장음표시 사용
141쪽
Quid susceptorib' iniungat etiam porrecturum. Ostremo, post absolutas diuinas orationes &inuoca
tiones quae fiunt super confirmatos, susceptoribus seia patrinis iniunsitur, ut confirmatum in fide instruant: declinare malum & facere bonum,ac dominicam orationem
Ffectus sacramenti satis super que ex predictis elicitur, nempe quod detur ad impartiendum donum spiritus,
'quo confirmemur aduersus omnes tentationes carnis,
mundi & diaboli, quo in fide roboremur ad confitendum de glorificandum nomen Domini nostri Iesu Christi,quo denique charitatis augmentum ac perseueratiam in bonis operi-Huiu, satab iis capiamus.Huius ergo sacrameti mysterium tota vitar cramenti memorandum est, ut recogitet Christianus, se Christi tigni mysterium ferum esse, se Christi arma in fronte portare, se in crucifixo x0t Vixδ omnia aduersa victurum, se pro desertore habendum, si ab a iiii '' ' signis ad aduersari j, nempe diaboli, castra peccado transfiRoma.8 fugerit: se non coronandum, nisi legitime certauerit: se de-r-Tim 1 2 nique perdendum,nisi ab imperatore suo in omnibus actionibus, tribulationibus & angustijs fideliter steterit. Vix est ergo vita ceremonia in eccleua,quae nos in omnibus tetatiori j. nibus ad constantiam, perseuerantiam,& patientiam essica
Afisest ccedentia ad participandum hoc sacrametum,
is erit,ut credat se accepturum spiritum sanctum, arrabonem salutis. Confirmabit autein fidem suam ex locis scripturae supra allatis, memor verbi Saluatoris, quod Christus ad Apostolos quorum Episcopi in ecclesia successores Ioan .ro sitiat dixit: Sicut me misit vivens pater, & ego mitto vos.Vt Ambr. de enim diuus Ambrosius ait: Non humanum hoc opus, neque
spiritu lan abliomine datur, sed inuocatus a sacerdote spiritus a Deo H Q libyψ δ' traditur in quo Dei munus ministerium est sacerdotis. Re 7 - - Eniq; minister huius sacramenti Episcopus est. Nam acto. s i Iut in Actis legimus, Philippus diaconus,licet Samari a tanos verbo Dei conuerterit,& baptizauerit, non tamen hoc sacramentum ministrauit, sed Apostoli miserunt ii hi tu ad eos Petrum & Ioannem,qui quum descendissent, orauerulcifer. pro ipsis,ut acciperent spiritum sanctum, quod nunc faciunt Episcopi nimirum Apostolorum successores.
Quo affectu accede dum sit. Roma.3
142쪽
ACRAMENTO Eucharistiae ecclesia nihil Sacramen
sublimius habet. Quid enim auet ustius. Quam to ruchais
quod ecclesia per corporis S sanguinis domi 'ςς nici participationem, etiam iuxta naturam&be: subi substantiam viati cum Christo efiicitur, & quo- mius. :dani modo in deum suum transformatist Quid escacius ad perfectam, indisiolubilemque concordiam fouendam,quam
quod ecclesia eodem corpore vescens,eundem languinem bibens,per eundem spiritum in unum corpus redigitur,& Christo capiti vivo,viva connectiturὶ Et eatenus hoc sacrametum In caeteris caeteris sacramentis,tum veteris,lum noui testamenti maius sacram Ol-α excellentius est, quod in alijs elementum seu exterior spe. ti ς xς eies nullam substantiale mutationem recipit.Neq; enim aqua e non mubaptismatis,aut oleum chrissimatis consecrata,in aliam natu- tatur sub ram mutantur, neq; spiritus sanctus quem aqua in baptismo si saliteri significat abluentem & emundantem, chrisma vero in confirmatione roborantem &illuminantem in eisdem elementis essentialiter continetur,quamius credentibus in mysterio ex hibeatur & detur. At 1olum sacrametum panis & vini,poten ου Pila verbi diuini ita mutatur, ut substantialiter non sit quod in deo ait: ante fuerat,sed quae ante consecratione erant panis & vinum, vis non mapost conlecrationem sint substantialis caro & sanetuis Chri ης
quod fueiti.Vnde id quod paulo ante diximus consequitur, nempe -' nos virtute huius tam eximij sacrament1 non solum spiritua-'liter quod recta fide charitateq; syncera fit sed & corporaliter Christo uniri ut simus non tantum spiritu ei cOglutinati, sed& simus membra corporis eius ex carne & ex ossibus cius' quemadmodum apud diuit Paulum Eph.v. legimus. Sic enim iam locu orthodoxi patres, in primis vetustissisimi illi, Cyril Cyrinus. lus ac Hilarius interpretantur . Sed de hoc infra latius diceta Hilarius. mus.Nunc nobis,quem institutionis causa delegimus, ordo sequendus est.
