali loquamur, permittit quidem Deus malum , quia si nil causis secundas
105쪽
agere motus suos, non vero dicendus est auctor mali nani libertas arbitrii non ei culpam facit , a quo data est , sed a quo, non ut debuit, administrata est. Si autem loquamur de malo phi ico, quod est: Non esse, rio . hoc malum non est a Deo, sed a nihilo ex quo rcs factae sunt. Habent ergo a Deo, auod sunt: deest illis esse hoc, vel illo modo, aut deficiunt ad non esse,quia ex non esse facts sunt.
ve Gentiles , sive Judaei, sive haeretici, qui Saturno, Jovi, Marti, Soli, Veneri, Mercurio, Lunae, aliisque ii milibus sibi ad placitum confictis di vinitatibus sacrificabant. De Iudaeis plura habemus in sacris litteris; ad omnem enim idololatriam diversi,
temporibus defecerunt , & deorum pluralitatem turpiter amplexati sunt. Ex gentilibus, ut omittamus meri-diolanis Americς incolas, quos tradit
gio sanguitis materno ortus) solum Deum adorasse Solem ; extiterunt ex aliis Gentibus Indi, qui maximas arbores pro diis adorabant, easque ferro incidere, capitale crimen erat apud ipsos . Persa: & Maslayetae, qui deos Cadum, & Iovem, Solem vero deum maximii in putabant. Drusedae antiqui Gallorum , qui viscum ex
arbore natum tanquam numen habe
bant . . Fgyptii, qui non modo Apim, Ilini, Osiri lem, Serapina; veruia etiam, quod detestabilius est: Aves, Serpentes, Feles, Crocodillos, Caepas, porros, & herbas , aliaque iis longe viliora , Augustino teste , prodiis habebant. Arabes, qui Iovi &Baccho; Numidae, qui Ammoni, Sothotauri, qui Dians, Lood eo , qui Palladi, & Plignices, qui Saturno sacrificabant . Hos inter Polytheis lasrecenseri possunt haeretici mulli, ut Trith uae ex Joanne Philoppono, qui
tres personas Divinas, tres dixere ad eos; Gn siti discipuli Corpocratis, qui duos deos esse putaverunt, unum bonum , alterum malum ; A Vitae ex Apelle, qui idem senserunt, ac Gnostici; Marcionitae, a Marcione, qui x et duos deos admisit, referente ieri ulliano libro primo contra Marcion ni; vel tres, ut censet Epiphanius lib. i. contra haeres cap. qaunum nempe invisibilem, rerum invisibilium; alterum vero visibilem, Mundi hujus parentem ; Tertium , diabolum, medii mi inter utrumque.
. Manichaei dicti, S propagati a Manes, qui duo rerum prima principia, seu
duos deos admiserunt ingenitos , alterum alteri oppositum , & alterum quidem bonum , rerum invisibilium authorem; alterum vero malum, sic mi ibi liuin rerum , & materialium causana. Alteri lucis, alteri vero ten brarum nomen tribuerunt. Malum veteris legis, bonum autem nous legis parentem constitu tatos. Sed inter hos omnes, nulli tam insulsa, ac rationi dissona docia retra figmenta, quina Valentiniani CX me moraio Valentino AEguptio , qui nedum duos aut tres, sed triginta admisere deos, sive ut ipsi vocant f. nas: . Supponebat enim Valentiniis; primo, ante Mundi constitutionem
nihil suisse, praeter profundunt maris silentium, quod Chaos dixere Poe-is; secundo, de hoc profundo, & silentio Intellectum, O veri I rem odisse; tertio, de intellectu, & veritate Vertum,'uuam; quarto, de verbo,& vita: Immium , O Leri flam, oc de homine, R Ecclesia duodecim inonas sive secula; de verbo,& vita decem alias: de intellectu , &veritate octo pariter alias ; sicque cduobus illis omnium Principiis Iro nis videlicet, Fc silentio, triginta prodiisse in unas sive deos, & tandem e trigesimo illo seculo, sive deo prodiisse diabolum , S ex diabolo illos alios suis te, qui mundum istum
effecere. Hanc fabulosam triginta deorum progeniem simplicibus, &imperitis ut suaderet, Christum ad illam designandam triginta annOS vixisse dicebat. Valentinum secutuSe si Secundu qui teste Tertulliano, Ilubro de Praescriptionibus, quosdam
alio, IEonas commentus est . Vis omnibus addendi sunt Cerdoniani, Al
106쪽
banenses, Albigenses & alii, de qui
bus singulatim actum sub proprio nomine . Sed contra sabulosaria illain sive deorum , sive seculorum Valentini sobolent , contra impium quemcumque alium , sive Gentilium, livd Judaeorum , sive Haereticoruna Poly- ltheisnaum , pugnant ubique sacrae lScripturae paginae, universa Prophe- ltarum Oracula, canonica Apostolo- lrum scripta, sanctorum Ecclesiae Patrum dicta , celebrata quotquot suere Concilia, tolerata pro Deo uno optimo maximo SS. Martyrum lsupplicia ; pugnat pro Deo uno ipsusnetiam rationis naturalis lumen , cujus ductu Plato, Aristoteles, & alii
unum esse Deum agnoverunt . R.