De nomine in primis uidendum. Constat autem Uarias esse huius sacramen ei appellationeS.
143쪽
1- - Patribus certe frequentius Eucharistia appellatur. Ε II charistiam vero quidam gratiarii actionem,quida bo-α , nam gratiam interpretantur.Basilius lioc sacramentu, Eucharistiae vocabulu exprimere volens, corporis & sanguinis Christi gratia appellat: viriq; recte. in eo enim Christus, qui gratia & veritate plenus est, seipsum nobis exhibet,ac te-Ioan.r statur carne suam,quam ipse aeternu patris verbum, mortalis Matth-δ6 factus nostri causa suscepit,pro nobis crucifixam,& sangui- 'U u nem suum pro nobis in cruce effusum esse in remissionem peccatoru nostrorum: iubetq: nos eandem carnem pro nobis v ulneratam sumere & sanguine bibere, idq; in suam commemorationem,hoc est,ut pro tantis benefici js in Eucharistia,ta quam in nostrae redemptionis,& futurae salutis ac gloriae pi- Ibidem. gi Ore,nobis exilibitis, ipsi gratias agamus, quemadmodum diuus Paulus ait: Quotiescunq; manducabitis panem hunc,& calicem bibetis, mortem domini anuntiabitis donec u Melesiae niat. Canit itaque ecclesia,ad Eucharistiae nomen alludens:Ocanticum. sacrum conuiuium,in quo Christus sumitur, memoria passionis eius recolitur, mens impletur gratia,& futurae gloriae nobis pignus datur: Halleluia,quod est, laudate dominu nimirum pro tanto nobis collato beneficio. Dicitur quoq; hoe Hoe saera sacramentum Graecis synaris,id est,conciliatio seu communientu cur nio quod hoc mysterio significetur & confirmetur arctissi-wηδ ι di ma eoniunctio mystici corporis cum capite,hoc est, Christi& ecclesiae,& omnium Christi membroru, Christi nomen vere profitentium inter se,quae appellatio ex dies Pauli verbis i. r. io desumpta est,dicentis: Calix benedictionis cui benedicimus. nonne communicatio est sanguinis Christit Et panis quem frangimus , nonne participatio corporis domini est Quoniam multi unus panis,& unum corpus multi sumus, qui de uno pane & de v no calice participamus.Gemina ergo ista nomina ab effectu sacramenti desumpta sunt,de quo infra latius Coena do- dicemus.Quod hodie quidam hoc sacramentum exemplo di- 'co, ii ui Pauli coenam dominicam malunt appellare,id non admo- δ' ' dum improbandum, modo novandi studium abesset. Caete- August.ad riim post Paulum vix reperias quenquam ex patribus,qui hoc Ianua, sacramentum coenam dominicam appellet,postquam scilicet visum esset spiritui sancto, ut in honore tanti sacramenti inos Christiani hominis dominicum corpus prius intraret quam
144쪽
tquam alii cibi: no enim quia post cibos dedit dominus,propterea pransi aut coenati fratres ad illud sacramentum accipiendum couenire debent,aut sicut faciebant, quos Apostolus redarguit de emedathnensis suis ista miscere.Nam salua- i. r. aer 'tor,quo vehementius commendaret mysteri j illius altitudi- Christ euenem, ultimum hoc voluit infigere cordibus & memoriae dia Post c ita scipulorum a quibus erat ad passionem digrestiir .Quo a
tem ordine deinceps sumeretur,apostolis,per quos ecclesias stituerit. dispositurus erat,docendum reseruauit.
UErbum huius sacramenti est sermo Christi,cuius vir- Ambra de
tute hoc sacramentum conficitur,cuius efficacia panis las me fit corpus Christi,& vinum aqua mixtum transit insan 'guinem. Hunc sermonem Ecclesia sancta Dei a domino suo In canone. Christo Iesu per apostolicam traditionem acceptum sic pronuntiat: Accipite & manducate ex hoc omnes: Hoc est enim corpus meti. Et iteru: Accipite & bibite ex hoc omnes:hie est enim calix sanguinis mei noui & aeterni testamenti, mysteriufidei, qui pro vobis & pro multis effundetur in remissionem peccatorum.Reliqua omnia quae dicuntur,vel ad usimi sacra- August.c. meti pertinet,vel laudes,vel gratiarum actiones sunt, vel cer Vtrum- d tae obsecrationes & fidelium petitiones. Tam autem apertus
est hic Christi sermo quo hoc sacramentum ut diximus conficitur,ut plane insani lint,qui eum secus quam a Christo dictus est,interpretari,quin potius dedita opera deprauare sed
frustra con tendunt. Christus enim aeterna illa veritas,quae omnino mentiri Dan.I no potest,ut euidetissime nobis ostederet,quid in hoc tradederet sacramento,quu hoc ipsum diuina potestate institueret ac porrigeret,simplicius ac apertius dicere no potuit,quam Lucae χαquod attestantibus Matthaeo,Marco, Luca euagelistis, dixisse legitur: Accipite & comedite:hoc est corpus meum quod pro vobis tradetur. Hic est sanguis meus noui testamenti,qui pro vobis,& pro multis effundetur in remissionem peccatorum. Itide diuus Paulus vas illud electionis,cuius experime- Acto.6- tum habemus quia in eo loquitur Christus,dominicam insti- r. r.χ-7. tutione renarraris,sic habet.j. Cor.xj. Ego enim accepi a domino quod & tradidi vobis,quoniam dominus Iesus in qua nocte tradebat ur,accepit panem,& gratias agens, fregit Adixit: Accipite & manducate:hoc est corpus meum quod pro
145쪽
vobis tradetur:hoc facite in meam commemorationem.s limiliter & calicem postquam coenavit, dicens: Hic calix nouum testamentu est in meo sanguine: hoc facite, quotiescunque bicit Cho- betis, in mea commemoratione. Porro hic sermo que retuli-ui I i. 'R ,Πςς manu nisi angelicus etiam putandus est,sed pia 'H ne diuinus,qtiem etsi pronuntiet consecrans sacerdos,hom Philip .r. mortalis, tamen pronuntiando non suis, sed Christi verbis Gene.1. utitur. Itaq; non sacerdotis,sed Christi sermo est,cui omne ge10 Π-λ- nu flectitur, coelestium, terrestitii & infernorum. Is utique sermo,quo facta sunt omnia,quum antea non essent. Ante con Ambr.de ditionem mundi coelum non erat,mare non erat,terra non
ψx xt erat,nulla creatura erat Sed audi dicentem: Ipse dixit,& facta sunt:ipse mandauit,& creata sunt. Ergo quum Christus illud aeternum Dei verbum, per quod facta sunt omnia,exertissime dicat: Accipite & comedite:hoc est corpus meum. Et iterum: Accipi te & bibite,hic est sanguis meus:certissime credere de- Infidelis bemus, hoc quod nobis porrigitur, esse & verum corpus &dei ii ibe V strum anguinem Christi,licet ante consecrationem,quae fit sacramenta hoc Omnipotenti verbo Dei fuerit panis &vinum:quod quito omnipo non facit,is ne primum quidem Apostolici symboli articu tet m d lim mente percepit: neque etiam in Deum omnipotentem credit,qui verbo eius omnipotentia detrahit.Rursus,qui omnipotentiam diuini verbi intelligit,is statim colligit, quod Psal II - Deus quaecuq; vult,facit in coelo & in terra. Et ut Paulus ait: A bH dE