Igitur clarissimis Scripturae testinioniis supra relatis , deinde mani-sestis rationum momentiς : Primo, quia natura, cui unitas essendi est omnino essent ratis, multiplicari numero non potest, habet enim singularitatem per .ipsam indivisam amplitudinem , quam nos non nisi per naturae divisionem habemus . Sive autem singulare esse habeatur perpartium naturae divisionem , sive per indivisam amplitudinem : hoc proprium est illi, Deilicet dividi non pos. se, quia singulare; atqui singularitas,
seu singulare esse, aut unitas essendi omnino essentialis est naturς Diving, non ergo potest Deitas multiplicari. Minor facile ostenditur , quia existentia ipsi Deo ita est es lentialis, ut nequidem per mentem separari ab illa possit; Deus enim est ens plane necessarium, si autem essentialis est
Deo existentia , idem est in ipso e sentia & esset: si idem essentia &esse, purus est actus essendi: si purus actus essendi, non habet unde limitetur: si non habet unde limitetur, in se ipso completissimus infinite est: tandem si ita est, singularitas essendi in tota Divinitatis amplitudine,cssentialis Divinae nxturae est. Secundd, Deus est ens persectistiinum, ias sunt-mum , quo nihil melius, ut Onanes
S S. Patres , R Theologi consentiunt: at, quod persectissimum cli, quod i immum , unicum est , nec pa- rem habere potest : summum quippe non est , cui aliquid adgquatur, de ii duci essent sunt uia, Sc persectissima,
neutrum summum esset, ac persect i . simum , quia neutrum altero maius
siet: Deus autem, ex dictis, eis id quo nihil majus, nihil melius dari, Rexcogitari potest . Tertio, si duo essent dii aequales, utroque melius aliquid cogitari posset, ade ; non essent illi
veri nominis dii. Probatur, quia melius est quidquam non habere parem, quam habere,naelius est alia omnia in istii se, quam juxta se habere: melius deniq; est solum imperare, tu in consorte habere . Deinde si pili res essent
dii, procul dubio a se invic ni distingueretur alias plures non essent,at,id
per quod distinguerentur sine dubiope uectio quaedam seret, in Deo enim nulla prorsiis in persectio esse potest . Hoc autem supposito, illi dii aliqui
vicissit in carerent periectione, Caici.
licet, per quam a se invicem differrent, ac dii linguerentur; atque ita persectissimi non essent, nec cosse iii ter veri dii: verus enim Deus persectissimus est, quo nihil melius cogitari potest. Audiatur demum Tertullianus lib. i. contra Marcionem :Deus, si unua non es , Deus usu es :quia dignius credimus non esse , quo ricumque non ita Deris, ut e e δε- hebit . puta cANi, dicti etiam Pope-
litani, & Publicani, haeretici sunt, qui late, licet latenter per diversa
Galliarum loca propagabantur, qu serum haeresiarcha suit quidam nomine I erricus,magnus diaboli laqueus, qui in specu subterraneo diu latuerat, pluresque subvertcrat ; sed productus e latebris, & c invictus, incen. sus est anno 1i98. cum plurimis sectatoribus, inter quos igni traditae
fuerunt duae vetulae, quarum unana Populicani vocabant S. Mariam ,
aliam Ecclesiam,ut se judices, aliosq;
deluderent, si phisice dicentes, se credere quidquid credcrct S. E cclesia, & S. Maria. De hac haereti mentio habetur in magno Chronico Belgico
107쪽
gico, S damnata fuit sui, noui ne he- lphiriani libri comburi justi sunt. Con-
relis sublicanoriiiii ab Alexand. III. tra quos etiam scripserunt DD. I lje-
tu Conci Generali. Potissi nus bulus ronymus , Cyrillus & Augustinus.
haeresis error, quantum CX condona Hic non omittendum, quod Constan
natione cujus lani sectarii, si det natallinus Imperator, Arianos, etiam Pori nomine constat, fuit sequens .phirianos nuncupari voluit, ut cujus
i. Credebant Corpus Christi mit ieculi fiunt mores, etiam nomen de-ti inserest mn, quare sicculentissima
ferrerent.bere iis communiter vocabatur . R. Pos i LAPsARit. Vide verbo An
Quia Corpus Christi, cum desinunti lauaria. esse species FEucharisticς, desinit etiam
POTAM ius , sic ita Arianus, Sir- IV. esse sub speciebus. mia, blasphemie auctor cffiassetur . a. Omnes tandem fore calvat
Fuit autem dicta blasphemia Sirmi a.dos, qv. x fuit Olim Origeni, opinatio. na, eo quod Sirmii scripta sit nova R. verbo ori visae. fidei formula ab Arianis, in qua de
XV. PORCARIUS. De quodam H .e- consili, stantialitate silii cum Patre ircliarcha, nomine Francisco Porcario, uullam omnini, metitionem facien-
Senis igni tradito, mentionem facitdam aiserebant, dicentes, nihil de Spondanus ad annum i 29. sicque hac consubstantialitate rescrip luti Etruriam sui se ab illius h resi, lii, inveniri in sacris Paginis . R. verboratam contagione , sed qui fuerint
POTixus , fuit Marcionis disci
pulu, . De eo agit Th odoretus hae ril. PORPHii ius. Porphirium Pla reiic. fabul. lib. i.
losophum, iecit a Platonicum, Chri-Po vhiatis , secta Caivinistia ,
ilianae religionis hoste insensissim uim , lib. i. de Antichristo, probare niti- Patrii Turium adierit Luna pius in tur Romanum Pontificem esse Antii ita philosi, phorti m. S. Ilier anum uschristum, de quo mentio sit in Scri- eribit suisse Bit ancorem , quae est ci-pturis. In pietatem istam multoties vitas in jud.Pa. Anno 26 . Romam contra Romanam Sedem evomuit invenit, cum factus esset desierior Re semus, quam & nos non semel si peligionis Christianae, quam aliquandiurius detestati sumus dignis reproba- profestiis erat, S: abdicavit, eo quod iionibus. Nec est cur tantam injuriam ferre non potuerit justam reprehen- obstupeamus, scientes quot, quantis sionem morum suorum : ad iracunque probris membra diaboli ipsu indiam, de furorem valde proclivis, Christum, cujus Romanus Pontifex licet si iblimibus studiis esset eruditus. Vicarius est, expetierint. Non enim Romae cum Plotino , de quo supra est d iscipulus super Magistrum . Sed actum , amicitia in ita , adversus quod mirabilius, ita loquuntur, qui Christianam religione commentarios shquuntur bestias illas , quae Anti- edidit, ut eam exerteret, R Genti-ehristi ad cnium praecedere debent, lisinum pro viribus dilataret. Qua juxta cacrum textum Letcehiclis, &propter calumniarum Patrem Por-
Euangelistam Joann. in Apocalyps; pli triuin appellat S. yrillus , quod id est , ita loquuntur praecursores An- amaros libros ait S. Antistes iii, lichristi . Sed patienter respondea
Christianos effuderit impossuris plemus, nam & patientiam docuit nos nos. Tres primos illorum eruditissime Dominus. R. Ergo, pr terea, quae consutavit I actantius: multa contra
jam alibi oppos innus, quia, quae Scri- illum scripsit 5 Methodi iis Tyri I piscptura dicit de persona Antichristi ve- copiis. Suida teste, quindecim libros riscari nequeunt de persona Pontifi- Porphirius in Christianos vulgavit. cis . Tum quia unus tantum apparebit Romae, obiit se anno 258. aliqui sen- Antichristus, licui constat ex ipsa riunt . Imperatoris sanct ibus Por-l Scriptura , in sine mundi: Romani
108쪽