VOς-x ς- lx noti sum, tanqxiam ea quae sunt. Quod si tantatae a. vas est in sermone domini, ut incipiant esse quae non erant, quato magis operatorius est,ut quae erat, suo iussu in id quod prius non erant id est,in corpus & sanguinem suum conantutetur ξ Quum itaque Christus, inui libilis ille sacerdos,per vi-Quid cre- sibilenoninistrii,panem in manus accipit,ac benedicit, dices: Medum iii Hoc est corpus meti: scito ibi statim ac certissime esse corpus ψ μδx' Christi. Itide ad haec verba Hic est sanguis meus,statim adesse sanguinem Christi. Absit ergo ut fidelis quispiam aure accommodet impijs illis Sacramentariis haeresiarchis,qui excaecata mente omnipotetiam Christi in hoc sacramento credere vel comprehendere detrectant,quos tanquam pestem quana Cor- 1ς- dam lethalem vitare,ac intellectu nostru in obsequiu Christi' captiuare debemus, exemplo fidelis patris nostri A brahae qui
in repromissione Dei non haesitauit diffidentia sed confortatus
146쪽
tatus est fide,dans gloriam Deo, plenissime sciens, quia quaecunque promisit Deus, potens est&facere. In solum CHR1- Chrys sit
NTI testimonium,quod non potest n5 esse verissimum quod CHR1sTus sit ipsa veritas intueri debemus. Ipse est qui te- Ioan i stificatur nobis quod corpus suum accipiamus&sanguinem. Matth.is sic enim ait: Accipite,hoc est corpus meum. Nunquid debe- Marci I mus de eius fide & testificatione dubitare, qui ut omnem nota LVς
bia scrupulum eximeret, addidit: Quod pro vobis tradetur. δ' ' 'δ id est,non aliud, sed illud idem substantialiter, quod pro vo
bis redimendis tradetur ad mortem, & crucifigetur ξ Neque enim vel hoc imaginandum est, quod ipsum corpus in utero Mag-in Virginis formatum, deinceps formetur, sed illudipsum cor- dist-ii pus quod per Spiritum sanctum in utero virginis formatum, M igne passionis in ara crucis decoctum est, verbo coelesti eap. conficitur. Deinde, ne haec tanta mysteria ex persona seu dignitate ministri seu sumentis metireris, adiecit: Hoc facite.
Hoc inquam, id est, hoc ipsum quod ego nunc facio, instituo, ac faciendum & sumendum iubeo, facite & vos: nimi- riam ex pane corpus meum, non vestra virtute, sed meo verbo consecrate,accipite & manducate, ac alijs manducandum porrigite. Rursus, ne putares hanc potestatem conficiendi No solum
M porrigendi corpus dominicum Apostolis tantum fuisse Apostolis concessum adiecit, In meam commemorationem: id est, cor- l a 454.s
pus meum accipite & manducate per successionem tempo 'μ'- rum usq; in finem seculi, in memoriam passionis meae, quemadmodum ditius Paulus caeteris Euangelistis apertius retulit, dicens: Quotiescunque manducabitis panem hunc,& ca- I COr.M . . licem domini bibetis, mortem domini annuntiabitis donec veniat. Ergo hoc ipsum quod CH Risaeus fecit, quod deinde Apostoli eius mandato fecerunt, nunc quoque per sacerdotes de fideles ipsius in consecrando, porrigen do , & manducando corpore dominico fit, & deinceps fiet, donec ipse redierit ad iudicandum vitios & mortuos. Interea enim oportet perpetuo meminisse & praedicare mor - Ambr- d xem domini ,&annuntiare remissionem peccatorum in nota Gς δ si mine eius, videlicet quod is per mortem & sanguinem iniim
nos a morte aeterna redemerit , remissioneinque peccato rum & vitam aeternam impetrauerit , quod certe maiori serio facere aut exprimere haud possumus, quam edendo cor- . ...