Pontifices successive sunt pluros : &de uno sol uni deberet polle dici,quod fuerit, vel suturus , sit Antichristus: quis autem hic si non assignant ipsi haeretici, qui neque conveniunt in assignando tempore adventus Antichristi. Lutherus enim vult venii se anno 6oo. Bullingerius anno 763. Adde, quod omnes Pontifices semper steterunt pro sustinenda doctrina Christi. Antichristus vero doctrinam contrariam promulgabit: ergo dici nequit unde Romanus Pontifex si Antichristus. Plures alios haereticos, squi ejusdem sirinae, & sensus fuere lcum Povello,citat Bellarminus lib. 3. de Romano Pontifice, quibus adstipulari possunt BarIbolomaeus Nosserar , cujus vitam perstringit Preherius in Theatro virorum illustrium. Nasietus itaq;scribens inApocalypsim delirat Silvestrum Papam sitisse Antichristum : etiam LMunus Mormem in quadam inscriptione ad Paulum V. magno suorum consedalium applausu, inseri Romanum Pontificem esse Antichristum : Simon Votan docet, uno dempto Sabiniano , omnes Romanos Pontifices esse Antichristos: Dunbam hoc asserit de Gregorio VII., qui omnes una cum aliis ejusilem sensus haereticis. R. verbo Blandriss , &ex supra dictis contra Invellum. PRAGENfEs . Una fuit ex tribus sectis , in quas lepra Joannis IIus est dilatata : Pragenses vero mitiores leaeteris, &minus intolerabiles videbantur . Ex Gualter. sect. 13. PRAxEAs, natione Asiaticus ,
primo Catholicus , Montani haeresis linsensissimus hostis , de Montani hae- lresi Romanum Pontificem certiora- lvit: sed postmodum in Montani haeresim lapsus , detecta ejus fraude , cadente seculo secundo, erroris pcc- lnitens cecinit Palinodiam e sed iterum ad haereticos declinans, a Zephyrino Papa damnatus suit. Haeretici, qui auctore Praxea prodierunt, dicti sunt Monarchici , di Putrosa fiunt .
tur, qui ante Adamum homines exti-I L O M. IOR time fingunt. De quibus supra egi smus verbo Petrerus, qui nomino . t Isaacus, natione Gallus composuit librum anno i 633. inscriptum S 7 ma Thraugicum ex Prodamitarum potest, in quo probare nititur, ante Adamum creatos fuisse alios homines . R. Ex Script., ubi Adam prionium hominem creatum esse a Deo narratur in Genesi . Quod etiam asserit Apostolus ad Corinth. I. a P. IS. vers. S. Tum quia Eva, quae Brmata fuit ex costa Adam, vocatur mater cumstorum viventium ζ ergo ante Adamum non suerunt creati alii homines: nec est, qui de creat ione Ofusta ante Adamum aliquid scripserit. Adamum suisse primum hominem expresse legitur in pluribus Conciliis. Videatur hac de re Durandus, Fidei
vindieatae lib. a. art. 2. , ubi expresse impugnat Prsad amitarum rationes. Negant etiam Pisadamitae contra expressum Scripturae testimonium Genes cap. 6. diluvium universale . PRAEDEsTINATI A Ni . Praedestinatianorum hqresin putant omnino fabulosam nonnulli , quam tamenta primitus ab Adrumetinis ortam Monachis, verius asserunt alii, statimque sepitani ab Augustino , ad illos nil De corre Itone, ct gratia, libro. Sed a Lucido quodam in Galliis Presbytero, & aliis nonnullis obscuri nominis circa annum η73. infeliciter revocatam &auctam post S. Augustini obitum ; iterumque duobus in Cone illis iisdem temporibus habitis, Are. utensi nimirum uno , de Dudunensi altero proscriptam; rursusque seculo nono a Gottestalcho , viro natione
Germano , & professione ordinis lS. Benedicti,Orbacenss Abbatig Monacho recoctam, & iterum pariter a duobus Conciliis aliis Moguntino stilicet, & Carissaco damnatam; tandem his non obstantibus per Lutherum renovatam , & per Calvinum,
Calvinique discipulos ad nostra usq; tempora propagatam novimus . Hi j sunt praecipui Prςdestinatianorum er.