147쪽
io I DE SACRAMENTOpus Christi in commemorationem corporis eius pro nobis in cruce mortui, & bibendo sanguinem Christi, in commemorationem sanguinis Christi pro nobis in cruce effusi. Iam veritas ut Apostolus v eritatem dominici corporis in Eucharistia machrist7- ςxiam confirmaret ac testatiorem redderet, sic subintulit: Paulo. Itaque quicunque manducauerit panem hunc,& biberit calia r. rutili cem domini indigne, reus erit corporis & sanguinis domini.
Ibidem. Et iterum: Qui enim maducat& bibit indigne, iudicium sibi
manducat & bibit,non dijudicans corpus Domini.Quorum Sesua vera verborum sensus est: Quandoquidem dominus Iesus testatur
ruapo- se in hoc sacramento, nobis tradere verum corpus ac sangui
stoli- nem suum, itaq; quicunq; manducauerit indigne, reus fit corporis & sanguinis Domini,id est, reatum damnationis aeternae incurrit,ac poenas mortis Domini dabit,quia non dijudicat corpus domini, id est, non discernit quam sit hoc corpus dignius omnibus creaturis, tametsi quod ad externa speciem
attinet,videatur esse panis: id quod ipse Apostolus graui cen- Corinthii iura coarguit in Corinthijs, qui non dijudicabant illud, sed. iii πὸ velux quemlibet cibum indiscrete, negligenterque sumebant.
Pau io. Qu'S & superius commonefaciens, ait: Calix benedictionis r. r.ro cui benedicimus,nonne communicatio sanguinis Christi est Et panis quem frangimus, nonne participatio corporis Do Hebrae.et mini est3Quibus verbis nihil aliud significatur, quam porrecto nobis sacrameto sub specieb.panis & vini in Eucharistia, exhiberi nobis corpus & sanguinem Christi, qui ut communicauit cami &sanguini propter nos, ita ea per quae nobis Quid Cisti coniunctus est, indicibili charitate nobis rursus communi manu ho- cat & imperiit. Ex quibus omnibus manifestum euadit, quid minem de Christianum hominem de hoc sacramento omnium maximo in ioz ὰρ sentire,&interrogatum respondere oporteat, nempe in hoc rosatureia sacramento nobis ad manducandum dc bibendum exhibe iis odere o- verum corpus & verum sanguinem Christi, sub speciebus p
Exte t- nis & vini, ex ipsius Christi institutione. Ipse est enim vi su eo hrdota pra diximus ipse inquam est,non minister, qui nobis carnem mini sub fi & sanguinem sinun licet per ministrum sacerdotem porri-nem - git, quod verba sua clarissime testantur.
,ώ ii, ,' IT, Lemζnxum ergo seu materia huius diuinissimi sacrametaeham4hii ,' ii, pani in, & Vinum aqua mixtum, ad quae quum accedit
quid sit . I verbum, tranteunt in verum corpus & sanguinem Christi.
148쪽
si &fit sacramentu Hoc inquit Augustinus est quod dici- August.mmus, quod modis omnibus approbare contendimus sacrificium ecclesiae duobus confici,duobus costare,visibili elementorum specie,&inuisibili Domini nostri Iesu Christi carne cose. di & sanguine:facramento,id est,u iubili,sed mystico signo,& resacramenti, id est, corpore Christi, quanquam hic adnotandum est, rem huius sacramenti geminam esse. Unam,quae sub
speciebus panis & vini vere continetur,nempe carnem &sanguinem Domini, atque illud ipsum corpus quod pro nobis
traditum est: quae res,liuius sacramenti balis & fundamentum est. Alteram quae est huius sacramenti virtus & efficacia,secun August.d. dum quem dicendi modum rem huius sacramenti, unitatem lacra.side.
corporis Christi quae est ecclesia) appellamus, quae res magis
significatur hoc sacramento quam contineatur. Dicimus autem species panis & vini tantum sacrametum, & non rem esse sacramenti, quod sint sacrae rei signum: liquidem praeter spe- Spes panis ciem, quam sensibus ingerunt, aliud faciunt in cognitionem Vini t venire.Quod ut paulo manifestius euadat,nosse oportet,nulti in uium' tum elementum congruentius esse ad significandum rem in hoc sacramento contentam &significatam, quam sunt panis& vinum. Qui in scripturis vel mediocriter versati sunt, nouerunt appellatione panis,non tantum hunc, qui exserrenu Panis quo mentitio conficitur,v mire:sed per panem interdum significa in scrip turi Christum,quemadmodum idem de seipso ait: Ego sum pata xi λς PiRnis vivus qui de coelo descendi. Ipse enim Vmgenitus filius, Dan.s verus panis est,qui quum sit ex substatia patris naturaliter cun I. Tim.6sta vivificans,uniuersum terr arii orbem potest nutrire,& toti Ioan-6
mundo vita praebere,qui & solus per Spiritu sanctu,spiritum nostru vivificat, &corpus ipsum a corruptione liberat.Quia Hebro. i. vero Christus hunc mirabile in nobis operatur effectum vir- Hiere.Htute passionis & mortis suae,q uam in carne sustinuit, frequenter panis,Christi corpus significat,v t est apud Hieremiam: Venite quae est Iudaeorum vox mittamus lignum in pane eius. hoc est,crucem in corpus eius. interdu',verbum Dei, quo fidelis anima reficitur ac sustentatur, panis dicitur. Nam ut in Deuter.legimus,& Christus in Evangelio testatur:Non in m Deut.sto pane vivit homo, sed in omni verbo quod procedit de ore M x 4 Dei. Hic enim est panis ille supersubstantialis, quem petimus initii onobis quotidie dari.Interdum panis,omnia ad vitae praesentist subsi
149쪽
v subsidium necessaria desinat, & praesertim panem illum materialem, quo potissimum viaitamus. Ergo quum Christus s ipsum nobis in sacramento exhibere & porrigere, estq; cor . poris sui, in fide verbi diuini, reficere, sustinere&conseruarenos voluerit,elementum delegit, quod ad haec omnia significanda, & non tantum menti, sed & oculis nostris inculcanda congruentissimum est. Vt enim panis hic terrestris imbecilli-Psal.IOI tatem carnis nostrae rescit iustinet & conseruat,& vinum hominem laetificat atque inebriat, sic caro & sanguis Christi, Roma.3 quum non tantum sacramentaliter, sed & spiritualiter ina
i hii ducantur, interiorem hominem mirifice reficiunt, laetificant1o,h.s & saginant, quum scilicet intelligit se per Christum adeptum
Psal.ra esse omnia,regenerationem,iustificatione, & vitam aeternam. Quam resectionem praeuidens David,cecinit: Calix meus inebrians quam praeclarus est. Deinde quum ecclesia Christi corpus mysticum sit,& illius unitatem, perceptione huius sacra- Epe.2 menti Christus nobis commendare voluerit,panis & vini maRugust in teria conquentissime delecta est. Quonia sicut ex multis gra-Dej.M. nia convc1tur unus panis,& ex pluribus acinis vanum cofluit,& unum corpus ex multis membris componitur,sic ecclesia ex