i. Dicunt,quod sicut Deus quos- l
109쪽
dam ad vitam aeternam, ita quo ain praedestinavit ad mortem aeternam: unde inserebant bona opera nihil prodesse reprobis, nec mala nocere praedestinatis . R. Ex Sacra Scriptura Ezech. 33. Vivo ego , dicit D m,nus ζ nolo mortem in pij, sed ut eou- vertatur at Vad , o, vivat. Deum his iurasse observat Tertullianus lib. de Poenitentia cap. q. ut nempe promptiorem fidem obtineat . 2urans etiam sinquit viso Heens, eu- pii eredi sib2. o Maios nos quorum causa Deus jurati O miserrimor, si nee juranti Domiso eradimuit Porro si Deus mortem impii, id est damnationem non vult, necesse est velitnlutem Oinnium, nullius damnati nem : Deus Cnim, ut legitur Sapientiae I. Mortem non feci:, nec laetatur in perditione visorum , sed, ut ait D. Petrus in sita a. Epistola Canonica cap.3 . Patienter agit 'oster vos, levi aliquos perire, sed omnes ad par-nuentiam reverti, ad Rom. a. Ap stolus ait: Tribulatio, in angustia in omnem animam hominis operantis malum. Qua propter merito S Augustinus lib. s. contra Iu Iianum cap. I 8.
dicit: Bonus es Deus, justas es Deus: potes aliquos M bouis meritis Itherare, quia bontis es, non floces quemquam sinὰ motis meritis damnare, quia justas es. Denique, ut alia multa omittanius,Concilium Araustμcanum II. Can. 23. sic statuit: Alia di 1 ad 1naum Divina poIesiste trae- Hyginatos, non solam non credimus, ses etiam , uni qui ιautum motum credere velint, eum omn/ detesatione illis anathema dicimus . Idem repetitur in Concit. Valentino III. &in Trid. sest . 6. Can. i 7. Ex quibus omnibus constat quam linpium sit asserere cum Praedestinatianis, Deum ex solo beneplacito , & sne ullo praevio peccato praeviso, nonnullos homines postive reprobasse, ac aetemnis suppliciis destinasse; haec enim tam perversa doctrina sonos a bonis. Operibus avertens, & malos ad mala proVocans, inaniseste repugnat doctrina Christi diccntis Matii. I9. Si vis ad vitam ingredi , inerva mandauedc adversatur Epist.2. Pei .cap. I .ma nifeste suadenti: Satagite,ut re bona opera cenam ves=ram vocatinouem, cretectionem Helviis . Notandum est autem reprobationem duplicem a
Theologis distingui; alteram nega tivam , alteram positivam . Prima consistit in sola non electione ad beatitudinem s sive aetum positivuna importet, sive non , juxta diversos quam Deus nemini debet, & cui non dederit, nullam injuriam facit; cui dederit gratiam omnino facit, illum eligendo; non enim merita possunt
prscedere electionena Divinam , quae otianium meritorum est origo. R p batio auteni politiva est exclusol regno, R ordinatio Divinae iustitiae in damnationem; stilicet, est destinatio ad poenalia sive damni, sive etiam sensus. De hac reprobatione loquendo , Catholica sententia est, quod praecedunt illam reprobatorum
demerita . De reprobatione vero
negativa disputant Theologi , an demerita praecedant, an non Z Disputationis hujus provinciam ingredi, mei instituti non est; et si sat eri cogar , sententiam Sanctorum Augustini, & Thomae, quae demerita non praecedere reprobationem negatii amtenet, longe videri probabiliorem. Sed ad reni nostram. Semper haereticum est, & blasphemina dicere ,, Deum aliquem ad malum praedestinasse . Unde Praedesinati dicuntur electi; reprobi vero , tantum fra
g. Dicunt Praedestinatiani,Deum nolle omnes homines salvos seri, sed tantum ros qui salvantur, quia ipsos prsdestinavit. R. Primo, ex Sacra Scriptura: Christus Math. IS. ait: Non es via Has antὰ Patrem Pe- sirum, qui in Celis es ut pereat tinus de pus Ilitisit . Ibidem vers. II. jam dixerat: Venit flui hominis salvare quod Aerierat, & cap. II. Venite, ait,sid me omnes, qui laboratis, ct onerati sis, ct ego refretam vos . Irrisoria certe non est haec Christi invitatio : Ergo quantum est ex se , paratus est