mitio id mulii Melisu charitate copulante connectitur. Mysterium istans de siquidem pacis & unitatis nostrae, Christus in sua mensa consesacramen. crauit. Praeterea sic oportebat adimpleri scriptura,& umbram per superuenientem lucem euacuari,& veritatem figurae re-
p Curi spondere.Quod enii Melchisedech typum Christi portarit, cha.di declarat spiritus sanctus ex persona patris ad filium dieens: Hai. io Ante luciferum genui te. Iuravit dominus, & non poenitebit
eum:tu es sacerdos in aeternum,secundum ordinem Melchise
Hebrae. dech. Hic est inquit Apostolus) Melchisedech, qui obuiauit
Abrahae reuerso i caede regum, & benedixit ei, cui & docimas en I omnium diuisit A braham. Primumquidem,quia interpretatur rex iustitiae,deinde autem & rex Salem,quod est rex pacis, 'sine patre,sine matre,sine genealogia,neque initium dierum, neque finem vitaehabens, assimilatus filio Dei, manet sacerdos in aeternum.Quae tamen Apostoli verba sic intellige non quod Melchisedech sine patre&sine matre fuerit, sed ut scripit ira o nobis ostenderet sacerdotium Christi, finem CEue. non habiturum; subito introducitur in Genesi, Melchise, decli occurrisse Abrahae,a caede hostium reuertenti,cuius qui-
150쪽
a v c H A R i s T i Ar mdem nomen, nec antea, nec postea reperitur asscriptiim.Hic Melchisedech quernadmodum scriptura refert proferens pa Ibidem. nem& vinum, erat enim sacerdos Dei altissimi, benedixit
1HΡIencia e vi quo 1olo Iustificamur, & iustificati per fi-
dem, pacem nabemus apud DeumΘHic protulit panem & vi ζψ/ψβ L corpus m um,hic est ianguis meus.hic be Roma.s dixit fideli Abrahaen obtulit semetipsum pro eo verum s 'crincium. Per suum enim sanguinem, benedictionem id est peccatorum remissionem acquisiuit illi, imo & omnibus electaS,qui expectauerunt eum ab origine mundi.
Non enim benedictio illa ad Abraham tantum, sed ad nos 'net Nam si Abrahant Deo credidit,&reputatiun est illi Gene.IFad iustitiam, utique quisquis Deo credit&fide vivit, iustus R finuenitur, & iampridem in A braham fideli eui Deus reprota di 'f'
iustificatus ostenditur,manducans ac bibens carnem&sangui nem domini sui,quae verus ille M elchisedech sacerdos in aeternum subripecie panis & vini, ipsi de altari suo profert. Cetet ras huius secramenti figuras, quae plurimae sunt, persequi in Hieron tipraesentiarum supersedebimus,quod hanc institutionem no- pGIooitram brevitas deceat:sufficiat admonuisse,per mana non tantum verbum Dei,sed & hoc sacramentum pulcherrime adimi Dratum esse. Qui vero volet cognoscere quam conueniat fi- Exodi Io,gura veritati, veteres orthodoxos perlegat. Certe Paulus A λψδ βpostoluS testatur, patribus omnia in figura contigisset Nolo se ψς ' δ' inquit) vos ignorare fratres, quoniam patres nostri omnes sub nube retierunt,& omnes mare transierui,& omnes in Moyse baptizati sunt in nube&in mari,&omnes eandem escam spiritualem manducarunt, & omnes eundem potum spiritua lembibeiunt. Biberunt autem de spirituali consequente eos petra:petra autem erat Christus. Sed, ut subieci non inpiis- ribus eorum beneplacitum est Deo. nam prostrati sunt in deserto. Haec autem in figura facta sunt nostri, &c. Et post P. pauca: Haec autem omnia in figura eontingebant illis. Ede
bant ergo illi manna, bibebant de petra, sed aliud illi, aliud Austus tan
nos: Illas imago dabatur, nobis veritas exhibetur: illi man- P 3'ducabant manna, umbram tantum veri panis qui de coelo descen