110쪽
os omnes accedentes reficere, ac lsalvos facere. Fateor, accedere ad l
plum neminem pol se, nisi vires lapse naturae ipse conserat: sed sussicientes omnibus dat, saltu, ut rectae rationis ductu sequantur;ut illis cotingit,quibus fides non est prςdicata; nimirum
voluntatem roborat, mentem illuminat , ad agendum excitat, in opportunitatibus, & tribulationibus adjuvat ; ira quidem, ut nemo nisi proprii lculpa careat aut agendi virtute , aut lorandi facultate . Qui sdem habent, laut norunt, ad vitam , ad ipsamque amplectendam fidei doctrinam exci- ltantur. Qui illani prorsus ignorant,
si rectam sequantur rationem , Voca tione non carebunt ad fidem . Non quia rectitudo humanorum hujusmindi operum habeat rationem meriti advocationem, aut dispositionis ad
illam ; sed quia misericordia Dei
neminem deserit , nisi deseratur. Quainobrem illi etiam, quibus Euangeli ima non est predicatum, sentetiam hujus miscricordiς participes; quia licet ad opera salutaria potentes non sint, eum credere non possint quod non audierunt; tamen si reste secundum naturalem rationem operentur, correspondentes auxiliis Dei,
quibus ad hoc sufficienter adiuvantur, piissime creditur, quod Deus illos illuminaret supernaturaliu my- isteriorum cognitione , & elevaret su- lpernaturali agedi facultate: quemadmodum docet S.Thom. qii. Iq. do v Tit. art. io. ad i. ubi ait id certissime
esse tenendum : Mo ad ossum, σfluis, ait Apocal. 3. Tota die expandimu 1 meas ad posulum incredulum. Isaiae 63. MYid es ouod debui Hird facere vineae me ct non se H I sale s. Demum decretoria est Apostoli sententia I. ad Tim. a. Deus vult omnes bomiserueisos fieri, ad uni
tunem seruatis venire . Quae sene
verba proprio ac literati sensu & si
aliqui etia Catholici aliter interpr tentur , quibus non assentior intelligenda sunt, de vera Sc interiori Dei voluntate, non de illa , quae dicitur esse meri signi figura , & ruetaphori-l ca, quia juxta receptam de interpretatione Scripturarum regulam, Scripturae verba ad sensium figurat uin,in proprium & metaphoricum detorqueri nunquam debent, nisi sensus litteratis aliquid contineat, quod sit vel Deo indignum, vel pugnet contra fidem, de bonos mores ; porro nihil tale hic occurrit. Rationem vero 3c causam hujusce voluntatis Dei pro salute omnium, istam reddit Apostolus versu sequeti mus enim Deus, unus inediator Des ct bominum homo Christas Iesus, qui deia redemptissem scinti um pro omnIbus. Pariter hanc Dei voluntatem ad omnes& sngulos homines extendi, demonstrat & ipsa ratio: sicut enim Deus, omnium plane, nullo excepto, hωminum Deus est, ita & omnium Salvator 8c Redemptor. Quainobrem D. Thom. in Joann. explicans illud e Gm, qui venit ad Me nou eiulam foras. Cap. I. quaerit ib. leet. . quiratione imputetur non venire ad s-dem , & salutem et,qui supernaturali
auxilio non Vocatur , aut trahitur . Et respondet: Non im latur eis,
s d state , cujus via , quantum ius es, omnibus es aperta. Quamobrem etiam Gentiles, nisi se a Deo
auctore naturae averterent, Dei misericordia vocarentur ex illa dumtaxat voluntate, qui vult omnes h mines salvos seri, quae dicitur voluntas inessicax ec antecedens, atque conditionata. Uide Gonet. disp. q. de voluntate Dei. R. a. Duabus rationibus Them
logicis. i. Petitur ex firmitate spei Christianae, cujus sindamentum est ipsa Dei fidelitas in promissis, ac pro
salute omnium voluntas e Regenera-
vir nos innem vivan , ait S. Petrus Epist. i. c. I. per resurrem onem Iesu Chrisi ex mortuis, in haereditatem tueorruptibilem se meontamisaram ct immarcescibilem, conservatam xv eae s in vobis, qui in virtute mi lo eu D-